Transporter opancerzony

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Transporter opancerzony M113 produkcji amerykańskiej
Rosyjski transporter opancerzony BTR-80
Brytyjskie pojazdy Universal Carrier podczas II wojny światowej

Transporter opancerzony – opancerzony wóz bojowy służący do transportu piechoty i sprzętu na polu walki, a w ograniczonym zakresie do wsparcia ogniowego piechoty. Jest słabiej uzbrojony i opancerzony od bojowego wozu piechoty, o podobnym przeznaczeniu, lecz służącego ponadto do wsparcia ogniowego piechoty w walce.

Konflikt asymetryczny – starcie dwóch odmiennych typów organizacji, sposobów myślenia i działania, a często także nawet sposobów życia.Centurion (A41) – czołg szybki konstrukcji brytyjskiej z okresu II wojny światowej. Uważany za pierwszy na świecie czołg podstawowy.

Historia[ | edytuj kod]

Transportery opancerzone jako wyspecjalizowane pojazdy budowane seryjnie pojawiły się na początku II wojny światowej (niemieckie Sd.Kfz.251 i amerykańskie Halftrack). Po II wojnie światowej nasycenie armii transporterami opancerzonymi znacznie się zwiększyło. Podstawowe konstrukcje z tego okresu – to amerykański M113 (gąsienicowy) i radziecki BTR-60 (kołowy). W latach 70. i 80. XX wieku transportery opancerzone zostały w znacznej części wyparte, z pierwszej linii działań wojennych, przez znacznie lepiej od nich uzbrojone i opancerzone oraz o lepszych własnościach terenowych, bojowe wozy piechoty.

Mittlerer Schützenpanzerwagen Sd.Kfz.251 (m.SPW SdKfz.251) – podstawowy półgąsienicowy transporter opancerzony armii niemieckiej w czasie II wojny światowej, na bazie którego budowano też liczne inne pojazdy bojowe. Budowany był w czterech modelach produkcyjnych, od A do D, oraz 22 wersjach, z których podstawową i najliczniejszą stanowił transporter opancerzony Sd.Kfz.251/1.II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 roku (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa Osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci). W wojnie uczestniczyło 1,7 mld ludzi, w tym 110 mln z bronią. Według różnych szacunków zginęło w niej od 50 do 78 milionów ludzi.

Konstrukcja i zadania[ | edytuj kod]

Transportery opancerzone budowane są zarówno jako terenowe pojazdy kołowe oraz jako gąsienicowe; w okresie II wojny światowej budowano transportery półgąsienicowe. Liczne konstrukcje tego typu są pojazdami amfibijnymi, mogącymi pływać w wodzie. Wczesne transportery opancerzone były często odkryte od góry, od lat 60. budowane są jedynie konstrukcje zakryte, z reguły wyposażone także w systemy ochrony wnętrza przed bronią masowego rażenia (urządzenie filtrowentylacyjne). Pancerz transporterów opancerzonych chroni zwykle przed pociskami broni strzeleckiej i odłamkami pocisków artyleryjskich. Transportery opancerzone zabierają zwykle oprócz załogi (kierowca i dowódca) od 8 do kilkunastu żołnierzy desantu. Najpowszechniejszym sposobem załadunku i wyładunku desantu są drzwi z tyłu kadłuba oraz włazy w dachu, rzadziej stosowane są drzwi lub włazy boczne.

BTR-T - ciężki bojowy wóz piechoty, konstrukcji rosyjskiej, z okresu po II wojnie światowej. W jego konstrukcji wykorzystano elementy czołgu T-55. Podczas pierwszej wojny czeczenskiej wojska rosyjskie poniosły ciężkie straty w piechocie-szczególnie nieodporne na ogien nieprzyjaciela okazały się bojowe wozy piechoty typu BMP (lekkie i szybkie oraz dobrze uzbrojone ale zbyt słabo opancerzone). Spowodowało to zmianę podejścia do koncepcji bojowego wozu piechoty na rzecz maszyn znacznie cięższych i lepiej opancerzonych (podobnie jak w Izraelu gdzie bazując na doświadczeniach z Libanu zbudowano ciężki BWP Achzarit). Zbudowany na podwoziu czołgu T-55, BTR-T został wyposażony w najnowszy pancerz reaktywny typu Kontakt-5 i obecnie jest jednym z najlepiej opancerzonych BWP.Pojazd gąsienicowy - urządzenie służące do transportu lądowego, poruszające się na gąsienicach. Pojazdy gąsienicowe są powszechnie stosowane w wojsku (np. czołgi) i jako maszyny do robót ziemnych.

Dawniej transportery opancerzone uzbrajane były tylko w karabiny maszynowe, na stanowiskach otwartych lub chronionych tarczą pancerną albo w obrotowych wieżyczkach. Stosowano kaliber od 7,62 mm do 14,5 mm, najczęściej 12,7 mm. Dawniej i obecnie, otwory w ścianach bocznych umożliwiały desantowi prowadzenie ognia także karabinkami desantu z wnętrza pojazdu.

Nowa Technika Wojskowa to ukazujący się od 1991 pierwszy w Polsce niezależny (od MON) miesięcznik o tematyce ogólnowojskowej, wydawany przez wydawnictwo Magnum-X. Początkowo od maja 1991 ukazywał się pod tytułem "Technika Wojskowa", od lipca 1992, w związku ze zmianą wydawcy, miesięcznik zmienił tytuł na obecny "Nowa Technika Wojskowa".Achzarit (hebr. achzarit - "okrutny") – izraelski ciężki transporter opancerzony produkowany, przez Korpus Uzbrojenia Sił Obronnych Izraela, na bazie zdobycznych czołgów T-54 i T-55.

Według traktatów międzynarodowych, transportery uzbrojone w działka szybkostrzelne kalibru od 20 mm winny być klasyfikowane jako bojowe wozy piechoty. Niemniej, niemal każdy nowy model transportera opancerzonego, prócz wersji wąsko wyspecjalizowanych, nabywany jest obecnie z taką armatą. W przypadku większych kalibrów jest to korzystne, jeśli umożliwia użycie także amunicji programowalnej. Kołowe bojowe wozy piechoty przy tym na ogół w siłach zbrojnych bywają klasyfikowane jako transportery opancerzone (np. KTO Rosomak w Polsce lub Pandur II w Czechach). Jednocześnie wciąż uznaje się je za zasadniczo nieprzeznaczone do pierwszej linii, poza konfliktami asymetrycznymi, jako zbyt lekko opancerzone, przy tym jeśli kołowe, na ogół znacznie mniej mobilne w terenie od pojazdów gąsienicowych. Doświadczenia z konfliktów asymetrycznych spowodowały jednak w XXI wieku trend do wzmacniania opancerzenia transporterów opancerzonych dla zabezpieczenia przynajmniej przed wielkokalibrowymi karabinami maszynowymi kalibru 14,5 mm.

Broń strzelecka jest to broń palna przystosowana do amunicji strzeleckiej, której kaliber nie przekracza na ogół (z wyjątkiem wyspecjalizowanych środków np. granatników, rusznic przeciwpancernych) 20 mm. Do broni strzeleckiej zaliczamy także granaty ręczne.Pandur – współczesny austriacki kołowy transporter opancerzony. Obecnie produkowana jest druga wersja czyli Pandur II.

Wyspecjalizowanymi odmianami transporterów opancerzonych są wersje techniczne, ewakuacji medycznej, wozy dowodzenia i zwiadu, nośniki moździerzy lub większych kalibrów armat i rakietowych systemów przeciwczołgowych lub przeciwlotniczych.

Podstrony: 1 [2] [3] [4]




Warto wiedzieć że... beta

Półgąsienicowy układ jezdny - rodzaj układu jezdnego pojazdów mechanicznych, będący połączeniem układu gąsienicowego i kołowego. Jest to w zasadzie klasyczny kołowy układ jezdny samochodu, w którym tylne koła zastąpiono gąsienicami. Układ półgąsienicowy składa się z przednich kół, które są kierowane oraz układu gąsienicowego z tyłu pojazdu. Napędzane są gąsienice, zwykle za pośrednictwem tylnego mostu napędowego, w niektórych konstrukcjach napędzane są także koła przednie. Skręt pojazdu dokonywany jest z reguły tylko za pomocą kierowanych kół przednich. Stosowano następujące konstrukcje gąsienic napędzających pojazdy półgąsienicowe:
KTO Rosomak (Kołowy Transporter Opancerzony Rosomak) – produkowany w Polsce na licencji transporter opancerzony konstrukcji fińskiej. Znajduje się obecnie na uzbrojeniu Sił Zbrojnych RP w wersji oznaczonej przez producenta jako AMV XC-360P.
Amfibia (pojazd amfibijny) – pojazd przystosowany konstrukcyjnie do poruszania się po powierzchni lądu i wody. Są używane głównie przez wojsko i służby ratownicze. Mogą służyć do desantu.
Opancerzony transporter rozpoznawczy - opancerzony pojazd służący do prowadzenia rozpoznania i transportu zwiadowców na polu walki. Jest to wyspecjalizowana odmiana transportera opancerzonego, różniąca się z reguły mniejszymi wymiarami.
Karabin maszynowy (km, kaem) - samoczynna, zespołowa broń palna strzelająca amunicją karabinową o kalibrze do 20 mm. Karabiny maszynowe bardzo często są zasilane taśmą nabojową, gdzie umieszczona jest amunicja.
System obrony aktywnej - jeden z środków ochrony pojazdów bojowych, zabezpiecza je zbliżającymi się pociskami neutralizując ich systemy detekcji bądź całe pociski, zanim dotrą do celu.
Bojowy wóz piechoty (bwp) inaczej LAV (Land Attack Vehicle) – uzbrojony i opancerzony pojazd bojowy, zwykle gąsienicowy, przeznaczony do przewożenia żołnierzy piechoty zmechanizowanej na polu walki i jej wsparcia ogniowego.

Reklama