Onkologia kliniczna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Onkologia kliniczna – dziedzina medycyny zajmująca się diagnostyką, profilaktyką i leczeniem ogólnoustrojowym oraz wspomagającym (także w połączeniu z radioterapią i leczeniem chirurgicznym) nowotworów. W Polsce onkologia kliniczna jest specjalizacją lekarską, a jej konsultantem krajowym od 23 lipca 2018 jest prof. dr hab. Maciej Krzakowski.

Nowotwór (łac. neoplasma, skrót npl – z greckiego neoplasia) – grupa chorób, w których komórki organizmu dzielą się w sposób niekontrolowany przez organizm, a nowo powstałe komórki nowotworowe nie różnicują się w typowe komórki tkanki. Utrata kontroli nad podziałami jest związana z mutacjami genów kodujących białka uczestniczące w cyklu komórkowym: protoonkogenów i antyonkogenów. Mutacje te powodują, że komórka wcale lub niewłaściwie reaguje na sygnały z organizmu. Powstanie nowotworu złośliwego wymaga kilku mutacji, stąd długi, ale najczęściej bezobjawowy okres rozwoju choroby. U osób z rodzinną skłonnością do nowotworów część tych mutacji jest dziedziczona.Ogólnoustrojowe leczenie nowotworów, ogólnoustrojowe leczenie przeciwnowotworowe (żargonowo: leczenie systemowe, terapia systemowa, od ang. systemic treatment, systemic therapy) – niechirurgiczne leczenie nowotworów złośliwych, stosowane przy nowotworach rozsianych, obejmujące chemioterapię, hormonoterapię i terapię biologiczną. Przy leczeniu tym istnieje duże ryzyko wystąpienia objawów niepożądanych; często jest ono także bardzo kosztowne.

Obszar działania[ | edytuj kod]

Nowotwory złośliwe były kiedyś chorobami leczonymi głównie przez chirurgów. Wraz z pojawieniem się leków przeciwnowotworowych pacjentami coraz częściej zajmować się musieli interniści. Z uwagi na specyfikę tych leków następowało wydzielanie się spośród internistów wyspecjalizowanej grupy – pojawiła się chemioterapia nowotworów, jako specjalność szczegółowa medycyny wewnętrznej, zastąpiona obecnie przez onkologię kliniczną. Najogólniej rzecz biorąc specjaliści w tej dziedzinie zajmują się planowaniem diagnostyki oraz każdym rodzajem leczenia pacjentów onkologicznych, który nie wiąże się z wykonywaniem procedur chirurgicznych. W Polsce także radioterapię wyłączono do odrębnej specjalności.

Leki cytostatyczne, cytostatyki, leki cytotoksyczne, leki przeciwnowotworowe to grupa substancji naturalnych i syntetycznych używanych w chemioterapii nowotworów, działająca toksycznie na komórki nowotworowe charakteryzujące się szybkimi podziałami. Leki te uszkadzają jednak także inne szybko dzielące się, zdrowe komórki (szpik kostny, błony śluzowe, komórki włosów), stąd częste są działania niepożądane takie jak: anemia, nudności i wymioty, łysienie). Cytostatyki mają wąski indeks terapeutyczny, są to leki niebezpieczne.Centrum Onkologii im. prof. Franciszka Łukaszczyka – kompleks onkologiczny znajdujący się w Bydgoszczy w dzielnicy Fordon. Od 2002 r. posiada filię we Włocławku.

Przypisy[ | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • Polskie Towarzystwo Onkologii Klinicznej
  • Star of life.svg Przeczytaj ostrzeżenie dotyczące informacji medycznych i pokrewnych zamieszczonych w Wikipedii.

    Specjalizacja lekarska – posiadanie przez lekarza i lekarza dentysty kwalifikacji w określonej dziedzinie medycyny, uzyskane w wyniku odbycia szkolenia specjalizacyjnego oraz złożenia egzaminu państwowego. Chirurgia (z grec. cheir − ręka, ergon – czyn, działanie, cheirurgia – ręcznie wykonywana praca) – dziedzina medycyny zajmująca się leczeniem operacyjnym. Jest nauką nadrzędną i zawiera wiele podspecjalności. Sama nazwa chirurgia identyfikowana jest z dziedziną o nazwie chirurgia ogólna. Jest to kliniczna dziedzina medycyny. Oprócz chirurgii zabiegowej istnieje jednak szeroki zakres chirurgii zachowawczej. Praca chirurga jest ciągłym wybieraniem mniejszego ryzyka. Niekiedy okazuje się, że mniejszym ryzykiem jest zaniechanie operacji, np. leczenie operacyjne małej przepukliny u pacjenta z ciężką niewydolnością oddechową stanowi większe ryzyko niż zaniechanie operacji.




    Reklama