• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Monowie

    Przeczytaj także...
    Międzynarodowy alfabet fonetyczny, MAF (ang. International Phonetic Alphabet, IPA; fr. Alphabet phonétique international, API) – alfabet fonetyczny, system transkrypcji fonetycznej przyjęty przez Międzynarodowe Towarzystwo Fonetyczne jako ujednolicony sposób przedstawiania głosek wszystkich języków. Składają się na niego zarówno symbole alfabetyczne jak i symbole niealfabetyczne oraz ok. 30 znaków diakrytycznych.Azja Południowo-Wschodnia – nazwa stosowana dla określenia regionu Azji obejmującego Półwysep Indochiński i Archipelag Malajski wraz z Filipinami. Obejmuje on zatem następujące państwa: Mjanma, Tajlandia, Kambodża, Laos, Wietnam, Malezja, Singapur, Indonezja, Timor Wschodni, Brunei i Filipiny. Zajmują one powierzchnię około 4,495 mln km², z liczbą ludności przekraczającą 550 mln mieszkańców (szacunek na rok 2004).
    Buddyzm (inna nazwa to: sanskr. Buddha Dharma; pāli. Buddha Dhamma lub Buddha Sasana – "Nauka Przebudzonego") – nonteistyczny system filozoficzny i religijny, którego założycielem i twórcą jego podstawowych założeń był żyjący od około 560 do 480 roku p.n.e. Siddhārtha Gautama (pāli. Siddhattha Gotama), syn księcia z rodu Śākyów, władcy jednego z państw-miast w północnych Indiach. Buddyzm bywa zaliczany do religii dharmicznych oraz do religii nieteistycznych.

    Mon, Monowie (birm. မွန်လူမျိုး‌ /mʊ̀ɴ lù mjó/; taj. มอญ /mɔ̄ːn/) – grupa etniczna zamieszkująca obecnie zwłaszcza birmański stan Mon wzdłuż południowego odcinka granicy birmańsko-tajlandzkiej. Posługują się językiem mon z rodziny austroazjatyckiej.

    Język birmański – język z grupy tybeto-birmańskiej języków chińsko-tybetańskich, używany jako język ojczysty przez około 35 milionów ludzi oraz przez dalsze 10 milionów jako środek komunikacji ponadetnicznej w Mjanmie, gdzie posiada status języka urzędowego. Do jego zapisu stosuje się pismo birmańskie.Języki austroazjatyckie – duża rodzina językowa, skupiająca języki, używane w południowo-wschodniej Azji oraz na małych obszarach, rozrzuconych po Indiach i Bangladeszu. Termin austroazjatyckie pochodzi od łacińskiego słowa auster, oznaczającego południe i nazwy kontynentu - Azja. Należą do niej między innymi języki: mundajskie (munda), staromalakijskie, khasyjskie, nikobarskie oraz mon-khmerskie z językiem khmerskim. Wymienić tu jeszcze można grupę mieszaną z językami czam, radai i sedang które powstały z nawarstwienia się dialektów austroazjatyckich na substrat austronezyjski. Z rzeczonych języków, tylko wietnamski, khmerski i mon mają długą tradycję piśmienniczą, a tylko wietnamski i khmerski oficjalny status (odpowiednio w Wietnamie i Kambodży). Reszta języków jest używana przez mniejszości etniczne. Powszechne sądzi się, że pierwotny ich zasięg obejmował południowo-wschodnią Azję i wschodnią część subkontynentu indyjskiego, a dominacja na tych ziemiach innych języków – w tym indoeuropejskich, dajskich, drawidyjskich i sino-tybetańskich jest rezultatem późniejszych migracji ludności (na dowód podaje się m.in. zapożyczenia austroazjatyckie w tybeto-birmańskich językach wschodniego Nepalu). Podejmowano próby udowodnienia pokrewieństwa między nimi a językami austronezyjskimi, tworząc tym samym nadrodzinę języków austrycznych czy austryjskich.

    Monowie odegrali w przeszłości ważną rolę kulturową, przyczyniając się do rozprzestrzenienia cejlońskiego buddyzmu therawada w Azji Południowo-Wschodniej. Stworzyli konfederację państw-miast na terenie dzisiejszej Tajlandii, określaną zbiorczo mianem królestwa Dwarawati. Po upadku księstw mońskich w Tajlandii wschodnie grupy Monów uległy asymilacji, utraciły swój język na rzecz języka tajskiego. Monowie zachodni (dzisiejsza Mjanma) zaadoptowali południowo-indyjskie pismo pallawa i zmodyfikowali je przystosowując do własnego języka. Z dawnego pisma mon wywodzi się współczesne pismo birmańskie, powstałe po upadku mońskiego królestwa Thaton w XI wieku.

    Thatôn (ang. Thaton) - miasto w południowej Mjanmie, w stanie Mon. Według danych szacunkowych na rok 2007 liczy 130 763 mieszkańców. Ośrodek przemysłowy.Język tajski, syjamski – język z rodziny języków dajskich, oficjalny język Tajlandii, używany jako pierwszy język jedynie w centralnej części Tajlandii (wokół Bangkoku). Na północy, południu oraz w regionie północno-wschodnim mówi się odrębnymi językami tajskimi.

    Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Burmese/Myanmar script and pronunciation, www.omniglot.com [dostęp 2017-11-25].

    Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • Strona niezależnej agencji informacyjnej Monów
  • Mon (birm. မွန်ပြည်နယ် /mʊ̀ɴ pjìnɛ̀/) – jeden ze stanów w Mjanmie (Birmie), ze stolicą w Mulmejn. Pismo birmańskie - alfabet sylabiczny pochodzenia indyjskiego, wywodzący się z pisma mon, przystosowany do zapisywania języka birmańskiego. Podstawowym elementem pisma jest spółgłoska z domyślną samogłoską "a". Inne samogłoski zapisuje się za pomocą znaków diakrytycznych. Najstarsze zachowane inskrypcje pochodzą z XI w.




    Warto wiedzieć że... beta

    Mjanma albo Birma (także: Myanmar, Mianma; Republika Związku Mjanmy) – państwo położone w Azji Południowo-Wschodniej nad Zatoką Bengalską i Morzem Andamańskim. Większymi miastami są Rangun, Mandalaj i Basejn. Graniczy z Chinami, Tajlandią, Indiami, Laosem oraz Bangladeszem.
    Vatteluttu (tamil: வட்டெழுத்து trl. vaṭṭeḻuttu), pismo Pallawa – alfabet sylabiczny dostosowany do zapisu języka tamilskiego, używany w południowych Indiach (obecne stany Kerala i Tamil Nadu) oraz na Cejlonie od VI do XIV w. Sama nazwa znaczy dosłownie "okrągłe litery". Litery mają zaokrąglone kształty gdyż na południu Indii używano jako materiału do pisania liści palmowych, które mogłyby się rozszczepić gdyby stosowano proste linie wzdłuż włókien. Alfabet vatteluttu wyparł wcześniej używany system pisma zwany tamil brahmi. Był używany do zapisywania zarówno języka tamilskiego jak i wczesnej odmiany języka malajalam. Alternatywną nazwą jest pismo Pallawa od tamilskiej dynastii panującej od III do V w. n.e. Z pisma vatteluttu wywodzą się również alfabety sylabiczne używane w południowo-wschodniej Azji i Indonezji.
    Dwarawati - królestwo mońskie, obejmujące większą część dzisiejszej Tajlandii (dorzecze Menamu), powstałe jako federacja miast-państw w VI wieku. Zaliczane jest do zhinduizowanych państw Azji południowo-wschodniej, które przyswoiły sobie kulturę Guptów. Z tego okresu zachowały się m.in. płaskorzeźby przedstawiające bóstwa panteonu hinduistycznego w jaskiniach w pobliżu Saraburi. W późniejszym okresie dominującą religią stał się buddyzm therawada. Dharawati przyczyniło się również w dużym stopniu do rozprzestrzenienia się sztuki i architektury buddyjskiej w Azji Południowo-Wschodniej. Królestwo zostało podbite na początku XI wieku przez khmerskiego króla Surjawarmana I.
    Język mon - język należący do rodziny języków austroazjatyckich, używany przez 750 tysięcy członów ludu Mon w Mjanmie oraz około 100 tysięcy w Tajlandii. Większość użytkowników posługuje się również językiem birmańskim, młodsi etniczni Monowie znają czasami wyłącznie birmański.
    Tajlandia, Królestwo Tajlandii – państwo w południowo-wschodniej Azji, graniczące z Laosem i Kambodżą na wschodzie, z Malezją na południu oraz z Mjanmą. Tajlandia była niegdyś nazywana Syjamem, gdyż była to jej oficjalna nazwa do 11 maja 1949. Międzynarodowe określenie "Thai" (ไทย) znaczy po tajsku wolny.
    Therawada (pāli: थेरवाद theravāda; sanskr. स्थविरवाद sthaviravāda; dosł. "nauka starszych") – jest najdłużej istniejącą szkołą buddyjską spośród wczesnych szkół buddyjskich. Jej zwolenników zwiemy theravādinami, dosł. "głoszącymi (-vādin) [to, co nauczają] starsi" (thera), czyli mistrzowie, nauczyciele wywodzący swą naukę bezpośrednio od Buddy.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.794 sek.