Swanetia

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Położenie na mapie Gruzji
Góry Swaneckie w północno-zachodniej Gruzji
Typowa swanecka baszta obronna

Swanetia (gruz. სვანეთი Swaneti) – wysokogórski region Gruzji.

Język swański (sw. ლუშნუ ნინ, lušnu nin/šḳän; gruz. სვანური ენა, svanuri ena) - język, należący do południowokaukaskiej rodziny jezykowej, którym posługuje się ok. 15 tys. ludzi, zamieszkujących północno-zachodni, wysokogórski region Gruzji - Swanetię, zwanych Swanami.Język gruziński (gruz. ქართული ენა, kartuli ena) – język południowokaukaski, używany przez ok. 4,2 mln osób głównie w Gruzji, gdzie jest językiem urzędowym, oraz przez dalsze 2,5 mln w Turcji, Rosji, USA i Europie, jak też przez niewielkie grupy w Iranie (tj. Gruzini ferejdańscy) i Azerbejdżanie (Ingilojcy). Jest też używany jako język literacki przez zamieszkujące Gruzję niewielkie wspólnoty etniczne, nie posiadające piśmiennictwa we własnych językach: przez Swanów, Megrelów i Lazów.

Region ten dzieli się na Swanetię Dolną (gruz. Kwemo Swaneti) i Górną (gruz. Zemo Swaneti). Granicą tych subregionów jest pasmo Gór Swaneckich (do 4000 m n.p.m.). Stolicą regionu jest Mestia. Inne osady – Uszguli i Lentechi.

Region zamieszkany przez Swanów – grupę posługującą się językiem swańskim, spokrewnionym z językiem gruzińskim. W języku swańskim zachowało się wiele elementów starożytnego języka Gruzinów. Kultura Swanów przez stulecia kształtowała się w izolacji od reszty ziem gruzińskich nabierając silnie regionalnych cech. Charakterystyczną cechą krajobrazu są średniowieczne baszty obronne, które powstawały głównie z powodu praktykowania zwyczaju krwawej zemsty rodowej.

Megrelia-Górna Swanetia (dawny polski egzonim: Megrelia i Górna Swanetia; gruz.: სამეგრელო-ზემო სვანეთი, Samegrelo- Zemo Swaneti) – region północno-zachodniej Gruzji, ze stolicą w Zugdidi. Region ten od zachodu graniczy z Abchazją, od południa z Gurią, od wschodu z Racza-Leczchumi i Dolną Swanetią i Imeretią, północna granica regionu jednocześnie jest granicą państwa z Rosją.Baszta – budowla obronna, stanowiąca element starożytnego i średniowiecznego muru obronnego w postaci wysunięcia jego fragmentu przed lico i wzniesienia ponad jego poziom. Baszta zawsze jest otwarta od strony wewnętrznej obwodu obronnego, co odróżnia ją od wieży – budowli ze wszystkich stron zamkniętej.

W miejscowości Mestia mieści się Muzeum Swaneckie, prezentujące kolekcję unikatowych ikon, manuskryptów, wyrobów ze złota, które ukrywane były na terenie niedostępnej Swanetii podczas najazdów na ziemie gruzińskie.

Region Górnej Swanetii, ze względu na liczne zabytkowe cerkwie i baszty obronne oraz wyjątkową kulturę został wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO.

Zobacz też[ | edytuj kod]

  • Racza-Leczchumi i Dolna Swanetia
  • Megrelia-Górna Swanetia
  • Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • Region Swanetia – warunki geograficzne, historia, etnografia, zdjęcia




  • Warto wiedzieć że... beta

    Mestia (gruz. მესტია) – osiedle typu miejskiego w północno-zachodniej Gruzji, w regionie Megrelia i Górna Swanetia, położone w górach Kaukazu. Miasto liczy 3482 mieszkańców (2009).
    Swanowie (nazwa własna Maszwan, gruzińska w l.mn.. - Swanebi, abchaska – Aszczanyła) - grupa etniczna zamieszkująca północno-zachodnią Gruzję (Swanetię oraz wąwóz Kodori w Abchazji), posługująca się językiem swańskim.

    Reklama