Polskie Towarzystwo Matematyczne

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Polskie Towarzystwo Matematyczne (PTM)stowarzyszenie zrzeszające osoby związane z polską matematyką.

Ulica św. Anny – ulica na Starym Mieście w Krakowie. Jej najstarsza nazwa brzmiała: ul. Żydowska, gdyż prowadziła z Rynku do dzielnicy żydowskiej. Tu znajdowały się bożnica, cmentarz, a także łaźnia żydowska do czasów, gdy na początku XV w. przeniesiono Żydów w okolice dzisiejszego placu Szczepańskiego. Nazwa ulicy św. Anny wzięła swój początek od tutejszego kościoła św. Anny. Była to ulica uniwersytecka; znajdowały się tu bursy, kolegia, biblioteka. Zachowało się przy niej do dziś wiele zabytkowych budowli.Samuel Dickstein (ur. 12 maja 1851, zm. 28 września 1939 w Warszawie) – polski matematyk, pedagog i historyk nauki żydowskiego pochodzenia.

Jego cele to: .mw-parser-output div.cytat{display:table;border:1px solid #aaa;padding:0;margin-top:0.5em;margin-bottom:0.8em;background:#f9f9f9}.mw-parser-output div.cytat>blockquote{margin:0;padding:0.5em 1.5em}.mw-parser-output div.cytat-zrodlo{text-align:right;padding:0 1em 0.5em 1.5em}.mw-parser-output div.cytat-zrodlo::before{content:"— "}.mw-parser-output div.cytat.środek{margin-left:auto;margin-right:auto}.mw-parser-output div.cytat.prawy{float:right;clear:right;margin-left:1.4em}.mw-parser-output div.cytat.lewy{float:left;clear:left;margin-right:1.4em}.mw-parser-output div.cytat.prawy:not([style]),.mw-parser-output div.cytat.lewy:not([style]){max-width:25em}

a. reprezentowanie opinii i interesów polskiego środowiska matematycznego; b. krzewienie kultury matematycznej, w tym wspieranie edukacji matematycznej i popularyzacja matematyki; c. wspieranie badań matematycznych i zastosowań matematyki; d. dbałość o zachowanie tradycji matematyki polskiej; e. integracja polskiego środowiska matematycznego, w tym podtrzymywanie więzi z matematykami polskimi pracującymi za granicą; f. dbałość o należytą organizację i warunki pracy matematyków polskich.
(ze statutu PTM)

Historia[ | edytuj kod]

Założenie PTM[ | edytuj kod]

W dniu 2 kwietnia 1919 szesnastu matematyków krakowskich w sali Seminarium Filozoficznego znajdującej się w gmachu Collegium Nowodworskiego przy ul. Świętej Anny 12 powołało do życia Towarzystwo Matematyczne w Krakowie. Wśród zebranych znajdowali się m.in.: Stefan Banach, Leon Chwistek, Antoni Hoborski, Ludwik Hordyński, Franciszek Leja, Otton Nikodym, Alfred Rosenblatt, Jan Sleszyński, Stanisław Zaremba, Kazimierz Żorawski. Statut nowo utworzonego stowarzyszenia określał jego cel jako wszechstronne pielęgnowanie matematyki czystej i stosowanej przez odbywanie posiedzeń naukowych z odczytami. Powołano Zarząd Towarzystwa w składzie: prezes S. Zaremba, z-ca prezesa A. Hoborski, sekretarz F. Leja i skarbnik L. Hordyński.

Paulin Kazimierz Stefan Żórawski (Żorawski) (ur. 22 czerwca 1866 w Szczukach k. Ciechanowa, zm. 23 stycznia 1953 w Warszawie) – polski matematyk.Zdzisław Jan Ewangeli Antoni Krygowski (ur. 22 grudnia 1872 we Lwowie, zm. 10 sierpnia 1955 w Poznaniu – polski matematyk, inicjator badań kryptologicznych nad Enigmą, rektor Politechniki Lwowskiej.

W ciągu roku liczba członków Towarzystwa wzrosła do 40., wkrótce potem do 50. Przystąpowali do niego również matematycy spoza Krakowa, m.in. Samuel Dickstein, Zygmunt Janiszewski, Kazimierz Kuratowski, Stefan Mazurkiewicz, Wacław Sierpiński i Hugo Steinhaus. Reorganizacje Towarzystwa

W 1920 przeprowadzono reorganizację Towarzystwa przekształcając je na organizację ogólnopolską pod nazwą Polskie Towarzystwo Matematyczne (w skrócie PTM) z nowym statutem opracowanym 11 i 12 grudnia 1920 roku. Zarząd Towarzystwa pozostał nadal w Krakowie, zamiejscowi członkowie mogli za zgodą Zarządu tworzyć oddziały w innych miastach. Pierwszy powstał Oddział Lwowski w 1921, a w 1923 utworzyły się Oddziały w Warszawie, Poznaniu i Wilnie. W roku 1928 Towarzystwo liczyło 165 członków.

Commentationes Mathematicae (Prace Matematyczne) – rocznik wydawany przez Polskie Towarzystwo Matematyczne, ISSN 0373-8299.Polskie Towarzystwo Informatyczne – organizacja zrzeszająca polskich informatyków, zarejestrowana 22 maja 1981. Celem PTI jest wspieranie działalności naukowej w obszarach związanych z informatyką, popularyzacja informatyki, reprezentowanie członków przed instytucjami w kraju i za granicą. Skupia (2006) ok. 2000 osób, jest organizatorem cyklicznych przedsięwzięć środowiskowych (krajowych i międzynarodowych konferencji, spotkań integracyjnych informatyków, konkursów, nagród).

Na Nadzwyczajnym Walnym Zebraniu 14 marca 1936 we Lwowie przeprowadzono kolejną reformę organizacyjną tworząc z PTM federacje oddziałów okręgowych. Oddziały te posiadały własne zarządy, których prezesi byli jednocześnie członkami Zarządu Głównego na czele którego stali: prezes, sekretarz i skarbnik. Prawo głosu na Walnym Zgromadzeniu przyznano delegatom oddziałów proporcjonalnie do ilości członków w danym oddziale. Przeniesiono ponadto siedzibę Towarzystwa do Warszawy, a w 1937 utworzono Oddział Krakowski (zatem PTM miało wtedy 5 oddziałów).

Wiktor Emeryk Jan Staniewicz herbu Gozdawa (ur. 21 września 1866 w Samarze, zm. 23 grudnia 1932 w Wilnie) – polski matematyk, profesor i rektor Uniwersytetu Stefana Batorego w Wilnie.Kazimierz Władysław Bartel (ur. 3 marca 1882 we Lwowie, zm. 26 lipca 1941 tamże) – polski polityk, profesor, matematyk (jego prace dotyczyły głównie geometrii), rektor Politechniki Lwowskiej. Poseł na Sejm, pierwszy premier Polski po przewrocie majowym, premier pięciu rządów Rzeczypospolitej, senator, w latach 1919–1920 kierownik Ministerstwa Kolei Żelaznych, wicepremier oraz minister wyznań i oświecenia publicznego w pierwszym rządzie Józefa Piłsudskiego, podpułkownik saperów Wojska Polskiego, wolnomularz. Po ataku Niemiec na ZSRR podczas II wojny światowej i zajęciu Lwowa przez Wehrmacht, odmówił kolaboracji z nazistami, za co został przez nich zamordowany.

Działalności PTM w okresie międzywojennym[ | edytuj kod]

Wydawnictwa PTM

Realizując swe cele Towarzystwo zaczęło wydawać „Rozprawy Polskiego Towarzystwa Matematycznego”. Tom pierwszy został wydany w Krakowie w 1921 roku. Następny tom wydano rok później pod nazwą „Annales de la Societe Polonaise de Mathematique” i zawierał on 8 prac naukowych. Redaktorem „Annales” był Stanisław Zaremba. Do wybuchu II wojny światowej wydano 17 tomów. Czasopismo wychodziło w językach kongresowych, ale „Dodatki” drukowane do niektórych tomów były w języku polskim. Zawierały one m.in. dokumenty z życia Towarzystwa takie jak statut, sprawozdania, protokoły.

Otton Marcin Nikodym (ur. 3 sierpnia 1887 w Zabłotowie koło Kołomyi, zm. 4 maja 1974 w Utica, Stany Zjednoczone) – polski matematyk uznany za wkład w rozwój teorii miary, analizy funkcjonalnej, równań różniczkowych i opisowej teorii mnogości. Jeden z założycieli Polskiego Towarzystwa Matematycznego w 1919.Fundamenta Informaticae (Roczniki Polskiego Towarzystwa Matematycznego Seria IV) – 5/rok wydawany przez Polskie Towarzystwo Matematyczne oraz IOS Press(Poland). ISSN 0169-2968.
Zjazdy PTM i posiedzenia

Towarzystwo organizowało Polskie Zjazdy Matematyczne i trzy takie zjazdy odbyły się przed 1939. Pierwszy zjazd odbył się we Lwowie w dniach 7–10 września 1927 roku i zgromadził ok. 200 uczestników, a wśród nich kilku naukowców z zagranicy. Następny Zjazd miał miejsce w Wilnie w dniach 23–26 września 1931, a trzeci w Warszawie (28.09–3.10.1937).

Andrzej Stanisław Mostowski (ur. 1 listopada 1913 we Lwowie, zm. 22 sierpnia 1975 w Vancouver, Kanada) – polski matematyk zajmujący się głównie podstawami matematyki, przedstawiciel warszawskiej szkoły matematycznej.Roman Sikorski (ur. 11 lipca 1920 w Mszczonowie, zm. 12 września 1983 w Warszawie) – polski matematyk, profesor Uniwersytetu Warszawskiego i Instytutu Matematycznego PAN, członek rzeczywisty PAN (od 1964), autor prac z logiki matematycznej, algebr Boole’a, topologii, funkcji rzeczywistych, analizy funkcjonalnej (teoria wyznacznikowa dla pewnego typu operatorów liniowych ograniczonych na przestrzeniach Banacha), oryginalne ujęcie teorii dystrybucji.

W okresie międzywojennym wygłoszono 1143 referaty na posiedzeniach Polskiego Towarzystwa Matematycznego, w tym:

  • w Oddziale Warszawskim – 446
  • w Oddziale Lwowskim – 373
  • w Oddziale Krakowskim – 184
  • w Oddziale Poznańskim – 76
  • w Oddziale Wileńskim – 64.
  • Działalność po 1945[ | edytuj kod]

    Pierwsze powojenne zebranie oddziałowe odbyło się w Krakowie 27 marca 1945 roku, W marcu 1946 zebrał się Zarząd, jeszcze w składzie z 1939 roku – zabrakło prezesa Stefana Banacha (zmarł w 1945 roku we Lwowie), a już w maju tego roku wybrano nowy Zarząd Główny w składzie: prezes Kazimierz Kuratowski, skarbnik Karol Borsuk i sekretarz Andrzej Stanisław Mostowski.

    Bolesław Szafirski (ur. 1935 w Ilkowicach) – polski matematyk, profesor zwyczajny Uniwersytetu Jagiellońskiego, członek korespondent Polskiej Akademii Umiejętności, prezes Polskiego Towarzystwa Matematycznego w latach 1999-2001 i 2001-2003.Kazimierz Kuratowski (ur. 2 lutego 1896 w Warszawie, zm. 18 czerwca 1980 w Warszawie), polski matematyk, jeden z czołowych przedstawicieli warszawskiej szkoły matematycznej.

    W grudniu 1946 miał miejsce IV Polski Zjazd Matematyków we Wrocławiu, w którym uczestniczyło 48 delegatów. Edward Marczewski tak opisał to wydarzenie w 1969: Przystąpiliśmy jesienią 1946 r. do zorganizowania we Wrocławiu spotkania matematyków z całego kraju. Nazwaliśmy je skromnie Konferencją Matematyków Polskich, ale PTM uznało ją ex post za IV Polski Zjazd Matematyczny. (...) Zjazd odbył się w dniach 12-14 grudnia 1946 r. i obejmował, oprócz referatów naukowych, akademię ku czci Stefana Banacha oraz posiedzenie poświęcone pamięci wszystkich zmarłych podczas wojny matematyków polskich. Prócz tego prof Wacław Sierpiński wygłosił 12 grudnia wykład dla studentów matematyki.

    Na Walnym Zgromadzeniu, które obradowało w ramach tego Zjazdu ustanowiono trzy nagrody (im. Stefana Banacha, im. Stefana Mazurkiewicza oraz im. Stanisława Zaremby), które miały być przyznawane za najlepsze prace matematyczne ogłoszone w ciągu ostatnich dwóch lat.

    Annales Polonici Mathematici – czasopismo matematyczne wydawane przez Instytut Matematyczny PAN, ISSN: 0066-2216(p) 1730-6272(e). Każdego roku ukazują się 2 tomy po 3 numery. Wszystkie artykuły publikowane przez to czasopismo są indeksowane i opisywane w Mathematical Reviews.Nagroda im. Stefana Banacha − polska nagroda przyznawana przez Polskie Towarzystwo Matematyczne od 1946 roku za osiągnięcia w badaniach matematycznych, opublikowane w formie książek lub prac naukowych.

    Poszczególne oddziały terenowe zaczęły reaktywować swą działalność. Powstawały też nowe: w Łodzi w 1946, w Lublinie w 1947, w Gdańsku w 1949, w Toruniu w 1952, w Gliwicach w 1954 i w Szczecinie w 1956 roku.

    Podczas 6. Forum Matematyków Polskich (7-12 września 2015 r.) grupa członków PTM w składzie: Urszula Foryś, Krystyna Jaworska, Stanisława Kanas, Małgorzata Migda i Ewa Schmeidel postanowiła utworzyć stowarzyszenie o nazwie Polskie Towarzystwo Kobiet w Matematyce (w skrócie PTKM). 2 kwietnia 2016 w Rzeszowie zorganizowany został Zjazd Założycielski PTKM, w którym udział wzięło 25 osób. PTKM zostało formalnie zarejestrowane 5 lipca 2016.

    Organizacja pożytku publicznego (OPP) − termin wprowadzony w Polsce 1 stycznia 2004 przepisami ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie.Lwów (dawna nazwa form. Królewskie Stołeczne Miasto Lwów), ukr. Львів (Lwiw), ros. Львов (Lwow), niem. Lemberg, łac. Leopolis, jidysz לעמבערג ,לעמבעריק (Lemberg, Lemberik), orm. Լվով (Lwow) – miasto na Ukrainie, ośrodek administracyjny obwodu lwowskiego.

    Prezesi PTM[ | edytuj kod]

     Z tym tematem związana jest kategoria: Prezesi Polskiego Towarzystwa Matematycznego.

    Funkcję prezesa PTM pełnili kolejno: Stanisław Zaremba (1919–1921, 1936–1937), Wiktor Staniewicz (1921–1923), Samuel Dickstein (1923–1926), Zdzisław Krygowski (1926–1928), Wacław Sierpiński (1928–1930), Kazimierz Bartel (1930–1932), Stefan Mazurkiewicz (1932–1936, 1937–1939), Stefan Banach (1939–1945), Karol Borsuk (1946), Kazimierz Kuratowski (1946–1953), Stefan Straszewicz (1953–1957), Edward Marczewski (1957–1959), Tadeusz Ważewski (1959–1961), Władysław Ślebodziński (1961–1963), Franciszek Leja (1963–1965), Roman Sikorski (1965–1977), Władysław Orlicz (1977–1979), Jacek Szarski (1979–1981), Zbigniew Ciesielski (1981–1983), Wiesław Żelazko (1983–1985), Stanisław Balcerzyk (1985–1987), Andrzej Pelczar (1987–1991), Julian Musielak (1991–1993), Kazimierz Goebel (1993–1999), Bolesław Szafirski (1999–2003), Zbigniew Palka (2003–2005), Stefan Jackowski (2005–2013), Wacław Marzantowicz (2014–2019), Jacek Miękisz (od 2020).

    Stefan Mazurkiewicz (ur. 25 września 1888 w Warszawie, zm. 19 czerwca 1945 w Grodzisku pod Warszawą) polski matematyk, jeden z czołowych przedstawicieli warszawskiej szkoły matematycznej.Mathematica Applicanda (Roczniki Polskiego Towarzystwa Matematycznego Seria III) – czasopismo wydawane przez Polskie Towarzystwo Matematyczne od 1973 roku.


    Podstrony: 1 [2] [3] [4]




    Warto wiedzieć że... beta

    Teoria prawdopodobieństwa (także rachunek prawdopodobieństwa lub probabilistyka) – dział matematyki zajmujący się zdarzeniami losowymi. Rachunek prawdopodobieństwa zajmuje się badaniem abstrakcyjnych pojęć matematycznych stworzonych do opisu zjawisk, które nie są deterministyczne: zmiennych losowych w przypadku pojedynczych zdarzeń oraz procesów stochastycznych w przypadku zdarzeń powtarzających się (w czasie). Jako matematyczny fundament statystyki, teoria prawdopodobieństwa odgrywa istotną rolę w sytuacjach, w których konieczna jest analiza dużych zbiorów danych. Jednym z największych osiągnięć fizyki dwudziestego wieku było odkrycie probabilistycznej natury zjawisk fizycznych w skali mikroskopijnej, co zaowocowało powstaniem mechaniki kwantowej.
    Jacek Szarski, (ur. 6 lutego 1921 w Krakowie - zm. 21 lutego 1980 w Zakopanem) matematyk, prezes Polskiego Towarzystwa Matematycznego (1979-1981), absolwent i wykładowca Uniwersytetu Jagiellońskiego, od 1966 profesor zwyczajny, od 1969 członek-korespondent PAN.Pochodził ze znanej rodziny kupieckiej był synem Antoniego Szarskiego (zm.1946) oraz wnukiem Henryka Szarskiego.Pochowany został w grobowcu rodzinnym na krakowskich Rakowicach
    International Standard Name Identifier (ISNI) – unikalny identyfikator służący wystandaryzowanej identyfikacji obiektów, podmiotów, autorów dzieł, utworów i publikacji.
    Nagroda im. Kazimierza Kuratowskiego jest przyznawana za osiągnięcia naukowe z matematyki osobom które nie ukończyły 30 lat i jest uważana za najbardziej prestiżową z polskich nagród dla młodych matematyków. Nagroda została ustanowiona w 1981 roku przez Zofię Kuratowską (córkę Kazimierza Kuratowskiego), Instytut Matematyczny Polskiej Akademii Nauk i Polskie Towarzystwo Matematyczne.
    Delta – matematyczno-fizyczno-informatyczno-astronomiczny miesięcznik popularny wydawany przez Uniwersytet Warszawski przy współpracy towarzystw naukowych: Polskiego Towarzystwa Matematycznego, Polskiego Towarzystwa Fizycznego, Polskiego Towarzystwa Astronomicznego i Polskiego Towarzystwa Informatycznego.
    Józef Marcinkiewicz (ur. 30 marca 1910 w Cimoszce, zm. 1940 w Charkowie) – polski matematyk, autor prac z dziedziny analizy matematycznej, dr filozofii, docent Uniwersytetu Wileńskiego, porucznik rezerwy piechoty Wojska Polskiego, zbrodni katyńskiej.
    Didactica Mathematicae (Roczniki Polskiego Towarzystwa Matematycznego Seria IV) – czasopismo wydawane przez Polskie Towarzystwo Matematyczne od 1982 roku.

    Reklama