Stepan Wanczycki

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Stepan Karłowycz Wanczycki, także jako Stefan Wańczycki oraz Stepan Vanchytsky; ukr. Степан Карлович Ванчицький (ur. 14 października 1888 w Krasnem, zm. 18 listopada 1969 w Sydney) – ukraiński doktor praw, adwokat, członek Towarzystwa Naukowego im. Szewczenki, dziennikarz i polityk UNDO; od 10 do 30 września 1939 burmistrz Sanoka po aresztowaniu i uwięzieniu sprawującego ten urząd Maksymiliana Słuszkiewicza.

Roman Suszko, ukr. Роман Сушко, ps. „Kindrat”, „Sicz” (ur. 9 marca 1894 w Remenowie, gm. Jaryczów Stary, zm. 14 stycznia 1944 we Lwowie) – ukraiński wojskowy i działacz polityczny, pułkownik Strzelców Siczowych, w 1939 dowódca Legionu Ukraińskiego.Wasyl Bławacki, także jako Bazyli Bławacki; ukr. Василь Блавацький (ur. 16 lutego 1889 w Stroniatynie, zm. 20 marca 1944 w Rodatyczach) – ukraiński doktor praw, adwokat, działacz społeczny i polityczny.

Życiorys[ | edytuj kod]

Urodził się 14 października 1888 jako syn Karola i Antoniny. Ukończył gimnazjum w Tarnopolu, następnie studiował na Wydziale Prawa Uniwersytetu Lwowskiego do 1913. Brał udział w walce wyzwoleńczej w szeregach Legionu Ukraińskich Strzelców Siczowych.

Dziennikarską karierę Wanczycki rozpoczął w 1914 w Galicji pisząc do gazet „Diło” i „Ukrainśke Słowo”. W latach dwudziestych XX w. Wanczycki z grupą młodych księży i nauczycieli włączył się w proces ukraińskiego życia narodowego, głównym ośrodkiem ich działalności stał się wówczas Sanok. Od 1928 prowadził kancelarię adwokacką w Sanoku do 1939 przy ulicy ulicy Tadeusza Kościuszki. W połowie 1932 zgłosił się jako obrońca chłopów ukraińskich z powiatu leskiego, oskarżonych o zbrodnię rozruchów i użycie przemocy wobec władzy bezpieczeństwa. Działał w nurcie Ukraińców skupionych w organizacji „Proswita”. Organizował czytelnie „Proswity” w wioskach i miasteczkach zamieszkałych przez Łemków. Aktywnie walczył z polskimi władzami przeciwko polonizacji „ukraińskich Karpat Zachodnich”. Odpowiedzią tych środowisk na utworzenie w 1934 Apostolskiej Administracji Łemkowszczyzny było pismo „Nasz Łemko” wydawane w Sanoku oraz sanockie Muzeum Łemkowszczyzna, w którym Wanczycki był redaktorem. W Sanoku współpracował z artystą Leonem Getzem, ks. Stepanem Wenhrynowyczem i etnograf Iryną Dobrianską. W latach 30. kierował organizacją „Ridna Szkoła” w Sanoku. Należał do sanockiego koła Ukraińskiego Zjednoczenia Narodowo-Demokratycznego (UNDO) i był jego liderem, do stronnictwa należał razem ze znanymi adwokatami: Eugeniuszem Szatyńskim, Wasylem Bławackim i Julianem Łeńczykiem oraz lekarzami: Karanowiczem i Łemiszkiem, jak również sędzią Janem Bełejem. Była to najlepsza w tym czasie organizacja polityczna na Łemkowszczyźnie w powiecie sanockim.

Sydney (wym. [ˈsɪdni]) – największe miasto Australii i Oceanii z liczbą ludności wynoszącą ponad 5,3 mln mieszkańców, także stolica stanu Nowa Południowa Walia. Założone w 1788 roku, Sydney jest znaczącym centrum finansowym, handlowym, transportowym, kulturalnym i turystycznym, mając status metropolii o znaczeniu globalnym. Metropolia jest także dużym węzłem komunikacyjnym z największym międzynarodowym lotniskiem w Australii, które obsłużyło prawie 42 milionów pasażerów w 2016 roku, i rozbudowaną siecią drogową i kolejową. Położone jest na wschodnim wybrzeżu nad Oceanem Spokojnym. Ukraińcy (Українці) – naród słowiański mieszkający w Europie Wschodniej, głównie w granicach Ukrainy (także w państwach sąsiednich: w Rosji, Białorusi, Polsce, Słowacji i Mołdawii), zaliczający się do Słowian wschodnich. Ukraińcy są (obok Rosjan i Białorusinów) potomkami Rusinów, zamieszkujących Ruś Kijowską .
Obwieszczenie wojskowego komendanta Sanoka gen. Prihodę o ustanowieniu komisarycznego Burmistrza Sanoka, 16 września 1939

Po wybuchu II wojny światowej i podczas trwającej kampanii wrześniowej we wrześniu 1939 władze administracyjne w Sanoku po wkroczeniu oddziałów niemieckich i słowackich zostały opanowane przez ukraińskich nacjonalistów skupionych w „Komitecie Ukraińskim” kierowanym przez Wanczyckiego, celem eliminacji Polaków ze wszystkich stanowisk. Po walkach z jednostkami polskimi w okolicach Krosna słowacka 3 Dywizja Razus oraz XVIII Dywizja Górska osiągnęła Sanok 15 września 1939. W ramach 14 Armii dowodzonej przez Lista utworzono wielkie jednostki zabezpieczenia tyłowego - rückwärtiges Armeegebiet, na które składało się trzy obszary Północ, Wschód i Południe. Dowódcą słowackiego sektora Południe, Armeegebiete Süd - oblast Juh, na którym znajdował się Sanok był generał major Prihoda, SV – Rużomberk. W połowie września przybył do Sanoka również pułkownik Roman Suszko, pisze o tym Wołodymyr Kubijowycz.

Legion Ukraińskich Strzelców Siczowych (Українські Січові Стрільці, USS, Legion USS, "Usususy") – ukraińska formacja wojskowa w składzie Armii Austro-Węgier.Hans Michael Frank (ur. 23 maja 1900 w Karlsruhe, stracony 16 października 1946 w Norymberdze) – niemiecki funkcjonariusz narodowosocjalistyczny, z wykształcenia prawnik, zbrodniarz wojenny. Uczestnik nieudanego puczu monachijskiego w 1923, członek NSDAP od 1927. Jeden z przywódców III Rzeszy i główny twórca jej systemu prawnego opartego na zasadzie wodzostwa (niem. Führerprinzip). W okresie 1939-1945 generalny gubernator okupowanych ziem polskich (Generalne Gubernatorstwo).

Po uroczystym przywitaniu generała Prihody chlebem i solą przez przedstawicieli miejscowej ukraińskiej inteligencji powołano ukraiński zarząd miejski, w skład którego weszli komisaryczny burmistrz dr Stepan Wanczycki oraz dr Wasyl Bławacki, dr Wołodymyr Karanowycz i Stepan Car. Pododdziały niemieckie w tym czasie witane były owacyjnie przez środowiska ukraińskie Beska, Nowosielec i Dąbrówki Ruskiej. Gdzie symbolicznymi gestami były tzw. "pogrzeby Polski", dokonywane w wielu miejscowościach. Delegacje ukraińskie z okolicznych miejscowości przybywały do Sanoka witać władze niemieckie, a przy okazji rabowały polskie i żydowskie mienie, sklepy, drobne warsztaty rzemieślnicze itp. terroryzując Polaków i Żydów. Od momentu zajęcia Sanoka przez Niemców miejscowi Ukraińcy, jak też bardzo licznie przybyli Ukraińcy z terenów wschodnich objęli znaczną część stanowisk w administracji politycznej i gospodarczej aż po organizację kilku spółdzielni. W okresie tym na terenie Sanoka rozpoczyna działalność Ukraiński Komitet Pomocy, pod nazwą Українська Народна Рада, niem. "Ukrainischer Volksrat". W mieście tworzą się struktury ukraińskiej rady narodowej, kierowanej przez doktora Wanczyckiego, który będzie działał do wiosny 1940. W ręce tej władzy przechodzą także tzw. "strzelcy siczowi" jako zalążek aparatu porządkowo-policyjny. Ukraińców zaczęto przyjmować do służby w policji, gestapo, straży więziennej i przemysłowej;. W ten sposób do wiosny 1940 utworzono sieć (26) Ukraińskich Komitetów Pomocy i delegatur rejonowych (33), przekształconych następnie w agendy terenowe powoływane za zgodą Niemców, oficjalnie od 22 maja 1940, faktycznie działającego w rzeczywistości od listopada 1939 Ukraińskiego Centralnego Komitety w Krakowie. Bardzo szybko dla swoich dzieci Ukraińcy utworzyli też szkołę w Sanoku oraz szkołę zawodową. W połowie 1940 ocalałe zbiory polskie Muzeum Historycznego zostają włączone do Muzeum Łemkiwszczyna. Nowa placówka działająca pod auspicjami Niemców otrzymuje nazwę Ukraińskie Muzeum Łemkiwszczyna. Kuratorem muzeum zostaje obwołany Leon Getz, zwolnieni zostają Adam Fastnacht i Aleksander Rybicki.

Powiat leski (do 4 marca 1931 powiat liski ) - powiat województwa lwowskiego II Rzeczypospolitej. Jego siedzibą było miasto Lesko. 1 sierpnia 1934 r. dokonano nowego podziału powiatu na gminy wiejskie .Włodzimierz Marczak, ukr. Володимир Марчак – Wołodymyr Marczak (ur. 31 marca 1922 w Pakoszówce) – polski pisarz i poeta pochodzenia ukraińskiego.

W okresie krótkich rządów dr Wanczyckiego doszło między innymi do pogromów i kradzieży na żydowskich mieszkańcach Sanoka. Spalone zostały trzy synagogi oraz rabowano sklepy. Ukraińscy nacjonaliści niszczyli polskie symbole narodowe. Nie oszczędzili również sanockiego muzeum historycznego. 21 września 1939 został aresztowany wskutek donosu z zarzutem działalności na niekorzyść Niemców, prawdopodobnie wytworzonego przez Ukraińców, Maksymilian Słuszkiewicz. Sam Wanczycki osadzony w więzieniu w Sanoku od 15 do 29 sierpnia 1940.

II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 roku (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa Osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci). W wojnie uczestniczyło 1,7 mld ludzi, w tym 110 mln z bronią. Według różnych szacunków zginęło w niej od 50 do 78 milionów ludzi.Leon (Lew) Getz; ukr. Лев Львович Ґец; (ur. 13 kwietnia 1896, Lwów - zm. 16 grudnia 1971, Kraków) - ukraiński malarz i grafik pochodzący z mieszanej rodziny polsko-ruskiej, nauczyciel gimnazjalny, dyrektor muzeum Łemkowszczyzna w Sanoku. Jeden z najważniejszych przedstawicieli inteligencji ukraińskiej w okresie II RP i PRL.

Po opuszczeniu szkół w mieście przez wojska niemieckie opanowali je Ukraińcy. Podjęte starania o otwarcie szkoły polskiej, wskutek sprzeciwu Ukraińców napotykały liczne trudności. Po odwołaniu z pełnionej funkcji aż do lipca 1944 Stepan Wanczycki wchodził w skład zarządu miejskiego Sanoka wraz z dr Wasylem Bławackim i Stepanem Carem (ponadto we władzach byli prof. Bażałuk, Bugiera), pierwszą polską szkołę uruchomiono dopiero 1 października 1940. Podczas przybycia do Sanoka Hansa Franka małżonki adwokatów Wanczyckiego i Bławackiego były w komitecie witających gubernatora chlebem i solą. W lipcu 1944 Wanczycki ewakuował się do Niemiec, a następnie wyemigrował do Australii.

Rużomberk (słow. Ružomberok, węg. Rózsahegy, niem. Rosenberg) – miasto powiatowe w środkowej Słowacji, w kraju żylińskim, w historycznym regionie Liptów.Sambor (ukr. Самбір, Sambir; węg. Szambor) – miasto na Ukrainie, nad rzeką Dniestr, w obwodzie lwowskim, w rejonie samborskim. Według spisu powszechnego z roku 2001 w mieście żyło 36200 ludzi, w tym 900 Rosjan i 1200 Polaków.

Był działaczem ukraińskiego życia publicznego w Sydney; kontynuował również działalność dziennikarską. W 1952 podczas odbywającego się w Sydney III. Kongresu Ukraińców w Australii wszedł w skład zarządu kierowanego przez Sawę Jaśkewycza (zm. 1996) i byłego członka 14 Dywizji Grenadierów SS. Union of Ukrainian in Australia (U.U.A.) ukr. Союз українок Австралії reprezentowała w 1952 blisko 60% (18 000) społeczność ukraińskich emigrantów, którzy po II wojnie światowej przybyli do Australii.

Edward Zając (ur. 1929 w Tarzymiechach) – polski historyk, archiwista, wbyły dyrektor i kustosz Muzeum Historycznego w Sanoku, wyróżniony Nagrodą Rady Miasta Sanoka za popularyzację wiedzy historycznej o Sanoku w 1997.Ukraińskie Komitety Pomocy (ukr. Українські допомогові комітети, UDK) - terenowe organy Centralnego Ukraińskiego Komitetu Narodowego, działające w Generalnym Gubernatorstwie w latach 1941-1944.

Autor wielu artykułów na temat Łemkowszczyzny pisanych w periodykach „Łemkiwśki wisti”, „Łemkiwśki kałendari”, „Nasz Łemko”. Autor artykułów Łemkam nałeżyt´sia jichnia ridna zemla (1968), Łemkiwszczyna - samocwit Ukrajiny i innych na temat historii Łemków.

Był żonaty z Heleną, z którą miał syna Izjasława Ołeha Włodzmierza (ur. 1919, absolwent Państwowego Gimnazjum im. Królowej Zofii w Sanoku z 1938. W latach 30. zamieszkiwał wraz z rodziną w Sanoku przy ulicy Potockiego.

Wydział Prawa Uniwersytetu Lwowskiego - utworzony został 1784 roku wraz z powstaniem Uniwersytetu Lwowskiego i działał jako polski ośrodek nauki prawa do drugiej wojny światowej. Od 1939 jest jednym z wydziałów w strukturze Uniwersytetu Lwowskiego Iwana Franki (przed 1939 Uniwersytetu Jana Kazimierza).Maksymilian Słuszkiewicz (ur. 11 października 1884 w Sanoku, zm. 17 stycznia 1940 w Buchenwaldzie) – urzędnik państwowy, działacz społeczny, ostatni burmistrz Sanoka w II Rzeczypospolitej.

Przypisy[ | edytuj kod]

  1. Енциклопедія української діяспори: том 4 (Австралія-Азія-Африка), гол. ред.: Маркусь Василь, Наукове Товариство ім. Шевченка і Національна академія наук України. Вид. «ІНТЕЛ» Київ 1995. ​ISBN 978-5-7702-1069-9​ str. 51
  2. Gefängnis in Sanok. Księga więźniów śledczych 1939-1940 (zespół 134, sygn. 97). AP Rzeszów – O/Sanok, s. 179 (poz. 1849).
  3. In the 1920s the Ukrainian movement, supported by young priests and school teachers, began to predominate. Its principal center was Sianik, and its leading figures were Rev I. Kachmar, V. Blavatsky, S. Vanchytsky, and F. Kokovsky. Encyclopedia of Ukraine, Lemkos
  4. Spis adwokatów na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej , sporządzony według stanu z dnia 1 lipca 1933 r.. „Dziennik Urzędowy Ministerstwa Sprawiedliwości”. Nr 16, s. 320, 31 sierpnia 1933. 
  5. Jerzy Kirkiczenko, Marian Kraczkiewicz: Kalendarz i informator sądowy na 1939 rok. Warszawa: 1939, s. 277.
  6. Wykaz firm handlowych, przemysłowych, rzemieślniczych i wolnych zawodów miasta Sanoka, Zagórza, Rymanowa, Mrzygłoda, Bukowska 1937/8. Krakowska Kongregacja Kupiecka, 1938, s. 5.
  7. Sąd doraźny w Sanoku na sprawcami rozruchów leskich. „Undo” deleguje obrońców. „Nowiny Codzienne”. Nr 85, s. 1, 20 lipca 1932. 
  8. Przed sądem doraźnym w Sanoku. „Prąd”. Nr 189, s. 2, 21 lipca 1932. 
  9. Włodzimierz Marczak. „Ukrainiec w Polsce”. „Tygodnik Sanocki”. Nr 10, s. 6, 11 marca 1994. 
  10. Franc Kokowski: Schidnimy meżamy Łemkiwszczyny. Lwów: Biblioteka Łemkiwszczyny, 1937, s. 12.
  11. Wojciech Sołtys, Stosunki społeczno-polityczne, Pomiędzy wojnami światowymi 1918–1939, w: Sanok. Dzieje miasta. Praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka, Kraków 1995, s. 564.
  12. Włodzimierz Marczak: Ukrainiec w Polsce: Dole i niedole w PRL-u. s. 76.
  13. Łemkowie w historii i kulturze Karpat s343) liderzy: S. Wańczycki, ks. P. Andrzejczuk) 343
  14. V rámci vel. 14 armády sa vytvorilo vel. armádneho tylu (rückwärtiges Armeegebiet), ktoré sa skladalo z troch oblastí: Sever, Stred a Juh. Veliteľom oblasti „Juh“ pod ktoré spadalo územie Slovenska bol generał major Prihoda (SV – Rużomberk). w: Igor Baka. Vojenský historický ústav Bratislava 2006 SLOVENSKÁ REPUBLIKA a nacistická agresia proti POĽSKU
  15. "Oberlander był doradcą, a w rzeczywistości zwierzchnikiem płk. Romana Suszki. W tym charakterze przebywał on w Samborze, Sanoku, a później w Krośnie, gdzie grupę Suszki zdemobilizowano". Polacy i Ukraińcy dawniej i dziś Bogumił Grott. 2002. str. 101. (Kubijowycz, Meni 85, Paryż-Monachium 1986).
  16. Andrzej Romaniak: W 70 rocznicę sanockiego września. sanok24.pl, 2009-09-01. [dostęp 2016-05-26]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-05-17)].
  17. Andrzej Romaniak. Sanocki wrzesień. „Tygodnik Sanocki”, s. 8, Nr 36 (1236) z 4 września 2015. 
  18. Jacek Chrobaczyński: W latach drugiej wojny światowej i konspiracji. System okupacji. Doświadczenia Września 1939. W: Feliks Kiryk (red.): Sanok. Dzieje miasta. Kraków: Secesja, 1995, s. 635. ISBN 83-86077-57-3.
  19. Jacek Chrobaczyński: W latach drugiej wojny światowej i konspiracji. System okupacji. Doświadczenia Września 1939. W: Feliks Kiryk (red.): Sanok. Dzieje miasta. Kraków: Secesja, 1995, s. 633. ISBN 83-86077-57-3.
  20. Czesław Cyran, Antoni Rachwał. Eksterminacja ludności na Sanocczyźnie w latach 1939–1944. „Rocznik Sanocki”. Tom IV, s. 31, 1979. 
  21. Ruch oporu w regionie Beskidu Niskiego: 1939-1944 Andrzej Daszkiewicz, 1975, str. 18
  22. Stosunki polsko-ukraińskie 1939-1947: zarys problematyki Andrzej Sowa, 1998, str. 109
  23. Edward Zając. Zarys dzieje Muzeum Historycznego w Sanoku. Rocznik Sanocki 1979, str. 272.
  24. …podpalono 16 września 1939 r. trzy bóżnice wraz z ich historycznym wyposażeniem. Władze miejskie w Sanoku zostały opanowane przez Ukraińców, którzy rabowali sklepy żydowskie, rozdając towary ludności ukraińskiej, przyjeżdżającej furmankami ze wsi [w:] Mieczysław Wieliczko, Linia demarkacyjna nad Sanem - koncepcja i realizacja. Pogranicze, Studia z dziejów stosunków polsko-ukraińskich w XX wieku, Lublin, 1992, str. 83; W tym samym okresie spalono bóżnice w Jaśle, Bukowsku, Dynowie, Jarosławiu, Łańcucie oraz w Przemyślu. w: Mieczysław Wieliczko. Dzieje społeczne Polaków w warunkach okupacji: 1939-1944/1945 str. 28
  25. Dla ścisłości należy dodać, że wielką przysługę w dziele zniszczenia oddali Niemcom ukraińscy nacjonaliści, którzy w chwili wkroczenia Niemców do Sanoka pozdzierali i poniszczyli polskie godła i pamiątki, i korzystając ze sposobnej chwili uchwycili w swe ręce administrację". Edward Zając. Zarys dziejów Muzeum Historycznego w Sanoku. str. 272. - 273; "Bezpośrednio po zajęciu powiatu, Sanok został przekazany przez dowódcę sił niemieckich, generała Prihodę na rzecz Ukraińców - Obwieszczenie Komendanta Prihody z dnia 16.09.1939t " Tajne nauczanie; Andrzej Brygidyn: Kryptonim „San”. Żołnierze sanockiego Obwodu Związku Walki Zbrojnej – Armii Krajowej 1939-1944. Sanok: Społeczny Komitet Wydawniczy „San”, 1992, s. 28.; W pierwszej połowie września Polacy radzili sobie z próbami przejęcia terenowej władzy przez Ukraińców. Od 16 września Ukraińcy podjęli także działania zbrojne przeciwko Węgrom na Ukrainie Zakarpackiej. str. 529 Trudne sąsiedztwo: stosunki polsko-ukraińskie w X-XX wieku, Karol Grünberg, Bolesław Sprengel, 2005
  26. Andrzej Romaniak: W 70 rocznicę sanockiego września (pol.). 1 września 2009.
  27. Tadeusz Kowalski: Eksterminacja ludności na Rzeszowszczyźnie w okresie II wojny światowej (1939–1945). Rzeszów: Towarzystwo Naukowe w Rzeszowie, 1987, s. 28.
  28. Andrzej Brygidyn: Kryptonim „San”. Żołnierze sanockiego Obwodu Związku Walki Zbrojnej – Armii Krajowej 1939-1944. Sanok: Społeczny Komitet Wydawniczy „San”, 1992, s. 28.
  29. Franciszek Oberc. Okupacyjna administracja Sanoka 1939-1944. „Zeszyty Archiwum Ziemi Sanockiej”. Nr 8: Samorząd Gminy Miasta Sanoka 1867–1990, s. 105, Sanok: 2008. Fundacja „Archiwum Ziemi Sanockiej”. ISSN 1731-870X. 
  30. Jan Draus, Oświata na Rzeszowszczyźnie w latach 1939-1945, s. 44.
  31. Mieczysław Przystasz. Powiat sanocki w latach 1939–1947. „Rocznik Sanocki”. Tom II, s. 247, 1967. 
  32. Ukrainian Observer, 1952 T. 4 str. 16, The Ukrainian Weekly, September 29, 1952 3rd Congress of Ukrainians in Australia
  33. Państwowe Gimnazjum im. Królowej Zofii w Sanoku. Katalog okresowy 1937/38. Klasa IIb (zespół 7, sygn. 122). AP Rzeszów – O/Sanok, s. 20.
  34. Wykaz absolwentów, którzy złożyli egz. dojrz. w latach szk. od 1887/88 do 1937/38. W: Sprawozdanie Jubileuszowe z działalności Państwowego Gimnazjum w Sanoku w latach 1888-1938 wydane z okazji Wielkiego Zjazdu wychowawców i wychowanków Zakładu w 50 rocznicę pierwszego egzaminu dojrzałości. Sanok: 1938, s. 59.

Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Українські вчені та культурні діячі про Лемківщину. Степан Ванчицький (ukr.). lemko.org. [dostęp 2016-10-11].




  • Warto wiedzieć że... beta

    Mieczysław Ignacy Przystasz, ps. Pług, Podgórski (ur. 20 stycznia 1914 w Kleciach, zm. w marcu 1986 w Sanoku) – prawnik, urzędnik, podporucznik, uczestnik powstania warszawskiego, prześladowany i więziony przez władze komunistyczne w okresie PRL.
    15 września jest 258. (w latach przestępnych 259.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 107 dni.
    Burmistrz (śrwniem. burc-meister lub burger-meister „zwierzchnik gminy miejskiej lub wiejskiej”) – w wielu krajach najwyższy rangą urzędnik władz lokalnych np. miasta lub gminy.
    18 listopada jest 322. (w latach przestępnych 323.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 43 dni.
    Język ukraiński (ukr. українська мова, ukrajinśka mowa) – język należący do grupy języków wschodniosłowiańskich. Posługuje się nim ponad 47 mln ludzi, głównie na Ukrainie, gdzie ma status języka urzędowego. Używany jest również przez Ukraińców w Rosji, Stanach Zjednoczonych, Kanadzie, Mołdawii, Polsce i na Białorusi. Współczesny alfabet ukraiński stanowi odmianę cyrylicy, a obecna ortografia ustalona została zasadniczo na początku XX wieku.
    Adam Romuald Fastnacht (ur. 27 lipca 1913 w Sanoku, zm. 16 lutego 1987 we Wrocławiu) – doc dr., badacz historii Sanoka i Ziemi Sanockiej, kustosz Ossolineum.
    Sanok. Dzieje miasta. Praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka – monografia historyczna dotycząca dziejów miasta Sanoka.

    Reklama