Neleus

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Neleus (gr. Νηλεύς) – w mitologii greckiej syn Posejdona i Tyro, bliźniaczy brat Peliasa. Jego żoną była Chloris. Ojciec Nestora.

Heros (stgr. ἥρως "bohater") – w mitologii greckiej postać zrodzona ze związku człowieka i boga. Herosi mieli nadzwyczajne zdolności, jak wielka siła, spryt lub inne przymioty. Byli dowodem przenikania się świata bogów i ludzi.Poród (również rozwiązanie, narodziny) – u samic ssaków łożyskowych oraz torbaczy wydalenie płodu i łożyska z macicy samicy kończące ciążę.

Neleus był synem Posejdona i Tyro. Przyszedł na świat wraz ze swoim bratem-bliźniakiem, noszącym imię Pelias. Po porodzie matka porzuciła dzieci. Posejdon zesłał jednak klacz, która wykarmiła jego synów. Zostali uratowani przez wieśniaków bądź przez handlarzy koni. Drzewo genealogiczne Neleusa

Neleus i Pelias w końcu dowiedzieli się, skąd się wzięli na świecie. Odnaleźli Tyro. Zemścili się na jej macosze/teściowej Sidero. Ta schroniła się w świątyni, gdzie nie mogli jej zabić. Jednak Pelias złamał tabu, zabijając w świątyni Hery. Rozgniewało to boginię, która zasiała pomiędzy Neleusem i Peliasem niezgodę. Rodzeństwo podjęło walkę o władzę. W efekcie wygnany przez brata Neleus wyjechał do Messenii. Założył tam miasto Pylos, stając się jego królem.

Herakles (gr. Ἡρακλῆς Hēraklēs, Ἡρακλές Hēraklés, łac. Heracles, Hercules, Alkajos, Palajmon) – w mitologii greckiej jeden z herosów, syn Zeusa i śmiertelniczki Alkmeny. Jego rzymskim odpowiednikiem był Herkules. Znany był z wielkiej siły, męstwa, zapaśnictwa i umiejętności wojennych, zwłaszcza celnego strzelania z łuku. Lubiany przez Zeusa i Atenę, był prześladowany przez zazdrosną Herę.Posejdon (gr. Ποσειδῶν Poseidōn, łac. Neptunus) – w mitologii greckiej bóg mórz, trzęsień ziemi, żeglarzy, rybaków.

Żoną Neleusa została Chloris, córka Amfiona. Doczekali się 12 synów i jednej córki imieniem Pero. Potomkowie Neleusa

Herakles po zabójstwie Ifitosa zwrócił się do Neleusa o oczyszczenie go z tej zbrodni. Władca Pylos nie zgodził się. Rozgniewany heros zabił wszystkich jego synów oprócz Nestora. Co do końca Neleusa nie ma jednej wersji. Możliwe, że zginął z ręki Heraklesa wraz ze swymi synami. Wedle innej wersji mitu Herakles nie zabił go, a Neleus umarł w Koryncie z powodu choroby. Tam też miał znaleźć się jego grób.

Zakład Narodowy im. Ossolińskich (ZNiO, Ossolineum) – zasłużony dla polskiej nauki i kultury Instytut (do 1939 r. – łączył w sobie Bibliotekę, Wydawnictwo i Muzeum Książąt Lubomirskich), ufundowany dla Narodu Polskiego w 1817 roku przez Józefa Maksymiliana Ossolińskiego, otwarty w 1827 roku we Lwowie.Pelias w mitologii greckiej syn Posejdona i Tyro − król miasta Jolkos w Tesalii, z którego usunął przyrodniego brata Ajzona. Na krótko przed tym wypadkiem Ajzonowi urodził się syn Jazon. Pelias postanowił zamordować niemowlę, ale dawny niewolnik Ajzona dowiedział się o tym i ostrzegł matkę, która rozgłosiła, że dziecko zmarło, po czym zaniosła owiniętego w purpurę Jazona do pieczary centaura Chejrona, który wychowywał chłopca. Gdy ten osiągnął wiek męski podzękował Chejronowi za gościnę i ruszył w świat.

Przypisy[ | edytuj kod]

  1. Grimal 2008 ↓, s. 247.
  2. Schmidt 2006 ↓, s. 222.
  3. Grimal 2008 ↓, s. Tablica 1.

Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Pierre Grimal: Słownik mitologii greckiej i rzymskiej. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich – Wydawnictwo we Wrocławiu, 2008. ISBN 978-83-04-04673-3.
  • Joël Schmidt: Słownik mitologii greckiej i rzymskiej. Katowice: Książnica, 2006, seria: Słowniki encyklopedyczne „Książnicy”. ISBN 978-83-7132-841-1.
  • Sidero – według mitologii druga żona Salmoneusa, okrutna macocha Tyro. Gdy synowie Tyro, Pelias i Neleus dowiedzieli się, że Sidero była przyczyną porzucenia ich przez matkę, postanowili się na niej zemścić. Pelias zabił Sidero przed ołtarzem w świątyni Hery, w której się schroniła. W ten sposób po raz pierwszy obraził Herę.Nestor – w mitologii greckiej najstarszy wódz walczący podczas wojny trojańskiej, mityczny król miasta Pylos. On jeden ocalał z synów Neleusa i Chloris, zamordowanych przez Heraklesa. Już za młodu bohater uczestniczył w wyprawie Argonautów. Brał udział w łowach na dzika kalidońskiego i licznych walkach przeciw centaurom. Nie wziął udziału w kradzieży wołów Geriona. Jako starzec poszedł przeciw Troi, gdzie wsławił się jako dobry doradca, znany z ogromnego doświadczenia i wiedzy. Po zdobyciu grodu wrócił szczęśliwie do ojczyzny. Nestor przeżył 3 pokolenia ludzkie.




    Warto wiedzieć że... beta

    Korynt (nowogr.: Κόρινθος, Korinthos; łac.: Corinthus) – miasto portowe w środkowej Grecji, na półwyspie Peloponez, na Przesmyku Korynckim, stolica nomosu Koryntia i demosu Korynt. Liczba mieszkańców: 36 555 (2001). Ponadto od strony północnej Korynt graniczy z dużym kurortem Lutraki, liczącym ok. 16 520 stałych mieszkańców, przygotowanym na przyjęcie kilkakrotnie większej liczby odwiedzających i stanowiącym zaplecze rekreacyjne także dla samego Koryntu. Współczesny Korynt oddalony jest o kilka kilometrów od starożytnych ruin miasta – znajdują się one we wsi Stary Korynt, u stóp góry – twierdzy.
    Mesenia, Messenia (gr. Μεσσηνία - Messinia) – kraina geograficzna w starożytnej Grecji w południowo-zachodniej części Półwyspu Peloponeskiego. Słynie z żyznej ziemi oraz ze swej marki oliwek Kalamatas, najwyższej jakości. W starożytności, jej stolicą było rozległe miasto Messini (gr. Μεσσήνη), z zachowanymi do dziś dużymi fragmentami fortyfikacji.
    Polis (gr. πόλις l.mn. πόλεις poleis, pierwotnie „miejsce warowne”) – forma państwa w starożytnej Grecji. Słowo to przyjęło się tłumaczyć jako miasto-państwo, jest to jednak wybór niezbyt precyzyjny, gdyż sugeruje istnienie państwowego aparatu władzy oraz wskazuje na niewielki zajmowany obszar (miasto) jako cechę charakterystyczną. Tymczasem istotą polis (w formie dojrzałej występującej w epoce klasycznej) jest sposób sprawowania władzy – to niezależna wspólnota obywateli, którzy rządzą się sami, nie tworząc oderwanych od społeczeństwa struktur państwowych (brak jest reprezentacji politycznej). Wspólnota ta zamieszkiwała określony obszar (zwykle składający się z ośrodka miejskiego i okolicznych terenów wiejskich), połączona była językiem, pielęgnowanymi kultami religijnymi i wyznawanymi wartościami moralnymi.
    Amfion i Zetos – w mitologii greckiej bliźniacy, synowie Zeusa i tebańskiej królewny Antiopy. W dzieciństwie zostali skrzywdzeni przez stryja Likosa, po czym byli wychowywani przez pasterzy w górach. Gdy dorośli, stanęli w obronie Antiopy, dręczonej przez żonę Likosa, Dirke i uwięzionej przez stryja, i pomścili jej krzywdę. Likosa zabili, a jego żonę przywiązali do rogów byka, który ją stratował (scenę tę przedstawia grupa rzeźbiarska Byk Farnezyjski, kopia rzymska dzieła Apolloniosa i Tauriskosa z Tralles z III w.).
    Ifitos – jeden z czterech synów Eurytosa, króla Ojchalii. Posądził Heraklesa o kradzież klaczy i mułów ze stadniny swego ojca, który obraził herosa w czasie zawodów łuczniczych, których nagrodą była Jole, córka Eurytosa. Niewinny Herakles wpadł w gniew i zrzucił Ifitosa z najwyższej wieży Tirynsu. Po tym morderstwie odmówił Heraklesowi obrzędu oczyszczenia król Pylos, Neleus. Aby się oczyścić, Herakles oddał się królowej Omfale w roczną niewolę.
    Pylos (gr. Πυλος, lin. B pu-ro, wł. hist. Navarino) - zatoka i miasto portowe na zachodnim wybrzeżu Peloponezu, w okręgu Mesenia w południowej Grecji, również starożytne miasto z okresu mykeńskiego, położone w pobliżu współczesnego Pylos.
    Mitologia grecka – zbiór mitów przekazywanych przez starożytną grecką tradycję opowieści o bogach i herosach, wyjaśniających miejsce człowieka w świecie, oraz samo funkcjonowanie świata, jego stworzenie i historię. Z mitologii czerpano wiedzę na temat świata i rozwijano na tej podstawie normy etyczne wyznaczające miejsce człowieka w ustalonym porządku świata. Wiedza płynąca z mitów nie stanowiła jednak nigdy "prawdy objawionej" i otwarta była na dyskurs, polemikę i krytykę. Sama zaś starożytna religia grecka, chociaż nie sposób o niej mówić w oderwaniu od mitologii będącej jej elementarną częścią składową, opierała się w znacznym stopniu na ortopraksji (jedności praktyk religijnych), nie zaś ortodoksji (jedności poglądów).

    Reklama