Piramida ekologiczna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Piramida ekologiczna

Piramida ekologiczna, piramida Eltona, piramida eltonowska, piramida liczb, piramida troficzna – zaproponowany przez Charlesa Eltona w 1927 roku graficzny sposób przedstawiania struktury troficznej ekosystemu.

Ekosystem (gr. oikos – dom, mieszkanie, gospodarstwo; gr. systēmatikós – zestawiony od sýstēma – zestawienie, połączenie od synistánai – zestawiać) – dynamiczny układ ekologiczny, na który składa się zespół organizmów (biocenoza) połączonych relacjami troficznymi (tworzących sieć troficzną) wraz ze środowiskiem przezeń zajmowanym, czyli biotopem, w którym zachodzi przepływ energii i obieg materii. W skrócie zatem ekosystem to biocenoza wraz z biotopem. Ekosystemy wyodrębniane są na podstawie istnienia silniejszych powiązań w ich obrębie niżeli między ich składowymi a otoczeniem (biologicznie ważne pierwiastki chemiczne krążą intensywniej w obrębie poszczególnych ekosystemów niż pomiędzy nimi).Zooplankton - plankton stworzony z organizmów zwierzęcych. W jego skład wchodzą przedstawiciele wielu grup zwierząt, np.: pierwotniaki, wrotki, skorupiaki, osłonice i larwy owadów. Zooplankton pełni ważną rolę w funkcjonowaniu ekosystemów wodnych, jest składnikiem wielu sieci troficznych. Z jednej strony odżywia się fitoplanktonem i bakterioplanktonem, regulując liczebność tych grup, z drugiej strony stanowi bazę pokarmową ryb planktonożernych. Narybek większości gatunków ryb słodkowodnych odżywia się zooplanktonem.

Wyróżnia się:

  • piramidę liczb – prezentuje proporcje liczby osobników na każdym z poziomów troficznych
  • piramidę biomasy – prezentuje proporcje ilości biomasy na każdym z poziomów troficznych
  • piramidę energii – prezentuje proporcje ilości energii wykorzystywanej na każdym z poziomów troficznych,
  • a czasem liczb, biomasy i produkcji.

    Fitoplankton – mikroskopijne organizmy roślinne (w tym glony niezaliczane do królestwa roślin w niektórych systemach taksonomicznych) oraz sinice (należące do Procaryota) , które biernie unoszą się w wodzie, nie posiadając zdolności ruchu lub tylko w znacznie ograniczonym zakresie.Charles Sutherland Elton (ur. 29 marca 1900 w Manchesterze, zm. 1 maja 1991 w Oksfordzie) – angielski zoolog i ekolog, uznawany za twórcę nowoczesnej ekologii zwierząt, w tym m.in. pierwszych definicji niszy ekologicznej (Eltonian niche), łańcucha i sieci pokarmowej oraz piramidy ekologicznej, badacz gatunków inwazyjnych i oscylacji liczebności populacji.

    Za podstawę piramidy ekologicznej przyjmuje się wartości dotyczące producentów, wyżej prezentuje się dane dotyczące konsumentów kolejnych rzędów. Zwykle wartości spadają od producentów do konsumentów najwyższych rzędów, jednak czasem proporcje mogą być inne (np. piramida biomasy dla otwartego morza, gdzie uwzględniono fitoplankton i zooplankton)

    Diagram (gr. διαγραμμα – zarys, figura geometryczna) – uproszczona reprezentacja graficzna pewnych pomysłów, idei, konstrukcji, zależności, danych statystycznych, bądź struktur anatomicznych, wykorzystywana we wszystkich dziedzinach życia do obrazowej reprezentacji wiedzy. Człowiek jest istotą, która większość informacji o otoczeniu czerpie ze zmysłu wzroku. Ludzkie oczy są bardzo wrażliwe na kształty i kolory. Jeżeli przekaz, który da się zawrzeć w słowach, zostanie przedstawiony na kolorowym diagramie, to dla odbiorców stanie się on łatwiejszy do zrozumienia. Pewne typy wykresów zwyczajowo nazywane są diagramami.Poziom troficzny – grupa organizmów pełniąca podobną rolę w obiegu materii i przepływie energii w biocenozie. Dana grupa organizmów może zajmować jednocześnie różne poziomy troficzne.

    Uwagi[ | edytuj kod]

    1. Inne źródła podają, że piramida liczb jest rodzajem piramidy ekologicznej.

    Przypisy[ | edytuj kod]

    1. ekologiczna piramida, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2012-06-13].
    2. Marzena Popielarska-Konieczna: Słownik szkolny: biologia. Kraków: Wydawnictwo Zielona Sowa, 2003, s. 381. ISBN 83-7389-096-3.
    3. praca zbiorowa pod redakcją Małgorzaty Maćkowiak i Anny Michalak: Biologia: jedność i różnorodność. Warszawa: Wydawnictwo Szkolne PWN, 2008, s. 893-894. ISBN 978-83-7446-134-4.
    4. Biologia: słownik encyklopedyczny. Warszawa: Wydawnictwo Europa, 2001, s. 251. ISBN 83-87977-73-X.
    Producent – organizm wytwarzający związki organiczne ze związków nieorganicznych tworząc w ten sposób pierwszy poziom troficzny.




    Reklama