Nyks

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Nyks (także Noc; stgr. Νύξ Nýx ‘noc’, łac. Nox ‘noc’) – w mitologii greckiej bogini i uosobienie nocy (ciemności nocnej).

Mojry (gr. Μοῖραι Moirai) – w mitologii greckiej boginie losu, utożsamiane przez Rzymian z Parkami. U różnych poetów miały inne genealogie. U Homera jest jedna Mojra, natomiast według Hezjoda były one trzema córkami Zeusa i Temidy, noszącymi imiona: Kloto ("Prządka" nici żywota), Lachesis ("Udzielająca", która tej nici strzeże) i Atropos ("Nieodwracalna", która ją przecina). Symbolizowały starogreckie pojęcia filozoficzno-mitologiczne dotyczące losu ludzkiego i porządku świata. Ich siostrami były Hory i Charyty. Były boginiami życia i śmierci, jedynymi ponad bogami olimpijskimi, których rozkazom nie podlegały. Znały one przyszłość ludzi i bogów.Chaos (gr. Χάος Cháos, łac. Chaos ‘pustka’) – w mitologii greckiej uosobienie Próżni pierwotnej (stanu przed uporządkowaniem elementów wszechświata).

Należała do bogów pierwotnych (Protogenoi). Uchodziła za córkę Chaosu. Z Erebem, który był jej bratem, miała córki: Hemerę i Nemezis oraz synów: Eter i Charona, natomiast z Tartarem (niektóre źródła podają, iż para boskich braci nie miała ojca) – Tanatosa (Śmierć) i Hypnosa (Sen), a z UranosemLyssę (Szał). Bez udziału pierwiastka męskiego zrodziła szereg bóstw, uosobień, abstrakcji, demonów: Apate (Zdrada, Oszukaństwo), Filotes (Czułość, Przyjaźń), Geras (Starość), Momos (Szyderstwo, Sarkazm), Morosa (Los, Zgon), kery, Eris (Niezgoda), Mojry. Niekiedy uważano ją za matkę Erynii i Hesperyd.

Hypnos (także Sen; stgr. Ὕπνος Hýpnos, łac. Somnus ‘Sen’) – w mitologii greckiej bóg i uosobienie snu. Eris (także Eryda, gr. stgr. Ἔρις Eris, łac. Discordia) – w mitologii greckiej uskrzydlona bogini niezgody, chaosu i nieporządku; córka Nyks (Nocy). Według innej wersji córka Zeusa i Hery, bliźniacza siostra Aresa. Utożsamiana z rzymską boginią Dyskordią. Matka Ate i Dysnomii.

W gigantomachii walczyła po stronie bogów olimpijskich. Swą siedzibę miała na dalekim Zachodzie (poza krainą Atlasa).

Jej kult należał do rzadkości, czczono ją w Megarze.

W sztuce przedstawiana jest zwykle jako kobieta ze skrzydłami u ramion, w ciemnej szacie, z zawojem wokół twarzy, na rydwanie, w towarzystwie Gwiazd.

Wyobrażenie o bogini przejawia się w sztukach plastycznych między innymi w greckim malarstwie wazowym i rzeźbie (sarkofagi i nagrobki; fryz Ołtarza Pergamońskiego, przedstawiający sceny z gigantomachii).

Noc – część doby, w czasie której Słońce znajduje się poniżej linii horyzontu. Można też ją określić jako okres od zmierzchu do świtu. Zjawisko to występuje na planetach krążących wokół gwiazd – czyli ich satelitach, w tym również na Ziemi. Przeciwnym pojęciem jest dzień.(3908) Nyx (1980 PA) – planetoida z grupy Amora okrążająca Słońce w ciągu 2,68 lat w średniej odległości 1,93 j.a. Została odkryta 6 sierpnia 1980 roku przez Hansa-Emila Schustera.

Imieniem bogini nazwano jedną z planetoid – (3908) Nyx, a także drugi księżyc Plutona – Nix.

Potomstwo Nyks[ | edytuj kod]

Większość zrodziła sama z siebie lub z Erebem, wersje są różne.

  • Eter
  • Hemera
  • Eros
  • Uranos (według niektórych wersji)
  • Astra
  • Demony i bogowie spraw śmierci, niedoli, różnych uczuć[ | edytuj kod]

  • Tanatos
  • Eris
  • Hypnos
  • Kery
  • Moros
  • Oneiroi
  • Momos
  • Oizys
  • Mojry
  • Hesperydy
  • Nemezis
  • Apate
  • Filotes
  • Geras
  • Sofrosyne
  • Hybris
  • Epifron
  • Eufrozyna (niektóre wersje)
  • Eleos
  • Styks
  • Erynie (niektóre wersje)
  • Hekate (niektóre wersje)
  • W mitologii greckiej kery (gr. Κῆρες Kē̂res, l.poj. Κήρ Kḗr) to okrutne i złośliwe boginie śmierci gwałtownej, zrządzonej przez Przeznaczenie – krążące po polu bitwy, porywające rannych, walczące o trupy. Córki Nyks i Erebu (bądź samej Nyks). Kery wbijały swe pazury w umierającego, aby wypić krew. Pomagały Eryniom i demonowi Eurynomosowi.Malarstwo wazowe – wykonywane na naczyniach ceramicznych malunki, szczególnie obecne w kulturze helleńskiej. Stanowią one źródło wiedzy o rozwoju cywilizacyjnym i historii miejsca, z którego pochodzą. Pozwalają badaczom określić technikę, czas i miejsce wyrobu naczynia, a także kierunek artystyczny, w jakim rozwijał się dany styl. Dostarczają informacji o zwyczajach panujących na terenie, z którego pochodzą; mitologii, wojnach i uzbrojeniu, sposobach walki i polowań.


    Podstrony: 1 [2] [3]




    Warto wiedzieć że... beta

    Bóstwa lunarne – typ bóstw uranicznych, będących personifikacją Księżyca, jego faz, funkcji i stanów (np. bóstwa zaćmienia Księżyca lub księżycowego halo, jak bogini Hine-korako u Maorysów z Nowej Zelandii).
    Vojtech Zamarovský, czes. Vojtěch Zamarovský (ur. 5 października 1919 w Trenczynie lub Zamarovcach, zm. 26 lipca 2006 w Pradze) – słowacki prozaik, autor słowackiej i czeskiej literatury faktu, publicysta, badacz, propagator hellenizmu i olimpizmu, tłumacz, prawnik, podróżnik, agent wywiadu.
    Oizys (także Oïzys, starogr. Ὀϊζύς, łac. Miseria) – bogini w mitologii greckiej uosobienie nieszczęścia i smutku. Była córką bogini Nyks i bliźniaczą siostrą Momosa.
    Momos (gr. Μῶμος Mō̂mos, łac. Momus, Querella) – w mitologii greckiej oraz mitologii rzymskiej syn Nocy, bóg żartów, kpin, drwin, a także niezasłużonej krytyki. Z powodu ciągłego wyśmiewania i krytykowania innych bogów, został wygnany z Olimpu.
    Charon (gr. Χάρων Chárōn, łac. Charon, etr. Charun) – w mitologii greckiej przewoźnik dusz przez rzekę Acheron (lub Styks); w mitologii etruskiej „demon śmierci”.
    Hemera (także Hemere, Dzień; gr. Ἡμέρα Hēméra, łac. Hemera, Dies ‘dzień’) – w mitologii greckiej bogini i uosobienie dnia (lub jasnego dnia, lub światła dziennego); utożsamiana z Eos i rzymską Aurorą.
    Nationalencyklopedin – największa, szwedzka encyklopedia współczesna. Jej stworzenie było możliwe dzięki kredytowi w wysokości 17 mln koron, którego udzielił rząd szwedzki w 1980 roku i który został spłacony w 1990. Drukowana wersja składa się z 20 tomów i zawiera 172 tys. haseł. Wersja internetowa zawiera 260 tys. haseł (stan z czerwca 2005). Inicjatorem projektu był rząd szwedzki, który rozpoczął negocjacje z różnymi wydawcami. Negocjacje zakończyły się w 1985, kiedy na wydawcę został wybrany Bra Böcker z Höganäs. Encyklopedia miała uwzględniać kwestie genderowe i związane z ochroną środowiska. Pierwszy tom ukazał się w 1989 roku, ostatni w 1996. Dodatkowo w roku 2000 ukazały się trzy dodatkowe tomy. Encyklopedię zamówiło 54 tys. osób. W 1997 roku ukazało się wydanie elektroniczne na CD, a w 2000 pojawiło się wydanie internetowe, które jest uzupełniane na bieżąco.

    Reklama