Sztorm

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Sztorm w Zatoce Tallińskiej (2015)

Sztorm (z ang. Storm i z niem. Sturm) – zjawisko meteorologiczne, występujące nad obszarami mórz i oceanów w postaci silnego, porywistego, długotrwałego wiatru o sile nie mniejszej niż 8° w skali Beauforta. Pogodzie sztormowej zwykle towarzyszy odpowiednio silne falowanie powierzchni wody. Często występują również rzęsiste deszcze, znacznie ograniczające widzialność. W razie prognozowanego sztormu, jednostki o mniejszej dzielności morskiej zwykle nie opuszczają portu, a te będące w morzu starają się znaleźć schronienie w porcie lub na osłoniętym kotwicowisku. Jednak przebywanie w czasie silnego sztormu (czy huraganu) w porcie bez dostatecznej osłony czy na nie dostatecznie osłoniętym kotwicowisku może być bardziej niebezpieczne, niż sztormowanie na wodach otwartych.

Falowanie, fale morskie – oscylacyjny ruch cząstek wody po orbitach kołowych lub eliptycznych. Najczęstszą przyczyną falowania jest tarcie wiatru o powierzchnię wody.Rembrandt Harmenszoon van Rijn (ur. 15 lipca 1606 w Lejdzie, zm. 4 października 1669 w Amsterdamie) – holenderski malarz, rysownik i grafik. Uważany powszechnie za jednego z największych artystów europejskich i światowych.

Dla zapobiegania niszczenia wybrzeża morskiego przez sztormowe fale (abrazja) bywają budowane odpowiednie umocnienia.

Sztormy w Polsce[ | edytuj kod]

Odnotowany w gdańskiej prasie silny sztorm 27 września 1785 spowodował zatonięcie brytyjskiego statku „General Carleton” w okolicy Dębek.

W Polsce sztormy o ogromnej sile wystąpiły zimą 1913/1914, 1917/1918 i 1921/1922. Niemieckie służby ochrony wybrzeża zanotowały, że w latach 18721925 na trzykilometrowym odcinku wybrzeża koło Darłowa ląd cofnął się o 70–100 metrów. W roku 1884 fale zmyły w Darłówku kilka domów. W pamięci mieszkańców wybrzeża pozostały wielkie sztormy z roku 1955, 1962, a także ze stycznia 1983 oraz ze stycznia i lutego 1993. Żywioł morza pożarł plażę, kawałki wydm i niektóre urządzenia techniczne zimą 2007. Urząd Morski w Słupsku, gospodarz wybrzeża od Dźwirzyna pod Kołobrzegiem po Łebę, wyliczył straty sztormowe z 2007 na ponad 18 milionów złotych. Runęły 652 drzewa, wielkie szkody powstały w Kołobrzegu w rejonie Szańca Wschodniego oraz w Dźwirzynie.

Abrazja (łac. abrasio - zeskrobywanie) – jeden z procesów erozyjnych. Polega na ścieraniu podłoża skalnego przez luźny materiał skalny przemieszczany przez prądy rzeczne i morskie, falowanie wód, przypływy i odpływy morskie, lodowce i wiatry, także na wzajemnym ścieraniu materiału skalnego, wskutek czego ulega on rozdrobnieniu i obtoczeniu. Zachodzi na stromych, skalnych brzegach dużych zbiorników wodnych, takich jak oceany, morza i duże jeziora. Pewne znaczenie ma również rozpuszczanie skał przez wodę. Efektem działania abrazji jest powstawanie klifu i platformy abrazyjnej, osiągającej zazwyczaj szerokość od kilku do kilkunastu metrów (rzadziej – gdy poziom morza powoli się podnosi lub ląd się obniża – nawet do kilkudziesięciu km (np. wybrzeża Norwegii).Łeba (kasz. Łeba, niem. Leba) – miasto i gmina w północnej Polsce, w województwie pomorskim, w powiecie lęborskim, położona na Wybrzeżu Słowińskim, nad rzekami Łebą i Chełstem, miejscowość wypoczynkowa z portem morskim i kąpieliskami.

Przypisy[ | edytuj kod]

Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Józef Narkowicz. Gniew Neptuna. „Kołobrzeskie wiadomości”. Lipiec-wrzesień. Numer 17. s. 5. 
  • Zatoka Tallińska (est. Tallinna laht) – zatoka Morza Bałtyckiego w Estonii, w południowej części Zatoki Fińskiej. Na jej brzegach leży stolica kraju – Tallinn.Darłowo (kaszub. Darłowò, niem. Rügenwalde) – nadmorskie miasto i gmina miejska w północno-zachodniej Polsce, w woj. zachodniopomorskim, największe miasto powiatu sławieńskiego. Położone nad Morzem Bałtyckim, w dolinie rzek Wieprzy i Grabowej, na Pobrzeżu Koszalińskim, na Pomorzu Zachodnim.




    Warto wiedzieć że... beta

    Huragan – zjawisko silnego wiatru, w którym średnia prędkość wynosi powyżej 33 m/s (nie mniej niż 12° w skali Beauforta). Siłę huraganów mierzy się za pomocą skali Saffira-Simpsona, gdzie 5 stanowi zjawisko o nasileniu ekstremalnym. Najczęściej mianem huraganów określa się odpowiednio silne cyklony tropikalne. Huragan jest nazwą stosowaną dla zjawisk występujących nad akwenami Oceanu Atlantyckiego, natomiast tajfun – dla sztormów nad akwenami Oceanu Indyjskiego czy Oceanu Spokojnego.
    Polska, Rzeczpospolita Polska – państwo unitarne w Europie Środkowej, położone między Morzem Bałtyckim na północy a Sudetami i Karpatami na południu, w dorzeczu Wisły i Odry. Powierzchnia administracyjna Polski wynosi 312 679 km², co daje jej 70. miejsce na świecie i dziewiąte w Europie. Zamieszkana przez ponad 38,5 miliona ludzi, zajmuje pod względem liczby ludności 34. miejsce na świecie, a szóste w Unii Europejskiej.
    Kotwicowisko – wyznaczony akwen znajdujący się w bezpiecznej odległości zarówno od lądu jak i budowli hydrotechnicznych, przeznaczony dla jednostek pływających na miejsce postoju na kotwicy. Jest to akwen o dnie dostatecznie płytkim, trzymającym kotwicę (odpowiednio zwartym), a jednocześnie nie blokującym jej (np. oczyszczony z wraków). Kotwicowisko jest zwykle osłonięte z jednej lub kilku stron od fali i wiatru przez naturalne przeszkody, takie jak wyspy i półwyspy, lub tworzone przez człowieka budowle, np. falochrony.
    General Carleton – brytyjski statek towarowy - węglowiec, bark o wysokiej dzielności morskiej, zwodowany w 1777 roku w Whitby. Zatonął w silnym sztormie 27 września 1785 roku w pobliżu ujścia Piaśnicy, niedaleko miejscowości Dębki, w rejsie ze Sztokholmu, oznaczony jako "Wrak W-32". Kapitan William Hustler (1753-1785) oraz 17 członków załogi poniosło śmierć w katastrofie.
    Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.
    Widzialność (met.) – zależny od warunków atmosferycznych zasięg dostrzegania i rozróżniania leżących na poziomie zbliżonym do poziomu, na którym znajduje się obserwator. Pojęcie jest definiowane na podstawie wykładniczego „prawa kontrastów”, a stopień widzialności określa się wzrokowo lub z użyciem przyrządów pomiarowych (rodzaju nefelometrów). Pomiary widzialności pomagają m.in. zapewnić bezpieczeństwo w ruchu drogowym i kolejowym, w żegludze i lotnictwie (ze spadkiem widzialności rośnie ryzyko kolizji).
    Królestwo Wielkiej Brytanii (ang. Kingdom of Great Britain), znane także jako Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii (United Kingdom of Great Britain) było państwem położonym w Europie Zachodniej. Istniało w latach 1707–1800. Powstało na mocy Aktu Unii w wyniku połączenia Królestwa Anglii i Królestwa Szkocji w jedno państwo obejmujące całość wyspy Wielkiej Brytanii. Połączenie Anglii i Szkocji było dopełnieniem istniejącej już od 1603 roku unii personalnej, gdy Jakub VI Szkocki został koronowany jako Jakub I Stuart na króla Anglii.

    Reklama