Spike Lee

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Spike Lee, właśc. Shelton Jackson Lee (ur. 20 marca 1957 w Atlancie) – amerykański reżyser, scenarzysta, producent i aktor filmowy, twórca teledysków i reklam.

Biblioteka Narodowa Korei – biblioteka narodowa Korei Południowej znajdująca się w Seulu. Powstała w 1945 roku. Jej zbiory liczą ponad 11 milionów woluminów (2018), w tym ponad milion zagranicznych książek. Oldboy. Zemsta jest cierpliwa (ang. Oldboy) – amerykański thriller z 2013 roku w reżyserii Spike’a Lee, będący remakiem południowokoreańskiego filmu Oldboy z 2003 roku oraz powstały na podstawie japońskiej serii komiksów pod tym samym tytułem. W filmie występują Josh Brolin, Elizabeth Olsen i Sharlto Copley. Zdjęcia do filmu rozpoczęły się w październiku 2012 roku.

Założyciel firmy producenckiej 40 Acres & A Mule Filmworks. Laureat Oscara za najlepszy scenariusz adaptowany do filmu Czarne bractwo. BlacKkKlansman (2018). Uprzednio był także dwukrotnie nominowany do tej nagrody – za scenariusz oryginalny do filmu Rób, co należy (1989) oraz za dokument 4 Little Girls (1997). Jego film Malaria brał udział w konkursie głównym na 44. MFF w Cannes (1991).

Oscary honorowe przyznawane są za całokształt osiągnięć dla wybitnych twórców kina światowego, za wkład w rozwój technologii filmowej oraz za propagowanie sztuki filmowej. IMDb.com (The Internet Movie Database) – największa na świecie internetowa baza danych na temat filmów i ludzi z nim związanych. Zawiera informacje o aktorach, reżyserach, scenarzystach, producentach, montażystach, operatorach, muzykach itd. Informacje nie ograniczają się do kinematografii amerykańskiej.

Życiorys[ | edytuj kod]

Spike Lee jako autor, w głównej mierze, kina zaangażowanego, stawia w swojej twórczości pytania o tożsamość kulturową czarnej społeczności Ameryki. Naczelnym tematem filmów Lee jest dyskryminacja rasowa. Filmy Lee wielokrotnie ilustrowały istotne wydarzenia społeczno-polityczne (Autobus – „marsz miliona” na Waszyngton; 4 Little Girls – zainspirowany zamachem bombowym na kościół Baptystów w Birmingham; Malcolm X – fabularna biografia przywódcy duchowego czarnej społeczności, Malcolma X).

Scenariusz – to materiał literacki będący podstawą realizacji fabuły. Scenariusz może sam w sobie stanowić utwór oryginalny, być przeróbką utworu dramatycznego zawierającego dialogi i odautorskie didaskalia, czy też przeróbką dzieła literackiego nie dramaturgicznego (adaptacja scenariuszowa opowiadania, powieści, noweli, itp.). Scenariusz przystosowuje dramat, słuchowisko, utwór niedramatyczny, itp. oraz składniki takiego utworu do wymagań sceny, filmu fabularnego, filmu dokumentalnego, spektaklu telewizyjnego czy nagrania radiowego. Scenariusz opierający się na specjalnie napisanym przez scenarzystę lub reżysera (film autorski), oryginalnym utworze dla filmu, zwany jest scenariuszem filmowym.Waszyngton, D.C., formalnie Dystrykt Kolumbii (ang. Washington, D.C. /ˈwɒʃɪŋtən ˌdiːˈsiː/, District of Columbia), potocznie nazywany Waszyngtonem lub D.C. – założona 16 lipca 1790 stolica Stanów Zjednoczonych.

Wszechstronność (gatunki, formy filmowe), granicząca z artyzmem swoboda w „opowiadaniu obrazem” (Spike Lee z równym powodzeniem wykorzystuje wszelkie dostępne współczesnemu filmowcowi „cuda techniki operatorskiej” tj. steadicam, ramię kamerowe i in.; znakiem firmowym Lee jest ujęcie z kamery umieszczonej na wózku kamerowym, skierowanej na aktora będącego w pozycji en face, patrzącego wprost na kamerę (zachodzi wówczas wrażenie, jak gdyby postać „ślizgała się” nad ziemią), unikalna wrażliwość wizualna, mocne dialogi – oto znaki rozpoznawcze kina sygnowanego nazwiskiem Lee. Spike Lee to jedna z najważniejszych postaci współczesnego kina, „filmowy głos” czarnej Ameryki.

4 Little Girls - amerykański film dokumentalny z 1997 roku, wyreżyserowany przez Spike Lee. Akcja rozgrywa się w roku 1963 w bombardowanym kościele Baptist w Alabamie, USA. Film został nominowany do Oscara w kategorii: Najlepszy dokument.International Standard Name Identifier (ISNI) – unikalny identyfikator służący wystandaryzowanej identyfikacji obiektów, podmiotów, autorów dzieł, utworów i publikacji.
Zdjęcie wykonane na zewnątrz Continental Airlines Arena w East Rutherford (2004)

Zasiadał w jury konkursu głównego na 61. MFF w Wenecji (2004). Wyznaczony został na przewodniczącego jury konkursu głównego na 73. MFF w Cannes (2020), ale festiwal ten nie odbył się z powodu pandemii koronawirusa.

Filmweb (filmweb.pl) – największy polski serwis internetowy poświęcony filmom i ludziom kina. Druga co do wielkości baza filmowa na świecie po IMDb.com (na dzień 18 października 2012 roku) zawiera informacje o 517 560 filmach, 38 727 serialach, 10 491 grach i 1 636 554 ludziach filmu). Zawiera filmy ze 187 krajów, 9 byłych, 2 kraje, które zmieniły swoją nazwę na inną i 14 części należących do innych krajów (4 nieuznawane państwa, 5 autonomii, 1 byłą autonomię i 4 terytoria zależne).Producent filmowy – przedsiębiorca filmowy. Producent jest głównym inwestorem produkcji filmowej. Zatrudnia wszystkie potrzebne osoby do jego produkcji i zapewnia sprzęt oraz środki materialne. Po wyprodukowaniu filmu jest właścicielem praw autorskich i głównym beneficjentem ewentualnych dochodów z jego sprzedaży. Ewentualne splendory (nagrody dla najlepszego filmu np. Oscary) również spływają na producenta.

Filmografia[ | edytuj kod]

  • 1977: Last Hustle in Brooklyn
  • 1980: The Answer
  • 1981: Sarah
  • 1983: Joe's Bed-Stuy Barbershop: We Cut Heads
  • 1986: Ona się doigra (She's Gotta Have It)
  • 1988: Szkolne oszołomienie (Szalona buda, School Daze)
  • 1989: Rób, co należy (Do the Right Thing)
  • 1990: Czarny blues (Mo' Better Blues)
  • 1991: Malaria (Jungle Fever)
  • 1992: Malcolm X
  • 1994: Crooklyn
  • 1995: Lumiere i spółka (Lumière et compagnie)
  • 1995: Ślepy zaułek (Clockers)
  • 1996: Autobus (Get on the Bus)
  • 1996: Dziewczyna nr 6 (Girl 6)
  • 1997: 4 Little Girls
  • 1998: Pavarotti & Friends for the Children of Liberia
  • 1998: Freak
  • 1998: Gra o honor (He Got Game)
  • 1999: Mordercze lato (Summer of Sam)
  • 1999: Pavarotti & Friends 99 for Guatemala and Kosovo
  • 2000: Wykiwani (Bamboozled)
  • 2000: The Original Kings of Comedy
  • 2001: The Concert for New York City (segment Come Rain or Come Shine)
  • 2001: A Huey P. Newton Story
  • 2001: The Making of 'Bamboozled
  • 2002: 25. godzina (25th Hour)
  • 2002: 10 minut później: Trąbka (Ten Minutes Older: The Trumpet) (segment We Wuz Robbed)
  • 2002: Jim Brown: All American
  • 2004: Sucker Free City
  • 2004: Ona mnie nienawidzi (She Hate Me)
  • 2005: Wszystkie niewidzialne dzieci (All the Invisible Children) (segment Jesus Children of America)
  • 2005: Miracle's Boys (reżyseria 2 odcinków: Bond of Brothers oraz New Charlie)
  • 2006: Shark (reżyseria pilota serialu)
  • 2006: Kiedy puściły wały: Requiem w 4 aktach (When the Levees Broke: A Requiem in Four Acts)
  • 2006: Plan doskonały (Inside Man)
  • 2007: Lovers & Haters
  • 2008: Cud w wiosce Sant Anna (Miracle at St. Anna)
  • 2008: M.O.N.Y.
  • 2009: Passing Strange
  • 2009: Kobe Doin' Work
  • 2012: Red Hook Summer
  • 2013: Oldboy. Zemsta jest cierpliwa
  • 2013: Da Sweet Blood of Jesus
  • 2015: Chi-Raq
  • 2018: Pass Over
  • 2018: Czarne bractwo. BlacKkKlansman
  • 2020: Pięciu braci (Da 5 Bloods}
  • Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • Spike Lee w bazie IMDb (ang.)
  • Spike Lee w bazie Filmweb
  • WorldCat – katalog rozproszony łączący zbiory 71 000 bibliotek ze 112 krajów, które są uczestnikami serwisu Online Computer Library Center. Katalog jest tworzony i prowadzony przez biblioteki, których zbiory są w nim ujęte.Virtual International Authority File (VIAF) – międzynarodowa kartoteka haseł wzorcowych. Jej celem jest ujednolicenie zapisu nazw osobowych (haseł), dlatego zbiera z bibliotek z całego świata – ich różne wersje i prezentuje je razem, pod jednym, unikatowym identyfikatorem numerycznym. Pozwala to obniżyć koszty i zwiększyć użyteczność danych gromadzonych przez biblioteki. Informacje po dopasowaniu i połączaniu są udostępniane online bibliotekom na całym świecie.




    Warto wiedzieć że... beta

    Rób, co należy (ang. Do the Right Thing) – amerykańska tragikomedia z 1989 roku, wyreżyserowana przez Spike’a Lee.
    Atlanta – stolica i jednocześnie najbardziej zaludnione miasto amerykańskiego stanu Georgia, z populacją liczącą ok. 420 tysięcy mieszkańców (2010). Atlanta stanowi kulturalne i ekonomiczne centrum obszaru metropolitalnego Atlanta, zamieszkiwanego przez ponad 5 milionów osób, a także najważniejszy komponent rozrastającego się megapolis, znanego jako Piedmont Atlantic Megaregion.
    Malcolm X (ur. 19 maja 1925 w Omaha jako Malcolm Little, zm. 21 lutego 1965 w Harlemie jako El-Hajj Malik El-Shabazz - arab. الحاجّ مالك الشباز) – radykalny przywódca ruchu afroamerykańskiego w Stanach Zjednoczonych.
    Ona mnie nienawidzi (ang. She Hate Me) – film Spike’a Lee z 2004 roku, w którym w głównej roli wystąpiła m.in. Monica Bellucci. Akcja umieszczona jest w Nowym Jorku. W przeciwieństwie do innych filmów tego reżysera, on sam nie wziął w nim udziału.
    Biblioteka Narodowa Francji (fr. Bibliothèque nationale de France, BnF) – francuska biblioteka narodowa, znajdująca się w Paryżu. Przewidziana jest jako repozytorium dla wszystkich materiałów bibliotecznych, wydawanych we Francji. Obecnym dyrektorem Biblioteki jest Bruno Racine.
    Malcolm X – biograficzny film amerykański z 1992 roku w reżyserii Spike’a Lee opowiadający o afroamerykańskim aktywiście Malcolmie X. Scenariusz filmu oparty jest o autobiografię Malcolma X. W roli tytułowej wystąpił Denzel Washington, który za tę rolę został nominowany do Oscara.
    SUDOC (fr. Système Universitaire de Documentation, pol. Uniwersytecki System Dokumentacji) – centralny katalog informacji bibliograficznej francuskiego szkolnictwa wyższego.

    Reklama