Song gaoseng chuan

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Song gaoseng chuan (język chiński 宋高僧傳, pinyin Sòng gāosēng zhuàn; język koreański 송고승전 Song kosŭng chŏn; język japoński Sō kōsōden; język wietnamski Tống cao tăng truyền; pol. Biografie wybitnych mnichów Song) – jedno z głównych dzieł do poznania historii wczesnego buddyzmu w Chinach i chanu poprzez biografie.

Juefan Huihong (覺範慧洪; ur. 1071, zm. 1128) – chiński mistrz chan z frakcji huanglong szkoły linji. Znany także jako Dehong (德洪) i Qingliang Huihong (清凉慧洪).Chan (chin. 禪 pinyin: chán; sans. ध्यान dhyāna ; kor. sŏn (선), sŏn chong (선종); jap. zen (禅), zen shū (禅宗); wiet. thiền, thiền tông) – jedna z najważniejszych szkół chińskiego buddyzmu, założona w VI wieku przez Bodhidharmę. Szkoła ta należy do praktycznej i medytacyjnej tradycji buddyzmu, w odróżnieniu od teoretycznej i filozoficznej tradycji doktrynalnej.

Tekst[ | edytuj kod]

Dzieło to powstało w 988 roku i zostało napisane przez historyka buddyjskiego Zanninga na żądanie dworu cesarskiego. Należy do tego samego nurtu, co wcześniejsza praca Xu gaoseng zhuan napisana przez Daoxuana w roku 667.

Praca ta była całkowicie inna od późniejszych tekstów pisanych z pozycji sekciarskich i napisanych dla promowania linii przekazu. Song gaoseng chuan jest napisane wykorzystując podział na kategorie, takie jak np. Tłumacze, Komentatorzy, Czyniący Cuda czy Praktykujący Medytację (chan). Dzieło to wykazuje pewne zmiany, które zaszły w ciągu trzystu lat dzielących oba teksty. O ile w Xu gaoseng zhuan dwie kategorie Tłumaczy i Komentatorów dotyczyły aż 42% (295) mnichów z ogólnej liczby biografii 705 osób, to w Song gaoseng chuan Tłumacze i Komentatorzy zawierają 21% (138) z 656 biografii mnichów. Wyraźnie widać, że nastąpiła zmiana ze sposobu stania się "wybitnym" z uczoności na korzyść tych, którzy zajmowali się praktyką, wiarą i zdobywaniem zasług.

Budda Siakjamuni (ok. 563-483 p.n.e.), właśc.Siddhartha (imię od rodziców) Gotama (przydomek) z rodu (klanu) Śakjów – mędrzec, założyciel jednej z religii powszechnych – buddyzmu.Bodhidharma (skt बोधिधर्म; chiń Putidamo 菩提达摩; kor. Pori Dalma; jap. Bodai Daruma; wiet. Bồ-đề-đạt-ma) – na wpół legendarna postać buddyzmu mahajany. Był 28. patriarchą buddyzmu indyjskiego i pierwszym patriarchą buddyzmu chan). Za pierwszego patriarchę uważa go także buddyzm zen, będący kontynuacją chan. Tradycja mówi, że przybył z Indii do Chin, by przynieść przekaz Dharmy Buddy. Mimo że istnieją dokumenty chińskie, które wspominają mnicha buddyjskiego o takim imieniu, są też głosy negujące prawdziwość legendy.

Pewna zmiana nastąpiła w kategorii Praktykujących Medytację, czyli mnichów chan. W Xu gaoseng chuan stanowili 134 osoby, czyli 19%. Natomiast w Song gaoseng chuan - 132 osoby, czyli 20.1%. W innych kategoriach, takich jak Wyjaśniacze Dyscypliny, Promotorzy Pracy Zasług i Różni Przywołujący Cnoty nastąpił także wyraźny wzrost przewyższając liczbę tłumaczy. Te zmiany stały się zwłaszcza wyraźne w biografiach mnichów z X wieku. Znalazły tam swoje odzwierciedlenie zarówno np. rosnąca regionalizacja Chin, co było związane z upadkiem dynastii Tang, jak i zmiany w społeczeństwie chińskim wynikające z politycznych wstrząsów, zmiany w charakterze elit itp. Te zmiany wpłynęły na styl praktykowanego buddyzmu i utorowały drogę do nowego rodzaju buddyjskiej elity.

Język japoński (jap. 日本語 nihongo lub nippongo) – język używany przez ok. 130 mln mieszkańców Japonii oraz japońskich emigrantów na wszystkich kontynentach.Daoxuan (道宣; ur. 595, zm. 667) (kor. Tosǒn (도선), jap. Dōsen, wiet. Đaô Tuyên) – chiński mnich buddyjski, założyciel szkoły winai – lüzong.

Czyny i zdarzenia związane z poszczególnymi mnichami zostały zapisane według standardowej kategorii "znawstwo" bez względu na ich przynależność do różnych szkół. Ta kategoria wskazywała na zasadniczą tożsamość mnicha, znak mnisiej "wybitności".

Tak jak do innych tekstów z gatunku "gaoseng chuan" tak do biografii w Song gaoseng chuan należy podchodzić krytycznie. Część z nich ma wyraźnie hagiograficzny charakter. Jednym z głównych źródeł były inskrypcje nagrobne (chiń. taming) komponowane jako rodzaj eulogii upamiętniających zmarłych buddyjskich nauczycieli.

Eulogia (gr.) – błogosławieństwo we wczesnym chrześcijaństwie. Wierni w pierwszych wiekach po Chrystusie przynosili do świątyni chleby i przed mszą kładli je na ołtarzu. Część z przyniesionych chlebów biskup - zgodnie z wiarą Kościoła - mocą Jezusa przemieniał w Ciało Pańskie, a pozostałą część błogosławił po mszy. To była eulogia – chleb błogosławiony. Spożywali go ci, którzy nie przystąpili do komunii. Pozostałe pobłogosławione chleby wierni obecni na mszy zanosili do domów tym, którzy nie mogli przyjść do świątyni.Tipitaka – zbiór nauk buddyjskich, spisany w języku palijskim. Tipitaka nazywana jest kanonem palijskim, składa się z trzech części – koszy (w Polsce spotyka się określenie "Trójkosz"):

Praca ta doczekała się krytycznych uwag od Juefana Huihonga (1071-1128), który uważał, że stworzenie aż 10 kategorii mnichów było spowodowane arbitralną chęcią klasyfikowania. Dlatego też występują nietrafne zaklasyfikowania mnichów. Niektórzy, jak np. Yunmen Wenyan, jeden z głównych mistrzów chan, w ogóle został pominięty.

Język chiński (chiń. upr. 汉语, chiń. trad. 漢語, pinyin Hànyǔ; lub chiń. upr./chiń. trad. 中文, pinyin Zhōngwén) – język lub grupa spokrewnionych języków (tzw. makrojęzyk), należących do rodziny chińsko-tybetańskiej.Hanyu pinyin – oficjalna transkrypcja standardowego języka mandaryńskiego (putonghua) – urzędowego języka Chin – na alfabet łaciński.

W Song gaoseng chuan pojawia się po raz pierwszy termin yulu ("zapisane wypowiedzi"). który stanie się wkrótce odrębnym gatunkiem literatury chan.

Podstrony: 1 [2] [3]




Warto wiedzieć że... beta

Hagiografia (gr. hagios = święty, graphein = pisać) – dział piśmiennictwa religijnego zapoczątkowany w starożytności (za czasów pierwszych chrześcijan, prawdopodobnie w Rzymie), który obejmuje żywoty świętych, legendy z nimi związane oraz opisy cudów, a także nauka pomocnicza w badaniach historycznych - wiedza o pismach hagiograficznych.
Fayanzong (法眼宗; kor. pǒban chong ( ) | jap. hōgen-shū ( ) | wiet. Pháp Nhãn tông) – chińska szkoła chan założona przez mistrza chan Fayana Wenyi i będąca jedną z pięciu szkół chan jego środkowego okresu rozwoju, zwanych Pięcioma domami chan.
Język polski (polszczyzna) – język naturalny należący do grupy zachodniosłowiańskich (do których należą również czeski, słowacki, kaszubski, dolnołużycki, górnołużycki i wymarły połabski), stanowiących część rodziny indoeuropejskiej.
Język koreański – izolowany język używany na Półwyspie koreańskim. Według niektórych teorii łączony z językami ałtajskimi lub ajnoskim. Używany jest głównie w Korei Południowej oraz Północnej, a także w sąsiadującej z Koreą Północną chińskiej prefekturze autonomicznej Yanbian. Na świecie językiem tym posługuje się ok. 78 milionów ludzi, włączając w to duże skupiska w republikach dawnego Związku Radzieckiego, USA, Kanadzie, Brazylii i Japonii.
Yunmen Wenyan (ur. 864 – zm. 10 maja 949; 雲門文偃 Wade-Giles: Yun-men Wen-yen; kor. Unmun Munyǒn; jap. Ummon Bun’en; wiet. Vân Môn Văn Yển) – chiński mistrz chan (jap. zen), założyciel szkoły chan yunmen.
Yulu - dosłownie Zapisane wypowiedzi (chin. 語錄 yǔlù, kor. , jap. 広録 goroku, wiet. - jeden z rodzajów literatury chińskiej, ściśle związany z buddyzmem chan.
Język wietnamski (wiet. tiếng Việt, tiếng Việt Nam lub Việt ngữ) – jest narodowym i oficjalnym językiem Wietnamu. Wietnamski jest językiem ojczystym Wietnamczyków (người Việt / người kinh), stanowiących ok. 87% populacji tego kraju, oraz ok. dwóch milionów wietnamskich emigrantów. Jako drugi język używany jest przez mniejszości narodowe Wietnamu.

Reklama