Piotr Gorajski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Piotr Gorajski herbu Korczak (zm. 1619) – starosta uszpolski, przywódca szlachty w rokoszu Zebrzydowskiego, mówca sejmowy, obrońca wolności sumienia i praw protestantów, alchemik.

Województwo sandomierskie – jednostka terytorialna Korony Królestwa Polskiego, później Rzeczypospolitej Obojga Narodów istniejąca od XIV wieku do 1795 r., część prowincji małopolskiej. Obejmowała powierzchnię 23 860 km² posiadając 7 powiatów. Siedzibą wojewody był Sandomierz, a sejmiki ziemskie odbywały się w Opatowie.Biblioteka Narodowa (BN) – polska biblioteka narodowa w Warszawie, na Ochocie, na Polu Mokotowskim, narodowa instytucja kultury założona w 1928.

Wykształcenie i działalność polityczna[ | edytuj kod]

Początkowo kształcił się na dworze hetmana Jana Tarnowskiego. Później studiował m.in. w Bazylei w 1579, w Paryżu w 1582, w Wittenberdze w 1583.

Po powrocie do kraju zaangażował się w działalność polityczną. Był posłem z województwa sandomierskiego m.in. na sejm 1600, 1607 i 1611, deputatem do sprawy brandenburskiej. W 1608 otrzymał godność starosty uszpolskiego.

Rokosz Zebrzydowskiego, rokosz sandomierski – bunt szlachty przeciwko Zygmuntowi III Wazie trwający w latach 1606–1609. Wybuchł po śmierci głównego opozycjonisty wobec polityki króla – Jana Zamoyskiego – który był przeciwnikiem zbrojnych wystąpień przeciwko władzy monarszej. Wystąpienie zostało stłumione zbrojnie powodując spadek zaufania do władzy królewskiej.Bazylea (niem. Basel, fr. Bâle, wł. /retorom. Basilea, łac. Basilia) – miasto szwajcarskie u styku granic trzech państw: Szwajcarii, Niemiec i Francji, nad rzeką Ren, u ujścia rzek Birs i Wiese. Miasto Bazylea tworzy razem z gminami Riehen i Bettingen kanton Bazylea-Miasto. Miasto dzieli się na Małą Bazyleę (Kleinbasel) na prawym i Wielką Bazyleę (Grossbasel) ze Wzgórzem Katedralnym na lewym brzegu Renu. Do miasta wcielono dawną osadę rybacką Kleinhüningen.

Był aktywnym członkiem kościoła ewangelicko-reformowanego. Działał w opozycji do króla Zygmunta III Wazy, którego oskarżał o łamanie zasad wolności religijnej. W czasie sejmu 1611 wypowiadając się w sprawie religii przekonywał, że jego wyznanie pochodzi z nieba a nie "z Rzymu od pana papieża", co spotkało się z ostrym odzewem ze strony katolików.

Andrzej Wolan herbu Lis, inna forma nazwiska: Andreas Volanus Polonus, krypt.: A. V., A. W., (ur. około 1530/1531, najprawdopodobniej w okolicach Lwówka, zm. 6 stycznia 1610 w Bijuciszkach) – polsko-litewski pisarz, tłumacz, publicysta, polemista i teolog protestancki epoki renesansu, przywódca kalwinów litewskich, sekretarz królewski.Herb (nazwa przyjęta z niem. Erbe "dziedzictwo") – znak rozpoznawczo-bojowy, wywodzący się z symboliki heroicznej lub znaków własnościowych, od XII w. ustalany według ścisłych reguł heraldycznych, pełniący funkcję wyróżnika osoby stanu rycerskiego, później szlacheckiego, także rodziny, rodu, organizacji kościelnej, mieszczańskiej bądź cechu rzemieślniczego, korporacji, miasta, jednostki podziału terytorialnego lub państwa.

W 1606 włączył się w skierowany przeciw Zygmuntowi III rokosz Zebrzydowskiego. Był jednym z przywódców szlachty biorącej udział w rokoszu, lecz mimo to nie zdecydował się podpisać aktu detronizacji monarchy. Jego zaangażowanie było motywowane względami religijnymi (konsekwentnie walczył z rosnącymi wpływami katolicyzmu, który był wyznaniem faworyzowanym przez Zygmunta III).

Mecenat - opieka wpływowych i bogatych miłośników i amatorów literatury i sztuki nad twórcami. Na ogół wiąże się to z finansowym wspieraniem tych artystów i ich poczynań.Starosta – urząd związany z zarządzaniem jednostką administracyjną. W Polsce urząd starosty został wprowadzony podczas panowania króla Wacława II (1291-1305) z czeskiej dynastii Przemyślidów w celu sprawniejszego zarządzania krajem. Stanowisko to na przestrzeni lat zmieniało swoje znaczenie i funkcje, znane jest też w sąsiednich krajach. Obecnie w Polsce funkcja starosty oznacza osobę kierującą powiatem.

Z własnej kieszeni utrzymywał zbory protestanckie. Zagrabił uposażenie pniowskiej parafii, a tamtejszy kościół przekształcił w zbór kalwiński.

Protekcji udzielał mu książę Janusz Ostrogski. Za jego sprawą był zamieszany w proces fałszowania monety (wraz z Andrzejem Męcińskim, Marcinem Silnickim i Janem Zaduskim), jednak z uwagi na chorobę nie został za to osądzony. Ostatecznie z pomocą kanclerza Jerzego Ossolińskiego udało mu się oczyścić z zarzutów.

Przegląd Historyczny - polskie czasopismo historyczne. Jest wydawane od lat 1905 - 1907 . Obecnie jest wydawane przez Wydawnictwo DiG we współpracy z Towarzystwem Miłośników Historii w Warszawie oraz Instytutem Historycznym Uniwersytetu Warszawskiego. Pierwszym redaktorem naczelnym był Jan Karol Kochanowski.Andrzej Męciński z Kurozwięk (zm. 1618 r.) – absolwent uczelni w Lipsku, kalwinista, kasztelan wieluński (ok. 1603 r.), starosta brzeźnicki (2 kwietnia 1590-8 sierpnia 1602).


Podstrony: 1 [2] [3]




Warto wiedzieć że... beta

Zbigniew Gorajski (ur. 1596, zm. 1655) – szlachcic herbu Korczak, z wyznania kalwin, należał do czołówki znanych, wykształconych i majętnych ludzi I Rzeczypospolitej. Od 1641 r. kasztelan chełmski, od 1653 kijowski, w latach 1628-1641 wielkrotny marszałek sejmiku województwa lubelskiego, uczestnik sejmów walnych, poseł podczas rokowań ze Szwecją w roku 1646.
Katolicyzm – doktryna Kościoła chrześcijańskiego – jedna z dwóch grup Kościołów, obok Kościoła prawosławnego, powstałych w wyniku rozłamu w Kościele chrześcijańskim w 1054 (tzw. schizmy wschodniej). Jedna z największych grup wyznań chrześcijańskich, obok prawosławia i protestantyzmu oraz ogół zasad wiary i życia religijnego do których odwołuje się Kościół Kościół katolicki wraz z Kościołami wschodnimi pozostającymi z nim w pełnej jedności, wspólnoty tradycjonalistyczne, starokatolickie oraz część anglikańskich, liberalnych i niezależnych.
Sejm 1690 – sejm zwyczajny I Rzeczypospolitej został zwołany przez króla Jana III Sobieskiego 31 października 1689 roku do Warszawy.
International Standard Name Identifier (ISNI) – unikalny identyfikator służący wystandaryzowanej identyfikacji obiektów, podmiotów, autorów dzieł, utworów i publikacji.
Protestantyzm – jedna z głównych gałęzi chrześcijaństwa, obok katolicyzmu i prawosławia, na którą składają się wyznania religijne powstałe na skutek ruchów reformacyjnych wewnątrz Kościoła rzymskokatolickiego rozpoczętych wystąpieniem Marcina Lutra w XVI wieku oraz ruchów przebudzeniowych w łonie macierzystych wyznań protestanckich w kolejnych stuleciach.
Europa – część świata (określana zwykle tradycyjnym, acz nieścisłym mianem kontynentu), leżąca na półkuli północnej, na pograniczu półkuli wschodniej i zachodniej, stanowiąca wraz z Azją kontynent Eurazję.
Wolność religijna – prawo do wyznawania wybranej religii bądź niewyznawania żadnej, wykluczając zarówno uprzywilejowanie jak i prześladowania czy dyskryminację na tym tle. Wiąże się z tolerancją i szacunkiem wobec wyznawców innych religii oraz niewierzących. W sytuacji przestrzegania zasad wolności religijnej niedozwolone jest zabranianie wiernym swobodnego uzewnętrzniania swoich przekonań religijnych, nakłanianie do wyboru wyznania lub łamania zasad już wybranej wiary.

Reklama