Subedej-bagaatur

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Subedej na chińskiej ilustracji z początku XVI w.

Subedej-bagaatur (ok. 1175-1248) (mong. Сүбээдэй, Sübügätäi lub Sübü'ätäi, chin.:速不台) − jeden z dowódców armii Czyngis-chana.

Bułgarzy Kamscy – lud pochodzenia tureckiego, który po rozpadzie Wielkiej Bułgarii w połowie VII wieku osiadł na lewym brzegu Wołgi, gdzie stworzył państwo, Bułgarię Wołżańsko-Kamską. W początkach X wieku Bułgarzy Kamscy przyjęli Islam. Utrzymali oni niezależność do XIII wieku, kiedy to zostali podbici przez Mongołów. Potomkami ich są obecnie Czuwasze.Krym (ukr. Крим, ros. Крым, krymskotatarski Qırım, Къырым, Półwysep Krymski) – półwysep na południu Ukrainy, zwany czasem półwyspem Taurydzkim, a w starożytności Chersonezem Taurydzkim bądź Taurydą, połączony jest z lądem tylko wąskim Przesmykiem Perekopskim, pomiędzy Morzem Czarnym i Azowskim, a od Rosji oddzielony Cieśniną Kerczeńską. Długość linii brzegowej 1000 km, powierzchnia 25 700 km².

Urodził się ok. 1175 roku, pochodził z rodu Uriangkatów należącego do plemienia Mongołów. W czasie wojny z Chorezmem w latach 1218-1223, wraz z Dżebe, dowodził armią ścigającą jego władcę Muhameda. Po jego śmierci obaj wodzowie podjęli marsz na zachód, który wedle niektórych historyków miał charakter rozpoznawczy, według innych zaś już w zamyśle skierowany był przeciw Połowcom. Obaj wodzowie obeszli od południa Morze Kaspijskie, paląc po drodze kilka miast w północnym Iranie, a następnie rozbijając wojska gruzińskie, przekroczyli Kaukaz i pokonali w kilku bitwach Połowców. 31 maja 1223 roku, w Bitwie nad Kałką, rozbili zjednoczone wojska Połowców i książąt ruskich. Następnie zdobyli Sudak, kolonię genueńską na Krymie, po czym zawrócili do Mongolii. W drodze powrotnej Subedej stracił większość armii w walkach z Bułgarami Kamskimi, wtedy też stracił oko. Za rządów Ugedeja walczył z Dżurdżenami w Chinach. Był doradcą Batu-chana i prawdopodobnie faktycznym wodzem, jego wyprawy na zachód w latach 1236-1241. W roku 1242 powrócił do Mongolii, gdzie zmarł w roku 1248.

Gruzja (gruz. საქართველო, Sakartwelo) – państwo w Azji na Kaukazie Południowym (Zakaukaziu). Obszar 69,7 tys. km². Graniczy na północy z Rosją, na wschodzie z Azerbejdżanem, a na południu z Armenią i Turcją; zachodnią granicę kraju wyznacza wybrzeże Morza Czarnego. Stolicą Gruzji jest Tbilisi, przy czym od 2012 r. siedzibą parlamentu jest Kutaisi, a sądu konstytucyjnego Batumi.Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.

Znakomitym wodzem był także jego syn Uriangkadaj, który miał znaczny udział w podboju południowych Chin za rządów Kubilaja.





Warto wiedzieć że... beta

WorldCat – katalog rozproszony łączący zbiory 71 000 bibliotek ze 112 krajów, które są uczestnikami serwisu Online Computer Library Center. Katalog jest tworzony i prowadzony przez biblioteki, których zbiory są w nim ujęte.
Virtual International Authority File (VIAF) – międzynarodowa kartoteka haseł wzorcowych. Jej celem jest ujednolicenie zapisu nazw osobowych (haseł), dlatego zbiera z bibliotek z całego świata – ich różne wersje i prezentuje je razem, pod jednym, unikatowym identyfikatorem numerycznym. Pozwala to obniżyć koszty i zwiększyć użyteczność danych gromadzonych przez biblioteki. Informacje po dopasowaniu i połączaniu są udostępniane online bibliotekom na całym świecie.
Sudak (ukr. Судак, krm. Sudaq, ros. Судак) – miasto w południowo-wschodniej części Krymu nad Morzem Czarnym.
Genua (wł. Genova, lig. Zena) – miasto w północno-zachodniej części Włoch nad Morzem Liguryjskim, nad Zatoką Genueńską, u stóp Apeninu Liguryjskiego; jest stolicą prowincji o takiej samej nazwie i regionu Ligurii. Antyczna etymologia nazwy tego miasta (Jenua, czy też Janua) wskazuje na pochodzenie celtyckie, gdzie wyraz podobny miał oznaczać "wejście".
Bitwa nad rzeką Kałką – starcie zbrojne pomiędzy wojskami rusko-połowieckimi z jednej strony, a armia mongolską z drugiej, które rozegrało się 31 maja 1223 w okolicach rzeki Kałka. Klęska Rusinów i Połowców przyczyniła się do ich zależności od Mongołów.
Pojęcia Chiny używa się w odniesieniu do krainy historycznej, obejmując wówczas całokształt chińskiej historii i kultury (zobacz: historia Chin), lub w węższym znaczeniu, w odniesieniu do Chińskiej Republiki Ludowej.
Język chiński (chiń. upr. 汉语, chiń. trad. 漢語, pinyin Hànyǔ; lub chiń. upr./chiń. trad. 中文, pinyin Zhōngwén) – język lub grupa spokrewnionych języków (tzw. makrojęzyk), należących do rodziny chińsko-tybetańskiej.

Reklama