Prinz Eugen

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Prinz Eugen – niemiecki krążownik ciężki typu Admiral Hipper (wersja powiększona). Nazwa okrętu pochodzi od osoby austriackiego feldmarszałka z przełomu XVII i XVIII wieku, Eugeniusza Sabaudzkiego.

Wyspy Marshalla (Republika Wysp Marshalla, mah Aolepān Aorōkin M̧ajeļ, ang. Republic of the Marshall Islands) – państwo wyspiarskie na Oceanie Spokojnym, położone na północ od Nauru i Kiribati, na wschód od Mikronezji oraz na południe od amerykańskiej wyspy Wake.HMS Hood – brytyjski krążownik liniowy z okresu międzywojennego i II wojny światowej, ostatni i najpotężniejszy okręt tej klasy zbudowany dla Royal Navy. Zaprojektowany jako jedna z czterech jednostek typu Admiral, został znacząco zmodyfikowany na wstępnym etapie budowy, w wyniku doświadczeń wynikających z przebiegu bitwy jutlandzkiej, w której zniszczone zostały trzy brytyjskie krążowniki liniowe wcześniejszej konstrukcji. Zwodowano go 22 sierpnia 1918 roku, nadając imię na cześć admirała Samuela Hooda (1724–1816). Do służby wszedł w 1920 roku, jako jedyny okręt swojego typu, gdyż budowę trzech kolejnych ostatecznie zarzucono.

Zbudowany w 1937, do służby wszedł w 1940. W maju 1941 towarzyszył pancernikowi „Bismarck” w operacji „Rheinübung”. 24 maja 1941 wraz z "Bismarckiem" uczestniczył w bitwie z brytyjskimi okrętami „Hood” i „Prince of Wales”. Po bitwie i zatopieniu „Hooda”, uszkodzony przez „Prince of Wales”,„Prinz Eugen” odłączył się od „Bismarcka” zawijając do Brestu z powodu problemów z maszynami. Podczas postoju w suchym doku w Breście, 2 lipca 1941 został trafiony dwiema bombami alianckimi.

II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 roku (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa Osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci). W wojnie uczestniczyło 1,7 mld ludzi, w tym 110 mln z bronią. Według różnych szacunków zginęło w niej od 50 do 78 milionów ludzi.Kanał Panamski – sztuczny kanał wodny zbudowany w latach 1904-1914, położony w Panamie, na Przesmyku Panamskim, łączący wody Oceanu Atlantyckiego (przez Morze Karaibskie) z wodami Oceanu Spokojnego. Jest on jedną z najważniejszych dróg wodnych świata, która wydatnie skróciła trasę, jaką musiały pokonywać wcześniej statki, np. droga morska z San Francisco do Nowego Jorku uległa skróceniu o 14 500 km. Podczas budowy Kanału Panamskiego zmarło około 25 tys. robotników a około 20 tys. z nich zaraziło się malarią lub żółtą febrą.

W lutym 1942 wraz z pancernikami „Scharnhorst” i „Gneisenau” uczestniczył w operacji „Cerberus” – tj. powrocie dużych niemieckich okrętów przez kanał La Manche do Niemiec. Wkrótce potem stracił rufę po ataku brytyjskiego okrętu podwodnego HMS „Trident” i musiał udać się na remont do Kilonii. W latach 1942–1943 służył głównie na Bałtyku jako okręt szkolny. W 1944 został przebazowany do Finlandii.

Office of Naval Intelligence (ONI) (Biuro Wywiadu Marynarki Wojennej) – było pierwszą w historii Stanów Zjednoczonych służbą specjalną powołaną w celu gromadzenia informacji wojskowych na temat innych państw. Utworzono je 23 marca 1882 roku w celu gromadzenia i rejestracji użytecznych dla Departamentu Marynarki Wojennej, zarówno w czasie wojny jak i pokoju, informacji o obcych siłach morskich.Atol – typ płaskiej wyspy koralowej położonej na oceanie, składającej się z rafy koralowej w kształcie pierścienia otaczającego centralną depresję. Depresja ta nazywana laguną może być częścią wyłonionej wyspy, stanowić niewielki, lecz odrębny zbiornik wodny lub też być połączona z morzem.

Od października 1944 wspierał niemieckie oddziały walczące w Kurlandii. 15 października 1944 na północ od Helu zderzył się z krążownikiem „Leipzig”, odnosząc niewielkie uszkodzenia. Do kwietnia 1945 wspierał armię niemiecką w Prusach Wschodnich.

8 kwietnia 1945 udał się do Kopenhagi, gdzie w maju 1945 został przekazany Brytyjczykom. W grudniu 1945 przejęli go Amerykanie, którzy w 1946 wykorzystali go jako okręt-cel do prób z bronią jądrową na atolu Bikini (Able – atmosferyczny, 1 lipca 1946, Baker – podwodny, 25 lipca 1946). Okręt odniósł tylko nieznaczne uszkodzenia, później został odholowany i zatonął. Dopiero jesienią 2018 roku United States Navy rozpoczęła operację wypompowania skażonego radioaktywnie paliwa ze zbiorników krążownika.

Eugeniusz Sabaudzki, fr. Eugène-François de Savoie, niem. Prinz Eugen von Savoyen, wł. Eugenio di Savoia-Carignano (ur. 18 października 1663 w Paryżu, zm. 24 kwietnia 1736 w Wiedniu) – książę Sabaudii, dowódca armii austriackiej, jeden z najwybitniejszych dowódców w dziejach świata.Krążownik ciężki - historyczna klasa dużych okrętów artyleryjskich, podklasa krążowników. Klasa ta wykształciła się w latach 20. XX wieku i budowana była do pierwszych lat po II wojnie światowej. Krążowniki ciężkie początkowo nazywane były też krążownikami waszyngtońskimi. Podstawowym ich zadaniem było wspieranie innych okrętów w czasie bitew morskich, współdziałanie w ramach większych zespołów i niszczenie wrogiej żeglugi w ramach działań samodzielnych oraz ochrona własnych linii żeglugowych.

Obecnie spoczywa częściowo zatopiony na atolu Kwajalein (Wyspy Marshalla) – pozycja wraku 8°45′09,85″N 167°40′59,16″E/8,752736 167,683100.

„Prinz Eugen” był jedynym dużym niemieckim okrętem, który przetrwał wojnę.

Galeria[ | edytuj kod]

  • Wodowanie ciężkiego krążownika „Prinz Eugen” w 1938 r. w Kilonii

  • Ciężki krążownik „Prinz Eugen” w trakcie śluzowania przez Kanał Panamski w marcu 1946 r. w drodze na próby atomowe na Atolu Bikini

    Operacja Crossroads (ang. Operation Crossroads, dosłownie „Operacja Rozstaje”) – seria testów broni nuklearnej przeprowadzonych przez Stany Zjednoczone na atolu Bikini w archipelagu Wysp Marshalla (Ocean Spokojny) w lecie 1946 roku.Kurlandia (łot. Kurzeme – ziemia Kurów, niem. Kurland) – kraina historyczna w zachodniej części Łotwy na półwyspie nad Bałtykiem. Nazwa pochodzi od łotewskiego plemienia Kuronów (Kurów, Kursi). W szerszym kontekście nazwa używana na określenie Księstwa Kurlandii i Semigalii.
  • Ciężki krążownik „Prinz Eugen” na kotwicy w trakcie próby atomowych na Atolu Bikini

  • Zdjęcie lotnicze wraku zatopionego ciężkiego krążownika „Prinz Eugen” stan na lipiec 2018 r.

  • Rysunek rozpoznawczy z czasów II wojny światowej wydawany przez Biuro Wywiadu Marynarki Wojennej, przedstawiający klasę ciężkich krążowników typu Admiral Hipper, stan na styczeń 1942 r.

  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Jacek Zemło: US Navy wypompowuje skażone paliwo z Prinza Eugena (pol.). Konflikty.pl, 19 września 2018. [dostęp 2018-09-20].

    Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • Kriegsmarine | Prinz Eugen (ang.)
  • Gneisenau – niemiecki pancernik z okresu II wojny światowej, typu Scharnhorst. Nazwę tę wcześniej nosił krążownik pancerny "Gneisenau" z I wojny światowej.Operacja Cerberus, znana w angielskiej literaturze jako Channel Dash („rajd przez Kanał”) – operacja przedarcia się niemieckich pancerników przez kanał La Manche, podczas II wojny światowej, przeprowadzona w dniach 11-13 lutego 1942.




    Warto wiedzieć że... beta

    Prusy Wschodnie (niem. Ostpreußen) – część Królestwa Pruskiego, a potem zjednoczonych w XIX w. Niemiec (do 1945 r.). Prowincja Prusy Wschodnie powstała w 1772 r. z części ziem Polski (Warmii) oraz Prus Książęcych (z wyłączeniem Kwidzyna). Stolicą prowincji był Królewiec. W maju 1939 roku prowincja miała powierzchnię 36 991,71 km² i liczyła 2 488 122 mieszkańców.
    Kriegsmarine (die Kriegsmarine, rodzaj żeński; niem. tłum. Kriegs - wojenna i Marine - marynarka) - marynarka wojenna III Rzeszy Niemieckiej, część sił zbrojnych Niemiec istniejąca w latach 1935-1945 w ramach Wehrmachtu.
    Kwajalein – największy atol w archipelagu Wysp Marshalla w grupie Ralik. Wyspy zajmują powierzchnię 28,5 km². Miejsce lokalizacji wojskowej bazy lotniczej i morskiej USA, przede wszystkim zaś poligonu antybalistycznego Ronald Reagan Ballistic Missile Defense Test Site.
    Skażenie promieniotwórcze – znaczny wzrost aktywności promieniotwórczej przedmiotów, organizmów żywych, budynków i wielkich obszarów, powyżej naturalnego poziomu aktywności promieniotwórczej.
    Mierzeja Helska (kaszb. Hélskô Sztremlëzna; 313.52) – piaszczysty wał w kształcie kosy, będący ciągiem zalesionych wydm, utworzonych przez wiatr i prąd morski płynący na wschód wzdłuż polskiego brzegu.
    Bikini (marsz. Pikinni) – atol w archipelagu Wysp Marshalla. Ma on powierzchnię około 6 km² i składa się z 36 wysepek, które otaczają lagunę o powierzchni 594 km².
    Brest – miasto i gmina we Francji, w regionie Bretania, w departamencie Finistère; największe miasto Dolnej Bretanii.

    Reklama