Nowa Kaledonia (wyspa)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Nowa Kaledonia (fr. Grande Terre – „Wielka Ziemia”) – największa wyspa archipelagu i terytorium Nowej Kaledonii, znajdująca się na Morzu Koralowym. Jest jednocześnie 53. pod względem wielkości wyspą na świecie, 22. na Pacyfiku, 6. na południowym Pacyfiku, 2. na Morzu Koralowym i największą wyspą Francji (do której należy cała Nowa Kaledonia), dwukrotnie większą od Korsyki. Stanowi 88% całego terytorium Nowej Kaledonii.

Ocean Spokojny, Pacyfik, Ocean Wielki – największy, najgłębszy i najstarszy, obok Atlantyku, na świecie zbiornik wodny. Z powierzchnią równą 155,6 mln km² zajmuje 30% całej powierzchni Ziemi. Oficjalna polska nazwa tego oceanu, zatwierdzona przez Komisję Standaryzacji Nazw Geograficznych brzmi Ocean Spokojny.Język francuski (fr. langue française lub français) – język pochodzenia indoeuropejskiego z grupy języków romańskich. Jako językiem ojczystym posługuje się nim ok. 80 mln ludzi: ok. 65 mln Francuzów, ok. 4,5 mln Belgów (czyli 42%), ok. 1,5 mln Szwajcarów (czyli 20%), a także ok. 8 mln mieszkańców kanadyjskich prowincji Québec, Ontario i Nowy Brunszwik. Ok. 201 milionów osób na całym świecie używa francuskiego jako języka głównego (oszacowanie z 2009 r. według Organisation mondiale de la Francophonie), a 72 miliony jako drugiego języka codziennego (w tym krajach Maghrebu). Wiele z tych osób mieszka w krajach, w których francuski jest jednym z języków urzędowych, bądź powszechnie używanych (54 kraje). Paradoksalnie, w Algierii, Maroku, i Tunezji, gdzie nie ma statusu języka urzędowego, jest bardziej rozpowszechniony niż w wielu krajach Czarnej Afryki, w których jest jedynym językiem urzędowym.

Geografia[ | edytuj kod]

Krajobraz wybrzeża zachodniego

Wyspa Nowa Kaledonia ma powierzchnię 16 346 km². Jest długa na 350 km i szeroka na 70 km. Na całej długości wyspy wznosi się masyw górski Chaîne centrale z czterema szczytami osiągającymi ponad 1500 m n.p.m. Najwyższym szczytem wyspy jest góra Mont Panié (1628 m), drugim co do wysokości Mont Humboldt (1618 m). Wzdłuż wybrzeża wyspy ciągnie się nowokaledońska rafa koralowa, druga po Wielkiej Rafie Koralowej największa rafa koralowa świata. Najdłuższą rzeką wyspy jest długa na 50 km rzeka Diahot. Największym miastem jest stolica Nowej Kaledonii, Numea.

Komisja Standaryzacji Nazw Geograficznych poza Granicami Rzeczypospolitej Polskiej (KSNG) – komisja odpowiedzialna za ustalanie polskich nazw geograficznych świata (egzonimów) oraz za reprezentowanie Polski w kwestiach nazewnictwa geograficznego na arenie międzynarodowej.Chaîne centrale - łańcuch górski na nowokaledońskiej wyspie Grande Terre długości 400 km i szerokości 70 km. Najwyższym jego szczytem jest Mont Panié (1628 m).

Przypisy[ | edytuj kod]

  1. Nazwa zalecana przez KSNG: Ameryka Australia i Oceania. „Nazewnictwo geograficzne Świata”. 1, s. 123, 2004. Warszawa: Główny Urząd Geodezji i Kartografii. [dostęp 2013-02-27]. 
Mont Panié - szczyt w pasmie Chaîne centrale na nowokaledońskiej wyspie Grande Terre. Jest to najwyższy szczyt Nowej Kaledonii, terytorium zależnego Francji.Wyspa – trwały fragment lądowej powierzchni Ziemi, który jest otoczony ze wszystkich stron wodą. Wyspy istnieją więc na rzekach, jeziorach, stawach, morzach i oceanach. Mała wyspa to wysepka. Za wyspy nie uznaje się ruchomych ławic piaszczystych ani obszarów lądu zalewanych podczas przypływów.




Warto wiedzieć że... beta

Diahot - najdłuższa rzeka Nowej Kaledonii, znajdująca się na wyspie Grande Terre. Jest jedyną rzeką na wyspie posiadającą orientację północ-południe. Przepływa w całości przez gminę Ouégoa w Prowincji Północnej.
Rafa – skała podwodna, w formie wału albo grzbietu, której górna część znajduje się tuż pod albo tuż nad powierzchnią wody. Rafy stanowią zagrożenie dla żeglugi.
Numea (fr. Nouméa) – stolica Nowej Kaledonii, terytorium zależnego Francji. Numea leży na południowym wybrzeżu wyspy Nowa Kaledonia. Zamieszkuje ją 97 579 mieszkańców (2009). W Numei znajduje się huta niklu (Doniambo), międzynarodowy port lotniczy i muzeum oraz ogród botaniczny, a także akwarium morskie. Aglomeracja Numei liczy 163 732 mieszkańców, co stanowi ok. 67% ludności całego terytorium.
Ziemia (łac. Terra) − trzecia, licząc od Słońca, a piąta co do wielkości planeta Układu Słonecznego. Pod względem średnicy, masy i gęstości jest to największa planeta skalista Układu Słonecznego.
Korsyka (korsykański: Corsica, franc.: Corse) – wyspa na Morzu Śródziemnym, położona na zachód od Włoch i na południowy wschód od Francji. Cieśnina Świętego Bonifacego oddziela ją od położonej na południu włoskiej Sardynii. Korsyka tworzy odrębny francuski region administracyjny.
Nowa Kaledonia (Nouvelle-Calédonie) – francuskie terytorium zamorskie o statusie wspólnoty „sui generis” w zachodniej części Oceanu Spokojnego, w Melanezji, około 1400 km na wschód od Australii i 1500 km na północny zachód od Nowej Zelandii.
Francja (fr. France, IPA: /fʁɑ̃s/), Republika Francuska (fr. République française /ʁe.py.blik fʁɑ̃.sɛz/) – państwo, którego część metropolitalna znajduje się w Europie Zachodniej, posiadające także zamorskie terytoria na innych kontynentach. Francja metropolitalna rozciąga się od Morza Śródziemnego na południu do kanału La Manche i Morza Północnego na północy, oraz od Renu na wschodzie do Zatoki Biskajskiej na zachodzie. Francuzi często nazywają swój kraj l’Hexagone (sześciokąt) – pochodzi to od kształtu Francji metropolitalnej.

Reklama