Plebiscyt w Sopronie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Plakat propagandowy z okresu plebiscytu

Plebiscyt w Sopronieplebiscyt terytorialny przeprowadzony w dniach 14–16 grudnia 1921 roku na pograniczu węgiersko-austriackim, w mieście Sopron (niem. Ödenburg) oraz jego najbliższych okolicach. Większość głosów (65,1%) otrzymała opcja węgierska, w związku z czym 1 stycznia 1922 roku Rada Ambasadorów zadecydowała o pozostawieniu obszaru objętego plebiscytem na Węgrzech. 20 lutego 1922 roku Austria uznała tę decyzję.

Sopron (niem. Ödenburg, czes. Šoproň, polska wymowa: szopron) – miasto i region na Węgrzech. Liczba ludności Sopronu w 2011 roku wyniosła ponad 60,7 tys.Traktat w Trianon – podpisany 4 czerwca 1920 w pałacu Grand Trianon w Wersalu traktat pokojowy między Węgrami a państwami Ententy: USA (które go nigdy nie ratyfikowały), Wielką Brytanią, Francją, Włochami, Rumunią, Królestwem SHS (późniejsza Jugosławia), Czechosłowacją i Polską.

Plebiscyt był konsekwencją niekorzystnego dla Węgrów traktatu w Trianon, zgodnie z którym sporny teren Burgenlandu przypadł Austrii. Do objęcia tego terenu przez austriacką administrację jednak nie doszło. Na spornym terenie wybuchło zbrojne powstanie, w wyniku którego 4 października 1921 roku niepodległość proklamował, nieuznany na arenie międzynarodowej, Palatynat Litawski. Po mediacji Włoch ostatecznie niemal cały Burgenland przypadł Austrii. Jedynym ustępstwem na rzecz Węgrów było przeprowadzenie plebiscytu w największym ośrodku regionu, Sopronie i jego okolicach.

Rada Ambasadorów (Konferencja Ambasadorów) – międzynarodowy organ wykonawczy kończącego I wojnę światową traktatu wersalskiego, działający w latach 1920–1931.Harka (niem. Harkau) - wieś i gmina w północno-zachodniej części Węgier, w pobliżu miasta Sopron. Gmina liczy 1 801 mieszkańców (styczeń 2011) i zajmuje obszar 11 km².

Granica węgiersko-austriacka ustalona po plebiscycie okazała się trwała i do dziś Sopron wraz z okolicami objętymi plebiscytem pozostaje na Węgrzech, zaś pozostała część Burgenlandu należy do Austrii tworząc osobny kraj związkowy.

Wyniki plebiscytu[ | edytuj kod]

Szczegółowe wyniki plebiscytu:

W pięciu miejscowościach: Fertőrákos (niem. Kroisbach), Ágfalva (niem. Agendorf), Balf (niem. Wolfs), Harka (niem. Harkau) i Sopronbánfalva (niem. Wandorf) głosowano za Austrią, jednak zostały one wraz z całym terenem plebiscytowym przyłączone na powrót do Węgier.

Burgenland (węg. Őrvidék, chorw. Gradišće) – najbardziej wysunięty na wschód i najmłodszy kraj związkowy Austrii.Balf (niem. Wolfs) - miejscowość w północno-zachodnich Węgrzech, u wschodnich podnóży Gór Soprońskich, kilka kilometrów na południe od Jeziora Nezyderskiego, 7 kilometrów od Sopronu i 75 kilometrów od Wiednia.


Przypisy[ | edytuj kod]

  1. Thomas Spira: The Sopron (Odenburg) Plebiscite of December 1921 and the German Nationality Problem (ang.). www.hungarianhistory.com. [dostęp 2011-08-09].
  2. László Gulyás: BENEŠ: Statesman or charlatan? The plans and the reality 1908–1948. Toronto, Buffalo: Corvinus Publishing, s. 178–179. ISBN 1-882785-21-5. (ang.)
  3. Molnár Zsolt: REVÍZIÓS POLITIKA A HORTHY-KORSZAKBAN. 2007, s. 19. (węg.)
Lajtabánság (węg. "Palatynat Litawski", niem. Leitha-Banat) – efemeryczny twór państwowoprawny istniejący na obszarze dzisiejszego Burgenlandu z miastem Sopron w 1921.Węgry (węg. Magyarország) – państwo śródlądowe w Europie Środkowej, od 1955 członek ONZ, od 1999 członek NATO, od 2004 członek Unii Europejskiej.




Warto wiedzieć że... beta

Ágfalva (niem. Agendorf) - wieś i gmina w północno-zachodniej części Węgier, w pobliżu miasta Sopron. Gmina Ágfalva liczy 2 164 mieszkańców (styczeń 2011) i zajmuje obszar 13,07 km².

Reklama