Stefan Maciejowski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Stefan Maciejowski alias Stefan Maciejewski (właściwie Alfred Kalt lub Alfred Kaltbaum) (zm po 2 lutego 1936 r) – pierwszy cywilny kat II Rzeczypospolitej.

Rozstrzelanie – rodzaj kary śmierci polegający na spowodowaniu nagłej śmierci poprzez natychmiastowe zniszczenie organów wewnętrznych lub mózgu skazańca za pomocą pojedynczego lub wielokrotnego postrzału.II Rzeczpospolita (II RP) – Rzeczpospolita Polska w latach 1918–1945, od odzyskania suwerenności państwowej w 1918 do wycofania uznania międzynarodowego dla Rządu RP na uchodźstwie w konsekwencji wykonania porozumień między mocarstwami wielkiej trójki na konferencji jałtańskiej w 1945.

Życiorys[ | edytuj kod]

Na stanowisko kata został powołany przez Ministerstwo Sprawiedliwości w 1926 roku, aby wykonać wyrok śmierci wydany w trybie doraźnym przez sąd karny w Rzeszowie na Marcinie Panku z Moszczenicy, gdyż dowódca miejscowego garnizonu, w którego kompetencji leżało przeprowadzenie egzekucji, odmówił rozstrzelania skazańca. Wcześniej, od chwili odzyskania przez Polskę niepodległości, wszystkie wyroki śmierci były wykonywane przez wojsko, a metodą egzekucji było rozstrzelanie przez pluton egzekucyjny. Jednakże 22 grudnia 1927 weszło w życie rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 13 grudnia tego roku o wykonywaniu wyroków śmierci wydanych przez sądy karne powszechne. W myśl art. 1 tego rozporządzenia wykonanie wyroku śmierci wydanego w postępowaniu zwykłym lub doraźnym przez sąd karny powszechny miało odbywać się przez powieszenie.

Bal u starego Joska (Bal na Gnojnej) – walc skomponowany przez rosyjską kompozytorkę Fanny Gordon do słów Juliana Krzewinskiego i Leopolda Brodzińskiego; jedna z najpopularniejszych polskich piosenek z gatunku piosenek apaszowskich. Napisana dla jednego z warszawskich teatrów rewiowych ok. 1934 roku.Kraków (łac. Cracovia, niem. Krakau) – miasto na prawach powiatu w południowej Polsce, siedziba władz województwa małopolskiego, drugie w kraju pod względem liczby mieszkańców i pod względem powierzchni.

W ciągu 5 lat swojej pracy wraz z 2 pomocnikami wykonał wyroki na ok. 100 skazańcach. Został odwołany ze stanowiska 26 września 1932 na skutek skandalu z jego udziałem – pijackiej awantury z policjantem „podczas której Maciejowski w sposób niesłychany powoływał się na ministerstwo”. Ponadto „od dłuższego czasu zachowanie 'wykonawcy wyroków sprawiedliwości' nastręczało jego przełożonym wiele kłopotów, a to ze względu na opilstwo, któremu kat podlegał. Nie było niemal dnia, ażeby Maciejowski nie urządził po pijanemu jakiejś awantury, zwłaszcza zaś przed lub po dokonaniu egzekucji” Jego miejsce na stanowisku kata zajął jego pierwszy zastępca Braun.

Folwark Sielce w Warszawie – dawny folwark królewski usytuowany na terenie Sielc, znajdujący się obecnie się przy ulicy Zbyszka Cybulskiego 3 w Warszawie.Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej – zgodnie z Konstytucją, najwyższy przedstawiciel polskich władz, gwarant ciągłości władzy państwowej, najwyższy organ państwa w zakresie władzy wykonawczej, czuwa nad przestrzeganiem postanowień i przepisów Konstytucji, zwierzchnik Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej.

Po utracie stanowiska Maciejowski nie mógł znaleźć żadnej pracy. Próbował wystąpić na drogę sądową przeciwko Ministerstwu Sprawiedliwości o odszkodowanie za obrażenia cielesne, których doznał ze strony skazańca podczas jego egzekucji w Krakowie, lecz pozew został przez sąd oddalony jako nieuzasadniony. W efekcie popadł w nędzę, został eksmitowany z mieszkania i opuszczony przez przyjaciółkę. 2 lutego 1936 próbował popełnić samobójstwo, wieszając się w Parku Sieleckim na Czerniakowie w Warszawie, ale źle wykonał stryczek i został w porę odcięty i uratowany przez przypadkowych przechodniów. Mimo to zapowiedział, iż zamierza po raz kolejny targnąć się na swoje życie: „Trudno, wyszedłem już z wprawy, bo dawno nie wieszałem, ale za drugim razem zrobię to na sobie lepiej”. Dalsze jego losy są nieznane.

Rzeszów (łac. Resovia, ukr. i łemkow. Ряшів, jid. רײַשע) – miasto na prawach powiatu w południowo-wschodniej Polsce, siedziba władz województwa podkarpackiego i powiatu rzeszowskiego. Jest miastem centralnym aglomeracji rzeszowskiej. Znajduje się tu kuria diecezji rzeszowskiej.Ryszard Dzieszyński (ur. 1 stycznia 1943 w Krakowie) - absolwent Wydziału Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego i Podyplomowego Studium Dziennikarskiego UJ. Od 1966 roku pracownik terenowych organów administracji państwowej (Wydział Organizacyjno Prawny i wydział zatrudnienia Urzędu miasta Krakowa). Od 1973 roku redaktor Głosu Nowej Huty (1973-76), Trybuny Odrzańskiej w Opolu (1976-79), Głosu Pracy w Warszawie (1979-81), Dziennika Polskiego (1981-84), Echa Krakowa (1984-86), Profile (1986-89). Redaktor naczelny „Gazety Kryminalnej” i „Gazety Kryminalnej Obroń się sam” (1994-95), sekretarz redakcji Miesięcznika Polskiego Stowarzyszenia Prasy Lokalnej „Redaktor” (1995-98), rzecznik tej organizacji, członek SDP, SDRP, Krajowego Klubu Reportażu i Stowarzyszenia Dziennikarzy Absolwentów UJ. Od 1975 wydaje książki o tematyce historycznej i reportażowej. Laureat Klubu Polonijnego SDP i SDRP. Od 1983 roku członek Bractwa Kurkowego w Krakowie. Założyciel i Prezes Bractwa Przyjaciół Wikingów w latach 1995-2000. Autor następujących książek i innych druków zwartych:

Maciejowski był postacią powszechnie znaną w społeczeństwie. Władysław Broniewski pisał w jednym ze swych wierszy: Nie miał nigdy zastoju w przemyśle, pracowity kat Maciejowski. Postać kata występuje również w spopularyzowanej przez Stanisława Grzesiuka piosence ulicznej Bal na Gnojnej – „A kat Maciejewski tam, pod szubienicą, na Antosia czeka już”.

Ministerstwo Sprawiedliwości (MS) – urząd pomocniczy Ministra Sprawiedliwości, naczelnego organu administracji rządowej odpowiedzialnego za dział administracji rządowej – sprawiedliwość. Minister Sprawiedliwości z mocy Konstytucji jest członkiem Krajowej Rady Sądownictwa. Kat – człowiek, który zawodowo zajmuje się głównie wykonywaniem wyroków, skazujących na kary cierpienia, okaleczenia i na karę śmierci. Poza torturami, traktowanymi jako środek karny, kaci zajmowali się również zadawaniem cierpienia w celu wymuszenia zeznań.

Przypisy[ | edytuj kod]

  1. Kat Maciejowski usunięty z posady z powodu pijackich awantur. „Goniec Częstochowski”, s. 3, 1932-09-29. F. D. Wilkoszewski. Częstochowa. [dostęp 2013-10-01]. 
  2. Bartłomiej Kozłowski: Zwolnienie Stefana Maciejowskiego z funkcji kata. podlaskibluszcz.pl [on-line], 2011-09-26. [dostęp 2013-10-01].
  3. Prezydent Rzeczypospolitej ułaskawił skazanych na śmierć w Sanoku. „Nowiny Codzienne”, s. 1, 89 z 23 lipca 1932. 
  4. Zamach samobójczy b. kata; Maciejewski powiesił się – ale źle.... „Goniec Częstochowski”, s. 3, 1936-02-05. F. D. Wilkoszewski. Częstochowa. [dostęp 2013-10-01]. 
  5. Bandyta Panek zawisł na szubienicy. „Goniec Częstochowski”, s. 4, 1926-05-02. F. D. Wilkoszewski. Częstochowa. [dostęp 2013-10-01]. 
  6. Ryszard Dzieszyński: Miłość, pieniądze i śmierć – pitival rzeszowski. Rzeszów: KAW, 1984. ISBN 83-03-00638-X.
Kara śmierci (kara główna, kara ostateczna, najwyższy wymiar kary) – kara polegająca na pozbawieniu życia sprawcy przestępstwa stosowana od początków istnienia prawa, różnie w zależności od krajów, systemów prawnych i epok, najczęściej za czyny uniwersalnie pojmowane jako zbrodnie takie jak zabójstwo lub zdrada stanu, ale także za drobniejsze przestępstwa, w tym skierowane przeciw mieniu lub nawet występki obyczajowe, jak cudzołóstwo. Była bądź jest też zapisana w prawach religijnych różnych wyznań.




Reklama