• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Surinam



    Podstrony: [1] 2 [3] [4] [5]
    Przeczytaj także...
    Encyklopedia PWN – encyklopedia internetowa, oferowana – bezpłatnie i bez konieczności uprzedniej rejestracji – przez Wydawnictwo Naukowe PWN. Encyklopedia zawiera około 122 tysiące haseł i 5 tysięcy ilustracji.II wojna angielsko-holenderska – toczona w latach 1665-1667 była kontynuacją pierwszej wojny morskiej pomiędzy oboma mocarstwami, w której chodziło głównie o kontrolę handlu morskiego i panowanie na morzu.
    Podział administracyjny[ | edytuj kod]

    Surinam jest podzielony na 10 dystryktów (niderl. distrikt), które podzielone są na 62 mniejsze jednostki, pod-dystrykty (niderl. ressort):

    1. Brokopondo
    2. Commewijne
    3. Coronie
    4. Marowijne
    5. Nickerie
    6. Para
    7. Paramaribo
    8. Saramacca
    9. Sipaliwini
    10. Wanica

    Stolicą kraju jest Paramaribo.

    Ludność[ | edytuj kod]

    Według szacunków w czerwcu 2018 roku Surinam miał 597 927 mieszkańców. Większość Surinamczyków żyje na północy kraju, 2/3 w miastach, a 2/5 w Paramaribo. Największe miasta to Paramaribo, Lelydorp, Nieuw Nickerie, Moengo i Meerzorg.

    Ameryka Południowa – kontynent leżący na półkuli zachodniej oraz w większej części na półkuli południowej, a w mniejszej – na półkuli północnej. Niekiedy uważana jest również za subkontynent Ameryki.Coronie – to dystrykt w północnym Surinamie. Stolicą dystryktu jest Totness, a innymi ważnymi miastami są Friendship oraz Jenny. Ludność dystryktu wynosi 3 480 mieszkańców, a powierzchnia 3 902 km².

    Struktura etniczna[ | edytuj kod]

    Według szacunków w 2012 roku około 27,4% ludności Surinamu stanowili Hindusi (których przodkowie przybyli z północnych Indii w 2. połowie XIX w.), 21,7% – Maroni (potomkowie zbiegłych czarnych niewolników, którzy byli sprowadzani z Afryki w XVII i XVIII w.); 15,7% – Kreole a 13,7% – Jawajczycy. Przynależność etniczna wielu osób jest bardzo trudna do określenia, gdyż małżeństwa mieszane są bardzo częste.

    Lista światowego dziedzictwa (ang. World Heritage List; fr. Liste du patrimoine mondial) – lista obiektów objętych szczególną ochroną międzynarodowej organizacji UNESCO, filii ONZ, ze względu na ich unikatową wartość kulturową bądź przyrodniczą dla ludzkości. Lista obejmuje (w czerwcu 2013) 981 obiektów w 160 krajach, w tym 759 obiektów dziedzictwa kulturowego (K), 193 przyrodniczego (P) i 29 mieszanych (K, P). O wpisaniu danego obiektu na listę decyduje Komitet Światowego Dziedzictwa w trakcie corocznej sesji, począwszy od 1977 r. Nominacje zgłaszane są przez poszczególne kraje. Jeżeli wniosek o wpisanie danego miejsca na listę nie zostanie uwzględniony, może być złożony ponownie.Kręgowce (Vertebrata, od łac. vertebra – kręg) – najliczniejszy podtyp strunowców (Chordata), mocno zróżnicowany morfologicznie; obejmujący kręgouste, ryby, płazy, gady, ptaki i ssaki. Dotychczas opisano około 58 000 gatunków kręgowców, co stanowi około 5% opisanych gatunków zwierząt. Wielkość współcześnie żyjących kręgowców waha się od 7,7 mm u żab Paedophryne amauensis do 33,9 m u płetwala błękitnego. Cechują się obecnością tkanki kostnej, mają dwuboczną symetrię ciała z dobrze wyodrębnioną głową. Szkielet wewnętrzny stanowi podporę dla tkanek i narządów w trakcie rozwoju, umożliwiając osiąganie dużych rozmiarów. Charakterystyczną cechą kręgowców jest posiadanie czaszki, kręgosłupa i dwóch par kończyn. Układ mięśniowy składa się z dwóch mas mięśni położonych równolegle po bokach kręgosłupa. Ruch odbywa się dzięki skurczom mięśni, przyczepionych do kości lub chrząstek.

    Religia[ | edytuj kod]

    Struktura religijna kraju w 2015 roku, według The Association of Religion Data Archives:

  • protestanci – 25,3% (gł. zielonoświątkowcy – 13% i bracia morawscy),
  • hinduiści – 23,1%,
  • katolicy – 18,7%,
  • muzułmanie – 14,0%,
  • brak religii – 8,7%,
  • synkretyzm religijny – 3,8%,
  • tradycyjne religie plemienne – 2,1%,
  • pozostali chrześcijanie – 1,6%,
  • nowe religie – 0,8%,
  • bahaiści – 0,7%,
  • buddyści – 0,6%,
  • pozostałe religie – 0,6%.
  • Języki[ | edytuj kod]

    Językiem urzędowym Surinamu jest język holenderski. Od 2005 roku kraj ten jest również członkiem Unii Języka Niderlandzkiego. Ponad 500 słów holenderskich charakterystycznych dla Surinamu zostało zamieszczonych w najnowszej wersji (2005) tzw. „Zielonej Książeczki” (Groene Boekje, słownik języka niderlandzkiego wydawany przez Unię). Język niderlandzki jest używany w urzędach, parlamencie, szkołach, w biznesie oraz w mediach w całym kraju.

    Brokopondo – dystrykt w środkowym Surinamie, którego stolicą jest miasto Brokopondo. Inne miasta w dystrykcie to Brownsweg i Kwakoegron.Chrześcijaństwo, chrystianizm (gr. Χριστιανισμóς, łac. Christianitas) – monoteistyczna religia objawienia, bazująca na nauczaniu Jezusa Chrystusa zawartym w kanonicznych ewangeliach. Jej wyznawcy uznają w nim obiecanego Mesjasza i Zbawiciela, który ustanowił Królestwo Boże poprzez swoje Zmartwychwstanie. Kanon wiary chrześcijańskiej został spisany w Nowym Testamencie i przekazywany jest przez Kościoły.

    Obok niderlandzkiego używa się przede wszystkim języka kreolskiego sranan tongo, który jako język ojczysty lub obcy znają prawie wszyscy mieszkańcy, oraz języków ojczystych różnych grup etnicznych. Sranan tongo był pierwotnie językiem tzw. Kreoli, dziś wciąż pełni funkcję lingua franca na ulicach. Pozostałe ważniejsze języki to wywodzący się z języka bhodźpuri język sarnami hindustani, jawajski, języki kreolskie saramaccaans i aukaans, południowe dialekty chińskiego, syryjski dialekt arabskiego oraz portugalski. Liczba użytkowników tego ostatniego wyraźnie wzrosła w ostatnich latach ze względu na imigrację (najczęściej nielegalną) brazylijskich poszukiwaczy złota.

    Narkotyk – potoczna nazwa niektórych substancji odurzających działających na ośrodkowy układ nerwowy. Ze względu na poglądy społeczne, różnice kulturowe, stany prawne itp. nie ma jednoznacznej definicji słowa narkotyk. Narkotykami nazywa się:Sranan tongo (język surinamski, język srański , taki-taki) – oparty na angielskim jeden z języków kreolskich używany w Surinamie. Język ojczysty miejscowych Kreoli. Używany jako lingua franca przez ok. 80% ludności Surinamu do komunikacji między różnymi grupami etnicznymi. Wykazuje podobieństwo do kreolskiego języka krio używanego w Sierra Leone.

    Według spisu ludności z 2004 najczęściej używanymi językami (biorąc pod uwagę tylko pierwszy używany język) w surinamskich gospodarstwach domowych były:

  • niderlandzki – 46,6%
  • sarnami hindustani – 15,8%
  • języki marrońskie (Saramaccaans, Aukaans i Paramaccaans) – 15,2%
  • sranan tongo – 9%
  • jawajski – 5,6%
  • Analfabetyzm[ | edytuj kod]

    Według danych szacunkowych za rok 2015, w Surinamie powyżej 15 roku życia czytać i pisać potrafi 95,6% mieszkańców (z czego mężczyźni 96,1%, a kobiety 95%).

    Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang. United States, US, United States of America, USA) – federacyjne państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu i Oceanem Atlantyckim od wschodu.UNESCO (ang. United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization;pol. Organizacja Narodów Zjednoczonych do Spraw Oświaty, Nauki i Kultury; łac. unesco – łączę się w jedno) – organizacja wyspecjalizowana ONZ, której podstawowym celem jest wspieranie współpracy międzynarodowej w dziedzinie kultury, sztuki i nauki, a także wzbudzanie szacunku dla praw człowieka, bez względu na kolor skóry, status społeczny i religię.

    Gospodarka[ | edytuj kod]

    Gospodarka Surinamu opiera się na wydobyciu surowców mineralnych, głównie ropy, złota i boksytu. Surinam to jeden z największych na świecie producentów boksytu; kopalnie boksytu znajdują się koło Paranam i Overdacht. Na terenie Surinamu odkryto ponadto chrom, miedź, diamenty, mangan, nikiel, platynę i cynk. Eksport ropy i złota stanowi ok. 85% całkowitego eksportu i ok. 27% przychodów do budżetu państwa.

    Sipaliwini – największy dystrykt Surinamu, zlokalizowany na południu. Sipaliwini nie ma stolicy i jest zarządzany przez rząd państwowy w Paramaribo.Reżim, także reżym (fr. régime – porządek) – rygor, popularnie używany w znaczeniu pejoratywnym rząd, władza, system władzy, zwłaszcza nielegalny, nieuznawany, bezprawny, pochodzący z uzurpacji.

    Drugim źródłem dochodu jest rolnictwo, a trzecim przelewy pieniężne z zagranicy, przede wszystkim z Holandii, Gujany Francuskiej i Stanów Zjednoczonych.

    Mniej niż 1% powierzchni kraju nadaje się pod uprawy i około 0,5% jest wykorzystywana rolniczo. Uprawia się przede wszystkim ryż – zbiory odbywają się dwa razy w roku, banany, owoce cytrusowe i palmy kokosowe.

    Emisja dwutlenku węgla z paliw kopalnych w Surinamie wynosiła w 1990 0,908 Mt rocznie, podczas gdy w roku 2017 2,213 Mt. Po przeliczeniu na mieszkańca oznacza to odpowiednio 2,228 t i 3,928 t, a na tysiąc dolarów amerykańskich produktu krajowego brutto – 0,211 t i 0,285 t. Przez większość tego okresu główną branżą odpowiedzialną za tę emisję była energetyka, a największy wzrost (471%) nastąpił w transporcie.

    Ocean Atlantycki (Atlantyk) – drugi pod względem wielkości ocean na Ziemi pokrywający około jednej piątej jej powierzchni. Nazwa wywodzi się z mitologii greckiej i oznacza „Morze Atlasa”. Jak napisał Hezjod w swym eposie Prace i dni: „Ojciec Zeus utworzył, na krańcach zamieszkałego świata, gdzie nie docierają ludzie i nie mieszkają bogowie nieśmiertelni, otoczone pełnym głębokich wirów oceanem Wyspy Błogosławione, gdzie życie toczy się bez mozołu i smutku”. Oficjalna polska nazwa tego oceanu, zatwierdzona przez Komisję Standaryzacji Nazw Geograficznych brzmi Ocean Atlantycki.Język bhodźpuri, bhojpuri (भोजपुरी) – język z grupy indoaryjskiej, używany przez ok. 38 mln ludzi, zwłaszcza w indyjskim stanie Bihar, przyległych rejonach stanu Uttar Pradesh i Nepalu oraz w Surinamie, Mauritiusie, na Trynidadzie i Tobago.
    Mapa konturowa Surinamu, u góry nieco na prawo znajduje się punkt z opisem „Paramaribo”
    Geographylogo.svg
    Porty lotnicze w Surinamie


    Podstrony: [1] 2 [3] [4] [5]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Świadkowie Jehowy w Surinamie – wspólnota 2620 aktywnych Świadków Jehowy (głosicieli) w Surinamie, należących do 51 zborów. W 2012 roku na dorocznej uroczystości Wieczerzy Pańskiej (Pamiątce) zebrało się 8121 osób. Działalność miejscowych wyznawców koordynuje Biuro Oddziału w Paramaribo.
    Islam (arab. الإسلام ; al-islām) – religia monoteistyczna, druga na świecie pod względem liczby wyznawców po chrześcijaństwie. Świętą księgą islamu jest Koran, a zawarte w niej objawienie ma stanowić ostateczne i niezmienne przesłanie Boga do ludzi.
    Johan Ferrier (ur. 12 maja 1910 w Paramaribo, Gujana Holenderska, zm. 4 stycznia 2010 w Oegstgeest, Holandia), polityk surinamski; ostatni gubernator Surinamu w latach 1968-1975; pierwszy prezydent niepodległego kraju w latach 1975-1980; obalony przez pucz wojskowy. premier kolonii Surinam od 16 kwietnia 1955 do 16 lipca 1958.
    Ryż (Oryza L.) – rodzaj zbóż z rodziny wiechlinowatych obejmujący 25 gatunków. Występuje w strefie klimatów gorących i ciepłych na całym świecie. Ryż spożywczy, będący podstawą wyżywienia 1/3 ludności świata , jest produktem otrzymywanym z ziarna ryżu siewnego.
    Buddyzm (inna nazwa to: sanskr. Buddha Dharma; pāli. Buddha Dhamma lub Buddha Sasana – "Nauka Przebudzonego") – nonteistyczny system filozoficzny i religijny, którego założycielem i twórcą jego podstawowych założeń był żyjący od około 560 do 480 roku p.n.e. Siddhārtha Gautama (pāli. Siddhattha Gotama), syn księcia z rodu Śākyów, władcy jednego z państw-miast w północnych Indiach. Buddyzm bywa zaliczany do religii dharmicznych oraz do religii nieteistycznych.
    Pentekostalizm (ruch zielonoświątkowy) – odłam chrześcijaństwa wyrosły i zakorzeniony w ewangelikalnym protestantyzmie.
    Nowe ruchy religijne (ang. New religious movement lub NRM) – powszechna, zbiorowa nazwa związków wyznaniowych, zazwyczaj propagujących specyficzny dla siebie religijny lub filozoficzny światopogląd oraz dysponujących środkami pozwalającymi osiągnąć zamierzone cele. Nowe ruchy religijne z reguły nie są zaliczane do głównych religii, z których się wywodzą, ze względu na poważne różnice doktrynalno-społeczne. Mają od kilkudziesięciu do kilku milionów wyznawców bądź sympatyków.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.031 sek.