Tollense

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Tollense (pol. hist. Dołęża, Dolenica lub Tolęża/Tołęża) – rzeka w Niemczech (Meklemburgia-Pomorze Przednie). Wypływa z łańcucha jezior Mürzsee, Mittelsee i Langer See na Pojezierzu Meklemburskim. Po 15 km płynie przez polodowcowe jeziora rynnowe Tollense i Lieps (314.2-3); po ok. 96 km biegu zasila rzekę Pianę w okolicy miasta Demmin.

Radogoszcz (Retra) wymieniana również jako Radegost, Riedigost (niem. Redigast, Radigast, Rethra) – główny ośrodek polityczny Redarów oraz centrum kultu Radogosta-Swarożyca. Zrównana z ziemią po podbiciu Wieletów przez cesarstwo niemieckie.Jezioro rynnowe – rodzaj jeziora polodowcowego, wypełniającego obniżenie rynny polodowcowej, zazwyczaj długie, wąskie, kręte, głębokie i o stromych brzegach. Często tworzą ciągi, które wyznaczają przebieg dawnych rynien.

Jeziora:

  • Mürzsee
  • Mittelsee
  • Langer See
  • Lieps
  • Tollensesee
  • Dopływy:

  • Nonnenbach
  • Linde
  • Datze
  • Malliner Wasser
  • Teetzlebener Mühlenbach
  • Kleiner Landgraben
  • Goldbach
  • Großer Landgraben
  • Augraben
  • Miasta:

  • Neubrandenburg
  • Altentreptow
  • Demmin.
  • Zamek:

  • Klempenow
  • Historia[ | edytuj kod]

    Na północ od Altentreptow wzdłuż rzeki znajduje się stanowisko archeologiczne na pobojowisku wielkiej bitwy stoczonej w epoce brązu około 1250 roku przed naszą erą. Tereny nad środkową i dolną Tollense zamieszkiwało słowiańskie plemię Dołężan, natomiast ziemie na południe od nich (głównie okolice jeziora Tollensesee z grodem Radogoszcz) należały do wojowniczych Redarów.

    Science – recenzowane czasopismo naukowe wydawane przez American Association for the Advancement of Science. Ukazuje się jako tygodnik ilustrowany.Gród, gard – prehistoryczna lub średniowieczna osada obronna oznaczająca domostwa, gospodarstwo lub wczesne miasto, anglosaska geard lub yeard – otoczona wałem, murem lub ostrokołem.

    Słowiańska nazwa rzeki pochodzi od wyrazu "dół" bądź "dolina" lub według innych źródeł od ług – zbiornik wodny, kałuża (zob. Łużyce)

    Zobacz też[ | edytuj kod]

  • Rzeki Europy
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Landesamt für Umwelt, Naturschutz und Geologie Mecklenburg-Vorpommern - Kartenportal Umwelt Mecklenburg-Vorpommern
    2. Kazimierz Ślaski, Podziały terytorialne Pomorza w XII-XIII wieku, Poznań 1960, s. 42.
    3. Antoni Rehman: Niżowa Polska opisana pod względem fizyczno-geograficznym. Lwów: Drukarnia Ludowa, 1904, s. 348.
    4. Jerzy Strzelczyk, Otton III, Wrocław 2000, s. 242.
    5. Adam Turasiewicz, Dzieje polityczne Obodrzyców: od IX wieku do utraty niepodległości w latach 1160–1164, Bogumił Grott (red.), Kraków: „Nomos”, 2004, s. 33, ISBN 83-88508-65-2, OCLC 830637109.
    6. Andrew Curry. Slaughter at the bridge: Uncovering a colossal Bronze Age battle. „Science”, s. 1384-1389, 2016-03-25 (ang.). 
    7. Detlef Jantzen i in.. A Bronze Age battlefield? Weapons and trauma in the Tollense Valley, north-eastern Germany. „Antiquity”. 85, s. 417–433, 2011 (ang.). 
    8. Gundula Lidke. Knochen und Waffen im Tollensetal – Ein Schlachtfeld der Bronzezeit (um 1300 v.u.Z.). „LUNG-Heft 1/2015”. 79. Tagung der Arbeitsgemeinschaft Norddeutscher Geologen, s. 105-107. Landesamt für Umwelt, Naturschutz und Geologie, Mecklenburg-Vorpommern (niem.). 
    Altentreptow (do 1939 Treptow, Treptow an der Tollense, pol. hist. Dolenica i Trzebiatów, Trzebiatów nad Tolężą) – miasto w Niemczech w kraju związkowym Meklemburgia-Pomorze Przednie, w powiecie Mecklenburgische Seenplatte, nad rzeką Tollense, siedziba Związku Gmin Treptower Tollensewinkel.Demmin, Hansestadt Demmin – miasto w północno-wschodnich Niemczech, w kraju związkowym Meklemburgia-Pomorze Przednie, w powiecie Mecklenburgische Seenplatte, siedziba Związku Gmin Demmin-Land. Do 3 września 2011 siedziba powiatu Demmin. Leży nad rzekami Peene, Tollense i Trebel.




    Warto wiedzieć że... beta

    Pierwsze poglądy na fizycznogeograficzną regionalizację Polski pojawiły się w dziele Jana Długosza, które przez wiele następnych stuleci jako jedyne było źródłem wiedzy geograficznej. Wyraźne ożywienie w tej dziedzinie nastąpiło dopiero na przełomie XIX i XX w., ponieważ większa była już znajomość warunków naturalnych kraju. W okresie tym publikowało wielu geografów, m.in.: Stanisław Staszic, Wincenty Pol, Antoni Rehman, Wacław Nałkowski, Stanisław Lencewicz czy Ludomir Sawicki. Każdy z nich miał własną koncepcję podziału Polski na regiony fizycznogeograficzne.
    Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.
    Neubrandenburg (pol. hist. Nowy Branibórz, Branibór Nowy) – miasto powiatowe w Niemczech w południowo-wschodniej części Meklemburgii-Pomorza Przedniego na Pojezierzu Meklemburskim, siedziba powiatu Mecklenburgische Seenplatte. Jest położone na północnym skraju jeziora Tollensesee w pobliżu miejsca, gdzie wypływa zeń rzeka Tollense. Miasto obejmuje także wzgórze Datzeberg, na którym wybudowano osiedle bloków mieszkalnych.
    Bitwa nad rzeką Tollense – bitwa stoczona w epoce brązu, ok. 1250 roku p.n.e. w dolinie rzeki Tollense na terenie dzisiejszych Niemiec (Meklemburgia-Pomorze Przednie). Żadne przekazy historyczne o niej nie są znane, zatem cała wiedza o niej pochodzi wyłącznie z badań archeologicznych na pobojowisku. Na podstawie dotychczas przebadanego fragmentu terenu badacze oceniają, że mogło w niej wziąć udział nawet 4000 wojowników, z których około 750 poległo. Znaczna ich liczba pochodziła z terenów bardzo odległych od miejsca walki.
    Virtual International Authority File (VIAF) – międzynarodowa kartoteka haseł wzorcowych. Jej celem jest ujednolicenie zapisu nazw osobowych (haseł), dlatego zbiera z bibliotek z całego świata – ich różne wersje i prezentuje je razem, pod jednym, unikatowym identyfikatorem numerycznym. Pozwala to obniżyć koszty i zwiększyć użyteczność danych gromadzonych przez biblioteki. Informacje po dopasowaniu i połączaniu są udostępniane online bibliotekom na całym świecie.
    Meklemburgia-Pomorze Przednie (niem. Mecklenburg-Vorpommern) – kraj związkowy we wschodnich Niemczech. Najwyższym prawem krajowym jest Konstytucja Kraju Związkowego Meklemburgia-Pomorze Przednie z 23 maja 1993 r.
    Epoka brązu – jedna z epok prehistorii, następująca po epoce kamienia, a poprzedzająca epokę żelaza. Epoka ta ma zróżnicowane ramy czasowe, zależne od terenu występowania. Najwcześniej, na południowym Kaukazie i w obszarze Morza Egejskiego, w III tysiącleciu p.n.e., wykształciły się ośrodki, w których opanowano umiejętność obróbki metali. W Egipcie i na Bliskim Wschodzie (Dżemdet Nasr), za początek epoki brązu przyjmuje się umownie rok 3400 p.n.e., w Europie Południowej 2800 p.n.e., na terenach dzisiejszych wschodnich Niemiec i zachodniej Polski 2200 p.n.e. Koniec epoki brązu przypada na lata 1000 – 700 p.n.e.

    Reklama