Trzon mostka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Trzon mostka człowieka rozumnego zaznaczono barwą niebieską

Trzon mostka (łac. corpus sterni, mesosternum) – środkowa część mostka.

Chrząstka, tkanka chrzęstna (łac. textus cartilagineus), rodzaj tkanki łącznej szkieletowej, zbudowanej z komórek chrzęstnych - chondrocytów oraz bezpostaciowej substancji międzykomórkowej, składającej się z istoty podstawowej (kwas hialuronowy i proteoglikany) zwanej macierzą (matrix) oraz dużych ilości włókien białkowych: klejodajnych (kolagenowych) i elastycznych.Kość (łac. os, lm ossa; gr ostéon) – narząd, budujący układ kostny. Nauką zajmującą się kośćmi jest osteologia.

Mostek to kość znajdująca się w brzusznej części klatki piersiowej. Występuje u kręgowców lądowych. Strukturę tę buduje często również chrząstka. Jego część dogłowowa zwie się rękojeścią, doogonowa to wyrostek mieczykowaty, pomiędzy nimi zaś znajduje się trzon mostka.

W anatomii człowieka klatka piersiowa (łac. thorax) – część tułowia między szyją i jamą brzuszną. Chroni ona narządy wewnętrzne (głównie serce i płuca) i umożliwia proces wymiany gazowej.Pies domowy – udomowiona forma wilka szarego, ssaka drapieżnego z rodziny psowatych (Canidae), uznawana przez niektórych za podgatunek wilka, a przez innych za odrębny gatunek, opisywany pod synonimicznymi nazwami Canis lupus familiaris albo Canis familiaris. Od czasu jego udomowienia powstało wiele ras, znacznie różniących się morfologią i cechami użytkowymi. Rasy pierwotne powstawały głównie w wyniku presji środowiskowej. Rasy współczesne uzyskano w wyniku doboru sztucznego.

Rękojeść i trzon mostka oddzielają od siebie wcięcia żebrowe odpowiadające II parze żeber. U świni pomiędzy rękojeścią i trzonem mostka znajduje się staw. Podobnie wygląda to u przeżuwaczy. U kozy może tam jednak być obecny chrząstkozrost. Trzon i wyrostek mieczykowaty zrastają się zaś u świni czy przeżuwaczy.

Naczelne (Primates) – rząd ssaków łożyskowych charakteryzujących się najlepiej wśród wszystkich zwierząt rozwiniętym mózgiem. Tradycyjnie wśród naczelnych wyróżnia się małpiatki, wąskonose małpy ciepłych krajów Starego Świata, szerokonose małpy Nowego Świata żyjące w tropikach Ameryki i małpy człekokształtne. Dział zoologii zajmujący się badaniem ssaków naczelnych to prymatologia.Przeżuwacze (Ruminantia) – podrząd ssaków z rzędu Cetartiodactyla oraz przyjętego w potocznym nazewnictwie rzędu parzystokopytnych. Są to ssaki o stosunkowo wysokich kończynach, gęstym futrze i czaszce uzbrojonej (z wyjątkiem kanczyli) w rogi lub poroże. Dawniej do przeżuwaczy zaliczano też wielbłądowate. Przeżuwacze są roślinożerne, a ponieważ połykają pokarm słabo pogryziony, ulega on później przeżuciu, w chwilach, gdy zwierzęta się nie pasą. W żołądkach przeżuwaczy występują bakterie symbiotyczne trawiące błonnik. Żołądek u większości gatunków składa się z czterech komór (żwacz, czepiec, księgi i trawieniec).

Trzon przyjmuje zróżnicowany kształt. U świni, przeżuwaczy oraz u naczelnych obserwuje się spłaszczenie grzbietowo-brzuszne. Odwrotna sytuacja występuje u konia o trzonie mostka spłaszczonym bocznie. Przekrój trzonu mostka ma kształt czworoboczny u psa, u kota zaś cylindryczny. Zbudowany jest z płytek kostnych nazywanych odcinkami mostkowymi (sternebrae), połączone ze sobą przez chrząstkozrosty mostkowe. U świni szybko ulegają one zrośnięciu, podobnie jak ostatni z nich z wyrostkiem mieczykowatym. Analogicznie wygląda to u przeżuwaczy. Liczba tychże odcinków różni się w zależności od taksonu. 4 spotyka się u świni, 5 u przeżuwaczy czy u konia, a 6 u drapieżnych. U psa są one czworokątne w przekroju, a okrągłe u kota. U świni pierwszy z nich wykazuje spłaszczenie boczne, odcinki dystalne są już jednak spłaszczone grzbietowo-brzusznie.

Rękojeść mostka (łac. manubrium sterni) - czworokątna, zwężająca się ku dołowi część mostka. Składa się z powierzchni przedniej (wypukłej) oraz tylnej (wklęsłej). W górnej części rękojeści mostka znajduje się wcięcie szyjne (łac. incisura jugularis). Po obu bokach wcięcia szyjnego znajdują się wcięcia obojczykowe (łac. incisura clavicularis). Na bocznych powierzchniach rękojeści mostka znajdują się podługowate, chropowate pola wcięć żebrowych (łac. incisura costalis) dla żeber pierwszej pary.Świnia domowa (Sus scrofa f. domestica) – zwierzę hodowlane udomowione między VII a VI tys. lat p.n.e. Dostarcza hodowcom mięsa, tłuszczu, skóry, podrobów, szczeciny.

Po bokach leżą kolejne wcięcia żebrowe. U świni są to wcięcia II-VII pary połączonych z mostkiem stawowo żeber, u konia również chodzi o II-VII parę żeber, a u drapieżnych są to wcięcia II-IX pary żeber.

Przypisy[ | edytuj kod]

Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Kazimierz Krysiak, Henryk Kobryń, Franciszek Kobryńczuk: Anatomia zwierząt. T. 1: Aparat ruchowy. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2012. ISBN 978-83-01-16755-4..
  • Wyrostek mieczykowaty (łac. Processus xiphoideus; ksifos) – najniżej położona z trzech kości tworzących mostek człowieka i zarazem najmniejsza jego część. Wyrostek mieczykowaty od góry graniczy z trzonem mostka. Jest miejscem przyczepu niektórych mięśni brzucha. Może być zakończony ostro, a także rozdwajać się, czasem posiada wpuklenie od przodu lub z boku. Można go wyczuć w postaci twardego "guzka" w dole nadbrzusznym (dołku sercowym). Połączenia wyrostka mieczykowatego z mostkiem ustala dolną granicę centralnej części klatki piersciowej.Mostek (łac. sternum) – twór chrzęstny lub kostny, położony w części brzusznej, spotykany u kręgowców z wyjątkiem ryb. Jest elastycznie połączony z częścią żeber oraz obręczą barkową.




    Warto wiedzieć że... beta

    Staw (łac. articulatio) – ruchome połączenie między składnikami szkieletu, zewnętrznego lub wewnętrznego (→połączenia kości). Stawy występują u stawonogów (Arthropoda) oraz kręgowców (Vertebrata). U tych ostatnich stawy są określane, ze względu na specyficzną budowę, jako połączenia maziowe (juncturae synoviales). W stawach (tak jak w łożyskach wielu maszyn) największym problemem jest tarcie i dlatego powierzchnie stawowe kości pokryte są bardzo odporną na ścieranie chrząstką szklistą.
    Koń domowy (Equus caballus) – ssak nieparzystokopytny z rodziny koniowatych. Koń został udomowiony prawdopodobnie na terenie północnego Kazachstanu w okresie kultury Botai tj. około 3,5 tys. lat p.n.e.. Przodkami koni orientalnych, od których pochodzą konie gorącokrwiste, były prawdopodobnie koń Przewalskiego i tarpan; konie zimnokrwiste pochodzą natomiast od konia leśnego z Północnej Europy. Koń Przewalskiego jest obecnie jedynym przedstawicielem gatunku koni dzikich. Rasa konik polski wykazuje bardzo duże podobieństwo do tarpana, lecz nie jest genetycznie tą samą rasą (chociaż poza Polską koniki polskie bywają określane mianem tarpan). W styczniu 2007 zespół naukowców z Massachusetts Institute of Technology i Uniwersytetu Harvarda poinformował, że stworzył wstępną mapę genomu konia.
    Łacina, język łaciński (łac. lingua Latina, Latinus sermo) – język indoeuropejski z podgrupy latynofaliskiej języków italskich, wywodzący się z Lacjum (łac. Latium), krainy w starożytnej Italii, na północnym skraju której znajduje się Rzym.

    Reklama