Uzun Hasan

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Uzun Hasan (azerski: اوزون حسن, turecki: Uzun Hasan, perski: اوزون حسن) (ur. 1423, zm. 6 stycznia 1478) – turmeński sułtan Ak Kojunlu w latach 1454–1478.

Kara Kojunlu (albo Kara-Kojunlu, Karakojunlu, Kara Kojunłu) – turkmeńska federacja plemienna, od połowy XIV wieku do roku 1469 tworząca państwo u szczytu potęgi obejmujące część wschodniej Anatolii, Dżezirę, Irak i większość Iranu.Bitwa pod Başkentem (lub bitwa pod Otlukbeli) – ostatnia wielka bitwa wojny osmańsko-turkmeńskiej, zakończona zdecydowanym zwycięstwem armii osmańskiej i niemal całkowitym unicestwieniem wojsk turkmeńskiego państwa Ak Kojunlu.

Opanował znaczne połacie ziem w Azerbejdżanie, Iraku i Iranie. Emirowie Synopy i Karamanii byli jego sojusznikami, jak również byli nim królowie Gruzji, Mingrelli i Abchazji. W jego żyłach płynęła w znacznym stopniu krew chrześcijańska. Jego babka ze strony ojca była księżniczką Trebizondy, a jego matka Sara Chatun chrześcijańską arystokratką z północnej Syrii. Poślubił księżniczkę trapezuncką, córkę cesarza Jana IV KomnenaDespinę Chatun. W 1469 sułtan wygrał walkę o dominację z plemionami Kara Kojunlu. Z kolei wojna osmańsko-turkmeńska (1472–1473) zakończyła się klęską. Uzun Hasan w 1473 wysłał listy do władców chrześcijańskich wzywające do wspólnego ataku przeciw Turkom Osmańskim i Mamelukom. 11 sierpnia 1473 roku Mehmed II Zdobywca rozgromił w wielkiej bitwie pod Başkentem armię Uzun Hasana dzięki swej przewadze w artylerii i broni palnej. Wprawdzie Turcy nie ruszyli dalej na wschód i wkrótce podpisali z Uzun Hasanem pokój w dniu 24 sierpnia. Warunki pokoju nie były ciężkie dla pokonanych, gdyż Turkmeni utracili jedynie niewielkie tereny. Ustalono granicę na Eufracie, a Uzun Hasan zobowiązał się nie atakować Turków. Również Turkmeni z Azji Mniejszej zaakceptowali ostatecznie władzę Osmanów.

International Standard Name Identifier (ISNI) – unikalny identyfikator służący wystandaryzowanej identyfikacji obiektów, podmiotów, autorów dzieł, utworów i publikacji. Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.

Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Małgorzata Dąbrowska, Uzun Hasan’s Project of Alliance with the Polish King (1474) [w:] Melanges d’histoire offerts a Oktawiusz Jurewicz a l’occasion de son soixante – dixieme anniversaire, Łódź 1998, Byzantina Lodziensia III, s. 171–185 [1].
  • Michał Kozłowski, Trapezunt – ostatni bizantyński bastion
  • Franz Babinger, Z dziejów imperium Osmanów. Sułtan Mehmed Zdobywca i jego czasy, przeł. Tadeusz Zabłudowski, Warszawa 1977.
  • Jan IV Dobry, gr. Ιωάννης Δ΄ Μέγας Κομνηνός – Iōannēs IV Megas Komnēnos, łac. Ioannes Kaloioannes (ok. 1403 – 1459) – cesarz Trapezuntu w latach 1429–1459. Syn cesarza Aleksego IV i Teodory Kantakuzeny. Starszy brat Dawida II.WorldCat – katalog rozproszony łączący zbiory 71 000 bibliotek ze 112 krajów, które są uczestnikami serwisu Online Computer Library Center. Katalog jest tworzony i prowadzony przez biblioteki, których zbiory są w nim ujęte.




    Warto wiedzieć że... beta

    Virtual International Authority File (VIAF) – międzynarodowa kartoteka haseł wzorcowych. Jej celem jest ujednolicenie zapisu nazw osobowych (haseł), dlatego zbiera z bibliotek z całego świata – ich różne wersje i prezentuje je razem, pod jednym, unikatowym identyfikatorem numerycznym. Pozwala to obniżyć koszty i zwiększyć użyteczność danych gromadzonych przez biblioteki. Informacje po dopasowaniu i połączaniu są udostępniane online bibliotekom na całym świecie.
    Azerbejdżan, Republika Azerbejdżanu (azer. Azərbaycan, Azərbaycan Respublikası) – państwo w Azji nad Morzem Kaspijskim, graniczące z Rosją, Gruzją, Armenią, Iranem oraz Turcją.
    Byzantina Lodziensia – seria prac łódzkich bizantynologów wydawana od 1997 roku. Jej inicjatorem i pierwszym redaktorem był Waldemar Ceran.
    Despina Chatun (Teodora Komnena, grec. Θεοδώρα Μεγάλη Κομνηνή; perskie: دسپینا خاتون‎; ) – córka Jana IV Komnena, żona Uzun Hasana sułtana federacji Ak Kojunlu. Jej ślub odbył się w 1458 roku. Miał przypieczętować sojusz Cesarstwa Trapezuntu i Ak Kojunlu. Nie uchroniło to jednak Wielkich Komnenów od Upadku Trapezuntu. Uzun Hasan zawarł bowiem układ z Osmanami. W 1461 rodzina Despiny Charun znalazła się w Konstantynopolu. Żona Uzun Hasana proponowała, aby jej brat Aleksy (1455–1463) bądź jeden z synów Dawida II Komenan przybył, aby ją odwiedzić. List dostał się w ręce Mehmeda II. Sułtan turecki uznał to za zdradę. 1 listopada 1463 Dawid II razem z bratem, siedmioma synami i bratem Despiny Chatun Aleksym zostali ścięci w więzieniu Siedmiu Wież w Konstantynopolu. Z jej małżeństwa z Uzun Hasanem urodzili się:
    Kontrola autorytatywna – w terminologii bibliotekoznawczej określenie procedur zapewniających utrzymanie w sposób konsekwentny haseł (nazw, ujednoliconych tytułów, tytułów serii i haseł przedmiotowych) w katalogach bibliotecznych przez zastosowanie wykazu autorytatywnego zwanego kartoteką wzorcową.
    Ak Kojunlu (albo Ak-Kojunlu, Akkojunlu, Ak Kojunłu) - po turecku znaczy dosłownie: "Biała Owca". Federacja mongolskich i tureckich plemion, zamieszkująca Mezopotamię, Azerbejdżan, Kaukaz i część Persji w latach 1378-1508. Wygrała walkę o dominację z plemionami Kara Kojunlu w 1469. W roku 1508 tereny ich państwa zostały podzielone pomiędzy Imperium osmańskie, a Safawidów.
    Gemeinsame Normdatei (GND) – kartoteka wzorcowa, stanowiąca element centralnego katalogu Niemieckiej Biblioteki Narodowej (DNB), utrzymywanego wspólnie przez niemieckie i austriackie sieci biblioteczne.

    Reklama