Ulica Litewska w Warszawie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
.mw-parser-output .street-course__cell{background-size:20px;background-repeat:repeat-y}.mw-parser-output .street-course__cell--street{background-image:url("https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/8/83/Ikona_ulica.svg")}.mw-parser-output .street-course__cell--pedestrain{background-image:url("https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/b/b0/Deptak.svg")}.mw-parser-output .street-course__cell--grass{background:#73d216}

Ulica Litewska – ulica w śródmieściu Warszawy, biegnąca od alei J.Ch. Szucha do ul. Marszałkowskiej.

Ambasada Słowacji w Polsce (Veľvyslanectvo Slovenskej republiky) – placówka dyplomatyczna mieszcząca się w Warszawie, przy ul. Litewskiej 6.Teatr Syrena – teatr w Warszawie mieszczący się przy ulicy Litewskiej 3. Jego dyrektorem naczelnym i artystycznym jest Wojciech Malajkat.

Historia[ | edytuj kod]

Ulica została wytyczona w 1877 w związku z parcelacją znajdujących się w tym miejscu ogrodów. Nadana kilka lat później nazwa ulicy pochodzi od stacjonującego w pobliżu rosyjskiego Litewskiego Pułku Lejbgwardii.

Po 1880 przy ulicy pod nr 3 wzniesiono krytą ujeżdżalnią zwaną tattersallem lub Tattersalem. W 1899 pod nr 6 powstał pałacyk księcia Wasyla Dołgorukowa zaprojektowany przez Ludwika Panczakiewicza. W latach 1902–1903 pod nr 16 zbudowano dom Instytutu Higieny Dziecięcej im. barona Leona de Lenvala zaprojektowany przez Karola Jankowskiego i Franciszka Lilpopa. Budynek został przebudowany w latach 1931–1932 według projektu Romualda Millera.

II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 roku (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa Osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci). W wojnie uczestniczyło 1,7 mld ludzi, w tym 110 mln z bronią. Według różnych szacunków zginęło w niej od 50 do 78 milionów ludzi.Akcja Bürkl – udany zamach na gestapowca Franza Bürkla, przeprowadzony w Warszawie 7 września 1943 przez żołnierzy harcerskiego oddziału „Agat”.

W czasie okupacji niemieckiej ulica znalazła się w obrębie dzielnicy policyjnej. Po usunięciu Polaków, jej mieszkańcami byli głównie funkcjonariusze niemieckiego aparatu policyjnego.

W 1943 Klinikę Dziecięcą mieszczącą się w domu Instytutu Higieny Dziecięcej przeniesiono do opuszczonych budynków Szpitala Dziecięcego Bersohnów i Baumanów. W jej miejscu powstał szpital dla dzieci niemieckich. Jesienią 1943 do budynku dawnego Zakładu Sierot po Robotnikach (nr 14) przeniesiono z ul. Gęsiej 24 wychowawczy obóz pracy policji bezpieczeństwa.

Ludwik Panczakiewicz (ur. 29 lipca 1873 w Nowym Targu, zm. 4 lipca 1935 w Warszawie) – warszawski architekt i przedsiębiorca budowlany.Szpital Dziecięcy Bersohnów i Baumanów w Warszawie – nieistniejąca żydowska placówka medyczna funkcjonująca w latach 1878–1942 w Warszawie przy ulicach Siennej 60/Śliskiej 51, Leszno 80/82 oraz Stawki 6/8.

7 września 1943 na Litewskiej (przy Marszałkowskiej) członkowie harcerskiego oddziału „Agat” przeprowadzili udaną akcję likwidacyjną zastępcy komendanta Pawiaka Franza Bürkla, a 5 października 1943 u zbiegu z aleją Szucha zastrzelono kierownika referatu IV A3 warszawskiego Gestapo Jacoba Lechnera.

Litewski Pułk Lejbgwardii (Литовский лейб-гвардии полк, Litowskij lejb-gwardii połk) – pułk piechoty okresu Imperium Rosyjskiego, sformowany 12 października 1817, rozformowany w 1918 r.Aleja Jana Chrystiana Szucha – ulica w Warszawie, nazwana dla upamiętnienia Jana Chrystiana Szucha, architekta projektującego od 1775 roku warszawskie założenia krajobrazowe i ogrody królewskie Stanisława Augusta Poniatowskiego.

Zabudowa ulicy w większości przetrwała II wojnę światową. Po 1945 przebudowano i połączono budynki nr 16 i 14; stały się one częścią szpitala dziecięcego przy ul. Marszałkowskiej 24. Przy wejściu do budynku nr 16 zachował się napis z 1945 o jego rozminowaniu pozostawiony przez sapera Borowicza. W przebudowanej hali dawnej ujeżdżalni w 1948 rozpoczął działalność Teatr Syrena. W pałacyku Dołgorukowa umieszczono biura Ambasady Czechosłowacji, a po powstaniu w 1993 Czech i Słowacji ulokowała się w nim Ambasada Słowacji.

Słowacja, Republika Słowacka (słow. Slovensko, Slovenská republika) – państwo śródlądowe w Europie Środkowej. Graniczy z Austrią (127 km), Polską (597 km), Czechami (240 km), Ukrainą (98 km) oraz Węgrami (678 km). Łączna długość granicy lądowej wynosi 1740 km. Do 1993 wchodziła w skład Czechosłowacji. Od 1 maja 2004 kraj należy do Unii Europejskiej, oraz NATO, a od 1 stycznia 2009 – do strefy euro. Stolicą państwa jest Bratysława, położona nad Dunajem przy granicy z Austrią i Węgrami.Rozminowanie – w działaniach lądowych wykrywanie oraz po wykryciu, identyfikowanie, oznaczanie i neutralizowanie, niszczenie lub usuwanie min oraz innej amunicji wybuchowej, improwizowanych urządzeń wybuchowych i min-pułapek w określonym rejonie w celu umożliwienia kontynuowania działań wojskowych przy zredukowanym poziomie zagrożeń. Rozminowywanie rejonu działań wykonywane jest zazwyczaj przez formacje wojskowe. Może być przeprowadzane zdalnie (z odległości w celu uniemożliwienia zadziałania systemu odpalania urządzenia lub ograniczenia strat własnych), manualnie (poprzez ręczną neutralizację min) lub mechanicznie (poprzez użycie trałów przeciwminowych itp.). W działaniach lądowych procedurę sprawdzającą, prowadzona w określonym rejonie po wykonaniu przejścia lub rozminowaniu drogi albo terenu nazywa się potwierdzeniem rozminowania. Procedura to przeprowadzana jest w celu zmniejszenia niebezpieczeństwa pochodzącego od min lub innej amunicji wybuchowej, improwizowanych urządzeń wybuchowych i min-pułapek.

Około 1950 do dawnego gmachu Najwyższej Izby Kontroli, będącego od 1945 siedzibą Ministerstwa Spraw Zagranicznych, dobudowano od strony Litewskiej skrzydło boczne w stylu neoracjonalizmu (nr 2/4). W 2003 na rogu ulicy Litewskiej i alei Szucha zakończyła się budowa biurowca Articon Center (al. Szucha 21), zakupionego w 2005 przez Ministerstwo.

Karol Marcin Bolesta-Jankowski (ur. 21 listopada 1868 w Zasławiu, zm. 4 stycznia 1928 w Warszawie) – architekt polski, profesor.Ambasada Republiki Czeskiej w Warszawie (czes. Velvyslanectví České Republiky ve Varšavě) – czeska stała misja dyplomatyczna w Polsce. Siedziba misji mieści się w Warszawie przy ul. Koszykowej 18.

Ważniejsze obiekty[ | edytuj kod]

  • Teatr Syrena (nr 3)
  • Ambasada Słowacji (nr 6)
  • Siedziba Związku Harcerstwa Rzeczypospolitej (nr 11/13)
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Eugeniusz Szwankowski: Ulice i place Warszawy. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1970, s. 108.
    2. Kwiryna Handke: Słownik nazewnictwa Warszawy. Warszawa: Slawistyczny Ośrodek Wydawniczy, 1998, s. 130. ISBN 83-86619-97X.
    3. Jarosław Zieliński: Atlas dawnej architektury ulic i placów Warszawy. Tom 9. Langiewicza-Łukasińskiego. Warszawa: Biblioteka Towarzystwa Opieki nad Zabytkami, 2003, s. 94. ISBN 83-88372-24-6.
    4. Jerzy Kasprzycki: Korzenie miasta. Tom I. Śródmieście Południowe. Warszawa: Wydawnictwo VEDA, 2004, s. 95. ISBN 83-85584-45-5.
    5. Jarosław Zieliński: Atlas dawnej architektury ulic i placów Warszawy. Tom 9. Langiewicza-Łukasińskiego. Warszawa: Biblioteka Towarzystwa Opieki nad Zabytkami, 2003, s. 92. ISBN 83-88372-24-6.
    6. Jarosław Zieliński: Atlas dawnej architektury ulic i placów Warszawy. Tom 9. Langiewicza-Łukasińskiego. Warszawa: Biblioteka Towarzystwa Opieki nad Zabytkami, 2003, s. 99. ISBN 83-88372-24-6.
    7. Jarosław Zieliński: Atlas dawnej architektury ulic i placów Warszawy. Tom 9. Langiewicza-Łukasińskiego. Warszawa: Biblioteka Towarzystwa Opieki nad Zabytkami, 2003, s. 104–105. ISBN 83-88372-24-6.
    8. Tomasz Szarota: Okupowanej Warszawy dzień powszedni. Studium historyczne. Warszawa: Czytelnik, 2010, s. 235. ISBN 978-83-07-03239-9.
    9. Zofia Podgórska-Klawe: Szpitale warszawskie 1388–1945. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1975, s. 309.
    10. Jarosław Zieliński: Atlas dawnej architektury ulic i placów Warszawy. Tom 9. Langiewicza-Łukasińskiego. Warszawa: Biblioteka Towarzystwa Opieki nad Zabytkami, 2003, s. 104. ISBN 83-88372-24-6.
    11. Encyklopedia Warszawy. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1994, s. 436. ISBN 83-01-08836-2.
    12. Władysław Bartoszewski: Warszawski pierścień śmierci 1939-1944. Warszawa: Wydawnictwo Świat Książki, 2008, s. 237. ISBN 978-83-247-1242-7.
    13. Tomasz Strzembosz: Akcje zbrojne podziemnej Warszawy 1939–1944. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1983, s. 344. ISBN 83-06-00717-4.
    14. Tomasz Strzembosz: Akcje zbrojne podziemnej Warszawy 1939–1944. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1983, s. 51, 353. ISBN 83-06-00717-4.
    15. Jacek Wołowski: Moja Warszawa. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1979, s. 161. ISBN 83-01-00062-7.
    16. Instytut Higieny Dziecięcej im. barona Lenvala. warszawa1939.pl. [dostęp 2016-07-16].
    17. Tomasz Urzykowski. Saperski napis sprzed 73 lat. „Gazeta Stołeczna”, s. 3, 10 października 2018. 
    18. Jerzy Kasprzycki: Korzenie miasta. Tom I. Śródmieście Południowe. Warszawa: Wydawnictwo VEDA, 2004, s. 96. ISBN 83-85584-45-5.
    19. Juliusz A. Chrościcki, Andrzej Rottermund: Atlas architektury Warszawy. Warszawa: Wydawnictwo „Arkady”, 1977, s. 84.
    20. Ambasada Republiki Słowackiej w Warszawie. W: Ambasada Republiki Słowackiej w Warszawie [on-line]. mzv.sk. [dostęp 2018-10-14].
    21. Marta Leśniakowska: Architektura w Warszawie 1918–1939. Warszawa: Arkada Pracownia Historii Sztuki, 2006, s. 60. ISBN 83-60350-00-0.
    22. NIK: MSZ przepłaciło 16 mln zł netto za biurowiec Articom Center. W: Puls Biznesu [on-line]. 25 sierpnia 2005. [dostęp 2016-07-17].
    Ministerstwo Spraw Zagranicznych – resort odpowiedzialny za kształtowanie i prowadzenie polityki zagranicznej R.P. Do zadań Ministra Spraw Zagranicznych należy:Ziemia (łac. Terra) − trzecia, licząc od Słońca, a piąta co do wielkości planeta Układu Słonecznego. Pod względem średnicy, masy i gęstości jest to największa planeta skalista Układu Słonecznego.




    Warto wiedzieć że... beta

    Czechy (czes. Česko), Republika Czeska (czes. Česká republika) – państwo śródlądowe w Europie Środkowej. Od północnego wschodu graniczy z Polską, od zachodu i północnego zachodu z Niemcami, od południa z Austrią, a od południowego wschodu ze Słowacją. Stolicą i największym miastem Czech jest Praga. Kraj składa się z trzech historycznych krain – Czech właściwych, Moraw i czeskiej części Śląska. Na powierzchni 78 866 km² żyje ponad 10,5 mln osób, z czego 94% to Czesi. Państwo czeskie dzieli się na czternaście krajów. Czechy są republiką parlamentarną, demokratycznym państwem prawa o liberalnym systemie rządów, opartym na swobodnej rywalizacji partii i ruchów politycznych. Głową państwa jest prezydent. Naczelnym organem władzy ustawodawczej jest parlament z Izbą Poselską i Senatem, władzy wykonawczej rząd z czternastoma ministerstwami, a władzy sądowniczej Sąd Konstytucyjny i Sąd Najwyższy. Czechy są członkiem wielu organizacji międzynarodowych, m.in. ONZ, Unii Europejskiej, NATO, strefy Schengen, Rady Europy, OECD i Grupy Wyszehradzkiej.
    Szare Szeregi – kryptonim konspiracyjny Organizacji Harcerzy ZHP i szerzej – całego Związku Harcerstwa Polskiego, w okresie okupacji niemieckiej i radzieckiej podczas II wojny światowej 1939-1945. Szare Szeregi zostały powołane 27 września 1939 w Warszawie przez grono członków Naczelnej Rady Harcerskiej.
    Związek Harcerstwa Rzeczypospolitej – organizacja harcerska, powołana 12 lutego 1989 przez instruktorów z terenu całej Polski. Powstała, aby zjednoczyć wysiłki niezależnych środowisk harcerskich poprzez powołanie alternatywnej ogólnopolskiej organizacji harcerskiej.
    Dzielnica policyjna w Warszawie (1939–1945) – nazwa nadana w czasach okupacji niemieckiej fragmentowi warszawskiej dzielnicy Śródmieście Południowe (rejon al. J. Ch. Szucha), gdzie ulokowane były najważniejsze placówki niemieckiej policji i służb bezpieczeństwa na terenie miasta. Był to jeden z dwóch rejonów Warszawy (drugim była „dzielnica rządowa”) posiadających status Nur für Deutsche.
    Okupacja niemiecka ziem polskich 1939–1945 – system policyjno-wojskowej administracji niemieckiej wprowadzony na terytorium państwowym Rzeczypospolitej Polskiej, zajętym w wyniku agresji zbrojnej przeciwko Polsce podjętej przez III Rzeszę w dniu 1 września 1939 oraz po podziale terytorium RP w wyniku niemiecko-sowieckiego układu o przyjaźni i granicy z dnia 28 września 1939 (będącego nawiązaniem do paktu Ribbentrop-Mołotow z 23 sierpnia 1939).
    Parcelacja – dokonanie podziału większego obszaru gruntów (folwarcznych, wspólnoty gminnej) na mniejsze działki i oddanie ich w użytkowanie indywidualnym gospodarstwom w drodze sprzedaży; także unormowany ustawą podział większych gospodarstw rolnych poprzez sprzedaż bądź nadanie.
    Warszawa; miasto stołeczne Warszawa, w skrócie m.st. Warszawa – stolica i największe miasto Polski, położone w środkowo-wschodniej części kraju, na Nizinie Środkowomazowieckiej, na Mazowszu, nad Wisłą. Od 2002 r. miasto stołeczne Warszawa jest gminą miejską mającą status miasta na prawach powiatu.

    Reklama