Zapalenie otrzewnej

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Zapalenie otrzewnej (łac. peritonitis) – zlokalizowany lub rozlany proces zapalny rozwijający się w otrzewnej w odpowiedzi na przedostanie się do jamy otrzewnej bakterii lub niezakażonego płynu ustrojowego. Zapalenie otrzewnej jest zaliczane do tzw. ostrego brzucha i stanowi zagrożenie życia chorego.

Wymioty (łac. vomitus, emesis) – gwałtowny wyrzut treści pokarmowej na zewnątrz z żołądka (bądź z żołądka i jelit) poprzez przełyk i jamę ustną, w wyniku silnych skurczów mięśni brzucha, przepony oraz klatki piersiowej. Często nudności poprzedzają lub towarzyszą wymiotom.Odwodnienie – stan, w którym zawartość wody w organizmie spada poniżej wartości niezbędnej do jego prawidłowego funkcjonowania. Stan odwodnienia zagraża życiu pacjenta, jest szczególnie niebezpieczny dla niemowląt, małych dzieci oraz ludzi starszych.

Etiopatogeneza[ | edytuj kod]

Zapalenie otrzewnej może być spowodowane zakażeniem bakteryjnym lub czynnikami niezakaźnymi (jałowe, niebakteryjne zapalenie otrzewnej). Jałowe zapalenie otrzewnej jest skutkiem podrażnienia otrzewnej przez niezakażony płyn ustrojowy, którym może być wynaczyniona krew, żółć z uszkodzonych dróg żółciowych lub pęcherzyka żółciowego, enzymy proteolityczne z uszkodzonej trzustki w następstwie ostrego zapalenia trzustki. Zakażenie może być skutkiem perforacji przewodu pokarmowego, przemieszczenia bakterii bez przedziurawienia przewodu pokarmowego w przebiegu niedrożności jelit, przebicia się do jamy otrzewnej ropnia, zakażenia dróg rodnych u kobiet (zapalenie narządów miednicy mniejszej), zakażenia zewnątrzpochodnego i zakażenia krwiopochodnego.

Perforacja przewodu pokarmowego – jest to uszkodzenie wszystkich warstw ściany przewodu pokarmowego prowadzące do obecności gazu lub zawartości przewodu pokarmowego poza jego światłem. Perforacja najczęściej jest spowodowana chorobą wrzodową (niemal 70% wszystkich perforacji) lub przyczyną urazową, również jatrogenną. Jest to stan zagrożenia życia, wymaga szybkiej diagnostyki i leczenia, które zwykle jest operacyjne. Perforacja przewodu pokarmowego jest zaliczana do tzw. ostrego brzucha.Operacja, zabieg operacyjny, zabieg chirurgiczny – wszelkiego rodzaju zabiegi na narządach i tkankach ciała, służące poprawie stanu zdrowia i samopoczucia chorego, bądź postępowanie diagnostyczne przeprowadzane w taki sposób. Wbrew nazwie, zabiegi chirurgiczne nie należą do kompetencji wyłącznie lekarzy chirurgów - do operacji należy m.in. cięcie cesarskie, będące jednym z podstawowych zabiegów wykonywanych przez lekarza ginekologa. Miejsca przeznaczone do wykonywania zabiegów operacyjnych to bloki (sale) operacyjne.

Zapalenie otrzewnej jest spowodowane:

  • perforacją przewodu pokarmowego: perforacja wrzodu żołądka lub dwunastnicy, perforacja uchyłka, perforacja wyrostka robaczkowego, pełnościenna martwica jelit, perforacja nowotworu złośliwego,
  • przemieszczeniem bakterii bez perforacji: niedrożność jelit, zapalenie wyrostka robaczkowego, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, ostre zapalenie pęcherzyka żółciowego, zapalenie narządów miednicy mniejszej (zapalenie przydatków),
  • przebiciem się ropnia do jamy otrzewnej: ropień okołonerkowy, ropień jajnikowo-jajowodowy, ropień wątroby, ropień śledziony, ropień w przebiegu choroby Leśniowskiego-Crohna,
  • ostrym zapaleniem trzustki,
  • zakażeniem zewnątrzpochodnym: uraz, operacja,
  • sepsą.
  • Najczęstszą przyczyną zapalenia otrzewnej jest perforacja przewodu pokarmowego. Zwykle początkowo zapalenie otrzewnej ma charakter chemiczny, ponieważ przedostająca się treść może nie zawierać dużej ilości bakterii. Jednak po kilku godzinach w wyniku namnożenia się bakterii zapalenie chemiczne przechodzi w zapalenie bakteryjne. Im dalej jest położone miejsce perforacji i im więcej bakterii zawiera przedostająca się treść, tym szybciej dochodzi do rozwoju zapalenia bakteryjnego. Zakażenie ma zwykle postać mieszaną, występują bakterie tlenowe i beztlenowe.

    Niedrożność jelit (łac., ang. ileus) – stan chorobowy charakteryzujący się częściowym lub całkowitym zatrzymaniem przechodzenia treści do kolejnych odcinków przewodu pokarmowego. Stanowi jeden z typowych ostrych stanów chirurgicznych wymagających szybkiej interwencji chirurgicznej.Laparotomia (z greki he lapara - brzuch; he tome - cięcie) - termin medyczny określający operacyjne otwarcie jamy brzusznej, polegające na przecięciu skóry, mięśni i otrzewnej umożliwiające eksplorację wnętrza jamy brzusznej. Zwykle jest stosowane jako pierwszy etap operacji chirurgicznej, ale może być stosowana również w celach diagnostycznych i nosi wówczas nazwę laparotomii zwiadowczej (łac. laparotomia explorativa).

    Ze względu na przebieg zapalenie otrzewnej może przybrać formę rozlanego zapalenia otrzewnej lub ograniczonego zakażenia otrzewnej.

    Podstrony: 1 [2] [3]




    Warto wiedzieć że... beta

    Ultrasonografia, USG – nieinwazyjna, atraumatyczna metoda diagnostyczna, pozwalająca na uzyskanie obrazu przekroju badanego obiektu. Metoda ta wykorzystuje zjawisko rozchodzenia się, rozpraszania oraz odbicia fali ultradźwiękowej na granicy ośrodków, przy założeniu stałej prędkości fali w różnych tkankach równej 1540 m/s. W ultrasonografii medycznej wykorzystywane są częstotliwości z zakresu ok. 2-50 MHz. Fala ultradźwiękowa najczęściej generowana jest oraz przetwarzana w impulsy elektryczne przy użyciu zjawiska piezoelektrycznego (opisanego przez braci Curie na przełomie lat 1880-1881). Pierwsze doświadczenia nad wykorzystaniem ultrasonografii w diagnostyce prowadzone były w trakcie i zaraz po II wojnie światowej, a ultrasonografy wprowadzone zostały do szpitali na przełomie lat 60. i 70. XX wieku (jednym z pierwszych klinicznych zastosowań była diagnostyka płodu)
    Objaw Blumberga (ang. Blumberg sign, rebound tenderness) – objaw stwierdzany w badaniu przedmiotowym u chorych z ostrym zapaleniem otrzewnej. Objaw charakteryzuje się brakiem lub słabo nasiloną bolesnością podczas delikatnego i powolnego wpuklania powłok brzusznych, z charakterystycznym wywołaniem ostrego, silnego bólu w momencie gwałtownego zwolnienia ucisku. Proponowany mechanizm patofizjologiczny objawu to rozklejanie się blaszek otrzewnej, bolesne w wyniku zapalenia oraz nagła zmiana ciśnienia w jamie brzusznej.
    Zapalenie pęcherzyka żółciowego – stan zapalny pęcherzyka żółciowego spowodowany przede wszystkim kamicą żółciową.
    Zapalenie narządów miednicy mniejszej, zapalenie przydatków (ang. pelvic inflammatory disease, PID) – jest to grupa chorób zapalnych górnej części żeńskiego układu rozrodczego obejmująca zapalenie błony śluzowej macicy, zapalenia jajowodu i jajnika, ropień jajowodowo-jajnikowy i zapalenie otrzewnej miednicy. Jest to jedna z najczęstszych chorób zakaźnych u nieciężarnych kobiet w wieku reprodukcyjnym. Typowo jest to zakażenie drogą wstępującą mikroorganizmami z pochwy przedostającymi się do wyżej położonych struktur. Zapalenie charakteryzuje się szeroką rozpiętością objawów, może pozostawać niemal bezobjawowe, może też być przyczyną choroby o ciężkim przebiegu. Zakażenie jest związane poważnymi powikłaniami długoterminowymi obejmującymi niepłodność, ciążę ektopową i przewlekły ból w miednicy. Ze względu na niecharakterystyczny obraz kliniczny i możliwy ciężki przebieg choroby zapalenie narządów miednicy mniejszej różnicuje się z chorobami prowadzącymi do ostrego brzucha. Definicja zapalenia narządów miednicy mniejszej zastępuje pojęcie zapalenia przydatków, które jest pojęciem nieprecyzyjnym.
    Leukocytoza – zwiększona liczba krwinek białych (leukocytów) (oznaczenie: WBC - ang. white blood cells) w morfologii krwi obwodowej. Na liczbę leukocytów we krwi składają się różne rodzaje krwinek: neutrofile (40-75%), eozynofile (do 4%), bazofile (do 2%), limfocyty (20-40%) oraz monocyty (do 9%).
    Płyn fizjologiczny (roztwór fizjologiczny, sól fizjologiczna) – wodny roztwór izotoniczny zawierający chlorek sodu o stężeniu:
    Ciśnienie tętnicze (ang. blood pressure – BP) – ciśnienie wywierane przez krew na ścianki tętnic, przy czym rozumie się pod tą nazwą ciśnienie w największych tętnicach, np. w tętnicy w ramieniu. Jest ono wyższe niż ciśnienie krwi wywierane na ścianki żył.

    Reklama