• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Wilhelm Tell - dramat



    Podstrony: [1] 2 [3] [4]
    Przeczytaj także...
    Weimar – miasto na prawach powiatu w Niemczech, w kraju związkowym Turyngia, jedno z europejskich centrów kulturalnych.Altdorf – miasto i gmina w kantonie kantonu Uri w Szwajcarii. Ludność miasta w 2018 roku wynosiła 9401 mieszkańców. Miasto zajmuje powierzchnię 10 km², stolica kantonu Uri.
    Interpretacja[ | edytuj kod]

    Wilhelm Tell to ostatnia sztuka Schillera, ukończona 16 miesięcy przed jego śmiercią. Pobożny myśliwy górski Tell jest naturalnym i kochającym wolność człowiekiem czynu („Kto myśli zbyt wiele, mało osiągnie"), który sprzeciwia się sadystycznemu zarządcy Gesslerowi. Ten jest wcieleniem bezdusznej, moralnie upadłej żądzy władzy. Zmuszając Tella do zestrzelenia jabłka z głowy dziecka, pokazuje on nienaturalną upadłość. Z powodu aspektów cywilizacyjnych, ale też dzięki jej artystycznej formie sztuka stała się najważniejszą pozycją czytaną w niemieckich gimnazjach po upadku Trzeciej Rzeszy.

    José Protasio Mercado Rizal de Alejandro, Lam-co Alonso de la Rosa, y Realonda de Quintos (ur. 19 czerwca 1861, Calamba; zm. 30 grudnia 1896, Manila) – lekarz, filipiński bohater narodowy.Uri – kanton Szwajcarii, leżący w środkowej części kraju, w dolinie rzeki Reuss między Jeziorem Czterech Kantonów a Przełęczą św. Gotarda. Jeden z trzech tzw. leśnych kantonów (Waldstätte; obok Schwyz i Unterwalden), które 1 sierpnia 1291 r. podpisały akt założycielski Konfederacji Szwajcarskiej.

    Prawo do oporu[ | edytuj kod]

    W scenie w rejonie Rütli Schiller w formie monologu Wernera Stauffachera ukazuje jego pojmowanie indywidualnej i kolektywnej racji do walki i oporu. Wynika z niego, że władza tyrańska ma swoje granice, a ludzie mają prawo do obrony swojej wolności. „Pierwotny stan natury powraca ponownie” – to stwierdzenie odnosi się do schillerowskiego sposobu rozumienia prawa natury. Tell ucieleśnia ideał wolnej jednostki, która jest świadoma rozumnej istoty ludzkiej natury, która nie daje się ujarzmić innym jednostkom. Opór przeciwko siłom okupacyjnym jest usprawiedliwiony, gdyż Szwajcarzy broniąc swojej wolności, bronią także swej godności. Język i mowa nie są dla Tella – tak długo jak rozchodzi się o naturalnie działającą jednostkę – podstawową formą wyrazu oraz chętnie eksponowanym dyskursywnym medium. Dlatego Tell mówi na początku sztuki niewiele, a usprawiedliwiając coś, przyozdabia swoją wypowiedź w ludowe sformułowania: „Ciężkie serce, nie stanie się lżejsze dzięki słowom”. Jego późniejszy monolog pokazuje dopiero, że nastąpiła w nim duża zmiana. Po zabiciu Gesslera nie będzie już używał swojej broni.

    Deklaracja Praw Człowieka i Obywatela została uchwalona 26 sierpnia 1789 r. przez Konstytuantę. Stworzona przez rewolucję francuską, wywodziła się z filozoficznych i politycznych nurtów oświecenia i masonerii (Rousseau, Wolter, Diderot, J. Locke).Habsburgowie – dynastia niemiecka (von Habsburg). Założycielem dynastii był Guntram Bogaty (X wiek). Nazwa rodziny wywodzi się od pierwszej posiadłości rodu, zamku Habsburg (od staro-wysoko-niemieckiego hab lub haw – przejście, przeprawa przez rzekę; legendarna etymologia od niem. Habichtsburg – Jastrzębi Zamek) położonego w kantonie Aargau w Szwajcarii. Przedstawiciele dynastii panowali m.in. w krajach niemieckich i włoskich, Świętym Cesarstwie Rzymskim, Czechach, Hiszpanii, Portugalii, Burgundii, na Węgrzech (a co za tym idzie także w Chorwacji) i w Siedmiogrodzie, w Niderlandach, na Śląsku oraz hiszpańskich i portugalskich koloniach w Azji i obu Amerykach. Dynastia w linii męskiej wygasła w 1740. Ostatnia z rodu Maria Teresa Habsburg wraz z mężem cesarzem Franciszkiem I Lotaryńskim założyła nową dynastię Habsbursko-Lotaryńską.

    Stusunek do rewolucji 1789 r.[ | edytuj kod]

    Geßler i Tell

    Schiller zajmuje się pośrednio w sztuce rewolucją francuską, chociaż jego ówcześni czytelnicy oczekiwali od niego bezpośrednich odniesień. Jakobińscy rewolucjoniści powoływali się na mit Tella, gdy ścinali francuskiego króla, tak samo jak licznych reprezentantów szlachty i stojących im w opozycji buntowników trzeciego stanu.

    Włochy (Republika Włoska, wł. Italia, Repubblica Italiana) – państwo położone w Europie Południowej, na Półwyspie Apenińskim, będące członkiem wielu organizacji, m.in.: UE, NATO, należące do ośmiu najbardziej uprzemysłowionych i bogatych państw świata – G8.III Rzesza Niemiecka (niem. Das Dritte Reich) – nieoficjalna nazwa państwa niemieckiego pod rządami NSDAP w latach 1933–1945. Oficjalnie państwo nosiło nazwę Rzesza Niemiecka (Deutsches Reich), od 1938 (po Anschlussie Austrii) używano także nazwy Rzesza Wielkoniemiecka (Großdeutsches Reich).

    45-letniemu Schillerowi chodziło bardziej o zachowanie i rozwój wspaniałości w ludzkiej naturze w ogóle, gdzie przeciwstawia on moralnie rozwiniętą osobowość oraz prawnie uporządkowaną kolektywność rządom despotycznym. (Przemowa barona Attinghausena na łożu śmierci, IV akt, druga scena). Schiller odnosi się przy tym do rewolucyjnej Deklaracji Praw Człowieka z 1789. Relacja napięcia między indywidualną wolnością a ludzką solidarnością, obok prawa do walki i oporu, jest jednym z głównych tematów dramatu, który odzwierciedla się w wielu sytuacjach na różny sposób – od ocalenia Baumgartena przed jego prześladowcami (akt I, scena 1) poprzez sprzysiężenie na Rütli (akt II, scena 2), także przez uniknięcie poniżenia przed kapeluszem Gesslera, dalej przez strzał w jabłko na głowie Waltera (akt III, scena 3), aż po scenę z Janem Parricdią (akt V, scena 2). Schiller tematyzuje też podczas sceny w Rütli brutalne wybryki rewolucji i jakobińską władzę strachu, gdy Walther Fürst mówi o dawnych prawach ojców, które chcą oni przywrócić przez przepędzenie prześladowców i zburzenie zamków, lecz jeśli to możliwe, bez przelewu krwi.

    Kusza – broń miotająca neurobalistyczna (wykorzystująca energię sprężystości) podobna do łuku. Zasadnicza różnica w użyciu polega na możliwości wstrzymania się ze strzałem przez dowolnie długi czas po naciągnięciu cięciwy. Cięciwę naciąga się ręcznie, korbą lub lewarem, a dopiero potem strzela, naciskając spust.Wilhelm Tell – legendarna postać szwajcarskiego bohatera narodowego. Za rodzinne strony Wilhelma Tella uważa się miasteczko Bürglen w szwajcarskim kantonie Uri.

    Historia dzieła[ | edytuj kod]

    Wilhelm Tell został napisany przez Friedricha Schillera między rokiem 1803 i 1804. W 1804 sztuka została opublikowana w ramach pierwszej edycji w liczbie 7 tysięcy kopii. Od momentu publikacji, dramat został przetłumaczony na wiele języków, włączając w to słoweński, chorwacki, turecki, rumuński i hebrajski.

    Küssnacht am Rigi (od 2004 roku Küssnacht) - miasto w Szwajcarii w kantonie Schwyz. Usytuowane na północnym wybrzeżu Jeziora Czterech Kantonów.Język tagalski, tagalog – jeden z najważniejszych na Filipinach (forma urzędowa tego języka nazywa się oficjalnie filipino). Należy do zachodniej gałęzi rodziny języków malajsko-polinezyjskich. Jest jednym z około 90 głównych spokrewnionych między sobą języków i dialektów, którymi posługują się mieszkańcy archipelagu filipińskiego. Jest to język macierzysty znaczącej części mieszkańców centralnych rejonów Filipin, używa go około 24 miliony osób.

    Friedrich Schiller (który nigdy nie był w Szwajcarii, lecz jako historyk był dobrze poinformowany) został zainspirowany do napisania sztuki o legendarnym strzelcu wyborowym Wilhelmie Tellu przez swoją żonę Lotte, która znała kraj z własnego doświadczenia. Po tym jak jego przyjaciel Johann Wolfgang Goethe wrócił z jego drugiej podróży z Jeziora Czterech Kantonów w 1779 roku, Schiller zaczął zbierać materiały.

    Dramat (z gr. δρᾶμα – dráma czyli działanie, akcja) – jeden z trzech rodzajów literackich (obok liryki i epiki). Jest to właściwie rodzaj sztuki na granicy teatru i literatury.Polona – polska biblioteka cyfrowa, w której udostępniane są zdigitalizowane książki, czasopisma, grafiki, mapy, muzykalia, druki ulotne oraz rękopisy pochodzące ze zbiorów Biblioteki Narodowej oraz instytucji współpracujących.

    Większość informacji o szwajcarskiej konfederacji Schiller zaczerpnął z Chronicon Helveticum autorstwa Aedgidus Tschudi, z History of the Swiss Confederation Johannesa von Müllera, jak i z kronik Petermanna Etterlina i Johanna Stumpfa.

    Podstrony: [1] 2 [3] [4]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.
    Rütli – łąka o powierzchni 62 230 metrów kwadratowych położona w Seelisbergu, uważana za miejsce założenia Szwajcarii.
    Johann Christoph Friedrich von Schiller (do otrzymania szlachectwa w 1802 roku Johann Christoph Friedrich Schiller) znany jako Friedrich Schiller (ur. 10 listopada 1759, zm. 9 maja 1805) – niemiecki poeta, filozof, historyk, estetyk, teoretyk teatru i dramaturg, przedstawiciel tzw. klasyki weimarskiej, autor "Ody do radości".
    Virtual International Authority File (VIAF) – międzynarodowa kartoteka haseł wzorcowych. Jej celem jest ujednolicenie zapisu nazw osobowych (haseł), dlatego zbiera z bibliotek z całego świata – ich różne wersje i prezentuje je razem, pod jednym, unikatowym identyfikatorem numerycznym. Pozwala to obniżyć koszty i zwiększyć użyteczność danych gromadzonych przez biblioteki. Informacje po dopasowaniu i połączaniu są udostępniane online bibliotekom na całym świecie.
    Monolog – wypowiedź jednego podmiotu, będąca całością znaczeniową i formalną, w przeciwieństwie do dialogu, składającego się z wypowiedzi niesamodzielnych.
    Interlaken - miasto w Szwajcarii. Znajduje się w kantonie Berno. Zamieszkuje je niecałe 6 tys. mieszkańców. Najbliżej położone duże miasta: Zurych ok. 100 km na północny wschód, Berno - 30 km na północ i Genewa - ok. 100 km na zachód.
    Biblioteka Narodowa Francji (fr. Bibliothèque nationale de France, BnF) – francuska biblioteka narodowa, znajdująca się w Paryżu. Przewidziana jest jako repozytorium dla wszystkich materiałów bibliotecznych, wydawanych we Francji. Obecnym dyrektorem Biblioteki jest Bruno Racine.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.026 sek.