Terytorium powiernicze ONZ

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Terytorium powiernicze ONZ – terytorium niesamodzielne zarządzane przez państwo lub kilka państw, zgodnie z systemem powierniczym ONZ - na podstawie Karty Narodów Zjednoczonych (artykuł 77) oraz umów powierniczych. Nadzór nad powiernictwem sprawowało Zgromadzenie Ogólne ONZ i Rada Powiernicza ONZ.

Nowa Zelandia (ang. New Zealand, język maoryski Aotearoa – Kraj Długiej Białej Chmury) – państwo wyspiarskie, położone na południowo-zachodnim Pacyfiku i składające się z dwóch głównych wysp (Północnej i Południowej) oraz szeregu mniejszych wysp, w tym Wyspy Stewart i Wysp Chatham. Archipelag Nowej Zelandii jest najdalej na południe wysuniętą częścią Oceanii, na południowy wschód od Australii. W skład Nowej Zelandii (a dokładnie w skład Commonwealth realm Nowej Zelandii, czyli są to terytoria stowarzyszone lub zależne Nowej Zelandii, ale wchodzące wraz z nią w skład wspólnej domeny królewskiej tudzież królestwa stowarzyszeniowego, połączonego unią personalną ze Zjednoczonym Królestwem i innymi Commonwealth realms) wchodzą również Wyspy Cooka i Niue, które są samorządne, oraz Tokelau i Dependencja Rossa.Terytoria mandatowe – terytoria (kolonie) odebrane po I wojnie światowej Niemcom i Turcji i powierzone, uchwałą Ligi Narodów, do administracji państwom zwycięskiej Ententy: Wielkiej Brytanii, Francji lub Belgii, a także Japonii, Australii i Związkowi Południowej Afryki. Państwa te nazywane były "mandatariuszami".

System powierniczy ONZ zastąpił istniejący przed II wojną światową system mandatowy Ligi Narodów. Karta Narodów Zjednoczonych przewidywała, że systemowi powierniczemu podlegają następujące terytoria (początkowo 11):

  • obszary mandatowe, które nie uzyskały niepodległości,
  • obszary odłączone od państw nieprzyjacielskich po II wojnie światowej,
  • obszary oddane dobrowolnie pod powiernictwo (nie było takiego wypadku).
  • Ostatnim terytorium powierniczym było Palau, które uzyskało samodzielność w październiku 1994 r. W związku z tym istnienie Rady Powierniczej jako organu ONZ stało się zbędne. Członkowie ONZ nie zdecydowali jednak o jej zniesieniu, gdyż wiązało się to z rewizją Karty Narodów Zjednoczonych, do czego nie było pełnego przekonania.

    Włochy (Republika Włoska, wł. Italia, Repubblica Italiana) – państwo położone w Europie Południowej, na Półwyspie Apenińskim, będące członkiem wielu organizacji, m.in.: UE, NATO, należące do ośmiu najbardziej uprzemysłowionych i bogatych państw świata – G8.Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang. United States, US, United States of America, USA) – federacyjne państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu i Oceanem Atlantyckim od wschodu.

    Dawne terytoria powiernicze[ | edytuj kod]

  • Nowa Gwinea Australijska (Australia) 1946–1949
  • Togo Brytyjskie (Wielka Brytania) 1946–1956
  • Togo Francuskie (Francja) 1946–1960
  • Kamerun Francuski (Francja) 1946–1960
  • Kamerun Brytyjski (Wielka Brytania) 1946–1961
  • Tanganika (Wielka Brytania) 1946–1961
  • Ruanda-Urundi (Belgia) 1946–1962
  • Samoa Zachodnie (Nowa Zelandia) 1947–1962
  • Trypolitania (Wielka Brytania) 1947–1951
  • Cyrenajka (Wielka Brytania) 1947–1951
  • Fazzan (Francja) 1947–1951
  • Erytrea (Wielka Brytania) 1947–1952
  • Nauru (Australia) 1947–1968
  • Powiernicze Terytorium Somalii (Włochy) 1949–1960
  • Terytorium Papui i Nowej Gwinei (Australia) 1949–1975
  • Powiernicze Wyspy Pacyfiku (Stany Zjednoczone) 1947–1994
  • Zobacz też[ | edytuj kod]

  • terytorium mandatowe
  • terytorium zależne
  • Togo Francuskie było obszarem w Afryce pod administracją Ligi Narodów z mandatem klasy B, utworzony przez podzielenie protektoratu Niemieckiego Togolandu na Togo francuskie i Togo Brytyjskie ze stolicą w Lomé.Fazzan (arab. فزان, Fazzān, łac. Phasania, dawniej Fezzan) – pustynna kraina historyczna w południowo-zachodniej Libii. Największym miastem Fazzanu jest Sabha.




    Warto wiedzieć że... beta

    II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 roku (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa Osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci). W wojnie uczestniczyło 1,7 mld ludzi, w tym 110 mln z bronią. Według różnych szacunków zginęło w niej od 50 do 78 milionów ludzi.
    Terytorium Papui i Nowej Gwinei - terytorium powiernicze ONZ w Nowej Gwinei, administrowane przez Australię od 6 listopada 1949.
    Australia (Związek Australijski, Commonwealth of Australia) – państwo położone na półkuli południowej, obejmujące najmniejszy kontynent świata, wyspę Tasmanię i inne znacznie mniejsze wyspy na Oceanie Indyjskim i Spokojnym. Jedyny kraj, który obejmuje cały kontynent. Siłą rzeczy nie posiada granic lądowych z żadnym państwem.
    Palau, Republika Palau (ang. Republic of Palau, palau Belau, Beluu era Belau) – wyspiarskie państwo samorządowe, stowarzyszone ze Stanami Zjednoczonymi, położone na Oceanie Spokojnym, w Oceanii oraz w Mikronezji, ok. 1160 km na południe od Guam, ok. 800 km na wschód od Filipin i 3200 km na południe od Tokio. Obejmuje zachodnią część archipelagu Karolinów oraz 4 pojedyncze wyspy koralowe (Sonsorol, Merir, Pulo Anna i Tobi) i atol Helen (łącznie ponad 250 wysp).
    Cyrenajka (Barka, Barqah) – kraina historyczna w północno-wschodniej Libii nad wybrzeżem Morza Śródziemnego. Jej nazwa pochodziła od założonego przez Greków w 631 roku p.n.e. miasta Cyrena (gr. Kyrēnē), które do III w. n.e. było stolicą prowincji. Później jej najważniejszym miastem i portem, a jednocześnie stolicą było Bengazi. Synonimem nazwy Cyrenejka było określenie Pentapolis od pięciu najważniejszych miast regionu: Cyreny (obecnie obok współczesnej wsi Shahat) z portem Apollonia (obecnie Marsa Susa), Teucheira (obecnie Tocra), Euesperides lub Bernice (obecnie obok Bengazi), Balagrae (obecnie Al-Bajda), Ptolemaida i Barce (obecnie Al-Mardż).
    Powiernicze Terytorium Wysp Pacyfiku - terytorium powiernicze ONZ w Mikronezji, w zachodniej części Oceanu Spokojnego, administrowane przez Stany Zjednoczone od 18 lipca 1947 do końca lat 90. Obejmowało ono obszar wcześniejszego terytorium mandatowego Ligi Narodów, które pozostawało pod administracją japońską do 1944, kiedy to zostało zajęte właśnie przez Amerykanów podczas wojny na Pacyfiku. USA zakończyły swoją administrację 3 listopada 1986, choć formalnie powiernictwo Narodów Zjednoczonych wygasło 22 grudnia 1990.
    Belgia, Królestwo Belgii (Koninkrijk België, Royaume de Belgique, Königreich Belgien) – państwo federacyjne w zachodniej Europie w południowych Niderlandach. Belgia jest członkiem Unii Europejskiej (UE), ONZ oraz NATO.

    Reklama