My Fair Lady

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

My Fair Ladymusical z roku 1956 (oparty na dramacie Pygmalion George'a Bernarda Shawa) z librettem Alana Jaya Lernera oraz muzyką Fredericka Loewe. Opowiada historię kwiaciarki z niższych sfer Elizy Doolittle, która pod wpływem profesora fonetyki Henry'ego Higginsa zmienia się w damę. W premierowej produkcji na Broadwayu oraz West Endzie wystąpili Rex Harrison i Julie Andrews.

Nagroda Akademii za najlepszy film (The Academy Award for Best Motion Picture) to jedna z Nagród Akademii Filmowej (Oscarów). Kategoria za najlepszy film jest jedyną kategorią Oscarów, w której uprawnienia do głosu posiada każdy członek Amerykańskiej Akademii Sztuki i Wiedzy Filmowej.Zimna wojna – trwający w latach 1947-1991 stan napięcia oraz rywalizacji ideologicznej, politycznej i militarnej pomiędzy ZSRR i państwami satelitarnymi ZSRR skupionymi od 1955 w Układzie Warszawskim a także państwami pozaeuropejskimi pod hegemonią ZSRR (określanych jako blok komunistyczny, lub wschodni), a państwami niekomunistycznymi skupionymi od 1949 w NATO i paralelnych blokach obronnych (SEATO, CENTO) - pod politycznym przywództwem Stanów Zjednoczonych (określanych jako blok zachodni). Zimnej wojnie towarzyszył wyścig zbrojeń obu bloków militarnych wywołany polityką ZSRR dążącego do rozszerzania zasięgu jego światowej ekspansji terytorialnej i narzucania siłą ustroju komunistycznego i kontrakcją USA i jego sojuszników w tej sprawie.

Produkcja na Broadwayu z 1956 roku była znacznym sukcesem ustanawiając w tamtym czasie rekord najdłużej granego nowojorskiego przedstawienia. Produkcję przeniesiono do Londynu w 1958, musical w 1964 roku został sfilmowany.

Produkcja[ | edytuj kod]

Początki[ | edytuj kod]

W połowie lat trzydziestych producent filmowy Gabriel Pascal nabył prawa do produkcji filmowych wersji kilku sztuk George'a Bernarda Shawa, w tym Pygmaliona. Shaw mając złe doświadczenia z The Chocolate Soldier (wiedeńską operetką opartą na jego sztuce Arms and the Man) odmówił zgody na adaptację Pygmaliona w musical (Pascal nakręcił zatem w 1937 adaptację filmową). Po śmierci Shawa w 1950 Pascal poprosił autora tekstów Alana Jaya Lernera o napisanie musicalu. Lerner zgodził się i z kompozytorem Frederickiem Loewe rozpoczęli pracę. Szybko jednak zdali sobie sprawę, że sztuka narusza kilka kluczowych zasad konstruowania musicalu: główny wątek nie był historią miłosną, nie było rozbudowanej fabuły ani drugiego wątku miłosnego oraz scen zbiorowych. Oscar Hammerstein II, który wraz z Richardem Rodgersem również bezskutecznie próbował zaadaptować Pygmaliona na musical, powiedział Lernerowi, że "przekształcenie tej sztuki w musical jest niemożliwe". Lerner i Loewe porzucili projekt na dwa lata.

Ascot – wieś w Wielkiej Brytanii, w Anglii, w hrabstwie ceremonialnym Berkshire, 10 km na południe od zamku królewskiego Windsor i około 45 km na zachód od centrum Londynu.Kathleen Mary Nesbitt (ur. 24 listopada 1888 w Cheshire zm. 2 sierpnia 1982 w Londynie) – brytyjska aktorka teatralna filmowa i telewizyjna

Powstanie dzieła[ | edytuj kod]

Pascal zmarł roku 1954, Chase Manhattan Bank przejął jego prawa. Lerner znów zaczął myśleć o Pygmalionie. Skontaktował się z Loewe i zaczęli ponownie pracę dochodząc do wniosku, że adaptacja wymaga dodania więcej treści, której nie zawierał dramat. Zaczęli pisać starając się dopiero o prawa do adaptacji muzycznej Pygmaliona i walcząc o nie z Metro-Goldwyn-Mayer (które usiłowało wymusić na nich wycofanie się z wyścigu). Loewe stwierdzając „napiszemy musical bez praw, a kiedy nadejdzie czas, by bank zdecydował, kto ma je nabyć będziemy przed wszystkimi innymi i będą zmuszeni je nam przekazać”. Przez kolejne pięć miesięcy Lerner i Loewe pisali i podejmowali decyzje castingowe. Ostatecznie zgodnie z przewidywaniami bank przyznał im prawa do adaptacji.

Filadelfia (ang. Philadelphia wymowa: /ˌfɪləˈdɛlfiə/) – miasto na północno-wschodnim wybrzeżu USA, w stanie Pensylwania, u ujścia rzeki Delaware do Atlantyku. Największe pod względem liczby ludności miasto w Pensylwanii i szóste w kraju.Marni Nixon (ur. 22 lutego 1930 roku w Altadena, Kalifornia) – amerykańska sopranistka. Jej najbardziej znaną działalnością jest podkładanie śpiewu w musicalach filmowych, takich jakThe King and I, West Side Story i My Fair Lady.

Lerner zdecydował się na tytuł My Fair Lady, odnosząc się zarówno do jednego z prowizorycznych tytułów Shawa dla Pygmaliona (Fair Eliza), jak i do ostatniego wiersza każdej zwrotki rymowanki London Bridge Is Falling Down. Pierwotnie rolę profesora Higginsa zaoferowano Noëlowi Cowardowi, który jednak ją odrzucił sugerując, aby producenci obsadzili Rexa Harrisona, który po długich deliberacjach przyjął rolę. Mary Martin była pierwszym wyborem do roli Elizy Doolittle, ale również odmówiła. Twórcy wypatrzyli dwudziestojednoletnią brytyjską aktorkę Julie Andrews, która dwa lata wcześniej zadebiutowała na Broadwayu w musicalu The Boy Friend. Reżyser Moss Hart zgodził się wyreżyserować po wysłuchaniu tylko dwóch piosenek. Orkiestracji podjęli się doświadczeni Robert Russell Bennett i Philip J. Lang. W scenariuszu musicalu wykorzystano kilka scen dopisanych przez Shawa dla filmowej wersji Pygmaliona z 1938 roku (sekwencję balu w ambasadzie i zmienione w porównaniu do dramatu zakończenie filmu). Rozbudowano sekwencje lekcji Elizy.

Oscar za najlepszą reżyserię (The Academy Award for Directing) – jedna z nagród przyznawanych reżyserom, pracującym w przemyśle filmowym, przez Amerykańską Akademię Sztuki i Wiedzy Filmowej; nominacje są przyznawane przez członków Akademii pracujących w branży reżyserskiej. Zwycięzcy są wybierani przez wszystkich członków Akademii.Rex Harrison, właśc. Reginald Carey Harrison (ur. 5 marca 1908 w Huyton, zm. 2 czerwca 1990 w Nowym Jorku) – sir, angielski aktor teatralny i filmowy. Zdobywca Oscara.

USA[ | edytuj kod]

1956 Broadway prapremiera[ | edytuj kod]

Musical przed Broadwayem był testowany w teatrze Shubert w New Haven. Podczas pierwszego pokazu przedpremierowego Rex Harrison, nieprzyzwyczajony do śpiewania przed orkiestrą zamknął się w swojej garderobie i wyszedł z niej dopiero na godzinę przed podniesieniem kurtyny. My Fair Lady była następnie grana przez cztery tygodnie w Erlanger Theatre w Filadelfii, począwszy od 15 lutego 1956 roku.

Martine McCutcheon właśc. Martine Kimberley Sherri Ponting (ur. 14 maja 1976 r. w Londynie, GBR) – brytyjska aktorka i piosenkarka.Oscar Hammerstein II, właściwie Oscar Greeley Clendenning Hammerstein (ur. 12 lipca 1895, zm. 23 sierpnia 1960) - amerykański pisarz, twórca musicali. Dwukrotny zdobywca Oskara w kategorii "Najlepsza piosenka".

Premiera musicalu na Broadwayu miała miejsce 15 marca 1956 roku w Mark Hellinger Theatre w Nowym Jorku. Spektakl został potem przeniesiony do Broadhurst Theatre, a następnie do Broadway Theatre, gdzie miało miejsce ostatnie 2717 przedstawienie dnia 29 września 1962 (ówczesny rekord). Oprócz Rexa Harrisona i Julie Andrews premierową obsadę stanowili: Stanley Holloway jako Alfred Doolitle, Robert Coote jako pułkownik Pickering, Cathleen Nesbitt jako pani Higgins, John Michael King jako Freddy. Harrison został zastąpiony przez Edwarda Mulhare w listopadzie 1957 a Sally Ann Howes zastąpiła Andrews w lutym 1958 . Na początku 1959 był to najbardziej dochodowy musical w historii Broadway z 10 milionami dolarów przychodu.

Allen Kelsey Grammer (ur. 21 lutego 1955 w Saint Thomas) –amerykański aktor filmowy, teatralny i telewizyjny, ośmiokrotnie nominowany do Złotego Globu (zdobył 3 statuetki) i czternastokrotnie nominowany do nagrody Emmy (zdobył 5 statuetek). Najbardziej znany z roli doktora Frasiera Crane’a w amerykańskich sitcomach Zdrówko i poświęconym tej postaci spin-offie ( Frasier). Alan Jay Lerner (ur. 31 sierpnia 1918 w Nowym Jorku, zm. 14 czerwca 1986 w Nowym Jorku) – amerykański scenarzysta filmowy jak również twórca muzyki do filmu Mały Książę z 1974 za którą otrzymał rok później Złotego Globa. Dwukrotny laureat Oscara.

1976 Broadway[ | edytuj kod]

Pierwsze wznowienie na Broadwayu miało premierę w St. James Theatre 25 marca 1976, po przenosinach do Lunt-Fontanne Theatre i łącznie 377 przedstawieniach zamknięto je 20 lutego 1977 roku. Reżyserował Jerry Adler, Ian Richardson wystąpił jako Higgins, a Christine Andreas jako Eliza, George Rose jako Alfred P. Doolittle i Robert Coote odtwarzający swoją rolę Pickeringa. Richardson i Rose zostali nominowani do nagrody Tony dla najlepszego aktora w musicalu, Rose otrzymał to wyróżnienie.

ELOKUCJA (łac. elocutio – wysłowienie, styl, język) – poprawne, jasne i ozdobne wysłowienie. Elokucja, czyli odpowiednie użycie słów do myśli, uporządkowane wypowiadanie myśli.Frederick Loewe (ur. 10 czerwca 1901 w Berlinie, zm. 14 lutego 1988 w Palm Springs w stanie Kalifornia) – amerykański kompozytor muzyki rozrywkowej pochodzenia austriackiego.

1981 Broadway[ | edytuj kod]

Kolejne wznowienie miało miejsce w Teatrze Uris 18 sierpnia 1981 zakończyło 29 listopada 1981, po 120 przedstawieniach. Nancy Ringham wystąpiła jako Eliza, Rex Harrison powtórzył swoją rolę Higginsa, Jack Gwillim jako Pickering, Cathleen Nesbitt w wieku 93 lat wcieliła się ponownie w rolę pani Higgins. Reżyserował Patrick Garland .

II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 roku (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa Osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci). W wojnie uczestniczyło 1,7 mld ludzi, w tym 110 mln z bronią. Według różnych szacunków zginęło w niej od 50 do 78 milionów ludzi.Christopher Cazenove (ur. 17 grudnia 1945 roku w Winchester, w hrabstwie Hampshire, w Anglii, zm. 7 kwietnia 2010 w Londynie) – brytyjski aktor filmowy, telewizyjny i teatralny.

1993 Broadway[ | edytuj kod]

Nowe wznowienie reżyserowane przez Howarda Daviesa miało premierę w Virginia Theatre dnia 9 grudnia 1993, ostatni spektakl 1 maja 1994 po 165 przedstawieniach. W obsadzie wystąpili Melissa Errico jako Eliza, Richard Chamberlain jako Higgins i Paxton Whitehead jako Pickering .

2003 Hollywood Bowl[ | edytuj kod]

W dniu 3 sierpnia 2003 roku na jednorazowym koncercie w Hollywood Bowl wystąpili: Melissa Errico jako Eliza, John Lithgow jako Higgins, Roger Daltrey jako A. Doolittle i Paxton Whitehead jako Pickering.

Robert Russell Bennett (ur. 15 czerwca 1894 w Kansas City w stanie Missouri, zm. 18 sierpnia 1981 w Nowym Jorku) – amerykański kompozytor, dyrygent i aranżer. Hollywood Bowl - amfiteatr znajdujący się w Stanach Zjednocznych w Los Angeles w stanie Kalifornia. Używany przede wszystkim jako scena koncertowa. Widownia mieści 17 376 widzów. Najbardziej charakterystycznym elementem budowli jest muszla koncertowa, za którą jest widoczny napis "Hollywood" umieszczony w górach Santa Monica.

2007 Nowy Jork[ | edytuj kod]

W 2007 roku w Filharmonii Nowojorskiej miała miejsce kostiumowa prezentacja musicalu. Koncert miał cztery wystawienia od 7 do 10 marca w Lincoln Center Avery Wystąpili: Kelli O'Hara jako Eliza, Kelsey Grammer jako Higgins, Charles Kimbrough jako Pickering i Brian Dennehy jako Alfred Doolittle. Panią Higgins zagrała Marni Nixon - która podkładała w 1964 roku partie wokalne za Audrey Hepburn (grającą Elizę) w wersji filmowej musicalu.

George Cukor (ur. 7 lipca 1899 w Nowym Jorku, zm. 24 stycznia 1983 w Los Angeles) – amerykański reżyser, mistrz komedii.Roger Harry Daltrey (ur. 1 marca 1944 w Hammersmith w Londynie) − brytyjski wokalista, tekściarz i aktor najbardziej znany jako założyciel i wokalista zespołu The Who. Grał także w wielu filmach i serialach. Jego żoną jest była modelka Heather Taylor.

2007 Tour[ | edytuj kod]

Trasa koncertowa (na bazie spektaklu z West Endu z 2001) trwała od 12 września 2007 do 22 czerwca 2008. W produkcji wystąpili Christopher Cazenove jako Higgins, Lisa O'Hare jako Eliza, Walter Charles jako Pickering, Tim Jerome jako Alfred Doolittle i Marni Nixon jako pani Higgins.

2018 Broadway[ | edytuj kod]

Najnowsze wznowienie na Broadwayu miało premierę w Vivian Beaumont Theatre 19 kwietnia 2018 i zakończyło się 7 lipca 2019 po 509 występach. Reżyserem był Bartlett Sher, w obsadzie znaleźli się Lauren Ambrose jako Eliza, Harry Hadden-Paton jako Higgins, Allan Corduner jako Pickering, Diana Rigg jako pani Higgins . Spektakl od grudnia 2019 ruszył w trasę objazdową po Ameryce Północnej z udziałem Shereen Ahmeda w roli Elizy i Lairda Mackintosha jako Higgins.

Nationalencyklopedin – największa, szwedzka encyklopedia współczesna. Jej stworzenie było możliwe dzięki kredytowi w wysokości 17 mln koron, którego udzielił rząd szwedzki w 1980 roku i który został spłacony w 1990. Drukowana wersja składa się z 20 tomów i zawiera 172 tys. haseł. Wersja internetowa zawiera 260 tys. haseł (stan z czerwca 2005). Inicjatorem projektu był rząd szwedzki, który rozpoczął negocjacje z różnymi wydawcami. Negocjacje zakończyły się w 1985, kiedy na wydawcę został wybrany Bra Böcker z Höganäs. Encyklopedia miała uwzględniać kwestie genderowe i związane z ochroną środowiska. Pierwszy tom ukazał się w 1989 roku, ostatni w 1996. Dodatkowo w roku 2000 ukazały się trzy dodatkowe tomy. Encyklopedię zamówiło 54 tys. osób. W 1997 roku ukazało się wydanie elektroniczne na CD, a w 2000 pojawiło się wydanie internetowe, które jest uzupełniane na bieżąco.Keira Christina Knightley (ur. 26 marca 1985 w Teddington w Wielkiej Brytanii) — brytyjska aktorka, nominowana do Oscara za najlepszą rolę pierwszoplanową w filmie Duma i uprzedzenie.

Wielka Brytania[ | edytuj kod]

1958 West End prapremiera brytyjska[ | edytuj kod]

Produkcja na West Endzie, w której Harrison, Andrews, Coote i Holloway powtórzyli swoje nowojorskie role miała premierę 30 kwietnia 1958 r. w Theatre Royal przy Drury Lane. Wystawiano ją pięć i pół roku (2 281 przedstawień). Zena Dare wystąpiła w musicalu jako pani Higgins a Leonard Weir zagrał Freddy'ego. Harrison opuścił londyńską obsadę w marcu 1959, Andrews w sierpniu 1959 a Holloway w październiku 1959.

Edward Mulhare (ur. 8 kwietnia 1923 w Cork, zm. 24 maja 1997 w Los Angeles) – irlandzki aktor telewizyjny i filmowy występujący głównie w Stanach Zjednoczonych. Najbardziej znany z roli w serialu Nieustraszony (1982-1986), w którym wcielał się w postać Devona Milesa, szefa głównego bohatera Michela Knighta.New Haven – miasto w północno-wschodniej części Stanów Zjednoczonych, siedziba Hrabstwa New Haven położonego w stanie Connecticut. W 2019 miasto posiadało ponad 130 tys. mieszkańców.

1979 West End[ | edytuj kod]

Odrodzenie londyńskie wyprodukowane przez Camerona Mackintosha i wyreżyserowane przez Alana Jaya Lernera miało premierę w Adelphi Theatre w październiku 1979 z udziałem Liz Robertson jako Elizy, Tony'ego Brittona jako Higginsa, Anny Neagle jako pani Higgins, Richarda Caldicota jako Pickering . Choreografia Gillian Lynne.

Emma Thompson (ur. 15 kwietnia 1959 w Londynie) – brytyjska aktorka filmowa, teatralna i telewizyjna oraz scenarzystka. Dwukrotna zdobywczyni Oscara. Bohaterowie (niem.: Der tapfere Soldat) – operetka Oscara Strausa w trzech aktach z 1908 roku. Premiera miała miejsce 14 listopada 1908 roku w Wiedniu w Theater an der Wien. Libretto zostało napisane przez Leopolda Jacobsona.

2001 West End[ | edytuj kod]

Cameron Mackintosh wyprodukował także kolejną adaptację z premierą 15 marca 2001 roku w Royal National Theatre, (przeniesiona do Theatre Royal, Drury Lane) w reżyserii Trevora Nunna z choreografią Matthew Bourne'a. W rolach głównych wystąpili: Martine McCutcheon jako Eliza i Jonathan Pryce jako Higgins, Dennis Waterman jako Alfred P. Doolittle. Spektakl zdobył trzy nagrody Oliviera. W grudniu 2001 Joanna Riding przejęła rolę Elizy, a w maju 2002 Alex Jennings (oboje również zdobyli nagrody Oliviera w kolejnym roku). Trasa koncertowa po Wielkiej Brytanii rozpoczęła się 28 września 2005 roku. W produkcji wystąpili Amy Nuttall jako Eliza, Christopher Cazenove jako Higgins, Russ Abbot jako Alfred Doolittle, a także Honor Blackman. Trasa zakończyła się 12 sierpnia 2006.

Tottenham Court Road – jedna z głównych ulic w centralnym Londynie (Wielka Brytania). Jej początek znajduje się przy St Giles Circus (skrzyżowanie Oxford Street i Charing Cross Road) i biegnie na północ do Euston Road. Jest ulicą jednokierunkową, wszystkie trzy pasy umożliwiają ruch jedynie w kierunku północnym. W kierunku południowym prowadzi równoległa Gower Street.Ian William Richardson, CBE (ur. 7 kwietnia 1934 roku w Edynburgu, zm. 9 lutego 2007 w Battersea) – brytyjski aktor teatralny, filmowy i telewizyjny, w latach 1960-75 związany z Royal Shakespeare Company.

2012 Produkcja Sheffield[ | edytuj kod]

Produkcja My Fair Lady została otwarta w Sheffield Crucible 13 grudnia 2012 roku. Carly Bawden odtwarzała Elizę, Dominic West grał Henry'ego Higginsa. Reżyserem był Daniel Evans. Produkcja trwała do 26 stycznia 2013 .

Polska[ | edytuj kod]

W Polsce spektakl był wystawiany ponad dwadzieścia razy. Polska prapremiera miała miejsce w ówczesnej operetce poznańskiej 14 listopada 1964 roku. Tłumaczenie Antoniego Marianowicza oraz Janusza Minkiewicza użyte w poznańskiej prapremierze było podstawą do prawie wszystkich późniejszych inscenizacji. Wyjątkiem jest spektakl bytomski z 2013 z tłumaczeniem Tomasza Domagały, w którym Eliza mówi gwarą śląską.

Antoni Marianowicz, właściwie Kazimierz Jerzy Berman (ur. 4 stycznia 1924 w Warszawie, zm. 3 czerwca 2003 tamże) – polski poeta, prozaik, dramaturg, tłumacz i satyryk.Dame Enid Diana Elizabeth Rigg OBE (ur. 20 lipca 1938 roku w Doncaster) – angielska aktorka teatralna, filmowa i telewizyjna, najbardziej znana jako Emma Peel z serialu kryminalnego ABC Rewolwer i melonik i roli Tracy w filmie z serii o Jamesie Bondzie W tajnej służbie Jej Królewskiej Mości.

Na 16 maja 2020 zaplanowano kolejną premierę w Operze na Zamku w Szczecinie w reżyserii Jakuba Szydłowskiego. Premiera została odłożona do stycznia 2021.

Wybrane inne produkcje[ | edytuj kod]

1961 Berlin[ | edytuj kod]

Niemieckie tłumaczenie My Fair Lady miało premierę 1 października 1961 r. w Theater des Westens w Berlinie, z udziałem Karin Hübner i Paula Hubschmida. W szczytowym okresie zimnej wojny, zaledwie kilka tygodni po zamknięciu granic i wzniesieniu Muru Berlińskiego była to pierwsza inscenizacja musicalu broadwayowskiego w Berlinie od czasów II wojny światowej. Spektakl był postrzegany jako symbol kulturalnego renesansu i oporu Berlina Zachodniego. Produkcja pozostawała na afiszu przez dwa lata.

Noël Peirce Coward (ur. 16 grudnia 1899 w Teddington, zm. 26 marca 1973 w Blue Harbour na Jamajce) − brytyjski reżyser teatralny, dramaturg, scenarzysta filmowy i aktor.Mary Poppins – amerykański musical z 1964 roku wyprodukowany przez Walta Disneya. Scenariusz oparto na powieści Pameli L. Travers pt. Mary Poppins. W 2006 roku Amerykański Instytut Filmowy umieścił film na 6 miejscu najlepszych musicali w historii kina.

2008 Australia[ | edytuj kod]

Australijska trasa wyprodukowana w Sydney Opera House rozpoczęła się w maju 2008 roku. W produkcji wystąpili: Taryn Fiebig jako Eliza, Reg Livermore jako Higgins, Robert Grubb jako Alfred Doolittle.

2010 Paryż[ | edytuj kod]

Produkcja została wystawiona w języku angielskim w Théâtre du Châtelet w Paryżu w ramach cyklu 27 przedstawień od 9 grudnia 2010 do 2 stycznia 2011. W obsadzie: Sarah Gabriel - Eliza, Alex Jennings - Higgins, Nicholas Le Prevost - Pickering.

2016 Australia[ | edytuj kod]

Sydney Opera House ponownie wystawiło My Fair Lady w dniach od 30 sierpnia do 5 listopada 2016. Spektakl wyreżyserowała prapremierowa Eliza, Julie Andrews w oparciu o scenografię i kostiumy oryginalnej produkcji z 1956 roku. Produkcja była ogromnym sukcesem, bijąc rekord sprzedaży biletów Sydney Opera House. W 2017 roku spektakl przeniesiono do Brisbane (od 12 marca) i Melbourne (od 11 maja). Powrót do Sydney do Capitol Theatre w dniach od 24 sierpnia do 10 września 2017 zakończył tour. W obsadzie wystąpili: Anna O'Byrne jako Eliza, Alex Jennings jako Higgins, Tony Llewellyn-Jones jako Pickering .

Colin Andrew Firth (ur. 10 września 1960 w Grayshott) − brytyjski aktor filmowy i teatralny, laureat Oscara, Złotego Globu i nagród BAFTA.Internet Broadway Database (IBDB) – internetowa baza zawierająca informacje o produkcjach teatralnych z Broadwayu, ich obsadzie aktorskiej i technicznej. Jest zarządzana przez Departament Badań The Broadway League (zrzeszenia producentów z Broadwayu). Dostępne są również aplikacje dla IOS i Android.

Postaci i odtwórcy ról[ | edytuj kod]

Streszczenie fabuły[ | edytuj kod]

Eliza Doolittle jest uliczną kwiaciarką londyńską z niższych sfer posługującą się deprecjonującym akcentem cockneya. Profesor fonetyki Henry Higgins spotyka ją w Covent Garden i ubolewa nad wulgarnością dialektu (Why Can't the English?). Na placu pojawia się pułkownik Hugh Pickering, językoznawca z Indii, który przyjechał poznać Higginsa, ten zaprasza go do pozostania w swoim domu. Eliza i jej przyjaciele zastanawiają się, jak by to było prowadzić wygodne życie mając pieniądze (Wouldn't It Be Loverly?).

Mur berliński (niem. Berliner Mauer) – system umocnień o długości ok. 156 km (betonowy mur, okopy, zapory drutowe, miny). Zwany był również eufemistycznie w języku propagandy NRD – antyfaszystowskim wałem ochronnym (antifaschistischer Schutzwall), od 13 sierpnia 1961 do 9 listopada 1989 oddzielał Berlin Zachodni od Berlina Wschodniego.Virtual International Authority File (VIAF) – międzynarodowa kartoteka haseł wzorcowych. Jej celem jest ujednolicenie zapisu nazw osobowych (haseł), dlatego zbiera z bibliotek z całego świata – ich różne wersje i prezentuje je razem, pod jednym, unikatowym identyfikatorem numerycznym. Pozwala to obniżyć koszty i zwiększyć użyteczność danych gromadzonych przez biblioteki. Informacje po dopasowaniu i połączaniu są udostępniane online bibliotekom na całym świecie.

Ojciec Elizy, Alfred Doolittle, szuka następnego ranka pieniędzy na drinka (With a Little Bit of Luck). Eliza przychodzi do domu Higginsa, prosząc o lekcję eleganckiego wysławiania, aby mogła znaleźć pracę w kwiaciarni. Higgins zakłada się z Pickeringiem, że w ciągu sześciu miesięcy nauczy Elizę prawidłowego mówienia, co pozwoli jej uchodzić za damę.

Richard Charles Rodgers (ur. 28 czerwca 1902 w Nowym Jorku, zm. 30 grudnia 1979) – amerykański kompozytor, najbardziej znany ze współpracy z Lorenzem Hartem i Oscarem Hammersteinem II. Autor ponad 900 piosenek i 40 broadwayowskich musicali.Musical – forma teatralna, łącząca muzykę, piosenki, dialogi mówione i taniec. Ładunek emocjonalny dzieła – humor, patos, miłość, gniew – podobnie jak sama opowieść, jest wyrażany poprzez słowa, muzykę, ruch i aspekty techniczne przedstawienia, tworząc jedną, spójną całość. Od początków XX wieku produkcje teatru muzycznego są nazywane po prostu "musicalami". Wcześniejszą podobną do musicalu formą widowiska była extravaganza.

Eliza również zamieszkuje w domu Higginsa. Stary kawaler Higgins, pochłonięty sobą i mizoginiczny nie potrafi zrozumieć kobiet (I'm an Ordinary Man), swoimi lekcjami doprowadza Elizę do frustracji. Ta wyobraża sobie różne sposoby zabicia go (Just You Wait). Słudzy Higginsa rozpaczają nad stresującą atmosferą (The Servants' Chorus (Poor Professor Higgins)). Nauka nie przynosi postępów, Higgins ma zamiar się poddać, lecz nagle podczas jednego z ćwiczeń dykcji Eliza "łapie" prawidłowy akcent (The Rain in Spain). Gospodyni domowa, pani Pearce nalega aby Eliza poszła spać, ta podekscytowana sukcesem "mogłaby przetańczyć całą noc” (I Could Have Danced All Night).

Adelphi Theatre - teatr w Londynie, zaliczany do scen West Endu, położony przy ulicy Strand w City of Westminster. Widownia teatru może pomieścić 1500 osób. Od 1993 obiektem zarządza firma Really Useful Group, należąca do kompozytora Andrew Lloyda Webbera. Drugim współwłaścicielem teatru jest amerykańska grupa teatralna Nederlander Organization. Od marca 2010 w Adelphi wystawiany jest musical Lloyda Webbera Love Never Dies, będący sequelem musicalowego hitu Upiór w operze.George Richard Chamberlain, bardziej znany jako Richard Chamberlain (ur. 31 marca 1934 w Beverly Hills) – amerykański aktor telewizyjny, filmowy i teatralny.

Higgins w celu testu zabiera Elizę do loży swojej matki na wyścigowym Ascot (Ascot Gavotte). Pod wpływem emocji Eliza zapomina się wykrzykując w emocjach swym wrodzonym akcentem. Mimo to oczarowuje młodego dżentelmena Freddy'ego Eynsforda-Hilla, ten zadurzony obiecuje, że będzie stał pod jej oknami całą noc (On the Street Where You Live).

Oscar dla najlepszego aktora pierwszoplanowego (The Academy Award for Best Actor) – nagroda przyznawana aktorom, pracującym w przemyśle filmowym, przez Amerykańską Akademię Sztuki i Wiedzy Filmowej; nominacje są przyznawane przez aktorów i aktorki – członków Akademii. Zwycięzcy są wybierani przez wszystkich jej członków.Etnolekt śląski (śl. ślōnskŏ gŏdka, ślůnsko godka) – zespół gwar śląskich, być może łączących się w kilka dialektów, którym posługuje się rdzenna ludność Górnego Śląska oraz reliktowo część ludności Dolnego Śląska. Na kształtowanie się słownictwa etnolektu miały wpływ zapożyczenia z języków: literackiego polskiego, czeskiego (szczególnie z morawskiego, funkcjonującego dawniej jako odrębny język), niemieckiego (najczęściej z germańskiego dialektu śląskiego) oraz częściowo słowackiego. W mowie tej przeważa źródłosłów słowiański. Znaczna część wyrażeń bliższa jest językowi staropolskiemu niż współczesnej polszczyźnie.

Ostatecznym testem Elizy jest odgrywanie damy na balu w ambasadzie sześć tygodni później. Wszyscy ją podziwiają, królowa Siedmiogrodu zaprasza ją do tańca z księciem (Eliza's Entrance/Embassy Waltz). Obecny na balu węgierski fonetyk Zoltan Karpathy, próbuje odkryć pochodzenie Elizy tańcząc z nią.

Akt II[ | edytuj kod]

Bal jest sukcesem; Karpathy ogłasza że Eliza jest węgierską księżniczką. Po powrocie do domu Pickering i Higgins rozkoszują się swoim triumfem dydaktycznym (You Did It), nie zwracając uwagi na Elizę. Upokorzona Eliza jest urażona (Just You Wait (Reprise)), że potraktowano ją tylko jako obiekt eksperymentu - pakuje się i wychodzi z domu Higginsa. Wychodząc, napotyka Freddy'ego, który zaczyna jej mówić o swej miłości (On the Street Where You Live (Reprise)). Eliza słyszała wystarczająco dużo słów; jeśli Freddy ją naprawdę ją kocha, musi to udowodnić (Show Me).

Stanley Holloway (wym. [ˈstænli ˈhɒləweɪ]; ur. 1 października 1890 zm. 30 stycznia 1982) – angielski aktor filmowy. Theatre Royal przy Drury Lane – teatr położony w Londynie, w Covent Garden, zwrócony frontem do Catherine Street (wcześniej nazywanej Bridges lub Brydges Street), tyłem do Drury Lane. Obecnie znajdujący się tam budynek jest następcą trzech innych, z których pierwszy został wzniesiony w 1663. Przez pierwsze dwa wieki swojej działalności był przodującą tego typu instytucją w mieście, jednym z najważniejszych teatrów anglojęzycznego świata.

Eliza wraca do Covent Garden, ale nie czuje się już tam jak u siebie (The Flower Market/Wouldn't It Be Loverly? (Reprise)). Jej ojciec otrzymał niespodziewany zapis od amerykańskiego milionera (maczał w tym palce Higgins) i szykuje się do ślubu ze swą ukochaną - właśnie wychodzi na noc kawalerską (Get Me to the Church on Time).

Sir Trevor Robert Nunn, CBE (ur. 14 stycznia 1940) - angielski reżyser teatralny, filmowy i telewizyjny. Nunn był dyrektorem artystycznym w Royal Shakespeare Company oraz Royal National Theatre, a obecnie w Theatre Royal.Store Norske leksikon (Wielka encyklopedia norweska) - norweska encyklopedia w języku bokmål. Powstała po fuzji dwóch dużych, tworzących encyklopedie i słowniki wydawnictw norweskich Aschehoug i Gyldendal w 1978 roku, które utworzyły wydawnictwo Kunnskapsforlaget. Były cztery wydania papierowe: pierwsza w latach 1978-1981 w 12 tomach, druga w latach 1986-1989 w 15 tomach, trzecia w latach 1995-1999 w 16 tomach i czwarta w latach 2005-2007 w 16 tomach. Ostatnie wydanie zawierało 150 tys. haseł i 16 tys. ilustracji i zostało opublikowana przy wsparciu finansowym stowarzyszenia Fritt Ord. W 2010 roku ogłoszono, że nie będzie już wydań papierowych encyklopedii. Encyklopedia dostępna jest on-line od 2000 roku, a od 2009 roku może być edytowane przez użytkowników. Kunnskapsforlaget korzysta jednak z pomocy ekspertów przy sprawdzaniu treści zamieszczonych przez czytelników.

Higgins budząc się następnego ranka odkrywa nieobecność Elizy. Dywagując, dlaczego odeszła po triumfie na balu dochodzi do błędnego wniosku, że mężczyźni (zwłaszcza on sam) są rozsądniejsi od kobiet (A Hymn to Him). Pickering opuszcza dom Higginsa aby pomóc odnaleźć Elizę dzięki swoim znajomościom.

Upadłszy na duchu Higgins odwiedza dom swojej matki, gdzie spotyka Elizę. Eliza oświadcza, że już go nie potrzebuje (Without You). Higgins po powrocie do domu, uświadamia sobie jak bardzo przywiązał się do Elizy (I've Grown Accustomed to Her Face). Odsłuchuje z sentymentu nagranie, które wykonał w pierwszym dniu lekcji Elizy i słysząc własne ostre słowa uświadamia sobie swój błąd.

Royal National Theatre (Królewski Teatr Narodowy, potocznie NT) - brytyjska kompania teatralna z siedzibą w Londynie, uważana za jedną z dwóch najważniejszych - obok Royal Shakespeare Company (RSC) - instytucji teatralnych w Wielkiej Brytanii finansowanych ze środków publicznych. NT został założony w 1963, od 1976 jego siedzibą jest specjalnie wzniesiony gmach w centrum Londynu.Columbia Pictures Industries, Inc. (krócej CPII) – amerykańska wytwórnia filmowa założona w 1924 roku. Siedziba wytwórni znajduje się w Culver City w Kalifornii. Razem z TriStar Pictures i innymi wytwórniami należy do Columbia TriStar Motion Picture Group, holdingu Sony Pictures Entertainment.

Eliza nagle pojawia się w jego domu, również uświadomiła sobie łączący ich związek. Profesor usiłuje niezręcznym żartem zamaskować swoją radość.

Podstrony: 1 [2] [3] [4]




Warto wiedzieć że... beta

Sir Cameron Anthony Mackintosh, ur. 17 października 1946 jest brytyjskim producentem teatralnym, współtwórcą najbardziej kasowych w historii musicali: Kotów, Upiora w Operze, Les Misérables.
Nowy Jork (ang. City of New York, również New York, New York City) – najludniejsze miasto w Stanach Zjednoczonych, a zarazem centrum jednej z najludniejszych aglomeracji na świecie. Nowy Jork wywiera znaczący wpływ na światowy biznes, finanse, media, sztukę, modę, badania naukowe, technologię, edukację oraz rozrywkę. Będąc między innymi siedzibą Organizacji Narodów Zjednoczonych, stanowi ważne centrum spraw międzynarodowych i jest powszechnie uważany za kulturalną stolicę świata.
Pigmalion (Pygmalion) – filmowa adaptacja dramatu Pigmalion (1913) George’a Bernarda Shawa. Film przedstawiający zabawne próby pewnego profesora, który próbuje nauczyć londyńską kwiaciarkę oksfordzkiej wymowy.
Siedmiogród lub Transylwania (rum. Transilvania lub Ardeal, węg. Erdély, niem. Siebenbürgen) – kraina historyczna położona na Wyżynie Siedmiogrodzkiej w centralnej Rumunii. Główne miasta Siedmiogrodu to Braszów, Kluż-Napoka, Sybin i Târgu Mureș. Zamieszkany jest przez ludność narodowościowo mieszaną, większość stanowią Rumuni, ale zamieszkują ten teren także bardzo liczne mniejszości narodowe, przede wszystkim węgierska, saska (niemiecka), szeklerska i cygańska.
Broadway, teatr broadwayowski jest popularnym określeniem przemysłu rozrywkowego (sztuk teatralnych lub musicali) zlokalizowanych na Manhattanie w Nowym Jorku wzdłuż ulicy Broadway (w tzw. Theatre District) oraz w Lincoln Center. Wraz z londyńskim West Endem, Broadway jest traktowany jako wiodący ośrodek sztuki teatralnej świata anglojęzycznego.
Lauren Ambrose (ur. 20 lutego 1978 w New Haven) – amerykańska aktorka filmowa i telewizyjna, najlepiej znana z roli Claire Fisher w serialu Sześć stóp pod ziemią.
My Fair Lady – amerykański musical z 1964 roku w reżyserii George’a Cukora. Filmowa adaptacja musicalu My Fair Lady i sztuki Pigmalion. Romans w pięciu aktach autorstwa George’a Bernarda Shawa.

Reklama