Tramwaje we Lwowie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
.mw-parser-output table.transport-autobus td.naglowek{color:white!important;background:#007c06!important}.mw-parser-output table.transport-trolejbus td.naglowek{color:white!important;background:#0432c8!important}.mw-parser-output table.transport-tramwaj td.naglowek{color:white!important;background:#c80404!important}.mw-parser-output table.transport-metro td.naglowek{color:black!important;background:#7d7d7d!important}.mw-parser-output table.transport-kolej td.naglowek{color:white!important;background:green!important}.mw-parser-output table.transport-wodny td.naglowek{color:white!important;background:blue!important}

Tramwaje we Lwowie – system komunikacji tramwajowej we Lwowie. Jeden z najstarszych systemów tramwajowych na dawnych ziemiach polskich, a zarazem jedyna działająca sieć tramwajowa na dawnych Kresach Wschodnich II Rzeczypospolitej.

Agora Spółka Akcyjna – polska, publiczna spółka prawa handlowego, notowana na giełdzie w Warszawie, prowadząca działalność mediową. Nazwa spółki pochodzi od greckiego określenia miejsca spotkań.Tatra KT4 to oznaczenie tramwaju wytwarzanego w latach 1974 – 1997 w zakładach ČKD w Pradze w Czechosłowacji (później Czechy).

Po Lwowie kursuje 11 linii tramwajowych. Używanych jest kilkadziesiąt czeskich wagonów typu Tatra T4 (pochodzące z lat 1972–1979), Tatra KT4 (pochodzące z lat 1976–1988), kilku współczesnych ukraińskich Ełektron T5L64 oraz Ełektron T3L44. Cała sieć liczy 67 km, z czego większość jest w złym stanie technicznym. Pomimo przestarzałej infrastruktury i małej dostępności, tramwaje bywają przepełnione podczas godzin szczytu. Normalny bilet jednorazowy kosztuje 5 hrywien, zaś ulgowy 2,5 hrywny.

Tramwaje w Tarnowie – system komunikacji tramwajowej działający w latach 1911–1942 w Tarnowie, składający się z jednej linii łączącej Śródmieście z oddalonym na południowy zachód dworcem kolejowym.Elbląg (łac. Elbinga, Elbingus, niem. Elbing, prus. Elbings, rus. Эльблонг) – miasto na prawach powiatu w województwie warmińsko-mazurskim, siedziba władz powiatu elbląskiego i gminy wiejskiej Elbląg, ale miasto nie wchodzi w ich skład, stanowiąc odrębną jednostkę samorządu terytorialnego. Od 1992 stolica diecezji elbląskiej. Najstarsze miasto w województwie, jedno z najstarszych w Polsce (rok założenia 1237, prawa miejskie 1246). Miasto posiadało prawo do czynnego uczestnictwie w akcie wyboru króla. Także najniżej położone miasto w Polsce. Leży u ujścia rzeki Elbląg do Zalewu Wiślanego. Według danych z 30 czerwca 2012 r. ma 123 977 mieszkańców.

Torowiska często mają swój pierwotny układ: biegną skrajem jezdni, przy chodniku, tak jak budowano tory w byłej monarchii austro-węgierskiej (nadal np. w Zagrzebiu). Sprawia to, że ukraińscy kierowcy często parkują swoje samochody na środku jezdni. Lwowska sieć tramwajowa cechuje się wąskim rozstawem szyn (1000 mm), podobny rozstaw szyn zastosowano m.in. w Bydgoszczy, Łodzi, Elblągu.

II Rzeczpospolita (II RP) – Rzeczpospolita Polska w latach 1918–1945, od odzyskania suwerenności państwowej w 1918 do wycofania uznania międzynarodowego dla Rządu RP na uchodźstwie w konsekwencji wykonania porozumień między mocarstwami wielkiej trójki na konferencji jałtańskiej w 1945.Lwowski Narodowy Akademicki Teatr Opery i Baletu im. Salomei Kruszelnickiej, (ukr. Львівський національний академічний театр опери та балету імені Соломії Крушельницької; dawniej Teatr Miejski, w dwudziestoleciu międzywojennym Teatr Wielki) – teatr we Lwowie zaprojektowany przez prof. Zygmunta Gorgolewskiego. Jest to nie tylko dzieło sztuki architektonicznej, ale także rzeźby i malarstwa. Reprezentuje eklektyzm w sztuce.

Historia[ | edytuj kod]

Początki[ | edytuj kod]

W 1870 r. pojawiły się pierwsze projekty uruchomienia tramwajów konnych, jednak władze miasta odmówiły, dopiero w 1878 magistrat zmienił zdanie i ogłosił przetarg na otwarcie sieci tramwajowej, który wygrało przedsiębiorstwo Società Triestina Tramway z Triestu. Koncesji na budowę udzieliło austriackie Ministerstwo Handlu 23 lipca 1879 na okres do 22 lipca 1929. Pierwsza linia tramwaju konnego została otwarta 5 maja 1880 r. na trasie: Dworzec (Bahnhof) ↔ ul. Gródecka ↔ ul. Hetmańska ↔ plac Mariacki ↔ plac Halicki ↔ plac Bernardyński ↔ plac Cłowy (Zollplatz). Tramwaje posiadały zajezdnię przy rozwidleniu ul. Gródeckiej i Janowskiej, zachowaną do dnia dzisiejszego.

Austro-Węgry (t. Monarchia Austro-Węgierska; niem. Österreich-Ungarn, węg. Osztrák-Magyar Monarchia) – państwo związkowe w Europie Środkowej. Austro-Węgry były wielonarodową monarchią konstytucyjną i jednym z największych mocarstw w tamtym czasie. Państwo istniało 51 lat, od 1867 aż do rozpadu w 1918 roku i zakończenia I wojny światowej.Tramwaj (z ang. tramway – linia tramwajowa, tram – tramwaj) – pasażerski lub towarowy pojazd szynowy zaprojektowany do eksploatacji na linii tramwajowej.
Tramwaj elektryczny, koniec XIX wieku
Lwów, Wały Hetmańskie, ok. 1900 roku
Uruchomienie linii na Wysoki Zamek, 1910 rok

W latach 90. XIX wieku zaczęto przygotowywać uruchomienie tramwajów elektrycznych, które miały jeździć nie po dotychczasowych trasach, ale nowych. Z uwagi na wąskie ulice w centrum miasta, zdecydowano się zastosować taką samą jak w tramwajach konnych szerokość toru wynoszącą 1000 mm. Koncesjonariuszem przedsięwzięcia 21 czerwca 1893 została Gmina Miejska Lwowa (Stadtgemeinde Lemberg). 31 maja 1894 r. przy okazji otwarcia Powszechnej Wystawy Krajowej we Lwowie na ulice tego miasta wyjechał pierwszy tramwaj elektryczny, kursujący po trasie: Dworzec ↔ ul. Leona Sapiehy ↔ ul. Kopernika ↔ ul. Słowackiego ↔ ul. Sykstuska ↔ ul. Hetmańska ↔ ul. Batorego ↔ ul. Zyblikiewicza ↔ ul. św. Zofii. Lwów był nie tylko pierwszym polskim miastem, w którym na ulice wyjechały tramwaje elektryczne (w Poznaniu i Łodzi nastąpiło to w 1898 r.), ale także pierwszym miastem na terenie całej ówczesnej monarchii austro-węgierskiej (w Wiedniu elektryfikację przeprowadzono w 1897 r.). Zajezdnię dla tramwajów elektrycznych zbudowano na skrzyżowaniu ulic Pełczyńskiej, Kopernika, Kadeckiej i Wuleckiej, a obok wybudowano elektrownię do zasilania trakcji.

Lwów (dawna nazwa form. Królewskie Stołeczne Miasto Lwów), ukr. Львів (Lwiw), ros. Львов (Lwow), niem. Lemberg, łac. Leopolis, jidysz לעמבערג ,לעמבעריק (Lemberg, Lemberik), orm. Լվով (Lwow) – miasto na Ukrainie, ośrodek administracyjny obwodu lwowskiego.Tatra T4 – oznaczenie tramwaju wytwarzanego w różnych odmianach w latach 1967-1986 w zakładach ČKD w Pradze w Czechosłowacji.

30 października 1894 r. uruchomiono nowy fragment, przebiegający ul. Hetmańską ↔ ul. Ruską ↔ Rynek ↔ Podwalem ↔ pl. Cłowym ↔ ul. Łyczakowską. Łączna długość dwóch linii elektrycznych wynosiła 8,3 km. W styczniu 1907 r. uruchomiono odcinek wzdłuż ul. Sapiehy ↔ ul. Potockiego ↔ ul. Szymonowiczów ↔ ul. 29 Listopada ↔ ul. Siemiradzkiego, a w kwietniu następnego roku przeprowadzono elektryfikację tramwaju konnego, ostatecznie rezygnując z przestarzałej formy komunikacji konnej 29 grudnia 1908 roku.

Sanok SN1 – oznaczenie tramwaju elektrycznego wytwarzanego w latach 1912–1936 w zakładach w Sanoku i Grazu i eksploatowanego w Krakowie.Wulka (ukr. Вулька) – dzielnica Lwowa w rejonie frankowskim. Jej granice wyznaczają ulice Księżnej Olgi, Andrieja Sacharowa, Bohaterów Majdanu, Stryjska i tor kolejowy.

W 1909 r. niezbędne było wprowadzenie oznaczeń linii. Zdecydowano się wówczas na system dwuliterowy, w którym oznaczenia składały się z pierwszych liter nazw miejsc, pomiędzy którymi kursowała dana linia:

  • HJ: ul. Hetmańska ↔ ul. Janowska
  • HZ: ul. Hetmańska ↔ Zamarstynów
  • : ul. Hetmańska ↔ Łyczaków
  • HD: ul. Hetmańska ↔ Dworzec
  • HK: ul. Hetmańska ↔ Park Kilińskiego
  • HL: ul. Hetmańska ↔ ul. 29 listopada
  • HG: ul. Hetmańska ↔ Gabrielówka
  • ŁD: Łyczaków ↔ Dworzec
  • Istniała także linia W, która kursowała tylko w czasie Targów Wschodnich na trasie Park Stryjski ↔ Targi Wschodnie. Na wiosnę 1909 uruchomiono centralną pętlę tramwajową, w sierpniu połączono cztery linie HD, HJ, HK, HŁ w dwie, które nazwano KD (trasa Park Kilińskiego ↔ Dworzec) i ŁJ (trasa Łyczaków ↔ ul. Janowska). W lutym 1914 uruchomiono linię H na trasie Wały Hetmańskie ↔ pl.Bernardyński ↔ ul. Zielona ↔ cmentarz Łyczakowski ↔ stacja kolejowa Łyczaków. Jej rozkład był dopasowany do pociągów.

    Winnica (ukr. Вінниця) – miasto w środkowej części Ukrainy, na wschodnim Podolu. Stolica obwodu winnickiego. 370 tys. mieszkańców (2011).Gotha T59E/B59E – typ tramwaju, który wytwarzany był w latach 1959–1960 we wschodnioniemieckich zakładach VEB Waggonbau Gotha. Tramwaje tego typu eksploatowano na terenie NRD oraz ZSRR. Oznaczenie pochodzi od słów Einheits-Trieb- bzw. Beiwagen, Konstruktionsjahr 1959, które w tłumaczeniu na język polski oznaczają „pojedynczy wagon silnikowy lub doczepny, wyprodukowany w 1959 wieku”.

    W okresie I wojny światowej tramwaje kursowały normalnie, także w czasie rosyjskiej okupacji.

    Okres międzywojenny[ | edytuj kod]

    W momencie odzyskania przez Polskę niepodległości po Lwowie kursowało 7 linii:

  • HZ: ul. Hetmańska ↔ Zamarstynów
  • KD: Park Kilińskiego ↔ Dworzec
  • ŁJ: Łyczaków ↔ ul. Janowska
  • HL: ul. Hetmańska ↔ ul. 29 listopada
  • HG: ul. Hetmańska ↔ Gabrielówka
  • ŁD: Łyczaków ↔ Dworzec
  • H: Wały Hetmańskie ↔ stacja kolejowa Łyczaków
  • Widok na zajezdnię na Wulce, lata międzywojenne

    W czasie walk polsko-ukraińskich sieć tramwajowa została uszkodzona i nie funkcjonowała.

    Wały Hetmańskie – dawna nazwa jednej z głównych promenad Lwowa, obecnie nazywającej się Prospektem Wolności (Проспект Свободи), przebiegającej od Placu Mariackiego (obecnie Placu Mickiewicza) do Teatru Wielkiego. Składały się one z dwóch ulic: Hetmańskiej (od wschodu, od strony starówki) i Legionów (od zachodu; przed 1925 ulica ta nosiła nazwę Karola Ludwika), rozdzielonych pasem zieleni - klombów, ozdobnych krzewów i drzew.Pałac Potockich we Lwowie – pałac we Lwowie, neorenesansowy, wzniesiony w latach 1888–1890 dla Alfreda Józefa Potockiego według projektu Juliana Cybulskiego; skonfiskowany przez Ukraińską SRR w 1940; odrestaurowany w latach 2001–2002, mieści rezydencję prezydenta Ukrainy we Lwowie i Lwowską Galerię Sztuki.

    1 października 1922 r. linie tramwajowe zostały włączone do ruchu prawostronnego, zaś w 1923 rozpoczęto zmieniać system oznaczeń linii na liczbowy. Jednocześnie do końca 1925 funkcjonowały literowe oznaczenia, a numerowano nowe linie:

  • 6: Dworzec → ul. Focha → ul. Sapiehy → ul. Kopernika → ul. Sysktuska → Rynek → pl. Cłowy → cmentarz Łyczakowski → ul. Zielona → ul. Czarnieckiego → pl. Bernardyński
  • 7: trasa odwrotna do linii 6
  • 8: Dworzec ↔ ul. Gródecka ↔ ul. Hetmańska ↔ ul. Batorego ↔ Park Kilińskiego
  • 9: Park Kilińskiego ↔ ul. Batorego ↔ ul. Hetmańska ↔ ul. Zamarstynowska ↔ Gabrielówka
  • 11: Park Kilińskiego ↔ ul. Batorego ↔ ul. Sykstuska ↔ ul. Kopernika ↔ ul. 29 Listopada
  • : Dworzec ↔ Gródecka ↔ Zamarstynowska ↔ Rogatka Żółkiewska
  • 10 (dawniej HZ):
  • Pod koniec 1925 ostatecznie zlikwidowano literowe oznaczenia, zamieniając je w sposób następujący:

    Cerkiew Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny we Lwowie (pot. cerkiew Uspieńska, cerkiew Wołoska) – cerkiew we Lwowie, na Starym Mieście, renesansowa, wzniesiona w miejscu wcześniejszej w latach 1591–1629 przez Pawła Rzymianina, Wojciecha Kapinosa i Ambrożego Przychylnego; dzwonnicę wzniósł w latach 1571–1578 Piotr Barbon.Kod kreskowy, kod paskowy (ang. barcode) – graficzna reprezentacja informacji poprzez kombinację ciemnych i jasnych elementów, ustaloną według symboliki (reguł opisujących budowę kodu, np. jego wymiary, zbiór kodowanych znaków, algorytm obliczania cyfry kontrolnej i inne) danego kodu. Kod kreskowy przeznaczony jest dla czytników elektronicznych. Ma na celu umożliwienie automatycznego odczytywania informacji. Głównym zastosowaniem kodu kreskowego jest automatyczna identyfikacja produktów w szeroko pojętej logistyce.
  • ŁD1
  • KD2
  • ŁJ3
  • HL4
  • 5
  • W okresie międzywojennym sieć tramwajowa osiągnęła długość 32,8 km (1933 r.). Wszystkie linie kursowały z częstościami od 7 do 15 minut. W 1939 w posiadaniu miasta znajdowało się 176 wagonów, w tym 115 motorowych.

    W 1939, we Lwowie funkcjonowały następujące linie tramwajowe, kursujące po mieście od godz. 6 do 23:

    Wysoki Zamek (ukr. Висо́кий За́мок) – wzgórze na Roztoczu Wschodnim, w obszarze Roztocza Lwowskiego, w północno-wschodnim rejonie Lwowa, 398 m n.p.m.; park krajobrazowy.Sanok SW-1 – wąskotorowy tramwaj produkowany dla Krakowa i Lwowa przez Sanowag na terenie Galicji w latach 1900–1903.
  • 1. Dworzec Główny – Łyczaków ulicami: al. Marsz. Focha, Leona Sapiehy, Kopernika, Słowackiego, Sykstuską, Wałami Hetmańskimi, Kilińskiego, pl. Kapitulnym, Rynkiem, Podwale, Czarnieckiego, pl. Bandurskiego, Łyczakowską do Piątaków (dawn. Pasieczna).
  • 2. Dworzec Główny – pl. Bandurskiego – 29 Listopada ulicami: al. Marsz. Focha, gen. Tokarzewskiego, Kazimierza Wielkiego, pl. Gołuchowskich, Legionów (Hetmańską), pl. Mariackim, pl. Halickim, pl. Bernardyńskim, pl. Bandurskiego, Podwale, Ruską, Rynkiem, pl. Kapitulnym, Kilińskiego, Wałami Hetmańskimi, Sykstuską, Kopernika, Potockiego, Szymonowiczów, 29 Listopada do ul. Grochowskiej.
  • 3. Rogatka Janowska – św. Piotra ulicami: Janowską, Kazimierza Wielkiego, pl. Gołuchowskich, Legionów (Hetmańską), pl. Mariackim, pl. Halickim, pl. Bernardyńskim, Piłsudskiego, gen. Rozwadowskiego, Szewczenki, Kochanowskiego, św. Piotra do ul. Łyczakowskiej.
  • 4. Tomickiego – Wysoki Zamek od ul. Pełczyńskiej ulicami: Tomickiego, Kopernika, Słowackiego, Sykstuską, Wałami Hetmańskimi, Kilińskiego, pl. Kapitulnym, Rynkiem, Ruską, Czarnieckiego, Unii Lubelskiej, Teatyńską do Wysokiego Zamku.
  • 7. Bogdanówka – Szkoła Techniczna ulicami: Gródecką, gen. Tokarzewskiego, Kazimierza Wielkiego, pl. Gołuchowskich, Legionów (Hetmańską), pl. Mariackim, pl. Halickim, pl. Bernardyńskim, Piłsudskiego, Zyblikiewicza, pl. B. Prusa, św. Zofii, Dwernickiego, do Szkoły Technicznej.
  • 8. Bogdanówka – Łyczaków ulicami: Gródecką, gen. Tokarzewskiego, Kazimierza Wielkiego, pl. Gołuchowskich, Legionów (Hetmańską), pl. Mariackim, pl. Halickim, pl. Bernardyńskim, Czarnieckiego, pl. Bandurskiego, Łyczakowską do Piątaków (dawn. Pasieczna).
  • 9. Dworzec Główny – Gabrielówka ulicami: al. Marsz. Focha, Leona Sapiehy, Wiśniowieckich, Na Bajkach, Nabielaka, Lenartowicza, Pełczyńską, pl. B. Prusa, Zyblikiewicza, Piłsudskiego, Batorego, pl. Mariackim, pl. Halickim, Legionów (Hetmańską), pl. Gołuchowskich, pl. Krakowskim, Zamarstynowską, Balonową, hetm. Żółkiewskiego, Wołyńską, Nowej Rzeźni do Goszczyńskiego.
  • 10. Rogatka Zamarstynowska – rogatka Stryjska od ul. Ogrodnickiej ulicami: Zamarstynowską, pl. Misjonarskim, Słoneczną, Szpitalną, pl. Gołuchowskich, Legionów (Hetmańską), pl. Mariackim, pl. Halickim, Batorego, Piłsudskiego, Zyblikiewicza, pl. Bolesława Prusa, św. Zofii, Ponińskiego, pl. Targów Wschodnich, Kozielnicką do ul. Stryjskiej.
  • 11 A Dworzec Główny – pl. Targów Wschodnich ulicami: al. Marsz. Focha, Leona Sapiehy, Wiśniowieckich, Na Bajkach, Nabielaka, Lenartowicza, Pełczyńską, pl. B. Prusa, św. Zofii, Ponińskiego do pl. Targów Wschodnich. (kursował tylko w czasie imprez sportowych i Targów Wschodnich)
  • Ponadto okazjonalnie kursowały:

    Kursywa – termin oznaczający używanie znaków pisarskich w postaci pochylonej, przy czym jego stosowanie odnosi się zarówno do pisma ręcznego (także w alfabetach wcześniejszych niż łaciński), jak i pisma maszynowego (czcionka lub font).Gera (pol. hist. Góra) – miasto na prawach powiatu we wschodnich Niemczech, w kraju związkowym Turyngia, nad Białą Elsterą, ok. 60 km na południe od Lipska, ok. 80 km na wschód od Erfurtu, przy autostradzie A4. Po Erfurcie i Jenie trzecie co do wielkości miasto kraju związkowego Turyngia.
  • P – tramwaje posiłkowe, kursujące w miarę potrzeby na wszystkich liniach, kierunki jazdy wskazywały tablice orientacyjne.
  • T – Wały Hetmańskie – Targi Wschodnie – kursujące w czasie Targów Wschodnich.
  • Oprócz linii tramwajowych lwowska Miejska Kolej Elektryczna oferowała kursy trzech linii autobusowych:

  • A Kleparów – Rynek ulicami: Warszawską, Kleparowską, Kazimierza Wielkiego, Krasickich, Mickiewicza, Jagiellońską, Wałami Hetmańskimi, pl. św. Ducha, Trybunalską do Rynku.
  • B Skniłów – Lewandówka – Legionów ulicami: Gródecką, Miejską, Idzikowskiego, Janowską, Pierackiego, Kordeckiego, Bema, gen. Tokarzewskiego, Zygmuntowską, Mickiewicz, Jagiellońską do Legionów.
  • bez oznaczenia Rynek – Legionów – Nowy Lwów ulicami: Sykstuską, Obrony Lwowa (w kierunku powrotnym ul. Kopernika), Leona Sapiehy, A. Chrzanowskiej, Tomickiego, Peowiaków, Kadecką, Stryjską, Christelbauera, Własna Strzecha, Śląską, Cieszyńską.
  • W 1936 roku miały we Lwowie miejsce zamieszki, podczas których demonstranci usiłowali wykorzystać przewrócone wagony tramwajowe jako barykady.

    Targi Wschodnie – coroczna lwowska wystawa przemysłu polskiego i zagranicznego w latach 1921-1939 u której idei leżało uczynienie ze Lwowa ogniska handlu Polski z krajami wschodnimi, w szczególności Rumunią, Ukraińską SRR i Rosją. Impreza targowa, tradycyjnie odbywająca się we wrześniu, w roku 1939 otwarta 2 września, trwała krócej niż zazwyczaj (około tygodnia) z powodu wybuchu wojny.Ruch prawostronny − zasada ruchu drogowego, nakazująca pojazdom poruszanie się w pobliżu prawej krawędzi jezdni; niekiedy także rozszerzana o zasadę obowiązującą na kolejowych lub tramwajowych liniach dwutorowych, nakazującą jazdę prawym torem. Zasada ruchu prawostronnego obowiązuje dziś w większości krajów świata: w całej kontynentalnej Europie, prawie całej kontynentalnej Azji (prócz Japonii, Indii, Nepalu, Bhutanu, Pakistanu, Bangladeszu, Tajlandii, Malezji, Hongkongu, Singapuru i Makau), w obu Amerykach (prócz Gujany i Surinamu).

    II wojna światowa[ | edytuj kod]

    Od 1 września 1939 roku sieć tramwajowa była bombardowana przez niemieckie lotnictwo i stanęła ostatecznie w połowie miesiąca. Ruch przywrócono dopiero pod sowiecką okupacją i kontynuowano pod niemiecką. W czasie walk o miasto sieć została ponownie uszkodzona.

    Okres powojenny[ | edytuj kod]

    Po aneksji miasta przez ZSRR większość infrastruktury została zachowana. Ruch został wznowiony 1 marca 1945 r., gdy ruszyły linie 1, 6 i 10. Odbudowa kolejnych odcinków była powolna, po wysiedleniu Polaków ze Lwowa problemem był brak kadry, bowiem do 1945 roku 80% pracowników stanowili Polacy, którzy po zakończeniu wojny zostali wysiedleni na Ziemie Odzyskane. Pełną funkcjonalność sieci odzyskano dopiero w 1949 roku.

    Tramwaj konny – dawny lekki pojazd szynowy służący do komunikacji miejskiej, zaprzęgany w jednego lub dwa konie, rozpowszechniony od połowy XIX wieku.Triest (wł. Trieste, słow. i chorw. Trst, niem.Triest) – portowe miasto w północno-wschodnich Włoszech, nad Morzem Adriatyckim. Jest stolicą regionu autonomicznego Friuli-Wenecja Julijska i prowincji Triest. Według danych na rok 2007 gminę zamieszkuje 208 614 osób, 2469,1 os./km².

    Na początku 1948 kursowało 10 linii tramwajowych, wszystkie miały pętle na prospekcie Swobody (Wały Hetmańskie), skąd kierowały się na:

  • 1: Dworzec przez ul. Kopernika
  • 2: ul. Łyczakowska
  • 3: ul. Szewczenki
  • 4: ul. Zamarstynowska
  • 5: Bogdanówka
  • 6: Gabrielówka
  • 8: ul. Miecznikowa
  • 9: Dworzec przez ul. Witowskiego
  • 10:ul. Franki
  • Linia 7 nie kursowała z prospektu Swobody, ale w relacji ul. Konowalca ↔ pl. Soborny.

    W 1950 usunięto tramwaj z prospektu Swobody, gdyż na głównej ulicy Lwowa pojawić się miał trolejbus. Połączono osiem linii w cztery: 2 z 7, 3 z 8, 4 z 11, 5 z 6.

    Zagrzeb (chorw. Zagreb, wym. [ˈzɑː.greb]; niem. Agram, węg. Zágráb) – stolica i największe miasto Chorwacji; jugosłowiańskie miasto-bohater. Liczy ono ok. 790 tys. mieszkańców, a aglomerację zagrzebską zamieszkuje 1,2 mln. Historycznie miasto wywodzi się od leżących na sąsiadujących ze sobą wzgórzach osad Gradec i Kaptol, które stanowią jądro dzisiejszego Zagrzebia. Hrywna (ukr. гривня – hrywnia, [ˈɦrɪu̯nʲɑ]) – oficjalna waluta Ukrainy. Kod walutowy ISO 4217: UAH, symbol: (podwójnie przekreślona kursywna litera г) – w standardzie Unicode: U+20B4, skrót ukraiński: грн. 1 hrywna jest równa 100 kopiejkom.

    Układ linii połowie lat 50. XX wieku:

  • 1: Dworzec → ul. Kopernika → Rynek → ul. Franki → Dworzec
  • 2: ul. Konowalca ↔ Rynek ↔ ul. Łyczakowska
  • 3: ul. Miecznikowa ↔ ul. Zielona ↔ ul. Gonty ↔ ul. Szewczenki
  • 4: ul. Muszaka ↔ ul. Franki ↔ ul. Gonty ↔ ul. Kulisza ↔ ul. Zamarstynowska
  • 5: Dworzec ↔ ul. Gródecka ↔ ul. Zamartynowska ↔ ul. Chmielnickiego ↔ Gabrielówka
  • 6: Bogdanówka ↔ ul. Gródecka ↔ ul. Zamarstynowska ↔ ul. Chmielnickiego ↔ Gabrielówka
  • 7: ul. Szewczenki ↔ ul. Gonty ↔ ul. Zielona ↔ ul. Pohulanka
  • 9: Dworzec → ul. Franki → Rynek → ul. Kopernika → Dworzec
  • 10: pl. Halicki ↔ ul. Franki
  • 12: ul. Sacharowa ↔ Rynek ↔ Wysoki Zamek
  • W latach 70. było już tylko sześć linii: 1, 2, 4, 6, 7, 9. W listopadzie 1987 roku lwowskie linie tramwajowe wzbogaciły się o pierwszy od 34 lat nowy fragment sieci. Trasą wzdłuż obecnej ul. Sacharowa (dawna Wulecka) i ul. Księżnej Olgi pojechały tramwaje linii 3. Łączna długość sieci osiągnęła 38 km. W 2003 uruchomiono dwie nowe linie tramwajowe:

    Powszechna Wystawa Krajowa we Lwowie – urządzona w 1894 we Lwowie wielka wystawa osiągnięć gospodarczych i kulturalnych Galicji oraz ponadzaborowa prezentacja dzieł sztuki i kultury narodu polskiego.Sichów (niem. Seichau) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie jaworskim, w gminie Męcinka.
  • 9A: Dworzec ↔ ul. Kijowska ↔ ul. Witowskiego ↔ pl. Soborny
  • 8: ul. Księżnej Olgi ↔ ul. Witowskiego ↔ ul. Łyczakowska ↔ ul. Miecznikowa ↔ ul. Wachianina
  • Aktualnie istnieje 10 linii tramwajowych. W 2007 sprowadzono z Erfurtu i Gery 11 wagonów typu KT4 w odmianie niemieckiej. W 2013 i 2014 roku miasto zakupiło dwa niskopodłogowe tramwaje ukraińskiego przedsiębiorstwa Electrotrans

    Cmentarz Janowski (ukr. Янівський цвинтар) – cmentarz we Lwowie, na Kleparowie, założony w roku 1883 i funkcjonujący do chwili obecnej; zajmuje około 45 ha powierzchni, jednak jest uboższy i mniej okazały od Cmentarza Łyczakowskiego.Bydgoszcz (łac. Bidgostia, niem. Bromberg) – miasto na prawach powiatu w północnej Polsce, historycznie leży na Kujawach, nad rzeką Brdą i Kanałem Bydgoskim, którego wschodni fragment graniczy na Wiśle, największe miasto województwa kujawsko-pomorskiego. Jest siedzibą Wojewody Kujawsko-Pomorskiego.

    W latach 1980. pojawiły się pierwsze plany budowy trasy tramwajowej ulicami Wasyla Stusa i Czerwonej Kaliny na osiedle Sichów, które przeżywało okres intensywnego rozwoju. Po upadku ZSRR władze ukraińskie nie były jednak w stanie zrealizować planów, które zakładały zbudowanie na Sichowie sieci szybkiego tramwaju, częściowo przebiegającego pod ziemią. Projekt podjęto ponownie w XXI wieku i początkowo ponownie rozważano częściowo podziemny przebieg trasy, ale ze względów kosztowych zdecydowano o budowie tramwaju klasycznego na powierzchni. W 2008 roku rozpoczęły się prace ziemne, ale roboty stanęły po ułożeniu 180 metrów z powodu braku środków, zaczęto wówczas rozważać rozszerzenie sieci trolejbusowej i poprawę oferty autobusowej. Ostatecznie miasto powróciło do idei tramwaju, gdy otrzymało 12 mln euro z Europejskiego Banku Odbudowy i Rozwoju, grant niemieckiego rządu na kwotę 5 mln euro i pomoc techniczną UE na kwotę 1,5 mln euro. Latem 2014 roku ponownie podjęto prace przy budowie linii, a częściowo oddano do użytku 17 listopada 2016 roku. W 2019 roku, ze względu na remonty dróg, liniowy ruch tramwajowy jest zawieszony na części ul. Zamarstynowskiej do pętli Torfiana i od Dworca Głównego do ulicy Horodockiej. Trasy części linii tramwajowych czasowo uległy zmianie.

    Zamieszki we Lwowie, Krwawy czwartek − kilkudniowe, antyrządowe zamieszki o podłożu ekonomicznym we Lwowie w 1936 roku, związane z utrzymującym się wysokim bezrobociem i narastającym ubóstwem. Zdarzenia miały początek w demonstracjach bezrobotnych, a iskrą przyczyniającą się do wybuchu zamieszek była śmierć jednego z demonstrantów. Zamieszki zostały krwawo stłumione przez autorytarne władze sanacyjne.Wysiedlenie Polaków ze Lwowa – największa (obok wileńskiej) miejska operacja przesiedleńcza dokonana na terenie dawnych województw wschodnich Drugiej Rzeczypospolitej w latach 1944-1946 w ramach przymusowych przesiedleń ludności na obszar Polski pojałtańskiej.

    Szybki tramwaj[ | edytuj kod]

    Schemat planowanych podziemnych tuneli pod centrum miasta, oznaczono kolorami:
    I tunel (czerwony) - 3,2 km
    II tunel (niebieski) - 3,3 km
    III tunel (zielony) - 6 km

    W 1978 powstały zarysy projektu linii szybkiego tramwaju. Planowana była budowa tuneli pod centrum miasta (jako system premetra) i połączenie ich z istniejącą naziemną siecią.

    Podzamcze (ukr. Підзамче) – dzielnica Lwowa, w rejonie szewczenkowskim, na północ od Wysokiego Zamku; pełni funkcje mieszkaniowo-usługowe.Ziemie Odzyskane (początkowo także: Postulowane lub Powracające) – termin używany po II wojnie światowej na określenie ziem zachodnich i północnych współczesnej Polski, które zgodnie z postanowieniami konferencji poczdamskiej poddano polskiej jurysdykcji. Używany często przez propagandę PRL.

    Pierwszy etap obejmował budowę dwóch linii o łącznej długości ok. 6 km, przecinających się w centrum miasta:

  • początek pierwszego tunelu planowano na skrzyżowaniu ulic Sacharowa i ul. Księżnej Olgi. Trójwagonowy skład KT-4SU powinien zatrzymywać się na przystankach: „Uniwersytet”, „Plac Halicki”, „Targ Winnikowski”. Całkowita długość tunelu – 3,2 km.
  • drugi tunel (o długości 3,3 km) – planowano rozpocząć od Podzamcza do ulicy Franki, ze stacjami „Stare Miasto” (w sąsiedztwie Opery Lwowskiej) i „Plac Pojednania”.
  • Drugi etap zawierał budowę tunelu od Cytadeli przez ulicę Bandery, Dworzec Główny do cmentarza Janowskiego ze stacjami „Politechnika”, „Plac Kropiwnickiego” i „Dworzec”.

    Proswita, Proświta (ukr. Товариство "Просвіта") – ukraińska organizacja społeczno-oświatowa, założona we Lwowie w 1868.Szybki tramwaj – rodzaj systemu transportu miejskiego łączącego w sobie cechy tramwaju i metra, a czasem określenie pojazdu szynowego kursującego w takim systemie. Linia szybkiego tramwaju jest w znacznym stopniu niezależna od pozostałej komunikacji (torowiska wydzielone, wiadukty, nasypy, podziemne i napowietrzne przejścia piesze), ewentualnie dopuszcza się skrzyżowania jednopoziomowe z układem sygnalizacji świetlnej dającej bezwzględne pierwszeństwo pojazdowi szynowemu. Szybki tramwaj z odcinkami tunelowymi zbudowanymi dla przyszłego włączenia w sieć metra określa się jako premetro. Średnia prędkość komunikacyjna szybkiego tramwaju wynosi około 27 km/h, a nie mniej niż 24 km/h. Przyjmuje się także większe odległości międzyprzystankowe niż dla klasycznego tramwaju, tj. średnio co ok. 600 (od 500 do 800) metrów (w porównaniu do tramwajowego standardu co 400 – 500 metrów).

    Budowa rozpoczęła się od wykopu szybów wentylacyjnych nieopodal pałacu Potockich, jednak po dojściu do głębokości 25m budowę wstrzymano z powodu osiadania gruntu i zapadania się sąsiednich budynków.

    Podstrony: 1 [2] [3] [4]




    Warto wiedzieć że... beta

    Gotha T57 – typ silnikowych wagonów tramwajowych, wytwarzanych dawniej w fabryce VEB Waggonbau Gotha na potrzeby eksploatacji w sieciach tramwajowych Niemieckiej Republiki Demokratycznej.
    Bazylika archikatedralna Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny we Lwowie (potocznie katedra Łacińska) – jeden z najstarszych kościołów Lwowa, znajdujący się przy południowo-zachodnim narożniku lwowskiego rynku. Trójnawowy gmach w stylu gotyckim o długości 67 m i szerokości 23 m zbudowany na przełomie XIV i XV wieku według planów architekta miejskiego Piotra Stechera. Siedziba lwowskich arcybiskupów obrządku łacińskiego.
    Kresy Wschodnie lub po prostu Kresy – w okresie II RP z Kresami Wschodnimi utożsamiano tereny na wschód od linii Curzona, podobnie jak obecnie. Początkowo pod tym pojęciem rozumiano Dzikie Pola -obszar graniczny między Rzecząpospolitą a Chanatem Krymskim nad dolnym Dnieprem. Następnie, wschodnie rubieże Rzeczypospolitej Obojga Narodów.
    Erfurt (górnołuż. Jarobrod, pol. hist. Jarobród) – miasto na prawach powiatu położone w centralnej części Niemiec, stolica kraju związkowego Turyngia. Liczy ponad 200 000 mieszkańców. Największe miasto kraju związkowego, siedziba Federalnego Sądu Pracy (Bundesarbeitsgericht), dwóch wyższych uczelni (w tym założony w 1392 uniwersytet) oraz katolickiej diecezji erfurckiej. Duży ośrodek przemysłowy, handlowy i ogrodniczy (uprawa bobu), siedziba targów. Krajowy port lotniczy założony w 1956. Ośrodek telewizji dla dzieci (KI.KA).
    Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich, Związek Radziecki, ZSRR (ros. Советский Союз, Союз Советских Социалистических Республик [СССР], trb. Sowietskij Sojuz, Sojuz Sowietskich Socyalisticzeskich Riespublik, [SSSR]) – historyczne państwo socjalistyczne w Europie północnej i wschodniej oraz Azji północnej i środkowej.

    Reklama