Palczatka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
.mw-parser-output .takson-zwierzeta .naglowek{color:black!important;background:#d3d3a4!important}.mw-parser-output .takson-rosliny .naglowek{color:black!important;background:#90ee90!important}.mw-parser-output .takson-grzyby .naglowek{color:black!important;background:#add8e6!important}.mw-parser-output .takson-protozoa .naglowek{color:black!important;background:#f0e68c!important}.mw-parser-output .takson-chromalveolata .naglowek{color:black!important;background:#adff2f!important}.mw-parser-output .takson-excavata .naglowek{color:black!important;background:#f0e68c!important}.mw-parser-output .takson-amoebozoa .naglowek{color:black!important;background:#ffc8a0!important}.mw-parser-output .takson-opisthokonta .naglowek{color:black!important;background:#e0d0b0!important}.mw-parser-output .takson-sar .naglowek{color:black!important;background:Moccasin!important}.mw-parser-output .takson-bakterie .naglowek{color:black!important;background:#d3d3d3!important}.mw-parser-output .takson-archeony .naglowek{color:black!important;background:#f3e0e0!important}.mw-parser-output .takson-eukarionty .naglowek{color:black!important;background:#faf0e6!important}.mw-parser-output .takson-inne .naglowek{color:white!important;background:red!important}

Palczatka (Cymbopogon K. P. J. Spreng.) – rodzaj traw z rodziny wiechlinowatych (Poaceae). Należą do niego 52 gatunki. Występują na obszarach o klimacie ciepłym w Azji Południowej, Afryce, Ameryce Południowej i Środkowej, południowej części Ameryki Północnej, Australii, na wyspach Oceanu Indyjskiego i Spokojnego, w Europie tylko w Czarnogórze.

Synonim w taksonomii (skrót syn.) – nierównoważne określenia odnoszące się do tego samego taksonu. Wyróżnia się synonimy nomenklatoryczne (homotypowe) i taksonomiczne (heterotypowe). Taksony opisane synonimami pierwszego rodzaju oparte są na tym samym typie nomenklatorycznym. Zgodnie z międzynarodowymi kodeksami nomenklatorycznymi tylko jedna nazwa może być ważna, tj. zgodna z tymi przepisami. W sytuacji, gdy dwie lub więcej nazw opisują ten sam takson, ustalana jest nazwa ważna (pierwsza prawidłowo opisana), pozostałe stają się synonimami nomenklatorycznymi. Synonimy taksonomiczne powstają, gdy w wyniku rozwoju wiedzy, pewne taksony są dzielone, łączone lub przenoszone. Nazwy określane jako synonimy taksonomiczne odnoszą się do taksonów posiadających różne typy nomenklatoryczne i stają się synonimami w wyniku taksonomicznego osądu.Wiechlinowate, trawy (Poaceae (R. Br.) Barnh., Gramineae Juss.) – rodzina roślin należąca do rzędu wiechlinowców. Liczy ok. 11 tys. gatunków. Stanowi ona główny komponent roślinności stepowej, łąkowej i pastwiskowej. Należą do niej również ważne rośliny uprawne, w tym zboża. W Polsce występuje ponad 150 gatunków traw.

Systematyka[ | edytuj kod]

Synonimy

Cymbanthelia Andersson, Gymnanthelia Schweinf Pozycja systematyczna według APweb (aktualizowany system APG III z 2009)

Rodzaj należący do rodziny wiechlinowatych (Poaceae), rzędu wiechlinowców (Poales). W obrębie rodziny należy do podrodziny (Andropogoneae). Gatunki

  • Cymbopogon ambiguus (Hack.) A.Camus
  • Cymbopogon annamensis (A.Camus) A.Camus
  • Cymbopogon bhutanicus Noltie
  • Cymbopogon bombycinus (R.Br.) Domin
  • Cymbopogon caesius (Hook. & Arn.) Stapf
  • Cymbopogon calcicola C.E.Hubb.
  • Cymbopogon calciphilus Bor
  • Cymbopogon cambogiensis (Balansa) E.G.Camus & A.Camus
  • Cymbopogon citratus (DC.) Stapf – palczatka cytrynowa
  • Cymbopogon clandestinus (Steud.) Stapf
  • Cymbopogon coloratus (Hook.f.) Stapf
  • Cymbopogon commutatus (Steud.) Stapf
  • Cymbopogon densiflorus (Steud.) Stapf
  • Cymbopogon dependens B.K.Simon
  • Cymbopogon dieterlenii Stapf ex Schweick.
  • Cymbopogon distans (Nees ex Steud.) W.Watson
  • Cymbopogon exsertus (Hack.) A.Camus
  • Cymbopogon flexuosus (Nees ex Steud.) W.Watson – palczatka pogięta
  • Cymbopogon gidarba (Buch.-Ham. ex Steud.) A.Camus
  • Cymbopogon giganteus Chiov.
  • Cymbopogon globosus Henrard
  • Cymbopogon goeringii (Steud.) A.Camus
  • Cymbopogon gratus Domin
  • Cymbopogon jwarancusa (Jones) Schult.
  • Cymbopogon khasianus (Hack.) Stapf ex Bor
  • Cymbopogon mandalaiaensis Soenarko
  • Cymbopogon marginatus (Steud.) Stapf ex Burtt-Davy
  • Cymbopogon martini (Roxb.) W.Watson – palczatka imbirowa
  • Cymbopogon mekongensis A.Camus
  • Cymbopogon microstachys (Hook.f.) Soenarko
  • Cymbopogon microthecus (Hook.f.) A.Camus
  • Cymbopogon minor B.S.Sun & R.Zhang ex S.M.Phillips & S.L.Chen
  • Cymbopogon minutiflorus S.Dransf.
  • Cymbopogon nardus (L.) Rendle
  • Cymbopogon nervatus (Hochst.) Chiov.
  • Cymbopogon obtectus S.T.Blake
  • Cymbopogon osmastonii R.Parker
  • Cymbopogon pendulus (Nees ex Steud.) W.Watson
  • Cymbopogon polyneuros (Steud.) Stapf
  • Cymbopogon pospischilii (K.Schum.) C.E.Hubb.
  • Cymbopogon procerus (R.Br.) Domin
  • Cymbopogon pruinosus (Nees ex Steud.) Chiov.
  • Cymbopogon queenslandicus S.T.Blake
  • Cymbopogon quinhonensis (A.Camus) S.M.Phillips & S.L.Chen
  • Cymbopogon rectus (Steud.) A.Camus
  • Cymbopogon refractus (R.Br.) A.Camus
  • Cymbopogon schoenanthus (L.) Spreng. – palczatka wełnista
  • Cymbopogon tortilis (J.Presl) A.Camus
  • Cymbopogon traninhensis (A.Camus) Soenarko
  • Cymbopogon tungmaiensis L.Liou
  • Cymbopogon winterianus Jowitt ex Bor
  • Cymbopogon xichangensis R.Zhang & B.S.Sun
  • Zastosowanie[ | edytuj kod]

    Wiele gatunków wytwarza wonne olejki eteryczne. Olejki te mają własności lecznicze, są stosowane do produkcji kosmetyków i jako repelenty odstraszające owady. Niektóre są uprawiane jako rośliny ozdobne.

    Palczatka imbirowa (Cymbopogon martini (Roxb.) W.Watson) — gatunek trawy z rodziny wiechlinowatych. Rośnie dziko w Chinach, uprawiany jest w Indiach i Indonezji.Olejek eteryczny (łac. oleum aetherium, oleum aethereum) – ciekła, lotna substancja zapachowa, znajdująca się najczęściej w specjalnych komórkach tkanki wydzielniczej roślin. Takie komórki są charakterystyczne dla roślin olejkodajnych, np. gatunków z rodziny sosnowatych, jasnotowatych, mirtowatych, rutowatych i baldaszkowatych. Pod względem składu olejek jest mieszaniną rozmaitych związków chemicznych, takich jak ketony, aldehydy, alkohole, estry, laktony, terpeny, i innych związków organicznych, w tym zawierających azot i siarkę związków o nieprzyjemnym zapachu (np. aminy, tiole).

    Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS ONE”, 10 (4), 2015, e0119248, DOI10.1371/journal.pone.0119248, PMID25923521, PMCIDPMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
    2. Peter F. Stevens, Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2009-06-13] (ang.).
    3. The International Plants Names Index. [dostęp 2014-11-20].
    4. The Plant List. [dostęp 2014-11-30].
    5. Discover Life Maps. [dostęp 2014-10-27].
    6. Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2014-11-30].
    7. Poaceae (grass family) (ang.). W: Taxonomy Browser [on-line]. The National Center for Biotechnology Information. [dostęp 2014-11-30].
    8. PALMAROSA (Cymbopogon martini – Gramineae). [dostęp 2014-11-30].
    Integrated Taxonomic Information System (ITIS) – system zaprojektowany do dostarczania informacji taksonomicznych o organizmach. Został utworzony w 1996 r. System jest wspierany przez agencje rządowe Stanów Zjednoczonych Ameryki, Kanady i Meksyku. Współpracuje z taksonomami z całego świata. Jest partnerem Species 2000 i Global Biodiversity Information Facility (GBIF). Współuczestniczy w realizacji międzynarodowego programu Katalog Życia (Catalogue of Life Programme).PMID (ang. PubMed Identifier, PubMed Unique Identifier) – unikatowy identyfikator przypisany do każdego artykułu naukowego bazy PubMed.




    Warto wiedzieć że... beta

    Repelenty inaczej zwane środkami odstraszającymi lub odstraszaczami (łac. repellere – odstraszać, odrzucać) – organizmy żywe, związki chemiczne, urządzenia generujące światło lub dźwięki mające właściwość odstraszania niepożądanych w danym miejscu gatunków. Ich stosowanie zaliczane jest do biologicznych (ekologicznych) metod ochrony.
    iNaturalist – projekt z zakresu nauki obywatelskiej oraz serwis społecznościowy przyrodników, wolontariuszy oraz biologów oparty na idei nanoszenia na mapy i publikowania obserwacji gatunków roślin, zwierząt i grzybów. Obserwacje (zwykle dokumentowane zdjęciem) mogą zostać opublikowane poprzez stronę internetową oraz aplikację mobilną. Informacje zebrane przez projekt są wartościowym, publicznie dostępnym źródłem danych wykorzystywanym przez różne projekty naukowe, muzea, ogrody botaniczne, parki oraz inne organizacje. Aplikacja i strona internetowa są dostępne w języku angielskim.
    Encyclopedia of Life (w skrócie EOL, Encyklopedia Życia) – współtworzona przez wielu fachowców, anglojęzyczna, internetowa bezpłatna encyklopedia, której zadaniem jest zebranie informacji o wszystkich opisanych przez naukę gatunkach. Encyklopedia rozpoczęła swoje działanie 26 lutego 2008 r. z 30 000 hasłami. Olbrzymie zainteresowanie (11,5 mln trafień w ciągu 5,5 godz.) spowodowało przeciążenie serwisu i konieczne było przez kilka dni ograniczenie jego funkcjonalności.
    Wiechlinowate, trawy (Poaceae (R. Br.) Barnh., Gramineae Juss.) – rodzina roślin należąca do rzędu wiechlinowców. Liczy ok. 11 tys. gatunków. Stanowi ona główny komponent roślinności stepowej, łąkowej i pastwiskowej. Należą do niej również ważne rośliny uprawne, w tym zboża. W Polsce występuje ponad 150 gatunków traw.
    Takson – jednostka zdefiniowana w systematyce organizmów jako grupa organizmów (populacja lub grupa populacji) zwykle uznawanych za filogenetycznie spokrewnione, wyróżniających się konkretną cechą różniącą je od innych jednostek taksonomicznych. Takson obejmuje wszystkie zawarte w nim taksony niższego poziomu. Kryterium pokrewieństwa stosowane jest w systemach filogenetycznych, mimo że taksonem w zasadzie może być dowolna grupa organizmów.
    International Plant Names Index (IPNI) (ang. Międzynarodowy spis nazw roślin) to dostępna przez Internet baza danych naukowych (łacińskich) nazw roślin i związanych z nimi cytacji. Obejmuje rośliny nasienne i paprotniki.
    Rodzaj (łac. genus, l.mn. genera) – podstawowa, obowiązkowa kategoria systematyczna obejmująca gatunek lub monofiletyczną grupę gatunków wyróżnionych na podstawie jednej lub więcej cech taksonomicznych. Nazwą rodzaj określany jest też każdy takson w randze rodzaju.

    Reklama