• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Riksdag



    Podstrony: [1] 2 [3]
    Przeczytaj także...
    Riksdaghuset – siedziba parlamentu szwedzkiego i Szwedzkiego Banku Narodowego. Budynek znajduje się w Sztokholmie na Helgeandsholmen, został oddany do użytku w 1905 roku.Herman Lindqvist (ur. 1 kwietnia 1943 w Sztokholmie – szwedzki dziennikarz i historyk. Przez wiele lat był korespondentem z Tokio, Madrytu i Paryża.
    Zasady działania Parlamentu[ | edytuj kod]

    Charakterystyczna dla szwedzkiego parlamentu jest funkcja zastępców (ersättare), wyznaczanych w procesie podziału mandatów. Każdy deputowany ma co najmniej trzech zastępców. Zastępca przejmuje obowiązki posła gdy ten nie może ich sprawować przez okres dłuższy niż miesiąc. Przyczyną przerwy może być dłuższa choroba, urlop na wychowanie dziecka, pobyt zagraniczny i podobne. Poseł powołany na ministra w rządzie lub wyznaczony przez Riksdag na stanowisko talmana (przewodniczącego Riksdagu) również przekazuje swoje obowiązki zastępcy ze względu na zakaz łączenia tych funkcji z mandatem poselskim. Po ustaniu przyczyn powodujących przerwę poseł obejmuje na powrót swoje miejsce w Riksdagu. Zastępca pochodzi z tej samej partii, co zastępowany przez niego poseł.

    Metoda Sainte-Laguë – metoda stosowana do podziału mandatów w systemach wyborczych opartych na proporcjonalnej reprezentacji z listami partyjnymi. Jej nazwa pochodzi od nazwiska francuskiego matematyka André Sainte-Laguë.Konstytucja (od łac. constituo, -ere – urządzać, ustanawiać, regulować) – akt prawny, określany także jako ustawa zasadnicza, która zazwyczaj ma najwyższą moc prawną w systemie źródeł prawa w państwie.

    Riksdag jest głównym organem władzy w państwie. Posiada funkcję ustawodawczą i kontrolną. Dodatkowo jego pozycję wzmacnia wyłączne prawo do zmiany konstytucji.

    Szwedzka konstytucja składa się z 4 równorzędnych ustaw zasadniczych (grundlagar). Są to:

  • ustawa o formie rządu (Regeringsformen)
  • ustawa o porządku sukcesyjnym (Successionsordningen)
  • ustawa o wolności druku (Tryckfrihetsförordningen)
  • ustawa o wolności wypowiedzi (Yttrandefrihetsgrundlagen).
  • Badaniem zgodności praw z konstytucją zajmują się na podstawie odpowiednich przepisów ustawy o formie rządu:

  • istniejąca od 1908 Rada Prawa (Lagrådet), w skład której wchodzą aktualni lub byli sędziowie Sądu Najwyższego i Najwyższego Sądu Administracyjnego w liczbie 6
  • sądy powszechne i organa publiczne.
  • Na etapie prac wstępnych projekt nowego prawa lub zmian w obowiązującym prawie przesyłany jest przez rząd lub uprawnione komisje Riksdagu do Rady Prawa. Rada Prawa sprawdza, czy projekt jest zgodny z konstytucją, czy nie koliduje z innymi przepisami prawnymi i czy nie zagraża porządkowi prawnemu i wydaje opinię publikowaną na swojej stronie internetowej. Rząd nie ma obowiązku przesłania projektów ustaw do Rady, ale musi przedstawić tego powody przed Riksdagiem. Opinie Rady nie są wiążące, nie ma obowiązku uwzględnienia zaleceń Rady w tekście uchwalonej ustawy, a negatywna opinia Rady nie stanowi przeszkody dla wejścia ustawy w życie.

    Szwecja, Królestwo Szwecji (Sverige, Konungariket Sverige) – państwo w Europie Północnej, zaliczane do państw skandynawskich. Szwecja jest członkiem Unii Europejskiej od 1995 roku. Graniczy z Norwegią, Finlandią i Danią.Carl Gustaf Bonde (ur. 28 kwietnia 1872, zm. 13 czerwca 1957) - szwedzki jeździec sportowy. Dwukrotny medalista olimpijski.

    Sądy powszechne i organa publiczne są uprawnione do badania zgodności przepisów prawa z konstytucją (lagprövningsrätt) w konkretnych, rozpatrywanych przez nie sprawach. Jeśli uznają, że przepis prawa jest niezgodny z konstytucją nie może on być stosowany.

    Aby dokonać zmiany konstytucji Riksdag musi ogłosić bezwzględną większością głosów dwie identyczne uchwały, przedzielone wyborami parlamentarnymi. Z tymi wyborami można przeprowadzić referendum konstytucyjne. Aby je przeprowadzić wystarczy jedynie zgłoszenie wniosku przez 1/10 ogółu posłów i przyjęcie go przez 1/3. Jeśli obywatele opowiedzą się przeciw zmianie, parlament nie może podjąć drugiej uchwały. Jeżeli obywatele będą za, procedura zmiany konstytucji jest kontynuowana przez nowo wybrany Riksdag.

    Sądowa kontrola konstytucyjności prawa – instytucja ustrojowa, zgodnie z którą sądy są uprawnione do kontroli aktów prawnych pod względem ich zgodności z konstytucją.Szwedzka Socjaldemokratyczna Partia Robotnicza (szw. Sveriges socialdemokratiska arbetareparti (SAP), potocznie Socialdemokraterna) – największa partia polityczna w Szwecji (zarówno pod względem członkostwa jak i miejsc w parlamencie).

    Po wyborach powstaje Komitet Weryfikacji Wyborów (Valprövningsnämnd), gdzie może być zaskarżone nieprawidłowe ich przeprowadzenie. W jego skład wchodzi:

  • przewodniczący (zostaje nim sędzia lub były sędzia, który nie może być równocześnie deputowanym)
  • 6 członków.
  • Na czele parlamentu stoi talman (przewodniczący Riksdagu). Jest on drugą w hierarchii osobą w państwie, po monarsze. Poza uprawnieniami wynikającymi z przewodniczenia Riksdagowi takimi jak: interpretacja parlamentarnych procedur, zarządzanie porządkiem obrad, ścieżkami legislacyjnymi, ustalanie kolejności zabierania głosu przez posłów, posiada on określone uprawnienia głowy państwa, z których najważniejsze są wyznaczanie premiera i powierzanie mu misji tworzenia rządu. Talman musi pozostać bezstronny, więc nie głosuje i nie przemawia w imieniu swojej partii. Talman kieruje pracą Konferencji  Przewodniczących (Ordförandekonferensen), która ma duży wpływ na procesy ustawodawcze, w skład której wchodzą przewodniczący komisji Riksdagu i Komisji ds UE, oraz przewodniczy Zarządowi Administracji Riksdagu (Riksdagsstyrelsen).

    Język szwedzki (szw. svenska språket, svenska) – język północnogermański wschodni (wschodnioskandynawski), używany głównie w Szwecji i częściach Finlandii, przez ok. 9 mln ludzi. W Finlandii język szwedzki jest, obok fińskiego, językiem urzędowym, z uwagi na 5% szwedzkojęzycznych obywateli Finlandii zamieszkałych głównie na wybrzeżach tego kraju. Szwedzki jest dość dobrze zrozumiały dla Norwegów i w mniejszym stopniu także dla Duńczyków. Język standardowy w Szwecji, tzw. rikssvenska (szwedzki państwowy) oparty jest na dialektach regionu sztokholmskiego.Nationalencyklopedin – największa, szwedzka encyklopedia współczesna. Jej stworzenie było możliwe dzięki kredytowi w wysokości 17 mln koron, którego udzielił rząd szwedzki w 1980 roku i który został spłacony w 1990. Drukowana wersja składa się z 20 tomów i zawiera 172 tys. haseł. Wersja internetowa zawiera 260 tys. haseł (stan z czerwca 2005). Inicjatorem projektu był rząd szwedzki, który rozpoczął negocjacje z różnymi wydawcami. Negocjacje zakończyły się w 1985, kiedy na wydawcę został wybrany Bra Böcker z Höganäs. Encyklopedia miała uwzględniać kwestie genderowe i związane z ochroną środowiska. Pierwszy tom ukazał się w 1989 roku, ostatni w 1996. Dodatkowo w roku 2000 ukazały się trzy dodatkowe tomy. Encyklopedię zamówiło 54 tys. osób. W 1997 roku ukazało się wydanie elektroniczne na CD, a w 2000 pojawiło się wydanie internetowe, które jest uzupełniane na bieżąco.

    Riksdag powołuje również ombudsmana sprawiedliwości (justitieombudsman, właściwie Riksdagens ombudsman – ombudsman Riksdagu). Głównym zadaniem ombudsmana sprawiedliwości jest ochrona obywateli przed nadużyciem władzy przez organy państwowe (z wyjątkiem rządu, nad działalnością którego kontrolę sprawuje Kanclerz sprawiedliwości) i poszczególnych urzędników. Obywatele mogą zwracać się do ombudsmana imiennie lub anonimowo za skargami na potraktowanie ich przez urzędy. Do wniesienia skargi nie jest wymagane posiadanie obywatelstwa szwedzkiego lub osiągnięcie pełnoletniości przez skarżącego. Ombudsman może udzielić nagany, a w przypadku podejrzenia nadużycia (poza sprawami dotyczącymi wolności druku i wypowiedzi, które należą do kompetencji Kanclerza sprawiedliwości) poważniejszego charakteru może wnieść oskarżenie przeciwko winnym urzędnikom.

    International Standard Name Identifier (ISNI) – unikalny identyfikator służący wystandaryzowanej identyfikacji obiektów, podmiotów, autorów dzieł, utworów i publikacji. Encyklopedia Britannica (ang. Encyclopædia Britannica) – najstarsza wydawana do chwili obecnej i najbardziej prestiżowa encyklopedia angielskojęzyczna. Artykuły w niej zamieszczane uważane są powszechnie przez czytelników za obiektywne i wiarygodne.

    Oprócz ombudsmana Riksdag powołuje również szefa Szwedzkiego Banku Narodowego (Riksbank), talmana, szefa kancelarii, sekretarza Riksdagu i przewodniczących stałych i specjalnych (ad hoc) komisji oraz stałą Komisję Spraw Zagranicznych (Utrikesnämnd), prowadzącą obrady pod przewodnictwem głowy państwa, tj. monarchy, a składającą się z talmana, 9 deputowanych i ich 9 zastępców. Jest to organ wspólny parlamentu i rządu. Rząd jest zobowiązany do informowania Komisji Spraw Zagranicznych w istotnych sprawach dotyczących polityki zagranicznej, jak również do przeprowadzenia konsultacji przez podejmowaniem istotnych decyzji. Uczestniczące w pracach Komisji partie opozycji parlamentarnej uzyskują tym samym wgląd w prowadzoną przez rząd politykę zagraniczną i uzyskują na nią wpływ. Do roku 1993 z uczestniczenia w pracach Komisji wykluczona była Partia Lewicy (Vänsterpartiet), jedna z byłych szwedzkich partii komunistycznych. Komisje mają dużą autonomię. Są wybierane na podstawie układu sił partyjnych w parlamencie. Ich kompetencje to: opiniowanie projektów ustaw i uchwał przedłożonych później Riksdagowi. Komisje to miejsce dyskusji z udziałem ekspertów i ministrów, które krystalizują ostatecznie kształt i treść przyszłej ustawy. Jeśli państwo szwedzkie znajduje się w stanie wojny członkowie Komisji Spraw Zagraniczną decydują, o ile to możliwe wspólnie z premierem rządu, o zastąpieniu Riskdagu Delegacją Wojenną (Krigsdelegation). Delegacja Wojenna składa się z 50 posłów wybranych uprzednio przez Riskdag. Przewodniczy jej talman.

    WorldCat – katalog rozproszony łączący zbiory 71 000 bibliotek ze 112 krajów, które są uczestnikami serwisu Online Computer Library Center. Katalog jest tworzony i prowadzony przez biblioteki, których zbiory są w nim ujęte.Parlament – w państwach o demokratycznych systemach władzy, najwyższy organ przedstawicielski, a jednocześnie zasadniczy organ władzy ustawodawczej.

    Przedterminowe rozwiązanie parlamentu może nastąpić w dwóch przypadkach. W pierwszym musi zostać czterokrotnie odrzucona przedłożona przez talmana kandydatura nowego premiera. W drugim, gdy rząd w ciągu tygodnia od uchwalenia wotum nieufności (instrument ten istnieje w Szwecji dopiero od 1969) zarządzi nowe wybory.

    Przewodniczący Riksdagu[ | edytuj kod]

    Przewodniczący I izby[ | edytuj kod]

  • Gustaf Lagerbielke (1867–1876)
  • Henning Hamilton (1877)
  • Anton Niklas Sundberg (1878–1880)
  • Gustaf Lagerbielke (1881–1891)
  • Pehr von Ehrenheim (1891–1895)
  • Gustaf Sparre (1896–1908)
  • Christian Lundeberg (1909–1911)
  • Ivar Afzelius (1912–1915)
  • Hugo Hamilton (1916–1928)
  • Axel Vennersten (1928–1936)
  • Johan Nilsson (1937–1955)
  • John Bergvall, Ludowa Partia Liberałów (1956–1959)
  • Gustaf Sundelin, Ludowa Partia Liberałów (1959–1964)
  • Erik Boheman, Ludowa Partia Liberałów (1965–1970)
  • Przewodniczący II izby[ | edytuj kod]

  • Anton Niklas Sundberg (1867–1872)
  • Ferdinand Asker (1873–1875)
  • Arvid Posse (1876–1880)
  • Olof Wijk (1880–1890)
  • Gustaf Ryding (1891)
  • Carl Herslow (1892–1893)
  • Robert De la Gardie (1894–1902)
  • Axel Swartling (1903–1912)
  • Carl Bonde (1913)
  • Johan Widén (1914–1917)
  • Daniel Persson (1918)
  • Herman Lindqvist, Szwedzka Socjaldemokratyczna Partia Robotnicza (1918–1921)
  • Viktor Larsson, Szwedzka Socjaldemokratyczna Partia Robotnicza (1922–1923)
  • Herman Lindqvist, Szwedzka Socjaldemokratyczna Partia Robotnicza (1924–1927)
  • Viktor Larsson, Szwedzka Socjaldemokratyczna Partia Robotnicza (1927)
  • Bernhard Eriksson, Szwedzka Socjaldemokratyczna Partia Robotnicza (1928–1932)
  • August Sävström, Szwedzka Socjaldemokratyczna Partia Robotnicza (1933–1952)
  • Gustaf Nilsson, Szwedzka Socjaldemokratyczna Partia Robotnicza (1953–1957)
  • Sven Patrik Svensson (1958–1960)
  • Fridolf Thapper, Szwedzka Socjaldemokratyczna Partia Robotnicza (1960–1968)
  • Henry Allard, Szwedzka Socjaldemokratyczna Partia Robotnicza (1969–1970)
  • Przewodniczący jednoizbowego Riksdagu od 1971[ | edytuj kod]

    Virtual International Authority File (VIAF) – międzynarodowa kartoteka haseł wzorcowych. Jej celem jest ujednolicenie zapisu nazw osobowych (haseł), dlatego zbiera z bibliotek z całego świata – ich różne wersje i prezentuje je razem, pod jednym, unikatowym identyfikatorem numerycznym. Pozwala to obniżyć koszty i zwiększyć użyteczność danych gromadzonych przez biblioteki. Informacje po dopasowaniu i połączaniu są udostępniane online bibliotekom na całym świecie. Erik Carlsson Boheman (ur. 19 stycznia 1895 r., zm. 18 września 1979) – szwedzki dyplomata i polityk, były poseł szwedzki w Polsce, odznaczony Krzyżem Wielkim Orderu Odrodzenia Polski.


    Podstrony: [1] 2 [3]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Okręg wyborczy - część terytorium na jaką dzieli się państwo w czasie trwania wyborów parlamentarnych, prezydenckich w celu stworzenia jednakowych list wyborczych dla danego terenu, z których wybiera się przedstawicieli.
    Referendum konstytucyjne jest w wielu państwach wymagane dla przyjęcia konstytucji bądź jej zmiany. Obywatele w głosowaniu powszechnym akceptują bądź odrzucają propozycje przedstawione przez uprawniony organ (parlament bądź Konstytuantę).
    Partia polityczna ("partia" od łac. pars, część) – dobrowolna organizacja społeczna o określonym programie politycznym, mająca na celu jego realizację poprzez zdobycie i sprawowanie władzy lub wywieranie na nią wpływu.
    Biblioteka Narodowa Francji (fr. Bibliothèque nationale de France, BnF) – francuska biblioteka narodowa, znajdująca się w Paryżu. Przewidziana jest jako repozytorium dla wszystkich materiałów bibliotecznych, wydawanych we Francji. Obecnym dyrektorem Biblioteki jest Bruno Racine.
    Mandat – pełnomocnictwo udzielone osobie sprawującej funkcję pochodzącą z wyboru. W tym znaczeniu mandat to umocowanie określonej osoby do uczestnictwa w zbiorowym ciele obsadzanym w wyborach – mandat ma poseł na Sejm, radny gminy itp. Wyróżnia się dwa rodzaje: mandat wolny i mandat imperatywny.
    Wybory parlamentarne w Szwecji w 2014 roku odbyły się 14 września 2014. W ich wyniku wyłoniono 349 posłów do parlamentu Szwecji (Riksdagu) na czteroletnią kadencję 2014–2018. Frekwencja wyborcza wyniosła 85,8%.
    Christian Lundeberg (ur. 14 lipca 1842 w Valbo, zm. 10 listopada 1911 w Sztokholmie) – szwedzki przemysłowiec i polityk, premier Szwecji (1905).

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.033 sek.