Pytony

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Pytony (Pythonidae) – rodzina węży z kladu Alethinophidia. Tradycyjnie klasyfikowane jako podrodzina dusicieli; z analiz filogenetycznych wykorzystujących dane molekularne nie wynika jednak jednoznacznie, że podrodziny Boinae i Erycinae są bliżej spokrewnione z pytonami niż z wężami z kladu Caenophidia (m.in. połozowatymi, zdradnicowatymi i żmijowatymi). Analiza filogenetyczna przeprowadzona przez Pyrona, Burbrinka i Wiensa (2013) wykazała, że dusiciele i pytony są bliżej spokrewnione ze sobą nawzajem niż z Caenophidia; jednocześnie jednak z analizy tej wynika, że pytony i dusiciele nie tworzą kladu, do którego nie należałyby także tarczogonowate, tęczowcowate, rodziny Anomochilidae i Cylindrophiidae oraz rodzina/podrodzina Loxocemidae/Loxoceminae. Tym samym istnieje ryzyko, że włączenie pytonów do rodziny dusicieli uczyniłoby tę rodzinę parafiletyczną; stąd też obecnie pytony częściej są klasyfikowane jako odrębna rodzina. Analizy filogenetyczne sugerują szczególnie bliskie pokrewieństwo pytonów z rodzinami tęczowcowatych i Loxocemidae.

Alethinophidia – infrarząd węży zawierający wszystkie węże niezaliczane do infrarzędu Scolecophidia. Opisano 15 rodzin, zawierających łącznie 9 podrodzin i 316 rodzajów.Pyton królewski (Python regius) – gatunek węża z rodziny pytonów, jeden z mniejszych przedstawicieli rodziny. Dość często spotykany w hodowlach terraryjnych, również w Polsce. Popularny głównie ze względu na ciekawe ubarwienie, stosunkowo niewielkie rozmiary, względną łatwość chowu.

Pytony (z wyjątkiem gatunków z rodzaju Aspidites) mają receptory wrażliwe na podczerwień w rowkach na górnej wardze pod nozdrzami, które pozwalają im wykrywać promieniowanie cieplne; to pomaga im zlokalizować pobliską zdobycz, zwłaszcza ciepłokrwiste ssaki. Tradycyjnie uznawane za niejadowite; badania Frya i współpracowników (2005) wykazały, że wszystkie węże, w tym pytony, pochodzą od przodka zdolnego do wytwarzania jadu. Późniejsze badania Frya i współpracowników (2013) dowiodły też, że pytony wytwarzają niewielkie ilości toksyn obecnych także w jadzie węży z kladu Caenophidia. W odróżnieniu od dusicieli pytony są jajorodne.

Pyton tygrysi (Python molurus) – gatunek węża z rodziny pytonów. Jeden z największych gatunków pytonów świata. Mniejszy jedynie od pytona siatkowego.Integrated Taxonomic Information System (ITIS) – system zaprojektowany do dostarczania informacji taksonomicznych o organizmach. Został utworzony w 1996 r. System jest wspierany przez agencje rządowe Stanów Zjednoczonych Ameryki, Kanady i Meksyku. Współpracuje z taksonomami z całego świata. Jest partnerem Species 2000 i Global Biodiversity Information Facility (GBIF). Współuczestniczy w realizacji międzynarodowego programu Katalog Życia (Catalogue of Life Programme).

Przedstawiciele rodziny żyją w Afryce, Azji i Australii. Znanych jest do 41 gatunków (różni autorzy wymieniają różną liczbę odrębnych gatunków, patrz uwagi w przypisach) należących do – w zależności od przyjmowanej klasyfikacji – 8 lub 9 rodzajów:

  • rodzaj: Antaresia
  • Antaresia childreni
  • Antaresia maculosa – pyton plamisty dł. 70–130 cm, max 165 cm
  • Antaresia perthensispyton malutki dł. 40–50 cm, max 61 cm
  • Antaresia stimsoni
  • rodzaj: Apodora
  • Apodora papuana
  • rodzaj: Aspidites
  • Aspidites melanocephaluspyton czarnogłowy dł. 175–250 cm, max 302 cm
  • Aspidites ramsayipyton żółtogłowy, Woma dł. 150–185 cm, max 270 cm
  • rodzaj: Bothrochilus
  • Bothrochilus boapyton obrączkowy, nardoana dł. 130–165 cm
  • rodzaj: Leiopython
  • Leiopython albertisii
  • Leiopython biakensis
  • Leiopython fredparkeri
  • Leiopython huonensis
  • Leiopython meridionalis
  • Leiopython montanus
  • rodzaj: Liasis
  • Liasis fuscus
  • Liasis mackloti
  • Liasis olivaceus
  • rodzaj: Morelia
  • ?Morelia amethistina
  • ?Morelia boelenipyton czarny dł. 245–305 cm
  • Morelia bredli – pyton Bredla
  • Morelia carinata
  • ?Morelia clastolepis – pyton molukański
  • ?Morelia kinghorni – pyton Kinghorna dł. 440–560 cm
  • Morelia macburniei – pyton Macburna
  • Morelia mippughae – pyton z Flinders
  • ?Morelia nauta – pyton tanimbarski
  • ?Morelia oenpelliensis
  • Morelia spilota – pyton dywanowy, pyton rombowy dł. 125–290 cm, max 430 cm
  • ?Morelia tracyae – pyton Tracy dł. 280–340 cm
  • Morelia viridispyton zielony dł. 120–190 cm, max 250 cm
  • rodzaj: Python – pyton
  • Python anchietaepyton angolski
  • Python curtus – pyton krotkoogonowy dł. 150–230 cm, max 310 cm
  • Python kyaiktiyo
  • Python moluruspyton tygrysi dł. 320–620 cm, max 823 cm
  • Python regiuspyton królewski
  • ?Python reticulatuspyton siatkowany dł. 400–770 cm, max 10 m
  • Python sebae – pyton skalny dł. 300–590 cm, max 760 cm
  • ?Python timoriensispyton timorski
  • Python breitensteini – pyton borneański
  • Python brongersmai – pyton krwisty
  • Python natalensispyton południowoafrykański
  • Według The Reptile Database, obecnie (2019) rodzina liczy około 40 gatunków zgrupowanych w 8 rodzajach:

    Pyton obrączkowy, nardoana, naradoa (Bothrochilus boa) – gatunek węża z rodziny pytonów, jedyny przedstawiciel rodzaju Bothrochilus (choć postulowane przez Rawlings i współpracowników (2008) uznanie rodzaju Leiopython za młodszy synonim rodzaju Bothrochilus doprowadziłoby do zaliczenia do tego rodzaju jeszcze co najmniej jednego, a prawdopodobnie kilku dodatkowych gatunków).Pyton timorski (Python timoriensis) – gatunek węża z rodziny Pythonidae. Kiedyś uważany za podgatunek pytona tygrysiego. Badania Rawlings i współpracowników (2008) oraz Pyrona, Burbrinka i Wiensa (2013) dowodzą, że najbliższym żyjącym krewnym pytona timorskiego jest pyton siatkowy, a oba te gatunki są bliżej spokrewnione z żyjącymi w Australii lub na Nowej Gwinei pytonami z rodzajów Morelia, Leiopython, Liasis, Antaresia, Aspidites, Apodora i Bothrochilus niż z gatunkami zaliczanymi do rodzaju Python. Tym samym pozostawienie pytona timorskiego i pytona siatkowego w rodzaju Python uczyniłoby ten rodzaj parafiletycznym i konieczne jest przeniesienie tych dwóch gatunków do odrębnego od Python rodzaju.
  • Antaresia
  • Aspidites
  • Bothrochilus
  • Liasis
  • Malayopython
  • Morelia
  • Python
  • Simalia
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Joseph B. Slowinski, Robin Lawson. Snake phylogeny: evidence from nuclear and mitochondrial genes. „Molecular Phylogenetics and Evolution”. 24 (2), s. 194–202, 2002. DOI: 10.1016/S1055-7903(02)00239-7 (ang.). 
    2. Nicolas Vidal, Anne-Sophie Delmas, S. Blair Hedges: The higher-level relationships of alethinophidian snakes inferred from seven nuclear and mitochondrial genes. W: R.W. Henderson, R. Powell (red.): Biology of the Boas and Pythons. Eagle Montain, Utah: Eagle Mountain Publishing, 2007, s. 27–33. ISBN 978-0-972-01543-1.
    3. Michael S. Y. Lee, Andrew F. Hugall, Robin Lawson, John D. Scanlon. Phylogeny of snakes (Serpentes): combining morphological and molecular data in likelihood, Bayesian and parsimony analyses. „Systematics and Biodiversity”. 5 (4), s. 371–389, 2007. DOI: 10.1017/S1477200007002290 (ang.). 
    4. Robert Alexander Pyron, Frank T Burbrink i John J. Wiens. A phylogeny and revised classification of Squamata, including 4161 species of lizards and snakes. „BMC Evolutionary Biology”. 13, s. 93, 2013. DOI: 10.1186/1471-2148-13-93 (ang.). 
    5. Nicolas Vidal, S. Blair Hedges. The molecular evolutionary tree of lizards, snakes, and amphisbaenians. „Comptes Rendus Biologies”. 332, s. 129-139, 2009. DOI: 10.1016/j.crvi.2008.07.010 (ang.). 
    6. Bryan G. Fry, Nicolas Vidal, Janette A. Norman, Freek J. Vonk, Holger Scheib, S. F. Ryan Ramjan, Sanjaya Kuruppu, Kim Fung, S. Blair Hedges, Michael K. Richardson, Wayne. C. Hodgson, Vera Ignjatovic, Robyn Summerhayes i Elazar Kochva. Early evolution of the venom system in lizards and snakes. „Nature”. 439, s. 584–588, 2005. DOI: 10.1038/nature04328 (ang.). 
    7. Bryan G. Fry, Eivind A. B. Undheim, Syed A. Ali, Jordan Debono, Holger Scheib, Tim Ruder, Timothy N. W. Jackson, David Morgenstern, Luke Cadwallader, Darryl Whitehead, Rob Nabuurs, Louise van der Weerd, Nicolas Vidal, Kim Roelants, Iwan Hendrikx, Sandy Pineda Gonzalez, Alun Jones, Glenn F. King, Agostinho Antunes i Kartik Sunagar. Squeezers and leaf-cutters: differential diversification and degeneration of the venom system in toxicoferan reptiles. „Molecular & Cellular Proteomics”. 12 (7), s. 1881–1899, 2013. DOI: 10.1074/mcp.M112.023143 (ang.). 
    8. Pythonidae (ang.). The Reptile Database. [dostęp 6 listopada 2011].
    9. Z analizy Reynoldsa, Niemillera i Revella (2014) wynika, że gatunki zaliczane do rodzaju Liasis nie tworzą kladu, do którego nie należałby również gatunek Apodora papuana. Na tej podstawie autorzy uznają rodzaj Apodora za młodszy synonim rodzaju Liasis i przenoszą gatunek Apodora papuana do rodzaju Liasis. Patrz: R. Graham Reynolds, Matthew L. Niemiller i Liam J. Revell. Toward a Tree-of-Life for the boas and pythons: Multilocus species-level phylogeny with unprecedented taxon sampling. „Molecular Phylogenetics and Evolution”. 71, s. 201–213, 2014. DOI: 10.1016/j.ympev.2013.11.011 (ang.). 
    10. Z analizy Rawlings i współpracowników (2008) wynika, że rodzaje Bothrochilus i Leiopython są taksonami siostrzanymi; z tego powodu autorzy postulują, by uznać Leiopython za młodszy synonim Bothrochilus. Patrz: Lesley H. Rawlings, Daniel L. Rabosky, Stephen C. Donnellan, Mark N. Hutchinson. Python phylogenetics: inference from morphology and mitochondrial DNA. „Biological Journal of the Linnean Society”. 93 (3), s. 603-619, 2008. DOI: 10.1111/j.1095-8312.2007.00904.x (ang.).  Także Reynolds, Niemiller i Revell (2014) uznają Leiopython za młodszy synonim Bothrochilus i przenoszą do rodzaju Bothrochilus gatunki zaliczane przez innych autorów do rodzaju Leiopython. Patrz: R. Graham Reynolds, Matthew L. Niemiller i Liam J. Revell. Toward a Tree-of-Life for the boas and pythons: Multilocus species-level phylogeny with unprecedented taxon sampling. „Molecular Phylogenetics and Evolution”. 71, s. 201–213, 2014. DOI: 10.1016/j.ympev.2013.11.011 (ang.). 
    11. Wulf D. Schleip. Two new species of Leiopython Hubecht, 1879 (Pythonidae: Serpentes): Non-compliance with the International Code of Zoological Nomenclature leads to unavailable names in zoological nomenclature. „Journal of Herpetology”. 48 (2), s. 272–275, 2014. DOI: 10.1670/13-157 (ang.). 
    12. Przenoszony przez Reynoldsa, Niemillera i Revella (2014) do osobnego rodzaju Simalia. Patrz: R. Graham Reynolds, Matthew L. Niemiller i Liam J. Revell. Toward a Tree-of-Life for the boas and pythons: Multilocus species-level phylogeny with unprecedented taxon sampling. „Molecular Phylogenetics and Evolution”. 71, s. 201–213, 2014. DOI: 10.1016/j.ympev.2013.11.011 (ang.). 
    13. Uznany za młodszy synonim Morelia spilota imbricata przez Schleipa i O'Sheę (2010), patrz: Wulf D. Schleip i Mark O’Shea. Annotated checklist of the recent and extinct pythons (Serpentes, Pythonidae), with notes on nomenclature, taxonomy, and distribution. „ZooKeys”. 66, s. 39-79, 2010. DOI: 10.3897/zookeys.66.683 (ang.). 
    14. Uznany za nomen dubium przez Schleipa i O'Sheę (2010), patrz: Wulf D. Schleip i Mark O’Shea. Annotated checklist of the recent and extinct pythons (Serpentes, Pythonidae), with notes on nomenclature, taxonomy, and distribution. „ZooKeys”. 66, s. 39–79, 2010. DOI: 10.3897/zookeys.66.683 (ang.). 
    15. Konieczne może się okazać przeniesienie populacji M. viridis z północnej części Nowej Gwinei do odrębnego gatunku Morelia azurea. Patrz: Wulf D. Schleip i Mark O’Shea. Annotated checklist of the recent and extinct pythons (Serpentes, Pythonidae), with notes on nomenclature, taxonomy, and distribution. „ZooKeys”. 66, s. 39-79, 2010. DOI: 10.3897/zookeys.66.683 (ang.). 
    16. Hanna Dobrowolska: Gady. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1981, s. 380. ISBN 83-01-00957-8.
    17. George R. Zug, Steve W. Gotte i Jeremy F. Jacobs. Pythons in Burma: Short-tailed python (Reptilia: Squamata). „Proceedings of the Biological Society of Washington”. 124 (2), s. 112–136, 2011. DOI: 10.2988/10-34.1 (ang.). 
    18. Część autorów podnosi podgatunek Python molurus bivittatus do rangi odrębnego gatunku Python bivittatus. Tak np. Wulf D. Schleip i Mark O’Shea. Annotated checklist of the recent and extinct pythons (Serpentes, Pythonidae), with notes on nomenclature, taxonomy, and distribution. „ZooKeys”. 66, s. 39–79, 2010. DOI: 10.3897/zookeys.66.683 (ang.). 
    19. Prawdopodobnie bliżej spokrewniony z gatunkami zaliczanymi do rodzajów Morelia, Leiopython, Liasis, Antaresia, Aspidites, Apodora i Bothrochilus niż z gatunkami zaliczanymi do rodzaju Python, w związku z czym konieczne jest przeniesienie go do odrębnego od Python rodzaju. Patrz: Lesley H. Rawlings, Daniel L. Rabosky, Stephen C. Donnellan, Mark N. Hutchinson. Python phylogenetics: inference from morphology and mitochondrial DNA. „Biological Journal of the Linnean Society”. 93 (3), s. 603–619, 2008. DOI: 10.1111/j.1095-8312.2007.00904.x (ang.). ; Robert Alexander Pyron, Frank T Burbrink i John J. Wiens. A phylogeny and revised classification of Squamata, including 4161 species of lizards and snakes. „BMC Evolutionary Biology”. 13, s. 93, 2013. DOI: 10.1186/1471-2148-13-93 (ang.).  Reynolds, Niemiller i Revell (2014) zaproponowali dla tego rodzaju nazwę Malayopython. Patrz: R. Graham Reynolds, Matthew L. Niemiller i Liam J. Revell. Toward a Tree-of-Life for the boas and pythons: Multilocus species-level phylogeny with unprecedented taxon sampling. „Molecular Phylogenetics and Evolution”. 71, s. 201–213, 2014. DOI: 10.1016/j.ympev.2013.11.011 (ang.). 
    20. P. Uetz & J. Hallermann: Higher taxa: Pythonidae (ang.). The Reptile Database. [dostęp 2019-03-02].
    Pyton żółtogłowy (Aspidites ramsayi) – gatunek australijskiego węża z rodziny pytonów. Występujący pospolicie w Australii Zachodniej, stał się krytycznie zagrożony w niektórych rejonach.Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.




    Warto wiedzieć że... beta

    iNaturalist – projekt z zakresu nauki obywatelskiej oraz serwis społecznościowy przyrodników, wolontariuszy oraz biologów oparty na idei nanoszenia na mapy i publikowania obserwacji gatunków roślin, zwierząt i grzybów. Obserwacje (zwykle dokumentowane zdjęciem) mogą zostać opublikowane poprzez stronę internetową oraz aplikację mobilną. Informacje zebrane przez projekt są wartościowym, publicznie dostępnym źródłem danych wykorzystywanym przez różne projekty naukowe, muzea, ogrody botaniczne, parki oraz inne organizacje. Aplikacja i strona internetowa są dostępne w języku angielskim.
    Nomen dubium (l. mn. nomina dubia; z łac. nomen, nominis = imię, nazwanie; dubius, -a, -um = wątpliwy, wahający się, niezdecydowany) – w nazewnictwie zoologicznym określenie nazwy naukowej o nieznanym lub wątpliwym zastosowaniu. W ICBN i ICNB fraza nomen dubium nie ma statusu.
    Encyclopedia of Life (w skrócie EOL, Encyklopedia Życia) – współtworzona przez wielu fachowców, anglojęzyczna, internetowa bezpłatna encyklopedia, której zadaniem jest zebranie informacji o wszystkich opisanych przez naukę gatunkach. Encyklopedia rozpoczęła swoje działanie 26 lutego 2008 r. z 30 000 hasłami. Olbrzymie zainteresowanie (11,5 mln trafień w ciągu 5,5 godz.) spowodowało przeciążenie serwisu i konieczne było przez kilka dni ograniczenie jego funkcjonalności.
    Pyton południowoafrykański (Python natalensis) – gatunek węża z rodziny pytonów. Status taksonomiczny tego pytona do dziś jest niejasny. Jest on również klasyfikowany jako podgatunek pytona skalnego (Python sebae) pod nazwą Python sebae natalensis.
    Azja (gr. Ἀσία Asía, łac. Asia) – część świata, razem z Europą tworząca Eurazję, największy kontynent na Ziemi. Z powodów historycznych i kulturowych sama Azja bywa również nazywana kontynentem (zob. alternatywne listy kontynentów).
    Grupa siostrzana (ang. sister–group) – w systematyce kladystycznej grupa organizmów powstała z jednej linii ewolucyjnej (grupy macierzystej) po jej rozszczepieniu. Dwie grupy siostrzane wraz ze swym wspólnym przodkiem stanowią grupę monofiletyczną. Gatunki należące do grupy siostrzanej charakteryzują się pewnymi specyficznymi, wspólnymi cechami (synapomorfiami), które nie występują jednak w grupie macierzystej (są ewolucyjnie nowe).
    Takson – jednostka zdefiniowana w systematyce organizmów jako grupa organizmów (populacja lub grupa populacji) zwykle uznawanych za filogenetycznie spokrewnione, wyróżniających się konkretną cechą różniącą je od innych jednostek taksonomicznych. Takson obejmuje wszystkie zawarte w nim taksony niższego poziomu. Kryterium pokrewieństwa stosowane jest w systemach filogenetycznych, mimo że taksonem w zasadzie może być dowolna grupa organizmów.

    Reklama