Optymalny obszar walutowy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Optymalny obszar walutowy – obszar geograficzny obejmujący regiony lub państwa, na którym wprowadzenie wspólnej waluty lub wprowadzenie sztywnego kursu pomiędzy regionalnymi (krajowymi) walutami i zachowanie zbiorowego kursu płynnego w stosunku do walut krajów trzecich (przy zachowaniu wewnętrznej mobilności czynników produkcji i braku ich zewnętrznej mobilności), doprowadzi do maksymalizacji efektywności ekonomicznej na tym obszarze.

Konwergencja (łac. convergere, zbierać się, upodabniać się), teoria konwergencji, efekt doganiania. Hipoteza ta została wysunięta przez Alexandra Gerschenkrona z Uniwersytetu Harvarda i przeciwstawiona ponurym prognozom Malthusa. Sugeruje ona, że względne zacofanie może wbrew pozorom ułatwiać rozwój gospodarczy kraju. Jak pokazują dane empiryczne, mimo znacznie niższej produktywności pracy kraje słabo rozwinięte często osiągają wyższe wskaźniki wzrostu gospodarczego niż kraje wysoko uprzemysłowione. Niektórzy zwolennicy tej teorii biorą pod uwagę możliwość zrównania się krajów z tych dwóch grup pod względem poziomu rozwoju gospodarczego w przyszłości. Sytuacja taka nazywana jest efektem doganiania (catch-up effect).Cena – ilość pewnego dobra (najczęściej pieniądza), za przyjęcie której sprzedający jest gotów zrzec się swoich praw do danego dobra, lub też kupujący jest gotów ją kupić, aby do tego dobra nabyć prawa. Cena może dotyczyć m.in. towaru lub usługi. Według większości teorii ekonomicznych cena równa się wartości danego dobra. Według szkoły austriackiej wartość nie jest wielkością obiektywną i taka równość nigdy nie zachodzi, gdyż wtedy nigdy nie doszłoby do wymiany (każda strona musi bardziej wartościować to co otrzymuje od tego co daje w zamian). Poniżej inne definicje ceny:

Do zalet wprowadzenia wspólnej waluty na danym obszarze zalicza się niższe koszty transakcyjne, większą przejrzystość cenową oraz brak ryzyka walutowego. Z drugiej strony główną wadą takiego rozwiązania jest trudność utrzymania pełnego zatrudnienia w przypadku nierównomiernego zaburzenia gospodarki w obszarze walutowym.

Polityka pieniężna (inaczej polityka monetarna) – systematyczne działania mające na celu zapewnienie stabilności cen. Politykę pieniężną państwa prowadzi bank centralny lub inna instytucja rządowa upoważniona do realizacji tej funkcji. Oddziałuje ona na poziom podaży pieniądza oraz na kursy walutowe.Alokacja zasobów w gospodarce rozumiana jest przez wykaz lub wyczerpujący opis tego, co kto robi oraz kto co dostaje. Zakres możliwości alokacyjnych jest zależny od stanu techniki i wielkości zasobów w gospodarce. Ostateczna wartość alokacji zależna jest od gustów klienta, które decydują, jak ludzie oceniają to, co otrzymują.

Teoria Mundella[ | edytuj kod]

Powszechnie za prekursora koncepcji optymalnego obszaru walutowego uważa się kanadyjskiego ekonomistę Roberta Mundella, laureata nagrody Banku Szwecji im. Alfreda Nobla w dziedzinie ekonomii w 1999 roku, który omówił ten problem w artykule opublikowanym w 1961 roku i zatytułowanym A Theory of Optimum Currency Areas. Niektórzy ekonomiści wskazują jednak, że tematykę tę analizował już wcześniej amerykański ekonomista Abba Lerner w wydanej w 1944 roku książce zatytułowanej The Economics of Control: Principles of Welfare Economics.

Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang. United States, US, United States of America, USA) – federacyjne państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu i Oceanem Atlantyckim od wschodu.Płynny kurs walutowy (ang. floating exchange rate) – jest jednym z rodzajów kursu walutowego. Jest on wynikiem gry sił rynku, a więc ustalany przez relacje popytu i podaży. Zmiany popytu i podaży danej waluty powodują odpowiednie, tzn. równoważące zmiany poziomu ceny jednej waluty wyrażonej w drugiej, zachodzące nieustannie z dnia na dzień, a nawet z godziny na godzinę. Zjawisko obniżania się kursu płynnego danej waluty określa się jako deprecjację, a wzrostu kursu jako aprecjację.

Gdy Mundell rozważał tę problematykę na początku lat 60. XX wieku, była ona teoretyczną ciekawostką. Jednak jego badania stworzyły teoretyczne podstawy wprowadzenia kilkadziesiąt lat później wspólnej waluty euro oraz utworzenia unii monetarnej na obszarze wielu państw Unii Europejskiej. Mundell zauważył bowiem, że optymalny obszar walutowy może być większy niż obszar pojedynczego kraju.

Czynniki produkcji (nakłady) – wszystkie zasoby materialne lub usługi wykorzystywane w procesie produkcji dóbr. W klasycznym ujęciu wyróżnia się następujące czynniki produkcji: praca, kapitał, ziemia. Lista czynników produkcji czasami jest rozszerzana lub skracana w zależności od sposobu opisywania zjawisk ekonomicznych przez danego teoretyka ekonomii. Przykładowo, ekonomista angielski, A. Marshall, za czwarty czynnik uznawał organizację. Ekonomista austriacki, J. Schumpeter, za czwarty czynnik uznawał przedsiębiorczość. We współczesnych analizach ekonomicznych czasami operuje się tylko dwoma czynnikami produkcji - pracą ludzką i kapitałem. Do pojęcia kapitału zalicza się wtedy również ziemię jako jedno z aktyw trwałych.Euro, ευρώ, евро (znak: €, kod ISO 4217: EUR) – nazwa przyjęta na posiedzeniu w Madrycie w grudniu 1995 roku – wspólna waluta europejska wprowadzona w miejsce walut krajowych. W formie gotówkowej została wprowadzona w obieg 1 stycznia 2002 r.

Według Mundella optymalność obszaru walutowego jest to zdolność do stabilizacji poziomu cen i zatrudnienia. W przypadku optymalnego obszaru walutowego nierównowaga płatnicza oraz nierównowaga w poziomie zatrudnienia niwelowana jest przez automatyczne dostosowania wewnątrz obszaru, bez konieczności stosowania narzędzi polityku fiskalnej i monetarnej.

Surowiec drzewny – surowiec pozyskiwany przez ścinkę drzew w lesie lub na plantacjach. Po pozyskaniu drewna źródło surowca stanowią: pień, gałęzie lub karpa. Odpady drewna po przetworzeniu (np. po przetarciu mogą być wykorzystane powtórnie – jako surowiec energetyczny (paliwo), lub surowiec do przerobu chemicznego (np. na papier).Unia walutowa (unia monetarna) – forma wspólnego rynku wnosząca dodatkowo dwa zasadnicze elementy: wspólny rynek kapitałowy (w tym finansowy), integrujących się krajów oraz unię kursową (unię tę można zrealizować przez wprowadzenie pełnej wymienialności walut tych krajów lub przez stosowanie we wzajemnych rozliczeniach wspólnej waluty). Warunki i implikacje wprowadzenia pełnej wymienialności walut (pełnego usztywnienia kursów walutowych integrujących się krajów), bądź jednej wspólnej waluty, są takie same.

Z teorii optymalnego obszaru walutowego wynika, że kraj może przystąpić do obszaru walutowego, jeżeli:

  • cykle koniunkturalne we wszystkich krajach będących w obszarze walutowym są jednokierunkowe (występuje konwergencja tych cykli),
  • występuje podobna reakcja krajów będących w obszarze walutowym na zewnętrzne szoki podażowo-popytowe,
  • na obszarze walutowym występuje zbliżona do całkowitej elastyczność cen i płac, a mechanizmy rynkowe prowadzą do optymalnej alokacji czynników produkcji.
  • Nagroda Banku Szwecji im. Alfreda Nobla w dziedzinie nauk ekonomicznych jest przyznawana przez Komitet Noblowski. Są to nagrody ufundowane przez Szwedzki Bank Narodowy, czyli nie pochodzą z funduszy, z których pochodzą Nagrody Nobla.Abba Ptachya Lerner (ur. w 1905, zm. w 1982) - amerykański ekonomista postkeynesowski. Określany niekiedy mianem Miltona Friedmana lewicy.


    Podstrony: 1 [2] [3]




    Warto wiedzieć że... beta

    Zatrudnienie (praca w sensie prawnym) – umowa między dwiema stronami, pierwszą będącą pracodawcą i drugą zwaną pracownikiem. Stosunek między obiema stronami regulowany jest Kodeksem pracy. W ujęciu ekonomicznym pracodawca układa wydajne zajęcie, przeważnie z zamiarem tworzenia zysku, a pracownik wnosi swoją pracę do tego przedsięwzięcia, zwykle w rewanżu otrzymując pensję. (praca jest odpłatna, nie ma możliwości pracy bez wynagrodzenia - Art. 22. § 1. kodeks pracy; popr. 12.11.2010 r SA) Zatrudnienie istnieje również w sektorze publicznym (państwowym), organizacjach non-profit i w sektorze gospodarstw domowych.
    Szok podaży (szok podażowy) – nagłe ograniczenie dostępności istotnych zasobów naturalnych lub czynników produkcji, w wyniku zdarzeń naturalnych, decyzji politycznych lub zmowy dostawców kontrolujących znaczną część podaży danego dobra (np. ropy naftowej)
    Efektywność ekonomiczna to sposób pomiaru skuteczności i celowości danej działalności gospodarczej, wyrażający się porównaniem wartości uzyskanych efektów do nakładu czynników użytych do ich uzyskania.
    Ryzyko walutowe – (ryzyko kursowe) w ekonomii: ryzyko związane z możliwością wahań kursu jednej waluty w stosunku do innej. W praktyce można wyróżnić dwa rodzaje tego ryzyka:
    Koszt transakcyjny (ang. transaction cost) – koszty wynikające ze współdziałania wielu podmiotów gospodarczych. Pojęcie wprowadzone przez Ronalda Coase, a rozwinięte przez Olivera Williamsona w teorii kosztów transakcyjnych.
    Robert Alexander Mundell (ur. 24 października 1932 w Kingston, Ontario) – kanadyjski ekonomista, laureat Nagrody Banku Szwecji im. Alfreda Nobla w dziedzinie ekonomii w 1999 roku.
    Kanada (ang. i fr. Canada) – państwo położone w Ameryce Północnej, rozciągające się od Oceanu Atlantyckiego na wschodzie do Oceanu Spokojnego na zachodzie i Oceanu Arktycznego na północy. Na południu i północnym zachodzie graniczy ze Stanami Zjednoczonymi, granice morskie: na północy z Danią (Grenlandia) i na wschodzie z Francją (wyspy Saint-Pierre i Miquelon). Drugie państwo świata pod względem powierzchni (po Rosji) oraz 36. pod względem ludności. Kanada jest członkiem ONZ, NAFTA, Wspólnoty Narodów, Frankofonii, NATO, G8, APEC.

    Reklama