Sekstus Pompejusz

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Aureus Sekstusa Pompejusza

Sekstus Pompejusz Sextus Pompeius Magnus Pius (ur. 75 p.n.e. – zm. 35 p.n.e.) – rzymski dowódca ostatnich lat republiki, do końca walczący z II triumwiratem. Młodszy syn Pompejusza Wielkiego i Mucji Tercji, brat Gnejusza Pompejusza Młodszego. Poślubił Skrybonię.

Bitwa pod Farsalos – starcie zbrojne, które miało miejsce w Tesalii pomiędzy wojskami Cezara i Pompejusza podczas rzymskiej wojny domowej w dniu 9 sierpnia 48 p.n.e.Bitwa pod Mundą – starcie zbrojne, które miało miejsce 17 marca 45 p.n.e. na równinach Mundy w południowej Hiszpanii podczas wojny domowej Juliusza Cezara (49–45 p.n.e.).

Wzrastał wraz z bratem w cieniu swojego sławnego ojca. W 49 p.n.e. po przekroczeniu przez Cezara Rubikonu i wybuchu wojny domowej ojciec i starszy brat wraz z konserwatywnymi senatorami udali się na Wschód, a Sekstus pozostał wraz z macochą Kornelią Metellą w Rzymie. Po przegranej bitwie pod Farsalos Pompejusz Wielki został zmuszony do ucieczki. Spotkał Kornelię i Sekstusa w Mitylenie i razem odpłynęli do Egiptu. Tam Sekstus był świadkiem zdradzieckiego zabójstwa ojca. Kornelia powróciła do Rzymu, a Sekstus przyłączył się do przeciwników Cezara zbierających wojska w Afryce. W 46 p.n.e. Cezar jednak pokonał pod Tapsus wojska dowodzone przez Metellusa Scypiona i Katona Młodszego. W następnym roku w bitwie pod Mundą pokonani zostali bracia Pompejusze, i tylko Sekstus zdołał zbiec, ukrywał się początkowo w północnej Hiszpanii, a w 43 p.n.e. zdołał opanować Sycylię.

Bitwa pod Filippi – bitwa rozegrana w okolicach miasta Filippi w 42 p.n.e. we wschodniej Macedonii, w której triumwirowie - Antoniusz i Oktawian zwyciężyli armię republikańską na czele z przywódcami spisku przeciw Cezarowi – Brutusem i Kasjuszem. Gdy klęska była oczywista, Brutus przebił się mieczem, Kasjusz polecił się zabić niewolnikowi.Augur (łac.) – rzymski kapłan, którego obowiązki polegały na wróżeniu z lotu ptaków, wnętrzności zwierząt ofiarnych i gwiazd.

Po zabójstwie Cezara w Idy Marcowe 44 p.n.e. znów wybuchła wojna domowa między politycznymi spadkobiercami Cezara; Markiem Antoniuszem, Oktawianem Augustem i Markiem Lepidusem, którzy utworzyli II triumwirat, a zabójcami Cezara, kierowanymi przez Marka Brutusa i Gajusza Kasjusza. Okres ich walk wykorzystał Sekstus Pompejusz do utworzenia na bazie Sycylii silnej armii i floty. Po ostatecznym zwycięstwie pod Filippi w 42 p.n.e. nad siłami Brutusa i Kasjusza triumwirowie zwrócili się przeciwko Sekstusowi. Jednak nie doszło do rozstrzygającego zwycięstwa i w 39 p.n.e. został zawarty pokój w Puteoli, który przyznawał mu władzę prokonsula na Korsyce, Sardynii, Sycylii i Peloponezie oraz został desygnowany na konsula w 35 p.n.e.

Aureus, nummus aureus (złoty pieniądz), denarius aureus – złota moneta rzymska bita od I w. p.n.e. do początków IV w.Mesyna (wł. Messina) – miasto i gmina we Włoszech, położone w północno-wschodniej części Sycylii, nad Cieśniną Mesyńską. Trzecie pod względem ludności miasto Sycylii - zamieszkuje je 247,5 tys. osób (2005). Mesyna jest ośrodkiem administracyjnym prowincji Mesyna.

Został także augurem, choć nie odbył inauguracji nie powracając już nigdy do Rzymu. Do śmierci był faktycznym władcą Sycylii. Pogłębiające się rozdźwięki między Antoniuszem a Oktawianem skłoniły tego ostatniego do rozpoczęcia ponownie wojny z Sekstusem Pompejuszem. Próby zdobycia Sycylii nie przynosiły powodzenia, m.in. Sekstus odniósł zwycięstwo w morskiej bitwie pod Messyną w 37 p.n.e. Dopiero rozbudowa floty pozwoliła Markowi Agrypie - utalentowanemu dowódcy Oktawiana odnieść decydujące zwycięstwo pod Naulochos i całkowicie rozbić flotę Sekstusa. Sekstus Pompejusz zdołał i tym razem zbiec na Wschód. Jednak w 36 p.n.e. został schwytany w Milecie i bez sądu stracony na rozkaz jednego z dowódców Antoniusza, Marka Titiusa.

International Standard Name Identifier (ISNI) – unikalny identyfikator służący wystandaryzowanej identyfikacji obiektów, podmiotów, autorów dzieł, utworów i publikacji. Mucia Tertia była rzymską matroną żyjącą w I wieku p.n.e. Jako córka Kwintusa Mucjusza Scewoli wywodziła się z rodziny odgrywającej ważną rolę, a przedstawiciele tego rodu osiągali wówczas najwyższe urzędy. Jej ojciec sprawował urząd konsula w 95 p.n.e., a potem był przywódcą senatu oraz Pontifex Maximus. Był też wybitnym znawcą prawa cywilnego, autorem "Iuris civilis libri XVIII". Zginął w 86 p.n.e. w czasie zamieszek zabity przez stronników Gajusza Mariusza Młodszego, syna Gajusza Mariusza. Jej matką była Serwilia. Źródła antyczne wspominają o skandalu, który zakończył się rozwodem z Mucjuszem i małżeństwem z Kwintusem Cecyliuszem Metellusem. Z tego drugiego małżeństwa matki Mucja miała dwóch młodszych braci: Kwintusa Cecyliusza Metellusa Celera, męża Klodii i Kwintusa Cecyliusza Metellusa Neposa.

Zobacz też[ | edytuj kod]

Drzewo genealogiczne Pompejuszów

Przypisy[ | edytuj kod]

  1. Sextus Pompey - Oxford Reference, www.oxfordreference.com, DOI10.1093/oi/authority.20110803100336389 [dostęp 2020-01-23] (ang.).


Marek Antoniusz, Marcus Antonius (ur. 14 stycznia 83 p.n.e. w Rzymie, zm. 1 sierpnia 30 p.n.e.) – wódz i polityk rzymski w latach 61–30 p.n.e.Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.




Warto wiedzieć że... beta

Skrybonia (Scribonia), córka Lucjusza Skryboniusza Libona konsula w 34 p.n.e., żona przeciwnika triumwirów Sekstusa Pompejusza.
Bitwa morska w Zatoce Naulochus (Naulochos) – starcie zbrojne, które miało miejsce w roku 36 p.n.e. w trakcie wojny Oktawiana z Sekstusem Pompejuszem 38–36 p.n.e. W jej wyniku flota Oktawiana dowodzona przez Marka Agryppę rozbiła flotę Sekstusa Pompejusza.
WorldCat – katalog rozproszony łączący zbiory 71 000 bibliotek ze 112 krajów, które są uczestnikami serwisu Online Computer Library Center. Katalog jest tworzony i prowadzony przez biblioteki, których zbiory są w nim ujęte.
Marek Wipsaniusz Agrypa (Marcus Vipsanius Agrippa, 63-12 p.n.e.) – rzymski polityk i dowódca wojskowy. Był synem Lucjusza Wipsaniusza Agrypy oraz zięciem, ministrem i przyjacielem cesarza Augusta. Był także rówieśnikiem Oktawiana i studiował razem z nim w Apolonii. Za jego radą po zamachu na Gajusza Juliusza Cezara, Oktawian wyruszył natychmiast do Rzymu. Agrypa odegrał znaczącą rolę w wojnie przeciwko Lucjuszowi Antoniuszowi i Fulwii, bratu i żonie Marka Antoniusza zakończonej zdobyciem Peruzji.
Sardynia (wł. Sardegna) – skalista wyspa, druga pod względem wielkości na Morzu Śródziemnym. Wraz z pobliskimi wyspami tworzy region administracyjny we Włoszech.
Virtual International Authority File (VIAF) – międzynarodowa kartoteka haseł wzorcowych. Jej celem jest ujednolicenie zapisu nazw osobowych (haseł), dlatego zbiera z bibliotek z całego świata – ich różne wersje i prezentuje je razem, pod jednym, unikatowym identyfikatorem numerycznym. Pozwala to obniżyć koszty i zwiększyć użyteczność danych gromadzonych przez biblioteki. Informacje po dopasowaniu i połączaniu są udostępniane online bibliotekom na całym świecie.
Peloponez (Półwysep Peloponeski, nwgr. Πελοπόννησος, Peloponnisos, w średniowieczu znany pod nazwą Morea, gr. Μωρέας lub Μωριάς) – półwysep i kraina historyczna w Grecji. Stanowi najdalej na południe wysuniętą część Półwyspu Bałkańskiego i kontynentalnej Grecji. Znajduje się między Morzem Jońskim a Egejskim. Połączony jest z lądem Przesmykiem Korynckim przeciętym Kanałem Korynckim. Od północy Peloponez ograniczony jest Zatoką Koryncką i Patraską. Silnie rozczłonkowana linia brzegowa tworzy liczne mniejsze półwyspy: Argolidzki, Lakoński, Mani, Mesyński i zatoki: Sarońską, Argolidzką, Meseńska, Kiparysyjską. Powierzchnia Peloponezu wynosi 21,4 tys. km².

Reklama