Teatr alternatywny

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Spektakl alternatywnego teatru Terminus A Quo, zdjęcie wykonane z perspektywy widza, nad którymi aktorzy teatru budowali sieć w trakcie trwania spektaklu

Teatr alternatywny (zwany także: awangardowy, eksperymentalny, laboratoryjny, niezależny, obrzeży, offowy, otwarty, podziemny, studyjny) – teatr poszukujący nowych środków wyrazu w sztuce aktorskiej lub w materii scenicznej, kreujący nowe układy przestrzenne, nowe metody pracy i nowe relacje między aktorem a publicznością.

Peter Stephen Paul Brook (ur. 21 marca 1925 w Londynie) – brytyjski reżyser teatralny, filmowy oraz operowy, a także pisarz i producent, pochodzenia żydowskiego.Stowarzyszenie Teatralne Chorea – grupa teatralna z siedzibą w Łodzi, utworzona w marcu 2004 roku, jest kontynuacją pracy dwóch zespołów artystycznych powstałych przy Ośrodku Praktyk Teatralnych Gardzienice: Orkiestry Antycznej (odtwarzanie antycznych instrumentów i muzyki) Tomasza Rodowicza i Macieja Rychłego oraz zespołu Tańców Labiryntu (rekonstrukcja antycznego tańca), prowadzonego przez Dorotę Porowską i Elżbietę Rojek. Chorea to awangardowy teatr poszukujący inspiracji w starożytnej Grecji i próbujący przy pomocy współczesnych środków wyrazu pokazać to, co w dziedzictwie starożytności jest ponadczasowe. Stowarzyszenie dzieli swoją aktywność na trzy obszary: artystyczny – teatralny (Choreia), dydaktyczny (Paideia) i badawczy (Zetezis).

Inspiracją bywają często nowe, awangardowe kierunki w sztukach plastycznych (jak w Teatrze Cricot 2 Tadeusza Kantora). Poszukiwania często prowadzą ku zapomnianym źródłom i starym tradycjom, których ślady można odnaleźć na przykład w folklorze (jak w działalności Stowarzyszenia Teatralnego Gardzienice Włodzimierza Staniewskiego, Stowarzyszenia Teatralnego Chorea, Teatru Wiejskiego Węgajty). W takich przypadkach powinno się już mówić o „teatrze źródeł”.

Jerzy Grotowski (ur. 11 sierpnia 1933 w Rzeszowie, zm. 14 stycznia 1999 w Pontederze) – polski reżyser, teoretyk teatru, pedagog oraz twórca metody aktorskiej. Jeden z największych reformatorów teatru XX wieku. Honorowy obywatel Opola.Włodzimierz Staniewski (ur. 1950 w Bardzie Śląskim) – polski reżyser, założyciel i dyrektor Ośrodka Praktyk Teatralnych "Gardzienice". Autor międzynarodowych programów, twórca autorskiej metody treningu aktorskiego, autor esejów teatralnych.

W latach 50. i 60. za awangardę była uważana np. dramaturgia E. Ionesco, J. Geneta, S. Becketta, często również S. Mrożka, T. Różewicza, Witkacego, oraz stosujące niekonwencjonalne i eksperymentalne formy pracy scenicznej teatry, np.: J. Grotowskiego, P. Brooka, M. Białoszewskiego, T. Kantora.

Tadeusz Różewicz (ur. 9 października 1921 w Radomsku) – polski poeta, dramaturg, prozaik i scenarzysta, członek Wydziału VI Twórczości Artystycznej Polskiej Akademii Umiejętności; brat Janusza i Stanisława, ojciec Jana.Tadeusz Kantor (ur. 6 kwietnia 1915 w Wielopolu Skrzyńskim, zm. 8 grudnia 1990 w Krakowie) – polski reżyser, malarz, scenograf, grafik, autor manifestów artystycznych, animator życia kulturalnego, założyciel Teatru Cricot 2 w Krakowie.

Określenie nieścisłe i unikane przez samych twórców, jednak – właśnie ze względu na ową niejednoznaczność – powszechnie używane na określenie całej gamy przedsięwzięć teatralnych kontestujących instytucjonalny teatr dramatyczny. Poszczególnych teatrów alternatywnych nie łączy zwykle żadna wspólnota programowa, a jedynie strategia działania.

Miron Białoszewski (ur. 30 czerwca lub 30 lipca 1922 w Warszawie, zm. 17 czerwca 1983 tamże) – polski poeta, prozaik, dramatopisarz i aktor teatralny.Folklor (ang. folk-lore „wiedza ludu”) – symboliczno-artystyczna dziedzina kultury ludowej, mająca charakter wieloskładnikowy, niejednolity i synkretyczny.
 Z tym tematem związana jest kategoria: Teatry offowe.

Zobacz też[ | edytuj kod]

  • teatr alternatywny w Izraelu
  • teatr studencki
  • Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Dariusz Kosiński, Słownik teatru, Wydawnictwo Zielona Sowa, Kraków 2006.




  • Warto wiedzieć że... beta

    Sławomir Mrożek (ur. 29 czerwca 1930 w Borzęcinie, zm. 15 sierpnia 2013 w Nicei) – polski dramatopisarz, prozaik oraz rysownik. Autor wielu satyrycznych opowiadań i utworów dramatycznych o tematyce filozoficznej, politycznej, obyczajowej i psychologicznej. Jako dramaturg zaliczany do nurtu teatru absurdu.
    Teatr Wiejski Węgajty - miejsce przedstawień teatralnych, pracy warsztatowej, badań terenowych w podolsztyńskiej kolonii wsi Węgajty.
    Cricot 2 – polski teatr awangardowy, założony przez Tadeusza Kantora i Marię Jaremiankę działający w latach 1955 - 1991 w Krakowie. Nazwa formacji pochodzi od wcześniej istniejącego teatru Cricot; obie nazwy były anagramem wyrażenia to cyrk. Od 1961 roku teatr działał w piwnicach Galerii Krzysztofory.
    Terminus A Quo (TAQ) – teatr alternatywny działający od roku 1976 w Nowej Soli. Teatr wykorzystuje eksperymentalne formy pracy scenicznej oparte na doświadczeniach Jerzego Grotowskiego; sala teatralna nosi imię jednego z aktorów "Laboratorium" - Ryszarda Cieślaka.
    Teatr – rodzaj sztuki widowiskowej, w której aktor lub grupa aktorów na żywo daje przedstawienie dla zgromadzonej publiczności. Terminem teatr określa się też sam spektakl teatralny lub też budynek, w którym jest grany.
    Samuel Barclay Beckett (ur. 13 kwietnia 1906 w Foxrock, zm. 22 grudnia 1989 w Paryżu) – irlandzki dramaturg, prozaik i eseista, tworzący początkowo w języku angielskim, a od 1945 – francuskim. Jeden z twórców teatru absurdu. Jego powieści są pozbawiane tradycyjnej narracji, utrzymane w klimacie skrajnego pesymizmu i podkreślające bezsens ludzkiej egzystencji.
    Stanisław Ignacy Witkiewicz, ps. Witkacy (ur. 24 lutego 1885 w Warszawie, zm. 18 września 1939 w Jeziorach) – polski malarz, fotografik, pisarz, dramaturg i filozof.

    Reklama