Pak lodowy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Pak lodowy w Zatoce Admiralicji, u wybrzeży Wyspy Króla Jerzego

Pak lodowy, lód pakowy, lód dryfujący – wieloletnia, pływająca pokrywa lodu morskiego, występująca na obszarach polarnych Ziemi: na Oceanie Arktycznym na półkuli północnej i morzach Antarktyki.

Okręt podwodny – wojskowa jednostka pływająca, konstrukcyjnie przystosowana do prowadzenia działań i operacji zarówno na powierzchni, jak i pod wodą; współcześnie jedna z głównych klas okrętów. Okręty podwodne zdolne są do samodzielnego zanurzenia i wynurzenia oraz kontrolowanego pływania pod wodą, a także do prowadzenia w tym środowisku walki oraz wykonywania zadań transportowych i rozpoznawczych.Torosy (nazywane też lodowym tsunami) – zjawisko atmosferyczne na wodzie powstałe jako nagromadzona kra lodowa spiętrzona przez wiatr i prądy morskie osiągająca grubość do kilkunastu metrów. Torosy powstają najczęściej podczas odwilży, gdy stała pokrywa lodowa pęka, tworząc pak lodowy, który następnie kierowany jest przez prądy i wiatr na ląd.

Jest to ogólny termin określający pokrywę lodową morza, która nie jest lodem stałym – przytwierdzonym do brzegu, bariery lodowej, lub gór lodowych osiadłych. Przyjmuje się, że gdy zwartość lodu (tj. stosunek powierzchni pokrytej lodem do powierzchni całkowitej) nie przekracza 60%, używa się wyrażenia lód dryfujący, jeśli jest większa – pak lodowy lub lód pakowy. W przeszłości nie uwzględniano takiego rozróżnienia.

Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców. Lód morski – lód powstający na powierzchni mórz i oceanów wyższych szerokości geograficznych, także sezonowo w średnich szerokościach geograficznych, w wodzie o temperaturze ok. -1°C do -2°C (w zależności od jej zasolenia).

Terminologia[ | edytuj kod]

W zależności od zwartości wyróżnia się:

  • bardzo luźny lód dryfujący (zwartość 10–30%);
  • luźny lód dryfujący (zwartość 40–60%), z licznymi kanałami i połyniami;
  • zwarty lód dryfujący (zwartość 70–80%), w którym kry przeważnie stykają się;
  • bardzo zwarty lód dryfujący (zwartość 90–<100%);
  • zespojony lód dryfujący (zwartość 100%), w którym kry są zespojone;
  • całkowicie zwarty lód dryfujący (zwartość 100%); w tym przypadku nie widać wody.
  • Lód dryfujący może być różnorodnie rozmieszczony. Wyróżniane są:

    Kra jest określeniem zjawiska geologicznego lub hydrologicznego, w którym wolnopłynące (dryfujące) po obszarach obniżonej lepkości powierzchniowe fragmenty (płyty) różnych kształtów i rozmiarów mogące przemieszczać się poziomo, tworzą się poprzez odłamywanie od pokrywy.Ocean Arktyczny (także: Morze Arktyczne, Morze Lodowate, Ocean Lodowaty Północny) – najmniejszy i najpłytszy, a być może również najmłodszy ocean na Ziemi, uznawany dawniej za część Oceanu Atlantyckiego. Rozciąga się wokół bieguna północnego w Arktyce, między kontynentem Eurazji, a Ameryką Północną. Granica między Oceanem Arktycznym a Atlantykiem biegnie między Ziemią Baffina a Grenlandią w rejonie Cieśniny Davisa; od Grenlandii do północno-zachodniej Islandii; od północno-wschodniej Islandii do południowego Spitsbergenu i od Spitsbergenu do Nordkapp. Z Oceanem Spokojnym łączy go Cieśnina Beringa. Oficjalna polska nazwa tego oceanu, zatwierdzona przez Komisję Standaryzacji Nazw Geograficznych brzmi "Ocean Arktyczny".
  • pasmo lodu (wydłużone, o szerokości do 1 km);
  • pas lodu (wydłużony, o szerokości od 1 do ponad 100 km);
  • pole lodowe:
  • ławica lodowa, o średnicy mniejszej niż 10 km;
  • małe pole lodowe (średnica 10–15 km);
  • średnie pole lodowe (średnica 15–20 km);
  • duże pole lodowe (średnica >20 km).
  • Załogi jednostek podwodnych ze względu na inny punkt widzenia nazywają lód dryfujący stropem lub sklepieniem lodowym.

    Kontrola autorytatywna – w terminologii bibliotekoznawczej określenie procedur zapewniających utrzymanie w sposób konsekwentny haseł (nazw, ujednoliconych tytułów, tytułów serii i haseł przedmiotowych) w katalogach bibliotecznych przez zastosowanie wykazu autorytatywnego zwanego kartoteką wzorcową.Antarktyka – znajdujący się na półkuli południowej obszar, który obejmuje Antarktydę wraz z lądolodami oraz otaczającymi ją wodami i wyspami. Najczęściej przyjmuje się, że granicę Antarktyki wyznacza strefa konwergencji antarktycznej, w której chłodne wody powierzchniowe znajdujące sie wokół Antarktydy stykają się z cieplejszymi wodami subantarktycznymi i zanurzają się w nich. W zależności od pory roku granica ta przesuwa się pomiędzy równoleżnikami 48 i 61°S. Zgodnie z definicją zawartą w Traktacie Antarktycznym za granicę Antarktyki uważa się równoleżnik 60°S.

    Spiętrzony pak lodowy tworzy torosy.

    Przypisy[ | edytuj kod]

    1. pak, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2018-08-07].
    2. Terminologia lodów morskich - Sea ice nomenclature (pol.). Akademia Morska w Gdyni. [dostęp 2018-08-07]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-07-18)].
    3. C.A. Linder: Sea Ice Glossary. Edge of the Arctic Shelf, 2004-06-15. [dostęp 2018-08-07].
    Wyspa Króla Jerzego – największa wyspa w archipelagu Szetlandów Południowych, odkryta przez Williama Smitha w 1819. Została nazwana na cześć Jerzego III, króla Wielkiej Brytanii.Gemeinsame Normdatei (GND) – kartoteka wzorcowa, stanowiąca element centralnego katalogu Niemieckiej Biblioteki Narodowej (DNB), utrzymywanego wspólnie przez niemieckie i austriackie sieci biblioteczne.




    Reklama