• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • North American XB-70 Valkyrie



    Podstrony: 1 [2] [3]
    Przeczytaj także...
    Skrzydło samolotu (płat nośny) – zespół płatowca, jeden z głównych elementów konstrukcyjnych stałopłatów (samolotów, szybowców) służący do wytwarzania siły nośnej. W przekroju skrzydło ma kształt profilu lotniczego. Na krawędzi skrzydła umieszczone są lotki i często urządzenia do zwiększenia siły nośnej (sloty, klapy). Skrzydło tworzy często zespół konstrukcyjny w skład którego mogą wchodzić gondole silnikowe, podwozie, zbiorniki paliwa oraz pomieszczenia na ładunek użytkowy.Dayton – miasto w środkowowschodniej części Stanów Zjednoczonych, w stanie Ohio. Miasto ma 166 tys. mieszkańców, obszar metropolitalny 848 tys. mieszkańców (dane z 2000 roku).

    North American XB-70 Valkyrieamerykański ponaddźwiękowy samolot eksperymentalny z początku lat 60. XX wieku, opracowany i zbudowany w zakładach North American Aviation w układzie kaczki z nowatorskimi, składanymi w pionie końcówkami skrzydeł. Celem programu, prowadzonego na zlecenie Dowództwa Strategicznych Sił Powietrznych USA (ang. SAC – Strategic Air Command), złożonego jeszcze w latach 50., było sprawdzenie możliwości skonstruowania stratosferycznego bombowca strategicznego, zdolnego do latania z prędkościami zbliżonymi do 3-krotnej prędkości dźwięku (mach 3), a następnie wprowadzenie go do produkcji seryjnej pod nazwą B-70 (przewidywano wyprodukowanie 50 sztuk). Zbudowano 2 prototypy. Pierwszy z nich oblatano 21 września 1964 roku, drugi – 17 lipca 1965.

    Northrop F-5 Freedom Fighter (ang. Bojownik o wolność) lub Tiger II (ang. Tygrys) - amerykański odrzutowy samolot myśliwski zaprojektowany przez firmę Northrop na początku lat 60. XX wieku.Żelazna kurtyna – określenie porządku pojałtańskiego, które spopularyzował Winston Churchill 5 marca 1946 roku, podczas historycznego przemówienia w amerykańskim mieście Fulton w stanie Missouri. Wygłosił on tam zdanie o "żelaznej kurtynie" (ang. iron curtain), przebiegającej od Szczecina po Triest.

    Historia[ | edytuj kod]

    Maszynę opracowywano jako program konkurencyjny wobec międzykontynentalnych pocisków rakietowych i samolotów o napędzie jądrowym. Po zestrzeleniu nad terytorium Związku Radzieckiego 1 maja 1960 roku stratosferycznego samolotu rozpoznawczego Lockheed U-2, pilotowanego przez Gary’ego Powersa pierwotną koncepcję zarzucono ze względu na zbyt wysokie ryzyko zestrzelenia przeciwlotniczymi pociskami rakietowymi. Na decyzję wpłynął również fakt znacznych postępów, jakie Związek Radziecki poczynił w tym czasie w rozwoju technologii radarowej oraz wprowadzenie do służby nowych myśliwców MiG-25 zdolnych do zwalczania używanych ówcześnie przez Stany Zjednoczone samolotów rozpoznawczych SR-71 Blackbird. Dla radaru pracującego w paśmie fal VHF samolot stał się wykrywalny już ówcześnie na setki kilometrów przed celem. Jednocześnie po obu stronach „Żelaznej kurtyny“ wprowadzono do uzbrojenia międzykontynentalne pociski rakietowe, które spowodowały, iż B-70 stał się tak samo bezużyteczny, jak jego radziecki odpowiednik Suchoj T-4.

    UKF – zakres fal radiowych (pasmo radiowe) o częstotliwości od 30 do 300 MHz, co odpowiada długości fali od 10 metrów do 1 metra.Kabina oddzielana umożliwia pilotowi (lub astronaucie) ewakuację z pojazdu w warunkach wysokiej prędkości lub wysokości lotu. Załoga pozostaje chroniona w jej wnętrzu do momentu, gdy warunki panujące na zewnątrz umożliwiają bezpieczne jej opuszczanie, lub do momentu osiągnięcia powierzchni ziemi.

    Zjawisko kompresji siły nośnej[ | edytuj kod]

    W tych warunkach program przemianowano na badawczo-rozwojowy i kontynuowano, zmieniając jego cele. Dalsze badania służyły zebraniu eksperymentalnych doświadczeń z zakresu zaawansowanej aerodynamiki i technologii napędu turboodrzutowego.

    W XB-70 po raz pierwszy wykorzystano w samolocie załogowym, napędzanym własnymi jednostkami napędowymi zjawisko "kompresji siły nośnej" (dosł. "sprężenia siły nośnej") (ang. compression lift), zapewniające najlepszy uzyskany dotąd w historii stosunek siły nośnej do oporu (ang. lift-to-drag ratio).

    Bombowiec strategiczny – ciężki samolot bombowy przeznaczony do niszczenia celów w ściśle określonym miejscu i czasie za pomocą bomb, pocisków rakietowych czy nawet bomb jądrowych. Przykładami takich bombowców są B-2 Spirit, General Dynamics F-111, B-1 Lancer, Tu-160, B-52 Stratofortress.Silnik turboodrzutowy - rodzaj silnika, który napędza pojazd poprzez wykorzystanie zjawiska odrzutu gazów (silnika odrzutowego). W przeciwieństwie do silnika rakietowego wykorzystuje otaczające powietrze jako masę wyrzutową, a tlen zawarty w tym powietrzu jako utleniacz znajdującego się w zbiornikach pojazdu paliwa. Silnik ten montowany jest zazwyczaj w samolotach. Popularnie nazywany jest po prostu silnikiem odrzutowym.

    Zjawisko kompresji siły nośnej po raz pierwszy opisali w roku 1956 dwaj inżynierowie NACA – Clarence A. Syvertson i Alfred J. Eggers. Badali oni niewyjaśnione odchyłki trajektorii lotu obiektów powracających do atmosfery ziemskiej, odkrywając zjawisko i opracowując zasady praktycznego wykorzystania kompresji siły nośnej.

    NASA (National Aeronautics and Space Administration) (pl. Narodowa Agencja Aeronautyki i Przestrzeni Kosmicznej) – agencja rządu Stanów Zjednoczonych odpowiedzialna za narodowy program lotów kosmicznych, ustanowiona 29 lipca 1958 r. na mocy National Aeronautics and Space Act, zastępując poprzednika – National Advisory Committee for Aeronautics. Jest wydziałem Departamentu Obrony USA i jest mu bezpośrednio podległa.Samolot rozpoznawczy - statek powietrzny przeznaczony do zwiadu na terytorium wroga, wyposażony w odpowiednią aparaturę, zazwyczaj były to aparaty fotograficzne do zdjęć obiektów naziemnych wroga, bądź radary do obserwacji powietrznych.

    W XB-70 fala uderzeniowa, wytwarzana przez stateczniki poziome, znajdujące się przed głównymi powierzchniami nośnymi przepływa pod skrzydła powodując zagęszczenie (kompresję) powietrza pod nimi – a tym samym zwiększenie siły nośnej. Przy prędkościach ponaddźwiękowych zjawisko to pozwala zmniejszyć kąt natarcia, co prowadzi do redukcji indukowanego oporu. Dopiero zastosowanie takiego nowatorskiego rozwiązania umożliwiało uzyskanie akceptowalnych zasięgów samolotu latającego z prędkościami zbliżonymi do mach 3.

    Aerodynamika (z greckiego: aēr dpn. aéros - "powietrze" i dynamikós - "mający siłę, silny") – dział fizyki, mechaniki płynów, zajmujący się badaniem zjawisk związanych z ruchem gazów, a także ruchu ciał stałych w ośrodku gazowym i sił działających na te ciała.Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang. United States, US, United States of America, USA) – federacyjne państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu i Oceanem Atlantyckim od wschodu.

    Program lotów XB-70 Valkyrie[ | edytuj kod]

    Łącznie zbudowano 2 egzemplarze XB-70, z których pierwszy oznaczony jako AV/1 – oblatano 21 września 1964, a drugi – AV/2 17 lipca 1965. Podczas pierwszych lotów prototypu AV/1 wykryto wiele wad konstrukcyjnych kadłuba, który był zbudowany z płyt z wypełniaczami ulowymi. Niedoskonałości te wynikały głównie z braku doświadczenia w tego typu nowatorskich konstrukcjach, poza tym produkcja wypełniaczy okazała się znacznie bardziej skomplikowana niż zakładali konstruktorzy XB-70. Ponadto źródłem wielu problemów były wycieki z systemów hydraulicznych, systemów paliwowych, oraz układów bardzo skomplikowanego podwozia. Podczas lotu 7 maja 1965 nastąpiło oderwanie powierzchni separującej napływy powietrza do silników i w konsekwencji całkowite zniszczenie wszystkich sześciu jednostek napędowych. Lądowanie odbyło się pomyślnie i maszyna została wyremontowana.

    Fala uderzeniowa – cienka warstwa, w której następuje gwałtowny wzrost ciśnienia gazu, rozchodząca się szybciej niż dźwięk. Fale uderzeniowe powstają podczas silnego wybuchu, ruchu ciała z prędkością ponaddźwiękową (np. samolot).Samolot nazywamy ponaddźwiękowym, jeżeli jest w stanie praktycznie przekroczyć prędkość dźwięku wynoszącą Mach 1.

    Zakładaną prędkość mach 3 uzyskano podczas lotu eksperymentalnego 14 października 1965 roku. Podczas testu maszyna straciła 60-centymetrowy kawałek krawędzi natarcia skrzydła na skutek wady konstrukcyjnej struktury wypełniacza ulowego, co spowodowało ograniczenie dopuszczalnej prędkości lotu AV/1 do mach 2,5.

    W AV/2 dokonano niezbędnych modyfikacji technicznych konstrukcji umożliwiających maszynie długotrwały lot z prędkością mach 3, dającą jej przewagę nad innymi samolotami bojowymi, które – jeśli w ogóle taką prędkość osiągały – to były w stanie utrzymać ją w najlepszym razie tylko przez kilka minut. Podczas lotu testowego w dniu 9 maja 1966 roku maszyna przeleciała dystans 3840 km w czasie 91 minut utrzymując prędkość 3 machów przez 33 minuty.

    Prędkość dźwięku w określonym ośrodku – prędkość rozchodzenia się w nim podłużnego zaburzenia mechanicznego.Samolot – statek powietrzny cięższy od powietrza (aerodyna), utrzymujący się w powietrzu dzięki wytwarzanej sile nośnej za pomocą nieruchomych, w danych warunkach względem statku, skrzydeł. Ciąg potrzebny do utrzymania prędkości w locie poziomym wytwarzany jest przez jeden lub więcej silników.

    Katastrofa XB-70 Valkyrie AV/2[ | edytuj kod]

    8 czerwca 1966 bezpośrednio po wykonywaniu zamówionych przez General Electric fotografii egzemplarza XB-70 Valkyrie AV/2 w towarzystwie czterech samolotów również wyposażonych w silniki General Electric: F-4 Phantom, F-5 Freedom Fighter, T-38 Talon i F-104 Starfighter doszło do kolizji w powietrzu XB-70 i F-104 a w konsekwencji katastrofy. W czasie rozformowywania szyku pilot F-104, lecącego w odległości około 21 metrów z prawej strony względem bombowca wykonał z nieustalonych przyczyn manewr, wskutek którego lewe skrzydło myśliwca znalazło się pod prawym skrzydłem XB-70 (około 3 metrów poniżej). Nie wiadomo czy doszło do kontaktu skrzydeł obu samolotów. W wyniku znalezienia się w tym położeniu samolot F-104 został wciągnięty w wir i przekoziołkował nad bombowcem uderzając w jego lewy statecznik pionowy. Bezpośrednio po tym uderzeniu doszło do eksplozji która spowodowała śmierć pilotującego samolot F-104 głównego pilota testowego NASA Josepha „Joe” Walkera oraz dalsze uszkodzenie usterzenia i uszkodzenia lewego skrzydła XB-70. 16 sekund po eksplozji myśliwca uszkodzony bombowiec wpadł w niekontrolowany korkociąg oraz później zajął się ogniem. Finalnie, 76 sekund po eksplozji, samolot runął na ziemię w okolicy miasta Barstow. Jako najbardziej prawdopodobną przyczynę uznaje się błąd pilota myśliwca, związany z ograniczeniem pola widzenia z kabiny.

    Krawędź natarcia skrzydła (lub łopaty wirnika) to linia łącząca noski kolejnych profili płata. Innymi słowy jest to przednia krawędź skrzydła płatowca.Barstow – miasto w Stanach Zjednoczonych położone w Hrabstwie San Bernardino, w południowo-wschodniej części stanu Kalifornia.

    W momencie całkowej utraty kontroli nad XB-70 pilot Alvin S. „Al” White i drugi pilot Carl Cross rozpoczęli procedurę automatycznego przejścia do zamykanych kapsuł ratunkowych (ang. powered encapsulation). Z nieznanej przyczyny fotele nie zostały wycofane do kapsuł ratunkowych - podejrzewana jest wada fabryczna mechanizmu, uszkodzenie lub zbyt duże przeciążenie. Fotel drugiego pilota XB-70 pozostał w kokpicie bombowca i on sam zginął w momencie uderzenia maszyny w ziemię. Pilot Alvin White rozpoczął procedurę ręczną (ang. manual encapsulation), zdołał odepchnąć się ręką i przesunąć fotel do kapsuły, po tej operacji jednak uruchomiła się procedura automatyczna i zamykająca się osłona przednia, w kształcie czterosegmentowej skorupy (ang. clamshell like), przycięła mu rękę a sama osłona nie została zamknięta. White zdołał wyswobodzić rękę, samodzielnie zamknąć kapsułę i wykonać procedurę oddzielenia kapsuły od spadającego samolotu. Z niewyjaśnionej przyczyny nie zdołał natomiast aktywować poduszki powietrznej (uruchamiana ręcznie) amortyzującej upadek na ziemię - prawdopodobne przyczyny to utrata przytomności lub uszkodzenie mechanizmu. W związku z tym doznał licznych obrażeń w momencie uderzenia w ziemię, ale przeżył i po 3 miesiącach rekonwalescencji wrócił do pracy jako pilot.

    Podwozie – zespół płatowca (samolotu, śmigłowca lub szybowca) umożliwiający postój na podłożu oraz przejście ze stanu spoczynku do lotu w powietrzu i odwrotnie. Podwozie umożliwia postój płatowca na ziemi, wodzie lub konstrukcji (np. pokładzie okrętu), jego przemieszczanie po podłożu (kołowanie), start i lądowanie (lub wodowanie).MiG-25 (ros. МиГ-25) (oznaczenie NATO Foxbat) – radziecki samolot naddźwiękowy osiągający prędkość maksymalną odpowiadającą liczbie Macha równej 3.


    Podstrony: 1 [2] [3]




    Warto wiedzieć że... beta

    NACA (ang. National Advisory Committee for Aeronautics) – amerykański komitet doradczy do spraw aeronautyki powołany 3 marca 1915 roku w celu prowadzenia, wspierania i promowania prac badawczych z dziedziny aeronautyki. Z dniem 1 października 1958 roku komitet ten został rozwiązany a jego struktury stały się częścią nowo utworzonej NASA.
    North American XF-108 Rapier – projektowany w latach 50. XX wieku, amerykański dwumiejscowy (w układzie tandem), naddźwiękowy myśliwiec przechwytujący dalekiego zasięgu o napędzie turboodrzutowym.
    National Museum of the United States Air Force – Narodowe Muzeum Amerykańskich Sił Powietrznych mieszczące się w bazie sił powietrznych Wright-Patterson Air Force Base w Riverside obok Dayton w stanie Ohio. Największe i najstarsze muzeum sił powietrznych na świecie. Obecnym derektorem muzeum jest Charles D. Metcalf, generał sił powietrznych w stanie spoczynku. Muzeum, w którym prezentowanych jest ponad 400 samolotów, śmigłowców i pocisków rakietowych, odwiedzane jest przez ponad milion turystów rocznie.
    Tankowanie w powietrzu – popularne określenie uzupełniania paliwa przez samoloty lub śmigłowce w locie. Służą do tego specjalne samoloty nazywane powietrznymi tankowcami (lub powietrznymi zbiornikowcami, samolotami-zbiornikowcami, samolotami-cysternami, latającymi cysternami).
    Kaczka – układ konstrukcyjny statku powietrznego (samolotu lub szybowca), w którym ster wysokości (zwany canardem) znajduje się w części dziobowej przed skrzydłami. Samolot w układzie kaczki najczęściej wyposażony w śmigło pchające w części ogonowej lub napęd odrzutowy.
    Francis Gary Powers (ur. 17 sierpnia 1929 roku, zm. 1 sierpnia 1977 roku) był amerykańskim pilotem. Zestrzelenie pilotowanego przez niego samolotu szpiegowskiego Lockheed U-2 w pobliżu Swierdłowska 1 maja 1960 roku było bezpośrednią przyczyną kryzysu w stosunkach między USA i ZSRR w 1960 roku. Powers został schwytany przez władze radzieckie i oskarżony o szpiegostwo, a następnie skazany na trzy lata więzienia i siedem lat ciężkich robót. Jednakże 10 lutego 1962 roku został wymieniony (razem z amerykańskim studentem Frederikiem Pryorem) za sowieckiego agenta KGB pułkownika Williama Fishera (ps. Rudolf Abel) na moście Glienicke w Poczdamie. Za wymianę odpowiadał berliński adwokat Wolfgang Vogel.
    Intercontinental Ballistic Missile (ICBM) – rakietowy pocisk balistyczny międzykontynentalnego zasięgu, dla którego mierzona w linii prostej po powierzchni Ziemi maksymalna odległość pomiędzy punktem startu a celem przekracza 5500 km. Kategoria ta związana jest z najpowszechniej na świecie przyjętym amerykańskim podziałem pocisków balistycznych według ich zasięgu.

    Reklama

    Czas generowania strony: 1.824 sek.