USS Cabot (CVL-28)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

USS Cabot (CVL-28)lekki lotniskowiec floty amerykańskiej z czasów II wojny światowej należący do typu Independence. Na początku lat 70. XX wieku sprzedany do Hiszpanii, gdzie służył pod nazwą Dédalo (R-01) do końca lat 80.

Roi – singel francuskiego piosenkarza Bilala Hassaniego, napisany i skomponowany przez duet Madame Monsieur, Medeline oraz samego wokalistę. Filadelfia (ang. Philadelphia wymowa: /ˌfɪləˈdɛlfiə/) – miasto na północno-wschodnim wybrzeżu USA, w stanie Pensylwania, u ujścia rzeki Delaware do Atlantyku. Największe pod względem liczby ludności miasto w Pensylwanii i szóste w kraju.

Historia[ | edytuj kod]

„Cabot” pierwotnie był budowany jako lekki krążownik typu Cleveland pod nazwą USS „Wilmington” (CL-79), jednak 2 czerwca 1942 roku w związku z decyzją o ukończeniu jako lekki lotniskowiec typu Independence zmieniono jego oznaczenie na CV-28, a 23 czerwca 1942 nazwę na „Cabot”. Okręt został wybudowany w stoczni New York Shipbuilding w Camden. 15 lipca przeklasyfikowany na CVL-28 wszedł do służby 24 lipca 1943 roku. Pierwszym dowódcą lotniskowca został komandor M.F. Shoeffel.

To lista lotniskowców United States Navy zawierająca wszystkie okręty oznaczone symbolami CV, CVA, CVB, CVL, i CVN i mające oznaczenie kadłuba. Lotniskowce z numerami CVA -54 i dalsze są często klasyfikowane jako superlotniskowce (ze względu na rozmiary).Rota (czamorro: Luta) – jeden z czterech okręgów administracyjnych wchodzących w skład Marianów Północnych. Okręg obejmuje wyspę o tej samej nazwie oraz niewielką wysepkę przybrzeżną zwaną Angyura. Wyspa znajduje się na samym południu Marianów Północnych i jest przedostatnią południową wyspą archipelagu Marianów.

II wojna światowa[ | edytuj kod]

8 listopada okręt wyruszył na Pacyfik, przybywając do Pearl Harbor 2 grudnia. 15 stycznia 1944 roku na atolu Majuro lotniskowiec dołączył do Task Force 58. Od 4 lutego do 4 marca 1944 roku samoloty „Cabota” brały udział w atakach na Roi, Namur i Truk przygotowując grunt pod amerykańską inwazję na Wyspy Marshalla. Następnie lotniskowiec na krótko powrócił do Pearl Harbor na krótki remont, aby znowu w marcu 1944 roku wziąć udział w akcjach przeciwko japońskim instalacjom na wyspach Palau, Yap, Ulithi i Woleai. W dniach 22 - 25 kwietnia „Cabot” wspierał lądowanie sił inwazyjnych na Hollandii a następnie atakował cele na Satawan, Ponape i ponownie na Truk. 6 czerwca „Cabot” pojawił się ponownie na Majuro przygotowując się do inwazji na Mariany. W dniach 19 - 20 czerwca samoloty z lotniskowca będąc w składzie Task Force 58.3 brały udział w bitwie na Morzu Filipińskim. Do 9 sierpnia samoloty z „Cabota” atakowały cele - wyspy: Iwo Jima, Pagan, Rota, Guam i ponownie na Yap i Ulithi. 6 października okręt wziął udział w rajdzie na Okinawę. W dniach 12 i 13 października osłaniał odwrót na Karoliny uszkodzonych w pobliżu Formozy krążowników USS „Canberra” (CA-70) i USS „Houston” (CL-81) a 25 i 26 października wziął udział w bitwie morskiej o Leyte.

Sikorsky SH-3 Sea King lub Sikorsky S-61 (z ang. „Król morza”) – amerykański dwusilnikowy, śmigłowiec wielozadaniowy konstrukcji Sikorsky Aircraft Corporation. Używany przez Marynarkę Wojenną Stanów Zjednoczonych i siły zbrojne wielu państw świata.6 października jest 279. (w latach przestępnych 280.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 86 dni.

Po bitwie „Cabot” pozostał w rejonie Luzonu wspierając wojska na Filipinach. 25 listopada lotniskowiec musiał bronić się przed atakującymi japońskimi samolotami kamikaze. Dwa z nich przebiły się przez obronę, pierwszy uderzył w krawędź pokładu lotniczego, a drugi eksplodował przy bakburcie. Okręt po ataku miał 62 zabitych i rannych marynarzy. Pomimo ataku załoga dość szybko poradziła sobie z uszkodzeniami, nie dopuszczając do powstania realnego zagrożenia dla bezpieczeństwa okrętu. Trzy dni później jednostka zawinęła na Ulithi, gdzie przeprowadzono remont.

12 października jest 285. (w latach przestępnych 286.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 80 dni.Okinawa (jap. 沖縄本島, Okinawa hontō) – japońska wyspa na Oceanie Spokojnym w archipelagu Wysp Okinawa będącym częścią archipelagu Wysp Ryūkyū, 1 084 253 mieszkańców (2006), pow. 1,21 tys. km², nizinna.

11 grudnia 1944 roku okręt powrócił do akcji. Brał udział w atakach na Luzon, Formozę, Indochiny, Hongkong i Wyspy Riukiu. Od 10 lutego do 1 marca 1945 roku jednostka brał udział w atakach na Bonin i macierzyste Wyspy Japońskie, wspierając lądowanie Marines na Iwo Jimie, a następnie atakował cele na Okinawie i Kiusiu. Po atakach okręt udał się do San Francisco dla dokonania remontu, który trwał do czerwca. Podczas powrotu na Pacyfik, w drodze na Eniwetok, samoloty okrętu zaatakowały 1 sierpnia japoński garnizon na Wake. Koniec wojny zastał lotniskowiec w bazie na Eniwetok podczas szkolenia. 21 sierpnia lotniskowiec dołączył do Task Group 38.3, wraz z którym brał udział w lądowaniu sił okupacyjnych w rejonie Morza Żółtego. 9 listopada wraz z zaokrętowanymi żołnierzami z Guam, okręt powrócił do San Diego, z którego wyruszył na wschodnie wybrzeże Stanów Zjednoczonych do Filadelfii.

Wyspy Marshalla (Republika Wysp Marshalla, mah Aolepān Aorōkin M̧ajeļ, ang. Republic of the Marshall Islands) – państwo wyspiarskie na Oceanie Spokojnym, położone na północ od Nauru i Kiribati, na wschód od Mikronezji oraz na południe od amerykańskiej wyspy Wake.Guam (Terytorium Guamu) – wyspa w południowej części archipelagu Marianów, w Mikronezji, terytorium nieinkorporowane Stanów Zjednoczonych Ameryki.

Za swoją służbę podczas II wojny światowej okręt otrzymał dziewięć odznaczeń Battle Star.

Okres powojenny[ | edytuj kod]

„Cabot” w 1949 roku

11 lutego 1947 roku okręt został wycofany z aktywnej służby. Ponownie wcielony do służby 27 października 1948 roku, pełnił rolę okrętu szkoleniowego dla rezerw lotnictwa US Navy operując po Morzu Karaibskim z bazy w Pensacola, a następnie z Quonset Point. Pomiędzy 9 stycznia a 26 marca 1952 roku okręt odbył rejs na wodach wokół Europy. 21 stycznia 1955 roku ponownie został wycofany ze służby i przeklasyfikowany 15 maja 1959 roku na pomocniczy transportowiec lotniczy (auxiliary aircraft transport) (AVT-3). W latach 1965-1967 został poddany gruntownej przebudowie, która miała go przygotować do służby w Marynarce Wojennej Hiszpanii.

Japonia (jap. 日本, trb. Nihon lub Nippon) – państwo wyspiarskie usytuowane na wąskim łańcuchu wysp na zachodnim Pacyfiku, u wschodnich wybrzeży Azji, o długości 3,3 tys. km. Archipelag rozciąga się niemal południkowo (Japończycy utrzymują, że ich kraj ma kształt „trzydniowego Księżyca”) pomiędzy 45°33′ a 20°25′ stopniem szerokości północnej, od Morza Ochockiego na północy do Morza Wschodniochińskiego i Tajwanu na południu. Stolica Tokio jest usytuowana prawie dokładnie na tej samej szerokości geograficznej co Ateny, Pekin, Teheran i Waszyngton.Tajwan, hist. Formoza (chiń. upr.: 台湾; chiń. trad.: 臺灣 lub 台灣; pinyin: Táiwān; pe̍h-ōe-jī: Tâi-oân) – wyspa na Oceanie Spokojnym, oddzielona od Chin kontynentalnych Cieśniną Tajwańską. Jest wyspą w większości wyżynną, obrzeża Tajwanu są nizinne.

W marynarce Hiszpanii[ | edytuj kod]

„Dédalo”, 1988

30 sierpnia 1967 roku okręt został wypożyczony Hiszpanii na okres pięciu lat i otrzymał nazwę „Dédalo”, po pierwszym hiszpańskim okręcie lotniczym. Otrzymał znak burtowy PA01, zmieniony w 1980 roku na R01, zgodny ze standardem NATO. Stał się okrętem flagowym marynarki hiszpańskiej. 1 sierpnia 1972 roku okręt został definitywnie skreślony z listy okrętów Floty Rezerwowej US Navy, a 5 grudnia tego samego roku podpisano umowę sprzedaży lotniskowca Hiszpanii. W 1973 roku prowadzono na nim próby z brytyjskimi samolotami pionowego startu i lądowania Harrier, które były udane, po czym Hiszpania w 1976 roku zakupiła amerykańską wersję AV-8B Harrier II, nazwaną Matador.

Lotniskowce typu Independence – podstawowe lekkie lotniskowce floty amerykańskiej podczas II wojny światowej. Ogółem wprowadzono do służby 9 jednostek tego typu. Bazowały na kadłubach lekkich krążowników typu Cleveland.II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 roku (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa Osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci). W wojnie uczestniczyło 1,7 mld ludzi, w tym 110 mln z bronią. Według różnych szacunków zginęło w niej od 50 do 78 milionów ludzi.

Na okręcie stacjonowały 4 grupy lotnicze: pierwsza, w sile 8 samolotów Matador, druga - składająca się z 4 helikopterów Sea King, trzecia - z 4 helikopterów do prowadzenia walki elektronicznej Augusta-Bell AB-212, czwarta - z 4 helikopterów do zadań specjalnych (m.in. AH-1G do wsparcia desantu). Lotniskowiec pozostawał w służbie, dopóki w 1987 roku nie zastąpił go nowy lotniskowiec „Principe de Asturias”. 5 sierpnia 1989 skreślony z listy okrętów Armada Española i przekazany do USA celem utworzenia okrętu-muzeum.

Ulithi – atol w archipelagu Karolinów na zachodnim obszarze Pacyfiku, odległego o 191 kilometrów (103 mile morskie) od wyspy Yap. Składa się z około 40 niewielkich wysepek o łącznej powierzchni 4,5 km² otaczających lagunę długą na około 30 km i szeroką na około 15 km, co czyni ją czwartą co do wielkości na świecie przy powierzchni 548 km².Palau, Republika Palau (ang. Republic of Palau, palau Belau, Beluu era Belau) – wyspiarskie państwo samorządowe, stowarzyszone ze Stanami Zjednoczonymi, położone na Oceanie Spokojnym, w Oceanii oraz w Mikronezji, ok. 1160 km na południe od Guam, ok. 800 km na wschód od Filipin i 3200 km na południe od Tokio. Obejmuje zachodnią część archipelagu Karolinów oraz 4 pojedyncze wyspy koralowe (Sonsorol, Merir, Pulo Anna i Tobi) i atol Helen (łącznie ponad 250 wysp).

Nie doszło jednak do zachowania okrętu i ostatecznie został 9 sierpnia 1998 złomowany w Brownsville.

Przypisy[ | edytuj kod]

  1. Marcin Chała, Dariusz Czajkowski. Hiszpański „Książę”. Principe de Asturias - jedyny lotniskowiec Armada Espanola. „Morze, Statki i Okręty”. 7-8/2008 (79-80), s. 8-9

Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Wojciech Holicki, Amerykańskie lotniskowce typu Independence cz. I, „Nowa Technika Wojskowa”, nr 1 (2000), s. 48-50, ISSN 1230-1655.
  • Wojciech Holicki, Amerykańskie lotniskowce typu Independence cz. II, „Nowa Technika Wojskowa”, nr 2 (2000), s. 56-61, ISSN 1230-1655.
  • Z. Flisowski, Burza nad Pacyfikiem Tom 2, Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 1989, ​ISBN 83-210-0412-1​.
  • Ten artykuł zawiera treści udostępnione w ramach domeny publicznej przez Dictionary of American Naval Fighting Ships. Treści te są umieszczone tutaj.
  • 25 listopada jest 329. (w latach przestępnych 330.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 36 dni. Pensacola – miasto (city) w USA, w północno-zachodniej Florydzie, siedziba administracyjna hrabstwa Escambia, port nad zatoką Pensacola (odnoga Zatoki Meksykańskiej). W 2013 roku miasto liczyło 52 703 mieszkańców.




    Warto wiedzieć że... beta

    Nowa Technika Wojskowa to ukazujący się od 1991 pierwszy w Polsce niezależny (od MON) miesięcznik o tematyce ogólnowojskowej, wydawany przez wydawnictwo Magnum-X. Początkowo od maja 1991 ukazywał się pod tytułem "Technika Wojskowa", od lipca 1992, w związku ze zmianą wydawcy, miesięcznik zmienił tytuł na obecny "Nowa Technika Wojskowa".
    Bitwa w zatoce Leyte – bitwa toczona w dniach 23-26 października 1944 roku między flotą cesarstwa japońskiego a amerykańską Flotą Pacyfiku. Bitwa w zatoce Leyte składała się z czterech części, z których każda nosi swoją nazwę: bitwa na Morzu Sibuyan podczas której samoloty z amerykańskich lotniskowców uderzyły na japoński główny zespół floty i zatopiły superpancernik „Musashi”, bitwa o półwysep Engaño podczas której amerykańskie lotnictwo pokładowe zniszczyło zespół japońskich lotniskowców służących w charakterze przynęty, bitwa w cieśninie Surigao podczas której amerykańskie i japońskie pancerniki stoczyły ostatnią bezpośrednią walkę w historii tej klasy okrętów oraz Samar w trakcie której japoński zespół zaatakował amerykańskie lotniskowce eskortowe i został pokonany przez mniejsze siły amerykańskie. Czterodniowa, największa w historii i podczas II wojny światowej bitwa morska, złamała trzon floty japońskiej i rozpoczęła okres jej upadku.
    Europa – część świata (określana zwykle tradycyjnym, acz nieścisłym mianem kontynentu), leżąca na półkuli północnej, na pograniczu półkuli wschodniej i zachodniej, stanowiąca wraz z Azją kontynent Eurazję.
    Indochiny – dawna nazwa regionu w południowo-wschodniej Azji, który pochodzi z okresu, gdy był kolonią Francji pod pełną nazwą francuskich Indochin. Nazwa stosowana również dla określenia wschodniej części Półwyspu Indochińskiego (Azja Południowo-Wschodnia), obejmującej współcześnie państwa Laos, Kambodża i Wietnam. Nazwa ta została nadana przez Europejczyków, którzy zwrócili uwagę na wpływ kultury chińskiej i hinduskiej na kulturę rodzimą tego obszaru.
    Ocean Spokojny, Pacyfik, Ocean Wielki – największy, najgłębszy i najstarszy, obok Atlantyku, na świecie zbiornik wodny. Z powierzchnią równą 155,6 mln km² zajmuje 30% całej powierzchni Ziemi. Oficjalna polska nazwa tego oceanu, zatwierdzona przez Komisję Standaryzacji Nazw Geograficznych brzmi Ocean Spokojny.
    Camden – miasto w USA, w stanie New Jersey, nad rzeką Delaware, tuż na wschód od Filadelfii; siedziba administracyjna hrabstwa Camden. Zaliczane do obszaru metropolitalnego Filadelfia-Camden-Wilmington. W 2000 roku liczyło prawie 80 tys. mieszkańców.
    13 października jest 286. (w latach przestępnych 287.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 79 dni.

    Reklama