Petr Sgall

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Petr Sgall (ur. 27 maja 1926 w Czeskich Budziejowicach, zm. 28 maja 2019 w Pradze) – czeski językoznawca. Koncentrował się na gramatyce dependencyjnej, opozycji temat–remat i języku ogólnoczeskim.

Biblioteka Narodowa Korei – biblioteka narodowa Korei Południowej znajdująca się w Seulu. Powstała w 1945 roku. Jej zbiory liczą ponad 11 milionów woluminów (2018), w tym ponad milion zagranicznych książek. Gramatyka generatywna zamierza wyjaśnić kompetencję mówiącego (słuchającego) w zakresie tworzenia (rozumienia) zdań danego języka, polegającą między innymi na tym, że każdy mówiący jest zdolny do konstruowania zdań, których dotąd nie zbudował, a słuchający do rozumienia zdań, których dotąd nie słyszał. Inaczej mówiąc, każdy użytkownik języka jest w stanie rozstrzygnąć, czy dane zdanie należy do języka, w którym się wypowiada (jest poprawne w tym języku), czy też doń nie należy (jest w nim niepoprawne). Zdolność ta tłumaczy się faktem rozporządzania przez mówiącego skończoną liczbą reguł gramatycznych, za pomocą których tworzy on syntagmy i zdania ze znanych sobie wyrazów.

Studiował indoeuropeistykę, językoznawstwo ogólne, językoznawstwo porównawcze i język czeski na Uniwersytecie Karola w Pradze. Spędził rok studiów podyplomowych w Krakowie. W 1958 habilitował się jako docent w dziedzinie językoznawstwa ogólnego i indoeuropeistyki na Uniwersytecie Karola. Na początku lat sześćdziesiątych Sgall był jednym z nielicznych naukowców europejskich, który zaznajomili się z nowym paradygmatem lingwistycznym, koncepcją gramatyki generatywnej Chomsky'ego. Uznawany jest za założyciela lingwistyki komputerowej w byłej Czechosłowacji i za jednego z pionierów tej dziedziny w Europie.

Docent (niem. Dozent od łac. doceo – uczę) – stanowisko w szkołach wyższych i instytutach naukowych dla pracowników dydaktycznych.International Standard Name Identifier (ISNI) – unikalny identyfikator służący wystandaryzowanej identyfikacji obiektów, podmiotów, autorów dzieł, utworów i publikacji.

Wybrana twórczość[ | edytuj kod]

  • Čeština bez příkras
  • Jazyk, mluvení, psaní
  • Language in its multifarious aspects
  • Úvod do syntaxe a sémiotiky
  • Zažil jsem toho dost
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Editorial [zarchiwizowane z adresu 2019-10-06] (ang.).
    2. Obituary Petr Sgall, ÚFAL [dostęp 2019-10-07] (ang.).
    3. Zemřel profesor Petr Sgall, mff.cuni.cz [dostęp 2019-06-01] [zarchiwizowane z adresu 2019-06-01] (cz.).
    4. Zemřel Prof, zpravodaj.probit.cz [dostęp 2019-10-07] (cz.).
    Czechosłowacja (czes. Československo, słow. Česko-Slovensko lub Československo) – państwo w Europie Środkowej istniejące w latach 1918-1938 i 1945-1992. 1 stycznia 1993 w miejscu Czechosłowacji powstały dwa nowe państwa – Czechy i Słowacja. Kraj graniczył z Niemcami (1949-90: NRD i RFN), Polską, ZSRR (1991: Ukrainą), Rumunią (do 1939), Węgrami i Austrią. Stolicą Czechosłowacji była Praga.Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.




    Warto wiedzieć że... beta

    WorldCat – katalog rozproszony łączący zbiory 71 000 bibliotek ze 112 krajów, które są uczestnikami serwisu Online Computer Library Center. Katalog jest tworzony i prowadzony przez biblioteki, których zbiory są w nim ujęte.
    Temat–remat – opozycja między tym, czego dotyczy wypowiedź (tematem), a tym, co o temacie jest powiedziane (rematem).
    Noam Chomsky (ur. 7 grudnia 1928 w Filadelfii w USA) – amerykański lingwista, filozof, działacz polityczny. Profesor lingwistyki w Massachusetts Institute of Technology (katedra lingwistyki i filozofii), współtwórca (wraz z Morrisem Halle) gramatyki transformacyjno-generatywnej, wniósł wkład w rozwój psycholingwistyki, informatyki (w zakresie teorii języków programowania, lingwistyki komputerowej). Jeden z najczęściej cytowanych naukowców na świecie. Język jest według Chomsky’ego nieskończonym zbiorem zdań, generowanych za pomocą skończonej liczby reguł i słów, cechą szczególną rodzaju ludzkiego. Opracował tzw. hierarchię Chomsky’ego – klasyfikację gramatyk języków formalnych.
    Virtual International Authority File (VIAF) – międzynarodowa kartoteka haseł wzorcowych. Jej celem jest ujednolicenie zapisu nazw osobowych (haseł), dlatego zbiera z bibliotek z całego świata – ich różne wersje i prezentuje je razem, pod jednym, unikatowym identyfikatorem numerycznym. Pozwala to obniżyć koszty i zwiększyć użyteczność danych gromadzonych przez biblioteki. Informacje po dopasowaniu i połączaniu są udostępniane online bibliotekom na całym świecie.
    Indoeuropeistyka – dział językoznawstwa zajmujący się językami indoeuropejskimi. Celem tej dyscypliny jest badanie podobieństw między językami indoeuropejskimi i próba rekonstrukcji języka praindoeuropejskiego. Szczególne miejsce w indoeuropeistyce zajmuje filologia klasyczna, zajmująca się językami greckim i łacińskim, i sanskrytologia. Poddyscyplinami indoeuropeistyki są też slawistyka, germanistyka, romanistyka, celtologia, bałtologia i iranistyka.
    Językoznawstwo (lingwistyka) – dział nauk humanistycznych badających istotę, budowę i rozwój języka. Specjalista w zakresie językoznawstwa to językoznawca lub lingwista. Wyróżnia się lingwistykę teoretyczną i stosowaną.
    Biblioteka Narodowa Francji (fr. Bibliothèque nationale de France, BnF) – francuska biblioteka narodowa, znajdująca się w Paryżu. Przewidziana jest jako repozytorium dla wszystkich materiałów bibliotecznych, wydawanych we Francji. Obecnym dyrektorem Biblioteki jest Bruno Racine.

    Reklama