Szyszkojagoda

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Szyszkojagody jałowca pospolitego

Szyszkojagoda – rodzaj szyszki, której łuski nasienne są zmięśniałe i ze sobą zrośnięte, tworząc twór przypominający jagodę. Szyszkojagody występują wyłącznie u nagozalążkowych z rodzaju jałowiec (Juniperus). Powstają po zapłodnieniu zalążków, które znajdują się w szczytowej części kwiatostanu żeńskiego. Z zalążków powstają nasiona (zwykle 1–3, wyjątkowo do 12), podczas gdy łuski szyszki (owocolistki) wtórnie zrastają się i mięśnieją. Na szczycie szyszkojagód z reguły można zauważyć ślady owocolistków. Szyszkojagody u różnych gatunków mają różne kształty (kuliste, jajowate, gruszkowate), rozmiary (od 5 mm średnicy do 25 mm - u Juniperus macrocarpa). Zwykle początkowo są zielone, później granatowe do czarnych (wyjątkowo czerwone, np. u Juniperus oxycedrus). U jałowca pestkowatego (J. drupacea) szyszkojagody są słodkawe i jadalne, a trzy nasiona zrośnięte są w sposób przypominający pestkę.

Nasiono, nasienie (łac. semen) – organ roślin nasiennych powstający z zapłodnionego zalążka i składający się z zarodka otoczonego tkanką zapasową i osłoniętego łupiną nasienną. Zarodek jest nowym organizmem roślinnym. Tkanka spichrzowa umożliwia wzrost zarodka w pierwszym okresie rozwoju, a łupina nasienna pełni funkcję ochronną.Zalążek – żeński organ rozmnażania występujący u roślin nasiennych, w którym rozwija się komórka jajowa i po jej zapłodnieniu – zarodek. Z zalążka powstaje nasiono.

Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Lesław Przywara: Szyszkojagoda W: Encyklopedia biologiczna. Kraków: Agencja Publicystyczno-Wydawnicza OPRES, 2000. ISBN 83-85909-53-2.
  • Włodzimierz Seneta: Drzewa i krzewy iglaste. Warszawa: Państwowe Wydawnictwa Naukowe, 1987. ISBN 83-01-05225-2.
  • Szyszka – kłos zarodnionośny u roślin iglastych utworzony z osi i liści zarodnionośnych (sporofili). W piśmiennictwie polskojęzycznym narządy te określane są mianem kwiatów lub kwiatostanów, czasem na wzór terminologii anglosaskiej preferowane jest określenie „strobil”. Szyszka w zależności od ujęcia opisywana jest jako organ skupiający narządy rozrodcze nagonasiennych lub w węższym ujęciu tylko iglastych, ewentualnie nawet tylko sosnowatych. Szyszkami bywają określane zarówno jako strobile (kwiaty lub kwiatostany) męskie (mikrostrobile) jak i żeńskie (makrostrobile). W niektórych źródłach termin „szyszka” odnoszony jest tylko do drewniejących strobili żeńskich zawierających zalążki.Owocolistek – element słupka kwiatu roślin nasiennych, organ homologiczny z żeńskimi liśćmi zarodnionośnymi (makrosporofilami). Owocolistki mogą się zrastać pojedynczo lub po kilka, tworząc słupki. W czasie kwitnienia owocolistek składa się z dwóch części - dojrzałej, tworzącej znamię i szyjkę słupka, oraz merystematycznej, tworzącej zalążnię. Część merystematyczna rozwija się dalej po zapłodnieniu, tworząc owocnię. W obrębie zalążni miękisz asymilacyjny owocolistków prowadzi fotosyntezę, której celem jest produkcja tlenu, wydzielanego do komory zalążni, gdzie rozwijają się zalążki.




    Warto wiedzieć że... beta

    Jagoda (ang. berry, łac. bacca) – owoc o mięsistej, niepękającej owocni, zbudowanej z zewnętrznego egzokarpu oraz zmięśniałego mezokarpu, wypełniającego całe wnętrze owocu. Cechą charakterystyczną jagody jest brak endokarpu. Bezpośrednio w mezokarpie znajdują się liczne (rzadko jedno) nasiona. Przykładem roślin wykształcających jagody są liczne gatunki uprawne m.in.: pomidor, cytryna, pomarańcza, banan, porzeczka, agrest, winorośl, borówka brusznica, borówka czarna (pospolicie nazywana jagodą lub czarną jagodą). Czasem jagody mają duże rozmiary, jak u przedstawicieli rodziny dyniowatych – ogórka, arbuza czy dyni. Jednonasienną jagodą jest awokado.
    Rośliny nagonasienne, nagozalążkowe (Gymnospermae) – jedna z dwóch obok okrytonasiennych grup siostrzanych współczesnych roślin nasiennych. Wszyscy obecnie żyjący przedstawiciele tej grupy reprezentują jeden monofiletyczny klad – pochodzą od wspólnego przodka, a do grupy tej zaliczane są wszystkie rośliny potomne tego przodka. Współcześnie do nagonasiennych należy ok. 700 gatunków drzew i krzewów, jednak w przeszłości grupa ta była znacznie bardziej zróżnicowana. Jako przyczynę spadku jej różnorodności i wymierania wielu grup tych roślin wskazuje się konkurencję roślin okrytonasiennych.

    Reklama