Ogier

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ogier portorykański
Ogier ardeński
Ogier rasy Connemara

Ogier – dorosły, niekastrowany, zdolny do rozrodu samiec koniowatych (porównaj: wałach) oraz wielbłądowatych. Termin ten zwykle używany jest w odniesieniu do konia domowego.

Rasa koni – względnie jednorodna populacja koni, w ramach której główne cechy charakterystyczne przekazywane są potomstwu. Nad zachowaniem poszczególnych ras czuwają organizacje hodowlane, wyznaczając określone reguły hodowli. Konie rasowe są zazwyczaj wpisywane w rejestry hodowlane (tzw. księgi stadne).Gaius Iulius Caesar Germanicus, (ur. 31 sierpnia 12 n.e., zm. 24 stycznia 41 n.e.) – cesarz rzymski od 18 marca 37 r. Oficjalna tytulatura: Gaius Iulius Caesar Augustus Germanicus.

Młodego samca, przed osiągnięciem dojrzałości płciowej, określa się zwyczajowo mianem ogierek. Dojrzałość płciową ogier konia domowego osiąga zazwyczaj około drugiego roku życia, jednakże zainteresowanie klaczą może wykazywać już wcześniej lub też dużo później. Rzadko zdarzają się ogiery nie wykazujące takiego zainteresowania w ogóle. Ogier posiada zazwyczaj silny, indywidualny charakter i wymaga dyscypliny. Czasami jego temperament seksualny może powodować, że staje się niebezpieczny – wówczas takiego konia poddaje się kastracji.

Klacz – samica ssaków nieparzystokopytnych, w szczególności dorosła samica konia powyżej trzeciego roku życia (potocznie: kobyła). Klacze są zwykle spokojniejsze i mniej porywcze od ogierów, a nawet wałachów.Koń czystej krwi arabskiej – jedna z podstawowych ras koni gorącokrwistych, uważana często za kwintesencję piękna konia. Konie arabskie pojawiły się na Półwyspie Arabskim co najmniej 2500 lat temu.

Ogiery w hodowli[ | edytuj kod]

Ogiery używane w hodowli poddaje się selekcji. Ważnymi czynnikami są: rodowód, osiągnięcia, prawidłowa budowa, a nawet cena konia. Sukcesy hodowlane ogierów w stadach ocenia się na podstawie zdolności do płodzenia zdrowych źrebiąt oraz na podstawie osiągnięć potomstwa w dziedzinie, w jakiej jest ono wykorzystywane. W Polsce przy wyborze ogierów czołowych ważna jest także bonitacja, czyli punktowana ocena typu, budowy i pokroju konia.

Krycie – jedna z najskuteczniejszych i zarazem najczęściej stosowanych metod rozrodu zwierząt. Polega ono na kopulacji wybranych zwierząt, w wyniku czego następuje naturalne unasienienie samicy. U wielu gatunków zwierząt, zwłaszcza hodowlanych, krycie zastępowane jest sztucznym unasiennianiem.Polska, Rzeczpospolita Polska – państwo unitarne w Europie Środkowej, położone między Morzem Bałtyckim na północy a Sudetami i Karpatami na południu, w dorzeczu Wisły i Odry. Powierzchnia administracyjna Polski wynosi 312 679 km², co daje jej 70. miejsce na świecie i dziewiąte w Europie. Zamieszkana przez ponad 38,5 miliona ludzi, zajmuje pod względem liczby ludności 34. miejsce na świecie, a szóste w Unii Europejskiej.

Ogiery niektórych ras, np. czystej krwi arabskiej, w wyniku sprawdzenia dzielności na próbach wyścigowych uzyskują licencję na krycie klaczy innych ras. Klacze swojej rasy może kryć każdy rasowy ogier uznany za prawidłowo zbudowanego i wpisany do księgi stadnej swojej rasy.

Czasami ogiery do rozrodu dopuszczane są na podstawie intuicji właściciela. Wady charakteru typu nerwowość czy tchórzliwość powinny skłonić właściciela ogiera do zastanowienia się nad użyciem go w hodowli, gdyż w dużej mierze cechy te są dziedziczne.

Kastracja (od wł. castrare), zwana też wytrzebieniem – jedna z metod ubezpłodnienia, polegająca na chirurgicznym usunięciu gonad. Kastracja powoduje niepłodność, a także zaburzenie funkcjonowania układu hormonalnego. Obecnie kastracja ludzi jest stosowana w przypadkach onkologicznych (np. rak jądra, rak jajnika) także w przypadku silnie hormonozależnych raków piersi u pacjentek nie planujących potomstwa. Kastracja była skutecznym sposobem hamowania wzrostu raka prostaty, jednak obecnie leki z grupy analogów gonadoliberyny wyparły kastrację chirurgiczną w tych przypadkach. Kastruje się także osoby poddające się operacji zmiany płci.Winnetou – tytułowy (fikcyjny) bohater powieści niemieckiego pisarza Karola Maya oraz kilku innych jego przygodowych opowieści. Syn wodza Inczu czuny.

Niektóre znane ogiery[ | edytuj kod]

  • historyczne hodowlane: założyciele rasy pełnej krwi angielskiej: Byerley Turk, Darley Arabian, Godolphin Barb
  • historyczne: koń Aleksandra WielkiegoBucefał, ulubiony koń wyścigowy KaliguliIncitatus,
  • literackie: konie Old Shatterhanda i Winnetou z powieści Karola Maya – Iltshi i Hatatitla
  • znane ogiery arabskie: Kuhailan Haifi, Ibrahim, Skowronek, Bask, El Paso.
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Słownik języka polskiego. T. 2, L-P; red. nauk. Mieczysław Szymczak ; red. t. Hipolit Szkiłądź, Stanisław Bik, Celina Szkiłądź, ​ISBN 83-01-10904-1​ (t. 2)
    2. zob. Tim Hawcroft: Koń. Rasy, Pielęgnacja, Wychowanie, Tresura. przeł. L. Mieszczańska, E.Nogacka. Warszawa: Wyd. Ania, 1983. ISBN 83-902474-2-9.
    Koń domowy (Equus caballus) – ssak nieparzystokopytny z rodziny koniowatych. Koń został udomowiony prawdopodobnie na terenie północnego Kazachstanu w okresie kultury Botai tj. około 3,5 tys. lat p.n.e.. Przodkami koni orientalnych, od których pochodzą konie gorącokrwiste, były prawdopodobnie koń Przewalskiego i tarpan; konie zimnokrwiste pochodzą natomiast od konia leśnego z Północnej Europy. Koń Przewalskiego jest obecnie jedynym przedstawicielem gatunku koni dzikich. Rasa konik polski wykazuje bardzo duże podobieństwo do tarpana, lecz nie jest genetycznie tą samą rasą (chociaż poza Polską koniki polskie bywają określane mianem tarpan). W styczniu 2007 zespół naukowców z Massachusetts Institute of Technology i Uniwersytetu Harvarda poinformował, że stworzył wstępną mapę genomu konia.Incitatus − ulubiony, pochodzacy z Hiszpanii koń wyścigowy cesarza Kaliguli. Początkowo nosił imię Porcellus (z łac. prosiaczek).




    Warto wiedzieć że... beta

    Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.
    Dziedziczność – zespół procesów zachodzących w organizmach w przebiegu powstawania i rozwoju osobniczego organizmów potomnych, który prowadzi do odtwarzania cech organizmów rodzicielskich. Dziedziczność jest podstawową właściwością organizmów.
    Koniowate (Equidae) − rodzina ssaków z podrzędu koniokształtnych (Hippomorpha) w obrębie rzędu nieparzystokopytnych (Perissodactyla).
    Źrebię – określenie młodego samca i samicy konia do ukończenia 1. roku życia. Męskim następcą źrebaka jest ogierek, a żeńskim klaczka.
    Biblioteka Narodowa Francji (fr. Bibliothèque nationale de France, BnF) – francuska biblioteka narodowa, znajdująca się w Paryżu. Przewidziana jest jako repozytorium dla wszystkich materiałów bibliotecznych, wydawanych we Francji. Obecnym dyrektorem Biblioteki jest Bruno Racine.
    Godolphin Barb, znany jako Godolphin Arabian, 1724-1754, arabski ogier z Maroka, jeden z trzech od których wywodzą się konie pełnej krwi angielskiej. Podarowany królowi Francji Ludwikowi XV, trafił do stadniny Francisa Godolphin, 2. hrabiego Godolphin. Przodek wielu słynnych koni arabskich.
    Wałach – wykastrowany koń lub inny przedstawiciel koniowatych (np. muł lub osioł), który w ten sposób przestaje być ogierem. Etymologia terminu wywodzi się od etnonimu Wołoch, i wynika stąd, że prawdopodobnie Wołosi wprowadzili do Polski wałaszenie ogierów.

    Reklama