Nevil Maskelyne

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Nevil Maskelyne (ur. 6 października 1732 w Londynie, zm. 9 lutego 1811 w Greenwich) – brytyjski astronom. Od 1765 roku piąty Astronom Królewski. W 1775 roku otrzymał Medal Copleya.

The Royal Society, Towarzystwo Królewskie w Londynie, dokładniej The Royal Society of London for Improving Natural Knowledge – angielskie towarzystwo naukowe o ograniczonej liczbie członków (ok. 500 członków krajowych i ok. 50 członków zagranicznych) pełniące funkcję brytyjskiej akademii nauk. Skupia przedstawicieli nauk matematycznych i przyrodniczych.Wielka Brytania, Zjednoczone Królestwo (ang. United Kingdom), Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (ang. United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland) – unitarne państwo wyspiarskie położone w Europie Zachodniej. W skład Wielkiej Brytanii wchodzą: Anglia, Walia i Szkocja położone na wyspie Wielka Brytania oraz Irlandia Północna leżąca w północnej części wyspy Irlandia. Na wyspie tej znajduje się jedyna granica lądowa Zjednoczonego Królestwa z innym państwem – Irlandią. Poza nią, Wielka Brytania otoczona jest przez Ocean Atlantycki na zachodzie i północy, Morze Północne na wschodzie, kanał La Manche na południu i Morze Irlandzkie na zachodzie.

Życiorys[ | edytuj kod]

Studiował w St Catharine’s College, Pembroke College i Trinity College na Uniwersytecie Cambridge i tam uzyskał stopień doktora teologii. Został pastorem i przez pewien czas był wikariuszem w Barnet. Ożenił się w wieku 52 lat. Jego żoną była Sophia, bogata spadkobierczyni Johna Rose’a z Northamptonshire. Z tego związku przyszła na świat córka Margaret.

Trinity College – jedno z kolegiów (college) Uniwersytetu w Cambridge w Anglii. Trinity ma więcej studentów niż jakikolwiek inny college w Cambridge bądź Oksfordzie, z około 660 uzupełniającymi, 430 podyplomowymi i około 160 stypendystami. Jest także najbogatszym kolegium Oxbridge o szacunkowych finansach około 700 milionów £ (w 2005), ponadto Trinity College jest ubezpieczony na około 266,5 milionów £ (nie dotyczy to wszystkich aktywów). Trinity uchodzi za czołową w świecie instytucję akademicką o wyjątkowych wynikach edukacji i badań", o finansowych nakładach na jednego studenta około 640,000 £ w 2005, było to ponad dziesięciokrotnie więcej niż przeciętna 63,000 £ wszystkich pozostałych kolegiów Cambridge University.Astronom Królewski (ang. Royal Astronomer) stanowisko na brytyjskim dworze królewskim utworzone przez Karola II 22 czerwca 1675 do kierowania Obserwatorium Astronomicznym w Greenwich. Król wydał mianowanemu pierwszym Astronomem Johnowi Flamsteedowi polecenie "aby bezzwłocznie przystąpił z najdokładniejszą troską i pilnością do korygowania tablic ruchów na niebie, a także miejsc gwiazd stałych, tak aby odkryć tak bardzo pożądaną długość geograficzną w celu doskonalenia sztuki nawigacji." Sprawy te miały duże znaczenie głównie z uwagi na rozwój żeglugi morskiej służący polityce kolonialnej. Kolejni Astronomowie pełnili obowiązki dyrektora Obserwatorium do 1972 z pensją 100 funtów rocznie. Obecnie Astronom Królewski jest funkcją honorową, choć służy jako doradca królowej w sprawach astronomicznych i naukowych. Tytuł Astronoma uchodzi za prestiżowy.

Dzięki zainteresowaniom astronomicznym zetknął się z Jamesem Bradleyem, astronomem wsławionym odkryciem zjawiska aberracji światła gwiazd. Astronomią zainteresował się po zaćmieniu Słońca 25 lipca 1748 roku. W 1761 roku dokonał obserwacji przejścia Wenus przed tarczą Słońca, co umożliwiło wyznaczenie jednostki astronomicznej. Podczas podróży na Wyspę Świętej Heleny prowadził doświadczenia z wyznaczeniem długości geograficznej z obserwacji Księżyca, a następnie wprowadził tę metodę do nawigacji opisanej w The British Mariner's Guide (1763). Po zastąpieniu w 1765 roku Nathaniela Blissa na stanowisku astronoma królewskiego wydał pierwszy tom The Nautical Almanac (1766). W 1758 został członkiem Londyńskiego Towarzystwa Królewskiego. W roku 1772 zaproponował metodę wyznaczenia stałej grawitacji i gęstości Ziemi polegającą na pomiarze odchylenia od pionu ciężarka zwisającego z liny umieszczonego w pobliżu góry o znanych parametrach.

6 października jest 279. (w latach przestępnych 280.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 86 dni.Księżyc (łac. Luna, gr. Σελήνη Selḗnē; pol. fraz. „Srebrny Glob”, „srebrny glob”; pol. przest. gw. poet. „miesiąc”; pol. przest. poet. „luna”) – jedyny naturalny satelita Ziemi (nie licząc tzw. księżyców Kordylewskiego, które są obiektami pyłowymi i przez niektórych badaczy uważane za obiekty przejściowe). Jest piątym co do wielkości księżycem w Układzie Słonecznym. Przeciętna odległość od środka Ziemi do środka Księżyca to 384 403 km, co stanowi mniej więcej trzydziestokrotność średnicy ziemskiej. Średnica Księżyca wynosi 3474 km, nieco więcej niż 1/4 średnicy Ziemi. Oznacza to, że objętość Księżyca wynosi około 1/50 objętości kuli ziemskiej. Przyspieszenie grawitacyjne na jego powierzchni jest blisko 6 razy słabsze niż na Ziemi. Księżyc wykonuje pełny obieg wokół Ziemi w ciągu 27,3 dnia (tzw. miesiąc syderyczny), a okresowe zmiany w geometrii układu Ziemia-Księżyc-Słońce powodują występowanie powtarzających się w cyklu 29,5-dniowym (tzw. miesiąc synodyczny) faz Księżyca.

Jednym z osiągnięć było zmierzenie odchylenia linii pionu po dwóch stronach góry Schiehallion w Szkocji o symetrycznym kształcie, który pozwalał obliczyć jej masę. Astronom spędził na stokach tej góry okres od czerwca do października 1774, wykonując staranne pomiary astronomiczne. Na tej podstawie można było wyznaczyć liczbowo wartość stałej grawitacyjnej w prawie Newtona.

Pembroke College (Cambridge) - trzeci najstarszy koledż wchodzących w skład Uniwersytetu w Cambridge. Jeden z największych koledżów oraz, według nieoficjalnej Tabeli Tompkinsa, koledź cieszący się bardzo dobrymi wynikami.„Wiedza i Życie” – jeden z najstarszych polskich miesięczników popularnonaukowych, wydawany od 1910 (regularnie od 1926) roku, z wyjątkiem II wojny światowej (1939-1945) i stanu wojennego (1981-1983). W latach 1945-1948 wydawany był przez Towarzystwo Uniwersytetu Robotniczego. Po 1989 roku ukazywał się nakładem spółdzielni dziennikarzy Wiedza i Życie (wydawali także gazetę Życie Codzienne oraz książki popularnonaukowe), następnie tytuł został odsprzedany wydawnictwu Prószyński i S-ka. Od czerwca 2002 roku wydawany przez spółkę Agora. W grudniu 2004 tytuł został odkupiony przez wydawnictwo Prószyński Media.

Jako członek jury nadzorował weryfikację chronometru Johna Harrisona (będąc przy tym sceptycznie nastawiony do tego wynalazku).

Przypisy[ | edytuj kod]

  1. ACAD ↓.
  2. Encyklopedia Britannica. T. XXI. Poznań: KURPISZ S.A., 2006, s. 87. ISBN 978-83-60563-25-0.
  3. Ludwik Zajdler, Dzieje zegara, Warszawa 1977, wydanie 2 (rozdział Zwycięzca wielkiego konkursu).

Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Nevil MASKELYNE (ang.). A Cambridge Alumni Database. [dostęp 2017-07-27].
  • Andrzej Wróblewski. Oblicza królewskiego astronoma. „Wiedza i Życie”, s. 63, marzec 2009. Warszawa: Prószyński Media. ISSN 0137-8929. 
  • Encyklopedia Britannica (ang.)
  • International Standard Name Identifier (ISNI) – unikalny identyfikator służący wystandaryzowanej identyfikacji obiektów, podmiotów, autorów dzieł, utworów i publikacji. Biblioteka Narodowa Izraela (hebr. הספרייה הלאומית; dawniej: Żydowska Biblioteka Narodowa i Uniwersytecka, hebr. בית הספרים הלאומי והאוניברסיטאי) – izraelska biblioteka narodowa w Jerozolimie.




    Warto wiedzieć że... beta

    Dictionary of National Biography (DNB) – słownik biograficzny stanowiący standardowy punkt odniesienia w dziedzinie biografii znanych postaci brytyjskiej historii, publikowany od 1885. W 1996 Uniwersytet Londyński opublikował wolumin korekcji zebranych na podstawie Biuletynu Instytutu Badań Historycznych. Zaktualizowany Oxford Dictionary of National Biography (ODNB) został opublikowany 23 września 2004 jako 60-tomowe wydawnictwo i publikacja on-line.
    University of Cambridge (nieformalnie: Cambridge University, po polsku Uniwersytet Cambridge lub po prostu Cambridge) – drugi po Oksfordzie najstarszy angielski uniwersytet, założony w 1209 roku. Znajduje się w Cambridge w środkowej Anglii. Uważany za jeden z najlepszych uniwersytetów w Europie i na świecie. Uniwersytety Oksfordzki i Cambridge określane są wspólną nazwą Oxbridge.
    Schiehallion – szczyt w paśmie Glen Lyon, w Grampianach Centralnych. Leży w Szkocji, w regionie Perth and Kinross. Jest to najwyższy szczyt pasma Glen Lyon.
    Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.
    Stała grawitacji (oznaczenie: G lub γ) – stała fizyczna służąca do opisu pola grawitacyjnego. Jako pierwszy wyznaczył ją Henry Cavendish. Obecnie używana wartość została opublikowana w 2002 roku przez Komitet Danych dla Nauki i Techniki (CODATA) i wynosi:
    Sir Isaac Newton (ur. 25 grudnia 1642/4 stycznia 1643 w Woolsthorpe-by-Colsterworth, zm. 20 marca 1726/31 marca 1727 w Kensington) – angielski fizyk, matematyk, astronom, filozof, historyk, badacz Biblii i alchemik.
    WorldCat – katalog rozproszony łączący zbiory 71 000 bibliotek ze 112 krajów, które są uczestnikami serwisu Online Computer Library Center. Katalog jest tworzony i prowadzony przez biblioteki, których zbiory są w nim ujęte.

    Reklama