USS Essex (CV-9)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

USS Essex (CV-9) (następnie CVA-9 i CVS-9) – amerykański lotniskowiec z okresu II wojny światowej i wojny koreańskiej. Pierwszy okręt typu Essex.

Tajwan, hist. Formoza (chiń. upr.: 台湾; chiń. trad.: 臺灣 lub 台灣; pinyin: Táiwān; pe̍h-ōe-jī: Tâi-oân) – wyspa na Oceanie Spokojnym, oddzielona od Chin kontynentalnych Cieśniną Tajwańską. Jest wyspą w większości wyżynną, obrzeża Tajwanu są nizinne.II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 roku (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa Osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci). W wojnie uczestniczyło 1,7 mld ludzi, w tym 110 mln z bronią. Według różnych szacunków zginęło w niej od 50 do 78 milionów ludzi.

Historia[ | edytuj kod]

Japoński kamikaze eksploduje po uderzeniu w lotniskowiec USS "Essex" 25 listopada 1944 roku

Stępkę pod USS "Essex" położono 28 kwietnia 1941 w stoczni Newport News. Wodowanie miało miejsce 31 lipca 1942, a oddanie do służby nastąpiło 31 grudnia 1942. Po wejściu do służby okręt udał się na Pacyfik, gdzie wziął aktywny udział w walkach z Japończykami.

Okręt podwodny – wojskowa jednostka pływająca, konstrukcyjnie przystosowana do prowadzenia działań i operacji zarówno na powierzchni, jak i pod wodą; współcześnie jedna z głównych klas okrętów. Okręty podwodne zdolne są do samodzielnego zanurzenia i wynurzenia oraz kontrolowanego pływania pod wodą, a także do prowadzenia w tym środowisku walki oraz wykonywania zadań transportowych i rozpoznawczych.Ocean Spokojny, Pacyfik, Ocean Wielki – największy, najgłębszy i najstarszy, obok Atlantyku, na świecie zbiornik wodny. Z powierzchnią równą 155,6 mln km² zajmuje 30% całej powierzchni Ziemi. Oficjalna polska nazwa tego oceanu, zatwierdzona przez Komisję Standaryzacji Nazw Geograficznych brzmi Ocean Spokojny.

Swój szlak bojowy rozpoczął od akcji w rejonie wyspy Marcus i Wake a następnie wziął udział w walkach o Wyspy Gilberta. W styczniu 1944 wspierał desant na Wyspy Marshalla, a następnie wspierał ataki na Truk, Saipan, Tinian i Guam.

W marcu 1944 "Essex" powrócił do Stanów Zjednoczonych na remont po którym powrócił w rejon walk. W październiku 1944 atakował Okinawę i Formozę, a następnie wziął udział w bitwie w Zatoce Leyte. 25 listopada został zaatakowany przez samoloty kamikaze w wyniku czego został znacznie uszkodzony, a na jego pokładzie zginęło 15 osób. Następnie do końca wojny okręt uczestniczył w atakach na siły japońskie, a jego samoloty pokładowe wspierały desanty na Iwo Jimę i Okinawę.

Bitwa w zatoce Leyte – bitwa toczona w dniach 23-26 października 1944 roku między flotą cesarstwa japońskiego a amerykańską Flotą Pacyfiku. Bitwa w zatoce Leyte składała się z czterech części, z których każda nosi swoją nazwę: bitwa na Morzu Sibuyan podczas której samoloty z amerykańskich lotniskowców uderzyły na japoński główny zespół floty i zatopiły superpancernik „Musashi”, bitwa o półwysep Engaño podczas której amerykańskie lotnictwo pokładowe zniszczyło zespół japońskich lotniskowców służących w charakterze przynęty, bitwa w cieśninie Surigao podczas której amerykańskie i japońskie pancerniki stoczyły ostatnią bezpośrednią walkę w historii tej klasy okrętów oraz Samar w trakcie której japoński zespół zaatakował amerykańskie lotniskowce eskortowe i został pokonany przez mniejsze siły amerykańskie. Czterodniowa, największa w historii i podczas II wojny światowej bitwa morska, złamała trzon floty japońskiej i rozpoczęła okres jej upadku.Wake (ang. Wake Island) – atol na Oceanie Spokojnym, na obszarze Oceanii, położony w około dwóch trzecich odległości pomiędzy Hawajami a Marianami Północnymi stanowiący terytorium zależne Stanów Zjednoczonych. Atol obecnie nie posiada rdzennej ludności, wszyscy pierwotni mieszkańcy zostali zamordowani przez Japończyków, po zajęciu przez nich wyspy 23 grudnia 1941.

7 stycznia 1947 okręt został wycofany ze służby i skierowany do rezerwy. W tym czasie okręt poddano gruntownej przebudowie obejmującej m.in. pokład startowy i nadbudówkę. Ponowne wejście do służby nastąpiło 16 stycznia 1951. Okręt przenoszący na pokładzie m.in. dwusilnikowe samoloty odrzutowe F2H Banshee wziął udział w wojnie koreańskiej.

Republika Kuby (nazwa oficjalna República de Cuba) – państwo w Ameryce Środkowej położone na Morzu Karaibskim w archipelagu Wielkich Antyli. Państwo to składa się z wyspy o nazwie Kuba oraz szeregu otaczających ją mniejszych wysepek, z których największą jest Isla de la Juventud. Stolicą Kuby jest Hawana, a największe miasta to: Santiago de Cuba, Camagüey, Holguin, Guantánamo, Santa Clara.Wojna na Pacyfiku – całokształt działań militarnych w czasie II wojny światowej w Azji Wschodniej, Południowo-Wschodniej i na obszarach Pacyfiku w okresie od 1937 do 1945 r., które przybrały formę szczególnie natężonego konfliktu w okresie od 7 grudnia 1941 (atak na Pearl Harbor) do 15 sierpnia 1945 (bezwarunkowa kapitulacja Japonii). Wojna toczyła się między Cesarstwem Japonii i jej nielicznymi sojusznikami a siłami alianckimi ze Stanami Zjednoczonymi na czele.

W 1960 "Essex" został przebudowany na lotniskowiec do zwalczania okrętów podwodnych. W październiku 1962 w związku z kryzysem kubańskim uczestniczył w blokadzie Kuby. 22 października 1968 był główna jednostką zabezpieczającą powrót z orbity astronautów z misji Apollo 7.

USS "Essex" został wycofany ze służby 30 czerwca 1969 i pomimo prób uczynienia z niego muzeum sprzedany ostatecznie na złom w czerwcu 1975.

Kryzys kubański – stan zagrożenia konfliktem między dwoma supermocarstwami dysponującymi bronią atomową – ZSRR i USA, który miał miejsce w dniach 15-28 października 1962 na Kubie. Był spowodowany tajnym rozmieszczeniem przez ZSRR na Kubie pocisków balistycznych średniego zasięgu, bezpośrednio zagrażających terytorium USA. Wcześniej, tj. na przełomie lat 1959-1960 USA rozmieściły rakietowe pociski balistyczne na terytorium Wielkiej Brytanii, Włoch i Turcji. Był to największy kryzys w historii powojennego świata.Walki o Wyspy Gilberta – kombinowana operacja desantowa, przeprowadzona w listopadzie 1943 roku w ramach operacji Galvanic przez wojska amerykańskie w czasie wojny na Pacyfiku, mająca za zadanie odbicie z rąk japońskich atoli Tarawa i Makin w archipelagu Wysp Gilberta.

Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • Dictionary of American Naval Fighting Ships (ang.)
  • USS "Essex" po modernizacji SCB-27
    Bitwa o wyspę Okinawa – ostatnia bitwa na dużą skalę w wojnie na Pacyfiku, przeprowadzona w ramach desantowej Operacji Iceberg amerykańskich sił zbrojnych, mającej na celu opanowanie japońskiej wyspy Okinawa w archipelagu Riukiu. Rozpoczęta 3 kwietnia 1945 r., została zakończona 16 czerwca 1945 r. zwycięstwem wojsk amerykańskich. Nazywana także operacją okinawską ze względu na znaczenie i ogrom zaangażowanych sił.Walki o archipelag Marianów – operacje desantowe przeprowadzone w czerwcu i lipcu 1944 roku (przy czym zakończenie walk na Guam nastąpiło 10 sierpnia) pod kryptonimem Forager przez wojska amerykańskie w czasie wojny na Pacyfiku. Celem operacji było zajęcie wysp Saipan, Tinian i Guam, stanowiących pierwszy wewnętrzny pierścień obrony wysp macierzystych Japonii.




    Warto wiedzieć że... beta

    Atak na Truk (operacja Hailstone) – lotniczo-morskie uderzenie marynarki amerykańskiej na japońską bazę morską Truk w archipelagu Karolinów podczas II wojny światowej, przeprowadzone w dniach 17-18 lutego 1944. Jego skutkiem była utrata znaczenia strategicznego Truk dla Japończyków.
    Bitwa o Iwo Jimę – starcie pomiędzy siłami Stanów Zjednoczonych i Japonii, które trwało od 19 lutego do 26 marca 1945 podczas wojny na Pacyfiku w czasie drugiej wojny światowej.
    Lotniskowce typu Essex były podstawowymi dużymi lotniskowcami floty amerykańskiej podczas II wojny światowej. Ogółem wprowadzono do służby 24 jednostki tego typu, z budowy 8 kolejnych jednostek zrezygnowano po zakończeniu wojny. W trakcie budowy okręty były nieustannie ulepszane, z reguły przez rozbudowę artylerii przeciwlotniczej.
    SCB-27 - program United States Navy mający na celu ulepszenie lotniskowców typu Essex, zarówno wersji "krótkiej" jak i "długiej" (Ticonderoga), przeprowadzony pomiędzy 1947 a 1955. Program miał na celu dostosowanie lotniskowców z II wojny światowej do wymogów nowych, większych samolotów odrzutowych.
    Wojna koreańska (kor. 한국전쟁) – wojna tocząca się w latach 1950–1953 na terytorium Półwyspu Koreańskiego między komunistycznymi siłami KRLD (północnokoreańskimi) i wspierającymi je wojskami ChRL, a siłami ONZ (głównie amerykańskimi) wspierającymi wojska Republiki Korei (południowokoreańskie).
    Walki o Wyspy Marshalla – szereg kombinowanych operacji desantowych pod ogólnym kryptonimem Operacja Flintlock, przeprowadzonych w styczniu i lutym 1944 przez wojska amerykańskie w czasie wojny na Pacyfiku, a mających na celu odebranie z rąk sił japońskich atoli Kwajalein, Majuro i Eniwetok w archipelagu Wysp Marshalla. Siły amerykańskie, podzielone na cztery zespoły uderzeniowe, łatwo pokonały słabo przygotowane i źle dowodzone oddziały japońskie.
    Lotniskowce – klasa okrętów, której głównym zadaniem jest prowadzenie operacji bojowych za pomocą bazujących na nich samolotów i przystosowana do tego celu konstrukcyjnie, przede wszystkim przez posiadanie pokładu startowego. Pierwsze okręty tej klasy powstały pod koniec I wojny światowej, następnie odegrały dużą rolę w walkach II wojny światowej, szczególnie na Pacyfiku. W chwili obecnej tylko USA posiadają większą flotę lotniskowców, ponadto Francja, Rosja i Brazylia mają nieliczne lotniskowce uderzeniowe, a Wielka Brytania, Indie, Hiszpania, Włochy oraz Tajlandia lekkie lotniskowce dla samolotów V/STOL. Lotniskowiec porusza się wraz z tzw. grupą uderzeniową, składającą się z fregat, niszczycieli, okrętów podwodnych. Grupa taka jest w stanie samodzielnie prowadzić działania wojenne na wielkim obszarze.

    Reklama