Wojewodowie sandomierscy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Wojewodowie Księstwa Sandomierskiego i województwa sandomierskiego I Rzeczypospolitej.

Województwo sandomierskie – jednostka terytorialna Korony Królestwa Polskiego, później Rzeczypospolitej Obojga Narodów istniejąca od XIV wieku do 1795 r., część prowincji małopolskiej. Obejmowała powierzchnię 23 860 km² posiadając 7 powiatów. Siedzibą wojewody był Sandomierz, a sejmiki ziemskie odbywały się w Opatowie.Otto Chodecki herbu Powała (zm. 12 marca 1534 w Komarnie) – wojewoda krakowski od 1533, sandomierski od 1527, ruski od 1515, podolski od 1509, kasztelan lwowski od 1505, starosta lwowski, lubaczowski, kołomyjski i śniatyński.
  • Wszebor (Vsebor) herbu Nieczuja [od ok. 1133 do ok. 1138]
  • Piotr Szafraniec zm. 1160 [?–1160]
  • Mikołaj Bogoria zm. 1185 [?–1185]
  • Goworek herbu Rawicz zm. między 1212 a 1217 [od ok. 1195 do czasu otrzymania kasztelanii krakowskiej między 1202 i 1212]
  • Jakub 1187–1232 [od ok. 1217 do ok. 1225]
  • Pakosław Starszy herbu Awdaniec ok. 1170–1245 [1206–1210, 1223–1229]
  • Pakosław Młodszy herbu Awdaniec zm. 1243 [1231 oraz 1232–1241]
  • Sąd syn Dobiesława z rodu Odrowążów [1245–1252]
  • Adam herbu Łabędź 1194–1270 [od ok. 1253 do ok. 1255]
  • Sięgniew herbu Rawicz [1255–1264]
  • Warsz (Warcisław) [od ok. 1268 do ok. 1270]
  • Janusz z rodu Starżów 1240–1295 [1271–1283]
  • Otto z rodu Starżów [1284–1285, 1291–1305]
  • Bogsza z rodu Starżów zm. 1287 [1286–1287]
  • Wojciech Bogoria Skotnicki 1274–1316 [1306–1316]
  • Nawój z Morawicy zm. 1331 [1317–1320]
  • Tomisław Jelitko z Mokrska 1290–1335 [od ok. 1320 do ok. 1328]
  • Mściwoj z Chrzelowa herbu Lis 1279–1344 [1331–1344]
  • Jan Jura zm. 1363 [1347–1355]
  • Jan „Jaśko” Melsztyński zm. 1380 [1361–1366]
  • Piotr Nieorza zm. 1376 [1366–1376]
  • Otton Pilecki 1340–1384 lub 1385 [od ok. 1375 do 1384 lub 1385]
  • Jan Tarnowski 1349–1409 [1385–1401]
  • Piotr Kmita 1348–1409 [1401–1406]
  • Krystyn z Ostrowa 1352–1430 [1406–1410]
  • Mikołaj Kurozwęcki 1363–1438 [1410–1430]
  • Piotr Szafraniec zm. 1437 [od 1430 do 1432 lub 1433]
  • Spytek Tarnowski 1367–1434 [od 1432 lub 1433 do 1434]
  • Jan Czyżowski ok. 1390–1458 [1434–1437]
  • Jan Tęczyński ur. ok. 1409 zm. 1470 [1437–1438]
  • Dobiesław Oleśnicki 1369–1440 [1438–1440]
  • Jan Głowacz Oleśnicki 1400–1460 [1443–1460]
  • Dziersław Rytwiański 1414–1478 [1460–1472]
  • Jakub Dembiński 1427–1490 [1472–1478]
  • Dobiesław Kmita 1412–1478 [1478–1478]
  • Spytek Jarosławski 1436–1519 [1479–1491]
  • Dobiesław Kurozwęcki 1426–1496 [1494–1496]
  • Jan Pilecki zm. 1496 [1496–1496]
  • Mikołaj Ostrowski zm. 1501 [1497–1501]
  • Jan Feliks Szram Tarnowski 1471–1507 [1501–1505]
  • Mikołaj Kamieniecki 1463–1527 [1505–1507]
  • Jan Amor Tarnowski zm. 1514 [1507–1514]
  • Mikołaj Firlej zm. 1526 [1514–1520]
  • Andrzej Tęczyński 1480–1536 [1520–1527]
  • Otto Chodecki 1467–1534 [1527–1533]
  • Stanisław Lanckoroński ok. 1465–1535 [1533–1535]
  • Piotr Kmita Sobieński 1477–1553 [1535–1536]
  • Jan Tęczyński 1492–1541 [1537–1541]
  • Jan Gabriel Tęczyński zm. 1552 [1542–1552]
  • Mikołaj Herburt Odnowski 1505–1555 [1553–1554]
  • Stanisław Gabriel Tęczyński 1514–1561 [1554–1555]
  • Spytek Wawrzyniec Jordan 1518–1568 [1555–1561]
  • Stanisław (Stanisław Spytek) Tarnowski 1514–1568 [1561–1568]
  • Piotr Zborowski zm. 1580 [1568–1574]
  • Jan Kostka ok. 1529–1581 [1574–1581]
  • Stanisław Szafraniec zm. 1598 [1581–1587]
  • Jerzy Mniszech ok. 1548–1613 [1589–1613]
  • Jan Zbigniew Ossoliński 1555–1623 [1613–1623]
  • Stanisław Koniecpolski 1591–1646 [1625–1633]
  • Mikołaj Firlej 1588–1636 [1633–1636]
  • Jerzy Ossoliński 1595–1650 [1636–1638]
  • Krzysztof Ossoliński 1587–1645 [1638–1645]
  • Władysław Dominik Zasławski-Ostrogski 1618–1656 [1645–1649]
  • Andrzej Firlej 1583–1649 [1649–1649]
  • Władysław Myszkowski 1593–1658 [1649–1656]
  • Aleksander Koniecpolski 1620–1659 [1656–1659]
  • Jan Sobiepan Zamoyski 1627–1665 [1659–1665]
  • Jan Aleksander Tarło 1620–1680 [1665–1680]
  • Michał Jerzy Czartoryski 1621–1692 [1680–1692]
  • Michał Warszycki zm. 1697 [1693–1697]
  • Stefan Bidziński 1643–1704 [1697–1704]
  • Stanisław Morsztyn zm. 1725 [1704–1717]
  • Jakub Władysław Morsztyn zm. 1729 [1717–1729]
  • Jerzy Aleksander Lubomirski 1669–1735 [1729–1735]
  • Jan Tarło 1684–1750 [1736–1750]
  • Jan Wielopolski zm. 1774 [1750–1774]
  • Maciej Sołtyk 1718–1802 [1774–1795]
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Daty podane bez nawiasów są datami życia tych osób. W nawiasach okres sprawowania urzędu wojewody sandomierskiego
    2. Chądzyński 1850 ↓, s. 11.
    3. Lis 2012 ↓, s. 129.
    4. Goworek Internetowy Polski Słownik Biograficzny
    5. Lis 2012 ↓, s. 147.
    6. Lis 2012 ↓, s. 146.
    7. Pakosław Starszy herbu Awdaniec Internetowy Polski Słownik Biograficzny
    8. Lis 2012 ↓, s. 149.
    9. Pakosław Młodszy herbu Awdaniec Internetowy Polski Słownik Biograficzny
    10. Wojciechowski 1979 ↓, s. 62.
    11. Wojciechowski 1979 ↓, s. 63.
    12. Wojciechowski 1979 ↓, s. 70.
    13. Otto, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2020-11-09].
    14. Wojciechowski 1979 ↓, s. 64.
    15. Nawój z Morawicy herbu Topór Internetowy Polski Słownik Biograficzny
    16. Tomisław Jelitko z Mokrska (pol.). encyklopediakrakowa.pl. [dostęp 2020-10-29].
    17. Estreicher 1936 ↓, s. VI.
    18. Estreicher 1936 ↓, s. XVII.
    19. Nowak 1986 ↓, s. 98.
    20. Mściwoj (Mszczuj) z Chrzelowa herbu Lis Internetowy Polski Słownik Biograficzny
    21. Jan (Jasiek) Melsztyński Internetowy Polski Słownik Biograficzny
    22. Piotr Nieorza Internetowy Polski Słownik Biograficzny
    23. Otton Pilecki herbu Topór Internetowy Polski Słownik Biograficzny
    24. Krystyn Ostrowski herbu Rawa Internetowy Polski Słownik Biograficzny
    25. Sochacka 1993 ↓, s. 81.
    26. Sochacka 1993 ↓, s. 86.
    27. Sochacka 1993 ↓, s. 91.
    28. Sochacka 1993 ↓, s. 95.
    29. Tęczyński Jan, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2020-10-29].
    30. Sochacka 1993 ↓, s. 99.
    31. Dobiesław Oleśnicki herbu Dębno Internetowy Polski Słownik Biograficzny
    32. Jan Oleśnicki herbu Dębno Internetowy Polski Słownik Biograficzny
    33. Dziersław Rytwiański herbu Jastrzębiec Internetowy Polski Słownik Biograficzny
    34. Jakub z Dębna, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2020-11-09].
    35. Dobiesław Kmita herbu Szreniawa Internetowy Polski Słownik Biograficzny
    36. Spytek Jarosławski herbu Leliwa Internetowy Polski Słownik Biograficzny
    37. Dobiesław Kurozwęcki herbu Poraj Internetowy Polski Słownik Biograficzny
    38. Jan Pilecki herbu Leliwa Internetowy Polski Słownik Biograficzny
    39. Tęczyński Andrzej, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2020-10-29].
    40. Stanisław Lanckoroński herbu Zadora Internetowy Polski Słownik Biograficzny
    41. Piotr Kmita Sobieński herbu Szreniawa Internetowy Polski Słownik Biograficzny
    42. Tęczyński Jan, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2020-10-29].
    43. Tęczyński Jan Gabriel, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2020-10-29].
    44. Zborowski Piotr, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2020-11-09].
    45. Jan Kostka herbu Dąbrowa Internetowy Polski Słownik Biograficzny
    46. Szafraniec Stanisław, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2020-11-09].
    47. Mniszech Jerzy, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2020-11-02].
    48. Jerzy Mniszech herbu własnego Internetowy Polski Słownik Biograficzny
    49. Ossoliński Zbigniew, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2020-11-02].
    50. Jan Zbigniew Ossoliński herbu Topór Internetowy Polski Słownik Biograficzny
    51. Koniecpolski Stanisław, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2020-11-02].
    52. Stanisław Koniecpolski herbu Pobóg Internetowy Polski Słownik Biograficzny
    53. Ossoliński Jerzy, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2020-11-02].
    54. Jerzy Ossoliński herbu Topór Internetowy Polski Słownik Biograficzny
    55. Ossoliński Krzysztof, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2020-11-02].
    56. Zasławski-Ostrogski Władysław Dominik, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2020-11-01].
    57. Andrzej Firlej herbu Lewart Internetowy Polski Słownik Biograficzny
    58. Władysław Myszkowski herbu Jastrzębiec Internetowy Polski Słownik Biograficzny
    59. Aleksander Koniecpolski herbu Pobóg Internetowy Polski Słownik Biograficzny
    60. Czartoryski Michał Jerzy, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2020-10-30].
    61. Muzeum Pałacu Jana III w Wilanowie, Osoby i biografie: Czartoryski Michał Jerzy h. Pogoń (pol.). www.wilanow-palac.pl. [dostęp 2020-10-31].
    62. Bidziński Stefan, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2020-10-30].
    63. Muzeum Pałacu Jana III w Wilanowie, Osoby i biografie: Bidziński Stefan herbu Janina (pol.). www.wilanow-palac.pl. [dostęp 2020-10-30].
    64. Stanisław Morsztyn herbu Leliwa Internetowy Polski Słownik Biograficzny
    65. Jakub Władysław Morsztyn herbu Leliwa Internetowy Polski Słownik Biograficzny
    66. Krzysztof Chłapowski: Urzędnicy województwa Sandomierskiego XVI-XVIII wieku. Spisy. Kórnik: Biblioteka Kórnicka, 1993, s. 245.
    67. Tarło Jan, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2020-11-01].
    68. Teodor Żychliński: Złota księga szlachty polskiej. T. R.XVII. Poznań: 1895, s. 175.
    69. Maciej Sołtyk herbu własnego Internetowy Polski Słownik Biograficzny

    Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Jan Nepomucen Chądzyński: Wspomnienia sandomierskie i opis miasta Sandomierza. Warszawa: 1850.
  • Stanisław Kazimierz Kossakowski: Monografie historyczno-genealogiczne niektórych rodzin polskich. T. III. Warszawa: 1872.
  • Zbigniew Anusik. Latyfundia panów na Tęczynie. Kilka refleksji w związku z książką Janusza Kurtyki. „Przegląd nauk historycznych”. 2003. R. II. nr 2(4). 
  • Tadeusz Nowak. W sprawie Wojciecha Czeleja, rzekomego wojewody sandomierskiego z XIV w.. „Acta Universitatis Lodziensis Folia Historica”. nr 23, 1986. 
  • Agnieszka Teterycz. Urzędnicy sandomierscy w okresie rozbicia dzielnicowego : geneza, znaczenie, koncepcje. „Słupskie Studia Historyczne”. nr 8, 2000. 
  • Artur Lis. Najstarsze dokumenty opatowskie. „Rocznik Lubelskiego Towarzystwa Genealogicznego”. Tom IV, 2012, s. 117–150, 2012. Lubelskie Towarzystwo Genealogiczne. ISSN 2080-9212. 
  • Piotr K. Wojciechowski. Ugrupowania polityczne w ziemiach krakowskiej i sandomierskiej w latach 1280–1286. „Przegląd Historyczny”. zeszyt 1, 1979, Tom 70, s. 52-72, 1979. 
  • Anna Sochacka: Jan z Czyżowa - namiestnik Władysława Warneńczyka : kariera rodziny Półkozów w średniowieczu. Lublin: 1993. ISBN 83-227-0561-1.
  • Stanisław Estreicher: Najstarszy zbiór przywilejów i wilkierzy miasta Krakowa. Kraków: 1936.
  • Spytek I Jarosławski herbu Leliwa (ur. ok. 1367 – zm. w 1435) – wojewoda sandomierski od 1433, starosta generalny Rusi w 1422, uczestnik bitwy pod Grunwaldem w 1410.Jan Pilecki (zm. 1496) – szlachcic polski herbu Leliwa; starosta sądecki (1470), wojewoda ruski, sandomierski i starosta przemyski (1492). Właściciel ziem w województwie ruskim Tyczyna, Kańczugi i okolice, Łańcuta i okolice.




    Warto wiedzieć że... beta

    Mikołaj Herburt Odnowski z Odnowa i Felsztyna herbu Herburt (ur. ok. 1482, zm. ok. 1555, pochowany we Lwowie), syn Piotra, wnuk Jan z Odnowa, prawnuk Frydrusza z Chlipel – wojewoda krakowski do 1555, wojewoda sandomierski do 1553, kasztelan przemyski od 1538, starosta lwowski, krasnostawski (1550), kasztelan biecki i starosta sądecki, doradca królowej Bony.
    Andrzej Tęczyński herbu Topór (ur. ok. 1480, zm. 2 stycznia 1536) – wojewoda lubelski, wojewoda sandomierski, wojewoda krakowski, kasztelan krakowski, hrabia Świętego Cesarstwa Rzymskiego (od 1527 r.).
    Jan Tarło herbu Topór (ur. w 1684 roku, zm. 5 stycznia 1750 roku w Opolu Lubelskim) – wojewoda sandomierski od 1736, subaltern regimentarza generalnego koronnego w latach 1733-1735, szef regimentu łanowego w latach 1728–1750, generał-lejtnant wojsk koronnych w 1724 roku, wojewoda lubelski w 1719 roku, podstoli wielki litewski, starosta krośnieński, kamieniecki, latyczowski i sokalski, starosta jasielski w 1749 roku, generał ziem podolskich w 1728 roku, ambasador Rzeczypospolitej w Państwie Kościelnym w 1726 roku. W późniejszym wieku zdążył poślubić o wiele młodszą od siebie czwartą żonę, Zofię z Krasińskich. W testamencie zostawił jej domenę Opola. Ona potem była II voto żoną Antoniego Lubomirskiego z Przeworska.
    Jerzy Aleksander Lubomirski herbu Szreniawa bez Krzyża (ok. 1669- 14 października 1735 w Warszawie), wojewoda sandomierski w latach 1729-1735, oboźny koronny w latach 1703-1729, starosta sądecki.
    Wojewoda (łac. comes palatinus) – organ administracji państwowej w Polsce, a w przeszłości także w innych krajach słowiańskich i bałkańskich: w Czechach, Rosji, Bułgarii, Mołdawii i Siedmiogrodzie.
    Warsz (Warcisław) – (ur. ???, zm. ???) miecznik sandomierski, stolnik sandomierski, kasztelan lubelski, wojewoda sandomierski, kasztelan krakowski
    Jan Wielopolski herbu Starykoń (zm. w 1774 roku) – wojewoda sandomierski w latach 1750-1764, cześnik koronny w latach 1742-1750, starosta lanckoroński.

    Reklama