Pacha Kamaq

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Pacha Kamaq, Pacha Camac, Pacha Camaq, Pachacamac (kecz. Stwórca Świata) - bóstwo peruwiańskiego plemienia Huari, zamieszkującego ziemie w sąsiedztwie dzisiejszej Limy, po podboju Huari przez Inków przyjęty do inkaskiego panteonu i utożsamiany z ajmarskim bogiem- stwórcą, Wirakoczą. Pacha Kamaq przedstawiany był pod postacią ryby. Wyrocznia Pacha Kamaqa - Wiracochy w stolicy Huari, mieście Pachacámac była jednym z najświętszych miejsc kultu Imperium Inków i celem licznych pielgrzymek.

W starożytności wyrocznią (łac. oraculium, gr. manteion) nazywano miejsce święte, gdzie bogowie, za pośrednictwem kapłanów, przepowiadali przyszłość, wyrażali swoją wolę i udzielali rad w sprawach prywatnych i państwowych.Ryby – tradycyjna nazwa zmiennocieplnych kręgowców wodnych oddychających skrzelami i poruszających się za pomocą płetw. Obejmuje bezżuchwowe krągłouste (Cyclostomata) oraz mające szczęki ryby właściwe (Pisces).

W mitologii Inków Pacha Kamaq uznawany był za syna boga słońca Inti oraz bogini księżyca, Mamy Quilli, a także za męża bogini ziemi Pachamamy.

Zgodnie z mitem, wkrótce po stworzeniu świata mąż pierwszej kobiety (odpowiedniczki biblijnej Ewy) zmarł z głodu. Kobieta narzekała i wypominała Pacha Kamaqowi, że nie stworzył dla ludzi dostatecznej ilości jedzenia. Rozgniewany bóg zabił i poćwiartował pierworodnego syna kobiety. Z kawałków ciała chłopca wyrosły pierwsze warzywa i owoce. Niedługo potem drugi syn kobiety - Wicham zemścił się na Pacha Kamaqu, przepędzając go do morza, gdzie bóg przemienił się w rybę.

Wirakocza, Viracocha, Apu Qun Tiqsi Wiraqutra (ajm., kecz. Człowiek z Morskiej Piany) - ajmarski bóg stwórca świata, nauczyciel, prawodawca, ojciec Słońca i Księżyca, nazywany Wielkim, Wszechwiedzącym, Potężnym, Starcem Niebios, wyobrażany pod postacią brodatego, białego człowieka, utożsamiany z bogiem Pacha Kamaqiem oraz Kon- Tiki. Jego małżonką była bogini morza Mama Cocha. Po podboju Ajmarów przez Inków przyjęty również do panteonu inkaskiego i z nim powszechnie kojarzony.Peru (Perú, Republika Peru – República del Perú) – państwo w zachodniej części Ameryki Południowej, nad Oceanem Spokojnym. Jest to trzecie co do wielkości państwo kontynentu po Brazylii i Argentynie oraz drugi co do wielkości kraj andyjski po Argentynie. Stolicą Peru jest Lima.




Warto wiedzieć że... beta

Pachamama lub Mama Pacha (kecz. Matka Ziemia) – inkaska bogini ziemi, zapewniająca żyzność pól i płodność, wyobrażana pod postacią smoczycy, opiekunka siewu i żniw, odpowiedzialna za trzęsienia ziemi. Pachamama uznawana była za małżonkę boga stwórcy Pacha Kamaqa, a w innej wersji mitu – boga słońca Inti. Za święte zwierzę bogini Pachamamy uznawano lamę. Podczas chrystianizacji Peru przez Hiszpanów, Pachamama identyfikowana była z Maryją.
Ajmara, Ajmarowie (Aymara) – lud południowoamerykański, posługujący się językiem ajmara należącym do ajmarskiej rodziny językowej. Na początku naszej ery zamieszkiwał tereny Boliwii, z głównym ośrodkiem w Tiahuanaco, i w Peru. W okresie II-V w. stworzył na tym obszarze wysoką cywilizację (w pobliżu jeziora Titicaca). W XIV w. został podbity przez Inków. W okresie konkwisty hiszpańskiej częściowo wyniszczony.
Biblia, Pismo Święte (z greckiego βιβλίον, biblion – zwój papirusu, księga, l.m. βιβλία, biblia – księgi) – zbiór ksiąg, spisanych pierwotnie po hebrajsku, aramejsku i grecku (w formie koinè (gr. κοινὴ)), uznawanych przez żydów i chrześcijan za natchnione przez Boga. Biblia i poszczególne jej części posiadają odmienne znaczenie religijne dla różnych wyznań. Na chrześcijańską Biblię składają się Stary Testament i Nowy Testament. Biblia hebrajska – Tanach obejmuje księgi Starego Testamentu. Poszczególne tradycje chrześcijańskie mają nieco inny kanon ksiąg biblijnych.
Mama Quilla, Mama Killa, Mama Kilja (kecz. Matka Księżyc, zwana również Złotą Matką) - inkaska bogini księżyca, córka boga stwórcy Wirakoczy i bogini morza, Mamy Cochy, siostra i małżonka najwyższego w inkaskim panteonie boga słońca Inti, czczona jako dysk księżycowy z kobiecą twarzą. Zgodnie z legendą matka pierwszego króla inkaskiego Manco Capaca i jego żony- siostry, Mamy Ocllo (czczonej jako bogini płodności). Po włączeniu do panteonu inkaskiego boga ludu Huari, Pacha Kamaqa (utożsamianego z Wirakoczą) czczona jako jego matka. Zgodnie z legendą łzami Mamy Qulli, które spadło na ziemię jest srebro. Ziemską reprezentantką bogini była coya, królowa i pierwsza małżonka Syna Słońca, władcy Inków. Centralnym miejscem kultu Mamy Quilli była jej świątynia w kompleksie Coricanchy w Cuzco, gdzie znajdowała się nekropolia królowych inkaskich (po śmierci mumifikowanych i składanych na srebrnych tronach w sanktuarium bogini). Ku czci bogini Mamy Quilli obchodzi się we wrześniu wielkie święto Quya Raymi (kecz. Święto Królowej).
Pachacámac – stanowisko archeologiczne w dolinie rzeki Lurín, 30 km na południowy wschód od centrum Limy, w Peru. Pachacámac było ważnym ośrodkiem religijnym prekolumbijskich kultur ze świątyniami, placami, magazynami oraz domami kapłanów. Funkcjonowała tu również ważna wyrocznia. Pachacámac jest cennym przykładem architektury z adobe.
Mitologia (gr. μυθολογια, gdzie μυθοι to baśń, mit, a λέγειν opowiadać) – zbiór legend i podań o bogach i bohaterach, funkcjonujący w danej religii lub społeczności. Terminem tym określa się również naukę zajmującą się badaniem mitów.
Język keczua, kiczua (runa simi; hiszp. quechua) – język z rodziny keczua, którym posługują się Indianie Keczua. Był językiem urzędowym imperium inkaskiego aż do jego upadku, a po konkwiście do jego rozpowszechnienia przyczynili się misjonarze, przyjmując go za oficjalny język ewangelizacji. Obecnie językiem keczua posługuje się ok. 11 mln osób, głównie w Andach, od Argentyny, przez Ekwador aż po Kolumbię, a w Peru oraz Boliwii jest jednym z języków urzędowych (obok hiszpańskiego). Z języka keczua wywodzą się takie polskie wyrazy, jak inka, lama, puma, kauczuk, kondor czy guano.

Reklama