Teatr Polski w Poznaniu

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Scena z "Wiele hałasu o nic" z Teatru Polskiego w Poznaniu, 1947

Teatr Polski w Poznaniuteatr dramatyczny działający w centrum Poznania od 1875 roku.

Teatr im. Juliusza Osterwy w Gorzowie Wielkopolskim – teatr istniejący od 1946 roku. Do jego kierowników należeli: Irena Byrska, Andrzej Rozhin i Ryszard Major. Aktualnie teatrem kieruje Jan Tomaszewicz.Mikołaj Grabowski (ur. 5 grudnia 1946 w Chrzanowie) – polski aktor filmowy, teatralny i telewizyjny, reżyser teatralny i pedagog.

Historia[ | edytuj kod]

Lata 1875-1914[ | edytuj kod]

Zbudowany w latach 1873–1875 po długoletnich staraniach na uzyskanie zgody rządu pruskiego, według projektu Stanisława Hebanowskiego. Teatr Polski w Poznaniu miał początkowo charakter Sceny Narodowej pod pruskim zaborem. Obecnie jest teatrem miejskim. Budynek stanął na podwórzu kamienicy w Poznaniu przy ul. 27 Grudnia (wówczas ul. Berlińska). Dziś jest widoczny, ponieważ kamienica frontowa została zburzona (co jest krytykowane, gdyż jego projekt przewidywał umiejscowienie przy zamkniętym dziedzińcu). Początkowo pełna nazwa teatru brzmiała Teatr Polski w ogrodzie Potockiego w Poznaniu dla upamiętnienia jednego z darczyńców – Bolesława hrabiego Potockiego, który przekazał swój ogród na rzecz spółki budującej teatr. Pieniądze uzyskane z jego sprzedaży przekazano na zakup parceli pod budowę. Budowa została sfinansowana ze składek społecznych (świadczy o tym napis "Naród Sobie"). Teatr pełnił ważną funkcję w zachowaniu polskości, będąc stałą sceną, na której wystawiano w języku polskim, od 1925 roku obowiązuje skrócona nazwa – Teatr Polski w Poznaniu.

Feliks Teodor Widy-Wirski (do 1945 Feliks Teodor Widy), ps. Rosław (ur. 11 lipca 1907, zm. 15 stycznia 1982) – polski lekarz, bibliotekarz i polityk, wicewojewoda poznańskiego, prezes Stronnictwa Pracy i działacz PZPR, poseł na Sejm Ustawodawczy i Sejm PRL II i III kadencji, żołnierz Armii Krajowej, powstaniec warszawski.Stefan Cybichowski (ur. 2 sierpnia 1881 w Poznaniu, zm. 6 stycznia 1940 w Poznaniu) – polski architekt i działacz społeczny. Jego symboliczna mogiła znajduje się na Cmentarzu Parafialnym św. Jana Vianneya w Poznaniu.

"25 września 1875 roku ma miejsce uroczysta inauguracja stałej sceny zawodowej spektaklem Zemsty Fredry; okolicznościowy prolog napisał Józef Kościelski, zagrano też jeden z polonezów Chopina i specjalną kompozycję Henryka Jareckiego; dyrekcję na dwa sezony objęli dwaj aktorzy galicyjscy: Karol Doroszyński ze Lwowa i Władysław Terenkoczy z Krakowa; po ustąpieniu Terenkoczego Doroszyński prowadził teatr do 1881 roku" – prof. Dobrochna Ratajczakowa "Teatr Polski w Ogrodzie Potockiego".

{{Czasopismo infobox}} Nieznane pola: "odpowiednik". Kronika Miasta Poznania – kwartalnik historyczno-miejski, wydawany w Poznaniu od 1923 r. Roman Sykała (ur. 9 listopada 1923 w Zamościu, zm. 20 września 1972 w Łodzi) - polski aktor teatralny i filmowy, reżyser.

Pierwszy sezon teatralny zaplanowano z myślą o widzach z warstwy ziemiaństwa i inteligencji. Kolejne jednak przygotowywano już myśląc o potrzebach największej publiczności – ubogiego mieszczaństwa. Teatr Polski stał się „teatrem ludowym”, grając polskie komedie kontuszowe, moralizatorskie wodewile oraz wystawiając sceny z historii ojczyzny. Taki charakter teatru zachował się do początku wieku XX. Do czasu wybuchu I wojny światowej program skupiał się na widowni mieszczańskiej.

Józef Teodor Stanisław Kościelski, herbu Ogończyk (ur. 9 listopada 1845 w Służewie, powiat Inowrocław, zm. 22 lipca 1911 w Poznaniu) – poeta, dramaturg, wielkopolski działacz polityczny, mecenas sztuki i filantrop.Jerzy Zegalski (ur. 28 marca 1927 w Poznaniu, zm. 9 listopada 2007 w Krakowie) - polski reżyser teatralny, profesor sztuki dramatycznej.

Lata dwudzieste i okres powojenny[ | edytuj kod]

W okresie dwudziestolecia międzywojennego teatr, pod kierownictwem Bolesława Szczurkiewicza, z powodzeniem rywalizował z Teatrem Nowym i innymi poznańskimi scenami. W 1929 (na PeWuKę) gmach zmodernizowano i dobudowano przedsionek wejściowy z kasami (autorem projektu był Stefan Cybichowski).

Nuna Młodziejowska-Szczurkiewiczowa, wł. Maria Antonina Szczurkiewicz z domu Młodziejowska (ur. 11 listopada 1884 w Żytomierzu, zm. 23 stycznia 1958 w Poznaniu) – polska aktorka teatralna, reżyser przedstawień teatralnych i dyrektor teatrów.Paweł Szkotak (ur. 2 września 1965 w Bydgoszczy) – polski psycholog i reżyser teatralny, założyciel Teatru Biuro Podróży, dyrektor Teatru Polskiego w Poznaniu.

Gmach ocalał w czasie II wojny światowej i teatr wznowił swoją działalność w kwietniu 1945 roku. Inauguracja pierwszego po okupacji niemieckiej sezonu nastąpiła 27 kwietnia 1945 (piątek), kiedy to zagrano sztukę Uciekła mi przepióreczka autorstwa Stefana Żeromskiego w reżyserii zbiorowej. Zagrali m.in. Aleksander Dzwonkowski, Józef Kostecki i Zygmunt Noskowski. Aktorzy występowali w większości we własnych ubraniach. Na widowni zasiedli m.in. Feliks Widy-Wirski i Feliks Maciejewski. Odśpiewano też hymny – polski i radziecki. W powojennych latach scena Teatru Polskiego była jedną z najciekawszych w Polsce. Nawiązano współpracę ze scenografami: Janem Kosińskim, Andrzejem Cybulskim i Andrzejem Stopką. W czasach powszechnego socrealizmu we wszelkich dziedzinach życia, za sprawą Wilama Horzycy kierującego sceną w latach 1948-1951, mówiło się o Teatrze Polskim, że to jedno z nielicznych miejsc, w którym uprawia się prawdziwy teatr.

Stefan Żeromski herbu Jelita (ur. 14 października 1864 w Strawczynie, zm. 20 listopada 1925 w Warszawie) – polski prozaik, publicysta, dramaturg, nazwany „sumieniem polskiej literatury”, wolnomularz; pierwszy prezes Polskiego PEN Clubu.Lech Raczak (ur. 1946) – polski reżyser teatralny, teatrolog, dramatopisarz; współzałożyciel Teatru Ósmego Dnia. W latach 1995-1998 dyrektor artystyczny Teatru Polskiego w Poznaniu. Od 1993 do 2012 r. dyrektor artystyczny poznańskiego Międzynarodowego Festiwalu Teatralnego "Malta". Od 2003 r. wykładowca Uniwersytetu Artystycznego w Poznaniu. Współpracuje jako reżyser z niezależnymi zespołami w Polsce (Sekta, Asocjacja 2006), a także we Włoszech (Basho w Modenie, Arca w Katanii, Aenigma w Urbino, Uqbar w Weronie). Realizuje przedstawienia dla Centrum Kultury "Zamek". Reżyseruje w teatrach dramatycznych (Teatr Polski w Poznaniu, Teatr im. Aleksandra Fredry w Gnieźnie, Teatr Studio w Warszawie i Teatr im. Heleny Modrzejewskiej w Legnicy). Łącznie wyreżyserował ponad 50 przedstawień. Jest autorem scenariuszy większości z nich. Kilka z jego przedstawień zostało zarejestrowanych dla telewizji. Teksty teatrologiczne publikowane były w Polsce, USA, we Francji, Niemczech, Wielkiej Brytanii i we Włoszech.

Filią poznańskiego Teatru Polskiego był Teatr im. Juliusza Osterwy w Gorzowie Wielkopolskim (w latach 1948-1960) oraz Teatr Nowy w Poznaniu (w latach 1962-1972).

Podstrony: 1 [2] [3] [4]




Warto wiedzieć że... beta

Irena Byrska (ur. 9 października 1901 w Warszawie, zm. 28 stycznia 1997 w Skolimowie) – aktorka, reżyser, dyrektor teatrów, pedagog.
International Standard Name Identifier (ISNI) – unikalny identyfikator służący wystandaryzowanej identyfikacji obiektów, podmiotów, autorów dzieł, utworów i publikacji.
Dramat (z gr. δρᾶμα – dráma czyli działanie, akcja) – jeden z trzech rodzajów literackich (obok liryki i epiki). Jest to właściwie rodzaj sztuki na granicy teatru i literatury.
Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.
Józef Kostecki (ur. 26 lutego 1922 w Krakowie, zm. 18 sierpnia 1980 w Warszawie) – aktor polski. W 1948 roku ukończył studia na Akademii Teatralnej w Warszawie. Znany z roli księcia Witolda w polskim filmie historycznym Krzyżacy.
WorldCat – katalog rozproszony łączący zbiory 71 000 bibliotek ze 112 krajów, które są uczestnikami serwisu Online Computer Library Center. Katalog jest tworzony i prowadzony przez biblioteki, których zbiory są w nim ujęte.
Historia Polski (1918–1939) – historia Polski w dwudziestoleciu międzywojennym, od odzyskania przez Polskę niepodległości do zakończenia regularnych działań wojennych Wojska Polskiego przeciw Wehrmachtowi i Armii Czerwonej po agresji III Rzeszy i ZSRR na Polskę i przeniesienia siedziby władz II Rzeczypospolitej poza granice kraju w związku z okupacją terytorium kraju przez agresorów.

Reklama