Pezinok

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Pezinok – miasto powiatowe w zachodniej Słowacji, u podnóża Małych Karpat, około 20 km na północny wschód od Bratysławy. Około 21,2 tys. mieszkańców. Słynie z winnic przynależących do obszaru Winnic Małokarpackich, wyrabiających jedne z najlepszych markowych win na Słowacji. Pierwsza wzmianka o miejscowości pochodzi z 1208 roku. W mieście rozwinął się przemysł winiarski, ceramiczny oraz drzewny.

Małe Karpaty (514.2, słow. Malé Karpaty, węg. Kis-Kárpátok, niem. Kleine Karpaten) – pasmo górskie w zachodniej Słowacji. Stanowią najbardziej wysunięty na południowy zachód pasmo Centralnych Karpat Zachodnich.Filharmonia Słowacka (słow. Slovenská filharmónia) – orkiestra symfoniczna w Bratysławie na Słowacji. Została założona w 1949 roku. Od lat 1950 jej siedziba mieści się w bratysławskiej Reducie.

Postacie związane z miastem[ | edytuj kod]

W Pezinku urodziło się wielu znaczących przedstawicieli słowackiej myśli religijnej i historycznej, artystów, pisarzy i in.:

  • Ján Kupecký (1667-1740) – wybitny malarz późnobarokowy;
  • Ján Krstiteľ Najmar (1696-1766) – ksiądz katolicki, autor utworów religijnych, historycznych i geograficznych, rektor gimnazjum jezuickiego w Pezinku;
  • Ján Borot (1757-1832) – ksiądz ewangelicki, pisarz religijny;
  • Ján Gros (1759-1839) – dyrektor gimnazjum w Modrej oraz profesor i rektor liceum ewangelickiego w Bratysławie;
  • Richard Réti (1889-1929) – jeden z czołowych szachistów początku XX wieku;
  • Štefan Polkoráb (1896-1951) – malarz, portrecista i autor scen rodzajowych;
  • František Bokes (1906-1968) – historyk, geograf, edytor dzieł twórców słowackich XIX w.;
  • Ľudovít Rajter (1906-2000) – kompozytor, w latach 1949–1976 pierwszy dyrygent Filharmonii Słowackiej;
  • Eugen Suchoň (1908-1993) – kompozytor, autor oper;
  • Štefan Sandtner (1916-2006) – ksiądz katolicki, poeta, prześladowany przez reżim komunistyczny;
  • Imrich Hornáček (1925-1977) – redaktor, dziennikarz sportowy;
  • Dušan Slobodník (1927-2001) – więzień gułagów, pisarz, teoretyk literatury, tłumacz, po 1989 r. polityk;
  • Zuzana Čaputová (ur. 1973) – prezydent Słowacji
  • Miasta partnerskie[ | edytuj kod]

    źródło:

    Zuzana Čaputová (ur. 21 czerwca 1973 w Bratysławie) – słowacka polityk, działaczka społeczna i prawniczka, w latach 2018–2019 wiceprzewodnicząca partii Postępowa Słowacja, od 2019 prezydent Słowacji. Modra (niem. Modern, węg. Modor) – miasto na Słowacji, w kraju bratysławskim, na południowo-wschodnich stokach Małych Karpat, około 30 km na północ od Bratysławy; zwana niekiedy Perłą Karpat.
  • Słowenia Izola
  • Czechy Mladá Boleslav
  • Węgry Mosonmagyaróvár
  • Austria Neusiedl am See
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Zoznam zvolených starostov a primátorov podľa obcí, miest a mestských častí (słow.). Štatistický úrad Slovenskej republiky, 2014. [dostęp 2017-09-24].
    2. Registre obnovenej evidencie pozemkov (słow.). Úrad geodézie, kartografie a katastra SR, 2017-08-10. [dostęp 2017-11-02].
    3. Slovakia: Bratislavský kraj (ang.). W: City Population [on-line]. [dostęp 2017-09-24].
    4. Pezinok - História (słow.). W: E-OBCE.sk [on-line]. TERRA GRATA. [dostęp 2017-11-02].
    5. Pezinok, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2021-08-05].
    6. Bábik Ján: Literárne prehádzky po Pezinku, w: "Krásy Slovenska" R. 96, nr 5-6/2019, s. 34-37
    7. Partnerské mestá (słow.). W: Oficjalna strona internetowa miasta [on-line]. [dostęp 2017-11-02].




    Warto wiedzieć że... beta

    Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.
    Richard Réti (ur. 28 maja 1889 w Pezinoku, zm. 6 czerwca 1929 w Pradze) – czechosłowacki szachista, teoretyk szachów i twórca kompozycji szachowych.
    Słowenia, Republika Słowenii (słoweń. Slovenija, Republika Slovenija) – państwo położone w Europie Środkowej, posiadające dostęp do Morza Adriatyckiego. Słowenia należy do NATO od 29 marca 2004, jest też członkiem UE od 1 maja 2004 roku.
    Virtual International Authority File (VIAF) – międzynarodowa kartoteka haseł wzorcowych. Jej celem jest ujednolicenie zapisu nazw osobowych (haseł), dlatego zbiera z bibliotek z całego świata – ich różne wersje i prezentuje je razem, pod jednym, unikatowym identyfikatorem numerycznym. Pozwala to obniżyć koszty i zwiększyć użyteczność danych gromadzonych przez biblioteki. Informacje po dopasowaniu i połączaniu są udostępniane online bibliotekom na całym świecie.
    Gułag, GUŁag (zapis dopuszczalny: GUŁAG) – system obozów pracy przymusowej w ZSRR, w którym więźniami byli zarówno przestępcy kryminalni, jak i osoby uznawane za społecznie niepożądane lub politycznie podejrzane. Słowo jest akronimem rosyjskiej nazwy instytucji zarządzającej tym systemem: Главное управление исправительно-трудовых лагерей и колоний (Gławnoje uprawlenije isprawitielno-trudowych łagieriej i kolonij, Główny Zarząd Poprawczych Obozów Pracy). W rzeczywistości, w różnych okresach, instytucja ta nosiła różne nazwy. Jako synonim stosowane jest określenie łagry od rosyjskiego słowa obóz (лагерь, łagier). Niekiedy spotyka się nieprawidłowe użycie terminu „gułag” w znaczeniu „łagier” (pojedynczy).
    Słowacja, Republika Słowacka (słow. Slovensko, Slovenská republika) – państwo śródlądowe w Europie Środkowej. Graniczy z Austrią (127 km), Polską (597 km), Czechami (240 km), Ukrainą (98 km) oraz Węgrami (678 km). Łączna długość granicy lądowej wynosi 1740 km. Do 1993 wchodziła w skład Czechosłowacji. Od 1 maja 2004 kraj należy do Unii Europejskiej, oraz NATO, a od 1 stycznia 2009 – do strefy euro. Stolicą państwa jest Bratysława, położona nad Dunajem przy granicy z Austrią i Węgrami.
    Miasteczko (łac. oppidum, niem. Städtlein, Städtchen, Markt, Flecken, jid. sztetl) – prawno-administracyjna jednostka osadnicza o charakterze przejściowym między miastem a wsią, z charakterystycznym handlowo-przemysłowym (dawniej rzemieślniczym) wyodrębnieniem specjalności i analogiczną morfologią i infrastrukturą co (małe) miasto.

    Reklama