Semafor (kolejnictwo)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Semafor kształtowy na stacji Szczawne Kulaszne
Semafor świetlny na stacji Krynica-Zdrój

Semafor – sygnalizator kolejowy do sterowania ruchem kolejowym poprzez wizualne informowanie maszynisty przy pomocy ustawienia ramion (semafory kształtowe) lub barwnych świateł (semafory świetlne lub kształtowe pod warunkiem, że zostały wyposażone w odpowiednie latarnie zapalane w porze nocnej) o prędkości jazdy bądź nakazie zatrzymania pociągu, obowiązującej prędkości przy tym, oraz na kolejnym semaforze. Obecnie najczęściej spotykanym typem semafora jest semafor świetlny, w wielu miejscach pozostały jeszcze jako czynne semafory kształtowe.

Obecnie stosowana sygnalizacja kształtowa powstała przez uproszczenie sygnałów wcześniejszych, obowiązujących do 1959 roku. Zlikwidowano sygnał S4. Pozostałym sygnałom zmieniono nazwy dodając literę „r”. Obrazy sygnałowe dzienne są identyczne do obecnie stosowanych. Sygnał S3 miał dolne światło zielone (obecnie pomarańczowe). Wielka Brytania, Zjednoczone Królestwo (ang. United Kingdom), Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (ang. United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland) – unitarne państwo wyspiarskie położone w Europie Zachodniej. W skład Wielkiej Brytanii wchodzą: Anglia, Walia i Szkocja położone na wyspie Wielka Brytania oraz Irlandia Północna leżąca w północnej części wyspy Irlandia. Na wyspie tej znajduje się jedyna granica lądowa Zjednoczonego Królestwa z innym państwem – Irlandią. Poza nią, Wielka Brytania otoczona jest przez Ocean Atlantycki na zachodzie i północy, Morze Północne na wschodzie, kanał La Manche na południu i Morze Irlandzkie na zachodzie.

Historia[ | edytuj kod]

Automatyczny system sygnalizacji kolejowej wymyślony przez Jana Baranowskiego w 1857 roku

Pierwszy automatyczny system sygnalizacji kolejowej wynalazł we Francji polski inżynier Jan Józef Baranowski. Jego wynalazek został po raz pierwszy praktycznie zastosowany w 1857 roku na linii Paryż-Rouen, a w listopadzie tego roku na linii Paryż-St Germain. System Baranowskiego został wprowadzony również rok później we Włoszech na linii kolejowej GenuaTuryn oraz po unowocześnieniu na linii Paryż-Bruksela. Zaprezentowano go w 1862 roku na Wystawie Światowej w Londynie i był później stosowany także w Anglii.

Linia kolejowa nr 18 – linia kolejowa łącząca stację Kutno ze stacją Piła Główna. Przebiega przez obszar województwa łódzkiego, województwa kujawsko-pomorskiego i województwo wielkopolskiego, zaliczona do linii o znaczeniu państwowym.Warszawa Włochy - posterunek odgałęźny z przystankiem osobowym Polskich Kolei Państwowych położony na terenie warszawskich Włoch, przy ul. Świerszcza, tworzący tzw. węzeł kolei łódzkiej. Z przystanku PKP Warszawa Włochy można dojechać elektrycznymi pociągami podmiejskimi m.in do Śródmieścia stolicy, Otwocka, Pilawy, Skierniewic, Łowicza oraz Sochaczewa. Na przystanku zatrzymują się pociągi Szybkiej Kolei Miejskiej (linia S1).

Typy i budowa semaforów[ | edytuj kod]

Semafory kształtowe[ | edytuj kod]

Semafory kształtowe to starszy typ semaforów, zaopatrzony w jedno lub więcej ramion umieszczonych na wysokim słupie, których wychylenie wskazuje dozwoloną prędkość. W Polsce semafory kształtowe mają jedno lub dwa ramiona, malowane na biało z czerwoną obwódką (lub, dla zwiększenia widoczności, czerwono z białą obwódką) od strony szlaku i na biało-czarno od przeciwnej. Maskownica znajdująca się na semaforze, mająca za zadanie informować maszynistę o zbliżaniu się do semafora kształtowego, malowana jest w biało-czerwone pasy z tym, że czerwony pas zawsze musi być w środku. W innych krajach (np. Wielkiej Brytanii) ramiona dla łatwiejszego odróżnienia bywają malowane na różne kolory. Aby nastawienie semafora można było rozpoznać także w nocy, wprowadzono latarnie z kolorowymi przesłonami, które sprzężone z ramieniem semafora, zapalane w porze nocnej, pokazują także w ciemności jak ustawione są ramiona.

Linia kolejowa nr 401 jest to linia kolejowa łącząca Dąbie (dzielnicę Szczecina) ze Świnoujściem przez Goleniów, Wysoką Kamieńską, Wolin i Międzyzdroje. W całości położona w województwie zachodniopomorskim i na obszarze Zakładu Linii Kolejowych PKP PLK w Szczecinie.Włochy (Republika Włoska, wł. Italia, Repubblica Italiana) – państwo położone w Europie Południowej, na Półwyspie Apenińskim, będące członkiem wielu organizacji, m.in.: UE, NATO, należące do ośmiu najbardziej uprzemysłowionych i bogatych państw świata – G8.

Semafory świetlne[ | edytuj kod]

Semafory.svg
Semafory świetlne przystanku Warszawa Aleje Jerozolimskie
Głowica semafora z pomarańczowym pasem świetlnym (wygaszonym)
Dwie głowice semaforowe na wspólnym słupie z wygaszonymi wskaźnikami W 24

W odróżnieniu od kształtowych, semafory świetlne przekazują sygnał tylko poprzez kolory i odpowiedni układ świateł. W Polsce semafory świetlne mają zazwyczaj od dwóch do pięciu lamp. Wyjątkowo spotyka się semafory z sześcioma lampami. Niektóre semafory posiadają dodatkowo zielony lub pomarańczowy pas świetlny umieszczony pod głowicą. Pasy świetlne pozwalają na zwiększenie prędkości pociągu na pierwszej drodze jazdy do 60  km/h (pomarańczowy) lub 100 km/h (zielony), w porównaniu do 40 km/h (brak pasa świetlnego). Semafor świetlny składa się z umieszczonej na maszcie głowicy, w której znajdują się komory kolorowych świateł. Określona liczba, rodzaj i ustawienie zapalonych lamp tworzy określony sygnał. Na obwodzie zewnętrznych soczewek semaforów znajdują się sektory, które odchylają strumień światła o kąt 55 stopni, dzięki czemu maszynista w pojeździe trakcyjnym stojącym blisko sygnalizatora jest w stanie rozpoznać, które lampy emitują światło.

Sygnały dawane przez drużynę pociągową (Rp) – sygnały dawane przez maszynistę lokomotywy oraz przy wyprawianiu pociągów przez drużynę trakcyjną przy pomocy gwizdawki, syreny, chorągiewki, ręką, latarką ręczną, gwizdawką ustną, spłonkami lub ustnie.Barwa – wrażenie psychiczne wywoływane w mózgu ludzi i zwierząt, gdy oko odbiera promieniowanie elektromagnetyczne z zakresu światła. Główny wpływ na to wrażenie ma skład widmowy promieniowania świetlnego, w drugiej kolejności ilość energii świetlnej, jednak niebagatelny udział w odbiorze danej barwy ma również obecność innych barw w polu widzenia obserwatora, oraz jego cechy osobnicze, jak zdrowie, samopoczucie, nastrój, a nawet doświadczenie i wiedza w posługiwaniu się zmysłem wzroku.

Semafory świetlne różnią się od pozostałych kolejowych sygnalizatorów świetlnych specyficznym malowaniem masztu. Maszty semaforów samoczynnych (semaforów SBL) pomalowane są na biało, półsamoczynnych i niesamoczynnych (w przeciwieństwie do semaforów kształtowych) w czerwono-białe pasy (gdzie zawsze zaczyna się od pasa koloru czerwonego), zaś maszty pozostałych sygnalizatorów malowane są na szaro (tarcze manewrowe, tarcze ostrzegawcze, powtarzacze) bądź w czarno-białe pasy (tarcze przejazdowe).

Warszawa Falenica – stacja kolejowa Polskich Kolei Państwowych położona na terenie warszawskiego Wawra przy ul. Patriotów, tworząca tzw. węzeł otwocki. Ze stacji PKP Falenica można dojechać elektrycznymi pociągami podmiejskimi do m.in.: Śródmieścia stolicy, Otwocka, Pilawy i Skierniewic. Na przystanku zatrzymują się pociągi Szybkiej Kolei Miejskiej. Na przystanku zatrzymują się pociągi:Rouen – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Normandia, w departamencie Seine-Maritime. Położona jest nad Sekwaną.

Niekiedy na masztach semaforów montuje się dodatkowe wskaźniki. Semafory (podobnie jak inne sygnalizatory świetlne) mogą mieć głowicę zamocowaną bezpośrednio na maszcie lub na specjalnym wysięgu, tak aby zbliżyć semafor (w poziomie) do osi toru.

Zasilanie semaforów[ | edytuj kod]

Semafory zasilane są napięciem 230 V AC, które jest przetwarzane w transformatorach zasilających na napięcie 110 V i doprowadzane do głowicy sygnalizatora. Dodatkowo, w celu zapobiegnięcia powstania fałszywych sygnałów przy jednym zwarciu żył kabla, obwód światła czerwonego powinien mieć dołączony oddzielny transformator zasilający. Pozostałe światła są zasilane ze wspólnego transformatora grupowego. Światła zezwalające na jazdę oraz światła sygnałów zastępczych mają oddzielne zasilacze grupowe.

W15 – wskaźnik kolejowy oznaczający, że semafor, sygnalizator powtarzający lub tarcza ostrzegawcza, które nie są umieszczone w miejscu, w którym powinny się znajdować, mimo to odnoszą się do toru przy którym stoi wskaźnik.Bruksela (fr. Bruxelles, nid. Brussel, niem. Brüssel) – miasto i stolica Belgii oraz Unii Europejskiej, położone w środkowej części kraju nad rzeką Senne.

Zasilanie żarówek wyświetlających sygnały jest realizowane napięciem 12 V AC. Żarówki w sygnalizatorach mają moc 24 W. Każda komora sygnałowa w semaforze zaopatrzona jest w oddzielny transformator dla każdej żarówki, który przetwarza doprowadzone napięcie.

Komory świetlne:

W18 - wskaźnik kolejowy oznaczający miejsce ustawienia ostatniego semafora samoczynnej blokady liniowej (SBL) na szlaku przed semaforem wjazdowym.Radiotelefon (transceiver, trx, walkie-talkie, krótkofalówka) to niewielka, uproszczona radiostacja nadawczo-odbiorcza służąca do porozumiewania się głosem na niewielkie odległości, pełniąca rolę mobilnego telefonu. Telefon komórkowy jest zminiaturyzowanym cyfrowym radiotelefonem pracującym tylko ze stacjami bazowymi i posiadającym przez to większy zasięg od radiotelefonów pracujących pomiędzy sobą (bezpośrednio). Zaletą i przewagą radiotelefonu jest praca bez infrastruktury sieci oraz duża niezależność, dlatego używają jej służby profesjonalne, jest także jedynym środkiem łączności podczas wojny, gdy stacje retransmisyjne (np. GSM) są zniszczone, oraz w innych sytuacjach, np. podczas klęsk żywiołowych. Do celów amatorskich używane są radiotelefony (radiostacje) dla krótkofalowców oraz radiotelefon/radiostacja obywatelska krótkofalowa wąskopasmowa pracująca w paśmie 26,960 MHz do 27,400 MHz zwana CB radiem.
  • czerwona w semaforach
  • niebieska w tarczach manewrowych
  • pomarańczowa w tarczach ostrzegawczych
  • biała w powtarzaczach
  • wyposażone są dodatkowo w żarówki rezerwowe o mniejszej mocy, aby w razie przepalenia głównej żarówki rezerwowa mogła kontynuować jej zadanie do czasu wymiany żarówki głównej. Przepalenie żarówki głównej powoduje przyciemnienie powtarzacza na pulpicie (planie świetlnym, ekranie komputera) na nastawni. Przepalenie żarówki rezerwowej powoduje jego całkowite wygaszenie.

    Tunel Krakowskiego Szybkiego Tramwaju – tunel tramwajowy w Krakowie łączący Rondo Mogilskie z okolicami ul. Pawiej i Dworca Towarowego. Liczy 1 420 m długości (1 538 m wraz z rampami wjazdowymi) i jest pierwszym tego typu obiektem w kraju. Zlokalizowane zostały w nim dwa przystanki: Dworzec Główny Tunel oraz Politechnika, przez co tunel tworzy trzeci system komunikacji podziemnej w Polsce, po 23 km metra warszawskiego i 2 km tunelu na kolejowej linii średnicowej w Warszawie). Budowa tunelu trwała z długimi przerwami łącznie 34 lata, a ostateczne otwarcie miało miejsce 11 grudnia 2008. Tunel stanowi część sieci Krakowskiego Szybkiego Tramwaju.Skrajnia kolejowa – zarys, poza który nie mogą wystawać żadne elementy taboru (skrajnia taboru) i budowli (skrajnia budowli), aby umożliwić swobodny ruch pojazdów szynowych. Skrajnie (skrajnia taboru mieści się w skrajni budowli) określają przestrzeń przeznaczoną tylko do poruszania się taboru kolejowego, wewnątrz której nie mogą się znajdować żadne elementy - także należące do sieci trakcyjnej prócz przewodu jezdnego i jego wieszaków.


    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5]




    Warto wiedzieć że... beta

    Warszawa Aleje Jerozolimskie - przystanek osobowy i posterunek odgałęźny położony na terenie warszawskiej Ochoty, przy Al. Jerozolimskich, na tzw. linii radomskiej.
    Wskaźniki ogólnoeksploatacyjne w Polsce – zbiór wskaźników kolejowych stosowanych na sieci kolejowej w Polsce, które są zdefiniowane w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 18 lipca 2005 r. w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji. Wskaźniki oznaczone są symbolem W (stosowane na liniach kolejowych oraz metra) lub Wm (stosowane wyłącznie na liniach metra).
    Łódź Fabryczna – dworzec kolejowy i stacja czołowa w Łodzi na linii do Koluszek, powstała z inicjatywy przemysłowca Karola Scheiblera w 1866 r. Według klasyfikacji PKP, przed zamknięciem ze względu na przebudowę, miał kategorię B. Znajduje się w centrum Łodzi.
    Wskaźnik W1 – wskaźnik kolejowy oznaczający miejsce ustawienia tarczy ostrzegawczej (tarczy ostrzegawczej przejazdowej), a na szlaku z czterostawną blokadą samoczynną – przedostatniego semafora samoczynnej blokady liniowej na szlaku przed semaforem wjazdowym. Ma postać prostokątnej białej tablicy z czarnym obramowaniem i dwoma czarnymi kątami stykającymi się wierzchołkami.
    Sygnały na obrotnicach i wagach – sygnały, które na PKP PLK stosowane są przy wjazdach na wagi pomostowe, obrotnice kolejowe i inne podobne urządzenia. Informują, czy wjazd jest dozwolony, czy też nie.
    Stacja kolejowa Celestynów – stacja kolejowa położona w Celestynowie na terenie gminy Celestynów. Stacja znajduje się na linii kolei nadwiślańskiej z Warszawy Wschodniej do Dorohuska (Linia kolejowa nr 7). Na terenie stacji kolejowej w Celestynowie znajduje zabytkowy budynek z kasą biletową Kolei Mazowieckich oraz poczekalnią. Na terenie stacji znajduje się również budynek nastawni Celestynów (Cl). Od 2013 r. przed budynkiem dworcowym stoi biletomat ASEC Koleje Mazowieckie.
    Obecnie w Polsce na kolei stosuje się tylko jeden sygnał dawany przez dyżurnego ruchuRd 1. W przeszłości stosowano także sygnały Rd 2, Rd 3 i Rd 4.

    Reklama