Radzieccy dysydenci

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Radziecki dysydent (Aleksandr Sołżenicyn)

Radzieccy dysydenci – określenie obywateli Związku Radzieckiego niezgadzających się z polityką Partii Komunistycznej ZSRR i jawnie ją krytykujących, m.in. w związku z łamaniem praw człowieka. Ruch zyskał na znaczeniu od lat 50. XX w., gdy prace niektórych dysydentów zostały opublikowane na Zachodzie.

Wiktor Aleksandrowicz Krasin (ur. 4 sierpnia 1929 w Kijowie, zm. 3 września 2017 w Naharijji) – rosyjski ekonomista, dysydent w ZSRR, obrońca praw człowieka, wielokrotnie więziony w Związku Radzieckim, dziennikarz Radia Swoboda. Andriej Dmitrijewicz Sacharow (ros. Андрей Дмитриевич Сахаров, ur. 21 maja 1921 w Moskwie, zm. 14 grudnia 1989 w Moskwie) – radziecki fizyk jądrowy, twórca m.in. teorii indukowanej grawitacji, działacz polityczny, laureat Pokojowej Nagrody Nobla. Członek Rosyjskiej Akademii Nauk.

Do najbardziej znanych dysydentów należeli m.in. Aleksandr Sołżenicyn, Andriej Sacharow, Władimir Bukowski, Wiktor Krasin.

Utwory dysydentów bywały publikowane nielegalnie jako tzw. samizdaty.

Zobacz też[ | edytuj kod]

  • inteligencja i inteligencja rosyjska
  • Komitet Obrony Praw Człowieka
  • Opozycja (polityka)
  • Polscy dysydenci
  • Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Dysydenci, Encyklopedia Onet
  • Peter Kenez (2008). Odkłamana historia Związku Radzieckiego. Bellona. s. 258-265
  • Daniel, Aleksander; Gluza, Zbigniew: Słownik dysydentów. Czołowe postacie ruchów opozycyjnych w krajach komunistycznych w latach 1956–1989. Tom 1. Warszawa: Karta, 2007. ISBN 83-88288-89-X.
  • Daniel, Aleksander; Gluza, Zbigniew: Słownik dysydentów. Czołowe postacie ruchów opozycyjnych w krajach komunistycznych w latach 1956–1989. Tom 2. Warszawa: Karta, 2007. ISBN 83-88288-84-9.
  • Władimir Konstantinowicz Bukowski (ros. Влади́мир Константи́нович Буко́вский, ur. 30 grudnia 1942 w Bielebieju) – rosyjski dysydent, pisarz i obrońca praw człowieka w ZSRR. Spędził łącznie dwanaście lat w sowieckich więzieniach, obozach karnych i zakładach psychiatrycznych (psychiatria represyjna w ZSRR).Wydawnictwa podziemne (bibuła, drugi obieg) – wydawnictwa wydawane w krajach, w których obowiązywała cenzura (PRL, ZSRR itp.). Były to publikacje bezdebitowe, czyli bez dopuszczenia do rozpowszechniania przez stosowny urząd (w Polsce do 1989 był to Główny Urząd Kontroli Publikacji i Widowisk), niejednokrotnie ignorujące prawo autorskie. Bywały wydawane w nakładach od kilkunastu kopii do kilku a nawet kilkudziesięciu tysięcy egzemplarzy przez nielegalne ("podziemne") wydawnictwa lub przez osoby prywatne. Niektóre z takich nielegalnych instytucji po roku 1989 przekształciły się w normalnie prosperujące instytucje wydawnicze (np. "NOWA").




    Warto wiedzieć że... beta

    Opozycja – ugrupowanie lub grupa ugrupowań, w szczególności partii politycznych, sprzeciwiających się polityce rządu lub większości sejmowej, krytykująca dominujące ideologie czy instytucje. Nie narusza przy tym prawa ani zasad gry wyborczej i parlamentarnej. Opozycja polityczna nie tworzy rządu i dąży do przejęcia władzy.
    Aleksandr Isajewicz Sołżenicyn, ros. Александр Исаевич Солженицын (ur. 11 grudnia 1918 w Kisłowodzku, zm. 3 sierpnia 2008 w Moskwie) – rosyjski pisarz, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie literatury w roku 1970, autor trzytomowego Archipelagu GUŁag.
    Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich, Związek Radziecki, ZSRR (ros. Советский Союз, Союз Советских Социалистических Республик [СССР], trb. Sowietskij Sojuz, Sojuz Sowietskich Socyalisticzeskich Riespublik, [SSSR]) – historyczne państwo socjalistyczne w Europie północnej i wschodniej oraz Azji północnej i środkowej.

    Reklama