Rogier van der Weyden

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Rogier van der Weyden (ur. 1399/1400 w Tournai, zm. 18 czerwca 1464 w Brukseli) – malarz, przedstawiciel szkoły niderlandzkiej. W 1435 roku został malarzem miejskim Brukseli. Nie sygnował i nie datował swoich dzieł.

Walezjusze (fr. Valois) – dynastia królów francuskich panująca w latach 1328-1589. Jej założycielem był Karol de Valois - ojciec Filipa VI i syn Filipa III Śmiałego.Tryptyk Werla (Donator ze św. Janem Chrzcicielem i św. Barbarą, Ołtarz Werla) – częściowo zachowany tryptyk autorstwa niderlandzkiego malarza Roberta Campina i jego uczniów, głównie Rogiera van der Weydena, któremu przypisuje się wykonanie obu skrzydeł. Zachowane skrzydła znajdują się w kolekcji muzeum Prado; część środkowa się nie zachowała.

Życiorys[ | edytuj kod]

Życie w Tournai[ | edytuj kod]

Przyszedł na świat w Tournai (obecnie Belgia). Wówczas był znany jako Rogier de la Pasteure, w tym mieście bowiem mówiono po francusku.

Biblioteka Narodowa (BN) – polska biblioteka narodowa w Warszawie, na Ochocie, na Polu Mokotowskim, narodowa instytucja kultury założona w 1928.Tournai (nid.: Doornik, niem.: Dornick) – miasto w Belgii, w prowincji Hainaut. Zajmuje powierzchnię 213.75 km². Na początku 2006 zamieszkiwało je 67 534 osób.

Był synem bogatego nożownika, Henry’ego, i Agnies des Vaterlos. Nie są znane fakty z dzieciństwa artysty. Wiadomo, iż w 1427 Rogier pojawia się w pracowni Roberta Campina (1378-1444), który działał wraz z Jakiem Daretem. Byli to najbardziej znani wówczas malarze w rodzinnym mieście artysty. Kształcił się tam do sierpnia 1432. W tym samym roku zostaje przyjęty do gildii malarzy miasta Tournai. Gildie, inaczej zwane cechami, w Niderlandach mają tradycję sięgającą do ok. poł. XIV w. Były to swoiste korporacje zrzeszające artystów w celu obrony ich interesów, oraz nadzorowania działalności twórców, co miało zasadniczy wpływ na wysoką jakość dzieł.

Włochy (Republika Włoska, wł. Italia, Repubblica Italiana) – państwo położone w Europie Południowej, na Półwyspie Apenińskim, będące członkiem wielu organizacji, m.in.: UE, NATO, należące do ośmiu najbardziej uprzemysłowionych i bogatych państw świata – G8.Litewska Biblioteka Narodowa im. Martynasa Mažvydasa (lit. Lietuvos nacionalinė Martyno Mažvydo biblioteka) – litewska biblioteka narodowa założona w 1919 roku w Kownie, przeniesiona w 1963 roku i działająca do dziś w Wilnie.

Pobyt w Brukseli[ | edytuj kod]

Prawdopodobnie pomiędzy 1432 a 1435 artysta przebywał w Brugii, gdzie działał Jan van Eyck, i w Leuven, gdzie tamtejsze bractwo łuczników (Onze-Lieve-Vrouw van Ginderbuiten) zamówiło w 1434 tryptyk ze Zdjęciem z Krzyża.

Zdjęcie z krzyża, ok. 1435, olej na desce, 220 × 262 cm, Prado w Madrycie

W roku 1435 Rogier van der Weyden osiadł w Brukseli. Ożenił się w Brukseli z Elisabeth Goffaert, córką szewca w 1426 roku. Miał czwórkę dzieci, córkę i trzech synów. Dwoje z nich zostało artystami (Pieter malarzem, Jan złotnikiem). Dostał stanowisko malarza miejskiego i zaczął stosować flamandzkie tłumaczenie swojego nazwiska (van der Weyden). W tymże mieście wykonał wiele zleceń powierzonych przez radę miejską, przygotowywał m.in. dekoracje na uroczystości świeckie i sakralne, procesje etc. Ozdabia również ratusz w Brukseli, tamtejszą salę ławników czterema obrazami ilustrującymi Przykłady sprawiedliwości (spłonęły podczas pożaru ratusza w 1695). Pozostał w Brukseli do końca życia, chociaż nigdy nie zerwał związków z Tournai, gdzie inwestował poważne sumy za namalowane dzieła.

Bruksela (fr. Bruxelles, nid. Brussel, niem. Brüssel) – miasto i stolica Belgii oraz Unii Europejskiej, położone w środkowej części kraju nad rzeką Senne.d’Este – książęcy ród panujący w Ferrarze i Modenie, zaliczający się, obok książąt sabaudzkich do najstarszych rodów Lombardii, spokrewniony z Welfami.

Podróż do Italii[ | edytuj kod]

W jubileuszowym roku 1450 Roger van der Weyden udał się na pielgrzymkę do Włoch. Przybył do Rzymu, w celu nabycia odpustu. Pielgrzymka ta później zamieniła się w podróż po wielkich ośrodkach artystycznych, znajdujących się w różnych częściach Italii. Wykonywał zamówienia dla wpływowych rodów d’Este z Ferrary i Medyceuszy z Florencji, odwiedził również Bolonię oraz Mediolan. Podczas podróży Rogier mógł poznać innego artystę, Fra Angelico (1387-1455).

Belgia, Królestwo Belgii (Koninkrijk België, Royaume de Belgique, Königreich Belgien) – państwo federacyjne w zachodniej Europie w południowych Niderlandach. Belgia jest członkiem Unii Europejskiej (UE), ONZ oraz NATO.Jan van Eyck (ur. ok. 1390 w Maaseik, zm. 9 lipca 1441 w Brugii) – malarz niderlandzki, przedstawiciel piętnastowiecznego realizmu niderlandzkiego. Był bratem innego malarza niderlandzkiego Huberta van Eycka.

Kariera malarza[ | edytuj kod]

Około roku 1452 Rogier wrócił do stolicy Brabancji. Mając sporo zleceń i duże sumy otworzył w 1455 własną pracownię, która stała się jedną z największych „instytucji” artystycznych na terenie Niderlandów, cieszącą się międzynarodową sławą. Wśród jego uczniów byli malarze z Italii m.in. Zanetto Bugatto protegowany dworu Mediolanu, czy malarze flamandzcy m.in. Hans Memling, Vrancke van der Stockt.

Nationalencyklopedin – największa, szwedzka encyklopedia współczesna. Jej stworzenie było możliwe dzięki kredytowi w wysokości 17 mln koron, którego udzielił rząd szwedzki w 1980 roku i który został spłacony w 1990. Drukowana wersja składa się z 20 tomów i zawiera 172 tys. haseł. Wersja internetowa zawiera 260 tys. haseł (stan z czerwca 2005). Inicjatorem projektu był rząd szwedzki, który rozpoczął negocjacje z różnymi wydawcami. Negocjacje zakończyły się w 1985, kiedy na wydawcę został wybrany Bra Böcker z Höganäs. Encyklopedia miała uwzględniać kwestie genderowe i związane z ochroną środowiska. Pierwszy tom ukazał się w 1989 roku, ostatni w 1996. Dodatkowo w roku 2000 ukazały się trzy dodatkowe tomy. Encyklopedię zamówiło 54 tys. osób. W 1997 roku ukazało się wydanie elektroniczne na CD, a w 2000 pojawiło się wydanie internetowe, które jest uzupełniane na bieżąco.Gotyk – styl w architekturze i innych dziedzinach sztuk plastycznych (rzeźbie, malarstwie i sztuce sepulkralnej), który powstał i rozwinął się w połowie XII wieku we Francji (Anglosasi uważają, że w Anglii) i swoim zasięgiem objął zachodniochrześcijańską Europę.

Malarstwo niderlandzkie XV wieku znajdowało się w orbicie zainteresowań nie tylko mieszczan, ale także ludzi dworu. W latach twórczości Rogiera panował w Burgundii książę Filip Dobry (1419-1467) z rodu Walezjuszów, silny autorytet, mecenas literatury i sztuki. Jego nadwornym malarzem był Jan van Eyck. Rogier van der Weyden został doceniony wśród notabli bezpośrednio związanych z książęcym dworem, a więc Pierre Bladelin, pełniący kompetencję głównego poborcy podatków dla księcia, Nicolas Rolin – wielki kanclerz Brugundii od 1422 do 1462, czy osobisty doradca Filipa Dobrego, biskup Tournai Jean Chevrot. Ponadto malował dzieła dla ludzi Kościoła, zarówno hierarchów, jak i zakonników.

International Standard Name Identifier (ISNI) – unikalny identyfikator służący wystandaryzowanej identyfikacji obiektów, podmiotów, autorów dzieł, utworów i publikacji. Biblioteka Narodowa Izraela (hebr. הספרייה הלאומית; dawniej: Żydowska Biblioteka Narodowa i Uniwersytecka, hebr. בית הספרים הלאומי והאוניברסיטאי) – izraelska biblioteka narodowa w Jerozolimie.

Rogier van der Weyden umarł u szczytu sławy w Brukseli 16 lub 18 czerwca 1464, w tym mieście go pochowano, natomiast w rodzinnym mieście zgodnie z życzeniem Gildii Św. Łukasza odprawiono mszę za jego duszę.

Burgundia (fr. Bourgogne) – kraina historyczna w centralnej Francji. W przeszłości prowincja i region administracyjny. Nożownik – w dawnych czasach rzemieślnik na podgrodziu zajmujący się wytwarzaniem noży. Dziś – określenie hobbysty zajmującego się powyższym. Cech nożowników jest wymieniany jako jeden z ponad sześćdziesięciu cechów obecnych w Poznaniu w XVI w.


Podstrony: 1 [2] [3] [4]




Warto wiedzieć że... beta

Ferrara – miasto w północnych Włoszech, w regionie Emilia-Romania, w prowincji Ferrara, ok. 50 km na NNW od Bolonii, nad rzeką Pad, która płynie 5 km na północ od centrum. Według danych na rok 2004 gminę zamieszkuje 130 461 osób (322,9 os./km²).
Język francuski (fr. langue française lub français) – język pochodzenia indoeuropejskiego z grupy języków romańskich. Jako językiem ojczystym posługuje się nim ok. 80 mln ludzi: ok. 65 mln Francuzów, ok. 4,5 mln Belgów (czyli 42%), ok. 1,5 mln Szwajcarów (czyli 20%), a także ok. 8 mln mieszkańców kanadyjskich prowincji Québec, Ontario i Nowy Brunszwik. Ok. 201 milionów osób na całym świecie używa francuskiego jako języka głównego (oszacowanie z 2009 r. według Organisation mondiale de la Francophonie), a 72 miliony jako drugiego języka codziennego (w tym krajach Maghrebu). Wiele z tych osób mieszka w krajach, w których francuski jest jednym z języków urzędowych, bądź powszechnie używanych (54 kraje). Paradoksalnie, w Algierii, Maroku, i Tunezji, gdzie nie ma statusu języka urzędowego, jest bardziej rozpowszechniony niż w wielu krajach Czarnej Afryki, w których jest jedynym językiem urzędowym.
Cech (z niem. Zunft), w języku staropolskim Gilda, słowo pochodzące z języka dolnoniemieckiego "die Gilde", ta ze staro skandynawskiego gildi - nazwa oznaczająca zebranie, stowarzyszenie, następnie cech rzemieślniczy – organizacja samorządu rzemieślniczego o charakterze społeczno-zawodowym, częściowo również gospodarczym, zrzeszająca rzemieślników jednego lub kilku pokrewnych zawodów, mająca na celu:
Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.
WorldCat – katalog rozproszony łączący zbiory 71 000 bibliotek ze 112 krajów, które są uczestnikami serwisu Online Computer Library Center. Katalog jest tworzony i prowadzony przez biblioteki, których zbiory są w nim ujęte.
Księstwo Burgundii (1032-1477) było następcą Drugiego Królestwa Burgundii i zajmowało tereny w centralnej Francji. Było jednym z większych księstw europejskich istniejących od średniowiecza do ery nowożytnej. Granice księstwa prawie dokładnie pokrywały granice dzisiejszego regionu administracyjnego Francji - Burgundii. Dodatkowo książętom Burgundii przez blisko 100 lat podlegały odziedziczone przez nich kraje niderlandzkie.
Odpust – w teologii katolickiej pojęcie oznaczające darowanie przez Boga kary doczesnej za grzechy, które zostały odpuszczone co do winy. Odpust może być zupełny, jeśli jest darowaniem całej, przewidzianej przez Boga kary, lub cząstkowy – jeśli jest tej kary zmniejszeniem. Odpust może być udzielony żywym lub zmarłym i dotyczy wyłącznie chrześcijan.

Reklama