Siły pokojowe ONZ

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Misje pokojowe ONZ)
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Siły pokojowe ONZ (popularnie zwane niebieskie / błękitne berety, niebieskie / błękitne hełmy) – część sił zbrojnych państw oddanych do dyspozycji ONZ w celu przeprowadzenia konkretnych operacji pokojowych. Siły te powoływane są w trybie doraźnym przez Zgromadzenie Ogólne lub Radę Bezpieczeństwa ONZ, zgodnie z Kartą Narodów Zjednoczonych. W założeniach ONZ, siły pokojowe stanowią – dla państw w nich uczestniczących – nieprzymusowy instrument kontroli konfliktów zbrojnych.

Synaj (arab. شبه جزيرة سيناء Shibh Jazīrat Sīnā, hebr. סיני Sinai) – półwysep w kształcie trójkąta, otoczony Morzem Śródziemnym od północy, Zatoką Sueską i kanałem Sueskim od zachodu, Morzem Czerwonym od południa i Zatoką Akaba od wschodu. Półwysep Synaj leży w Azji Zachodniej i jest częścią Egiptu, którego większa część leży w Afryce Północnej. Administracyjnie podzielony jest na dwie prowincje gubernatorskie (muhafazy): Synaj Północny i Synaj Południowy.UNMIL (United Nations Mission in Liberia, Misja Narodów Zjednoczonych w Liberii) – operacja pokojowa ONZ prowadzona w Liberii od 2003 roku. Została powołana do życia na mocy rezolucji Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 1509. Jej najważniejsze zadania to nadzorowanie przestrzegania zawieszania broni, zapewnienie bezpieczeństwa i wspieranie reform w tym odbudowującym się po wieloletniej wojnie domowej kraju.

W latach 1948–2006 przeprowadzono 60 operacji pokojowych z powołaniem tego typu sił przez ONZ, w których wzięło udział ponad 750 tysięcy osób pochodzących z ponad 110 krajów. Życie straciły 2272 osoby, w tym 1816 żołnierzy. Koszt w latach 1948–2005 wyniósł 52 mld $ w cenach z 2004 r.

Gwatemala (República de Guatemala) – państwo w Ameryce Środkowej, położone nad Oceanem Atlantyckim i Oceanem Spokojnym. Graniczy z Salwadorem (203 km), Hondurasem (256 km), Meksykiem (962 km), Belize (266 km) – łączna długość granic wynosi 1687 km, ponadto 400 km wybrzeża morskiego.{{Państwo infobox}} Nieznane pola: "gęstość_miejsce", "data2", "wydarzenie4", "język_używany", "data3", "wydarzenie1", "data1", "wydarzenie3", "wydarzenie2" oraz "data4".

30 VI 2006 na misjach pokojowych i politycznych ONZ służyły 72 953 osoby personelu mundurowego (62 495 żołnierzy, 2 717 obserwatorów wojskowych i 7 291 policjantów). Wspiera ich prawie 15 tys. osób personelu cywilnego. Uczestniczy aktualnie w misjach 108 państw (najwięcej, 72 państwa, uczestniczą w operacji UNMIS). Największymi kontrybutorami personelu mundurowego są: Bangladesz (aż 10 310), Pakistan, Indie, Nepal i Jordania. Kraje UE wystawiają 3 896 osób, z tego najwięcej Polska (695) i Francja (588). Polska jest na 20. miejscu w rankingu największych kontrybutorów personelu, najwyżej z państw rozwiniętych.

Erytrea, oficjalnie Państwo Erytrea (tigrinia ኤርትራ – Ertra, ሃግሬ ኤርትራ – Hagere Ertra; arab. إرتري – Iritrija, دولة إرتري – Daulat Iritrija) – państwo w Afryce Wschodniej, nad Morzem Czerwonym. Graniczy z Etiopią, Dżibuti i Sudanem.Misja Obserwacyjna Organizacji Narodów Zjednoczonych w Ugandzie i Rwandzie (ang. United Nations Observer Mission Uganda-Rwanda - UNOMUR) - misja obserwacyjna ONZ w Ugandzie i Rwandzie z siedzibą w Kabale. Trwała od czerwca 1993 r. do września 1994 r. Została ustanowiona rezolucją S/RES/846 Rady Bezpieczeństwa ONZ z 22 czerwca 1993 r. . Jej zadaniem było monitorowanie ok. 310 kilometrowej granicy rwandyjsko-ugandyjskiej, w celu zapobiegnięcia nielegalnemu przerzutowi broni do Rwandy ogarniętej wojną domową.

Budżet na rok fiskalny 2005/2006 wyniósł 5,03 mld USD. Najwięcej kosztowała misja w DR Kongo – 1,15 mld dolarów.

Misje trwające[ | edytuj kod]

Obecnie działa 15 operacji, które są rozmieszczone w Europie, na Bliskim Wschodzie, Azji, Ameryce Łacińskiej i w Afryce (podano: rok powołania, nazwę, liczba personelu mundurowego w dniu 30 VI 2006):

Europa

Kuwejt, Państwo Kuwejt (Daulat al Kuwajt دولة الكويت) – państwo położone w południowo-zachodniej Azji, na północno-zachodnim wybrzeżu Zatoki Perskiej. Graniczy z Irakiem (242 km) i Arabią Saudyjską (222 km) – łączna długość granic lądowych wynosi 464 km, ponadto 499 km wybrzeża morskiego.Abyei – miasto w Sudanie, w regionie Kordofan Południowy. Według ONZ populacja miasta przed wydarzeniami z maja 2011 wynosiła około 20 tys. mieszkańców. Mieszkańcy miasta i okolicy przynależą w większości do plemienia Dinka, których głównym źródłem utrzymania jest wypas bydła. Stanowią oni opozycję wobec islamskich plemion z terenów na północ od miasta, co jest zarzewiem sporów o ziemie oraz miejscowe zasoby ropy naftowej.
  • 1964UNFICYP – Siły Pokojowe ONZ na Cyprze – 935
  • 1999UNMIK – Misja Tymczasowej Administracji ONZ w Kosowie – 1965 (101 Polaków)
  • Bliski Wschód

  • 1948UNTSO – Organizacja Narodów Zjednoczonych ds. Nadzorowania Rozejmu – pierwsza akcja w ramach sił pokojowych ONZ w Palestynie – celem było i nadal jest kontrolowanie arabsko-izraelskiego porozumienia o przerwaniu walk – 155
  • 1974UNDOF – Siły ONZ ds. Nadzoru Rozdzielenia Wojsk na Wzgórzach Golan – 1046 (353 Polaków)
  • 1978UNIFIL – Tymczasowe Siły ONZ w Libanie – 1990 (214 Polaków)
  • Azja

    Hełm – bojowa ochrona głowy, chroniąca czaszkę przed urazami, sporządzona z odpornego materiału. Przez wiele wieków używany był tylko przez wojsko, ale z czasem znalazł również bardzo szerokie zastosowanie wśród cywilów. Wiele dziedzin stosuje pierwotną nazwę hełmu (np. hełm strażacki, hełm górniczy), a niektóre branże zastosowały nazwę kask (m.in. w budownictwie, służbach ratunkowych oraz u motocyklistów, rowerzystów, wspinaczy czy rolkarzy).Iran (pers. ايران – Irān), (dawniej znany powszechnie na Zachodzie jako Persja) pełna nazwa: Islamska Republika Iranu (pers. جمهوری اسلامی ايران – Dżomhuri-je Eslāmi-je Irān) – państwo na Bliskim Wschodzie, leżące nad Morzem Kaspijskim, Zatoką Perską i Zatoką Omańską.
  • 1949 – UNMOGIP – Grupa Obserwatorów Wojskowych ONZ w Indiach i Pakistanie – 43
  • Afryka

  • 1991MINURSO – Misja ONZ na rzecz Referendum w Saharze Zachodniej – 213 (1 Polak)
  • 1999MONUC – Misja ONZ w Demokratycznej Republice Konga – 17 692 (3 Polaków)
  • 2000UNMEE – Misja ONZ w Etiopii i Erytrei – 3369 (6 Polaków)
  • 2003UNMIL – Misja ONZ w Liberii – 15 825 (5 Polaków)
  • 2004UNOCI – Operacja ONZ na Wybrzeżu Kości Słoniowej – 7621 (2 Polaków)
  • 2004ONUB – Operacja ONZ w Burundi – 3514
  • 2011 – UNMISS – Misja ONZ w Sudanie Południowym
  • 2011 – UNISFA – Tymczasowe Siły Bezpieczeństwa na obszarze miasta Abyei (pogranicze Sudanu i Sudanu Południowego)
  • Ameryka Łacińska

    Sahara Zachodnia, Saharyjska Arabska Republika Demokratyczna (arab. الصحراء الغربية, trl. Aş-Şaḩrā’ al-Gharbiyyah, trb. As-Sahra al-Gharbijja) – dawna kolonia hiszpańska (jako Sahara Hiszpańska, wcześniej jako Hiszpańska Afryka Zachodnia) w północnej Afryce nad Oceanem Atlantyckim, także państwo proklamowane w 1976 r. przez Front Polisario, częściowo uznane przez 50 państw; obecnie częściowo okupowana przez Maroko, które nazywa ją Prowincją Południową. Sahara Zachodnia graniczy z Marokiem, Algierią i Mauretanią. Do dzisiaj nie zostały rozstrzygnięte spory o przynależności lub samodzielności tego terytorium. Obecnie jest to terytorium sporne – jak i podzielone – pomiędzy Marokiem a Saharyjską Arabską Republiką Demokratyczną.Angola (Republika Angoli - República de Angola) – państwo w południowo-zachodniej Afryce nad Oceanem Atlantyckim, członek Unii Afrykańskiej. Sąsiaduje z Demokratyczną Republiką Konga, Namibią, Kongiem oraz Zambią. W przeszłości była kolonią portugalską. Posiada znaczne zasoby surowców naturalnych, w tym ropy naftowej i diamentów.
  • 2004MINUSTAH – Misja Stabilizacyjna ONZ na Haiti – 7998
  • Do tego należy doliczyć 4 misje polityczne ONZ:

  • 2002 – UNAMA – Misja ONZ w Afganistanie – 18
  • 2003 – UNAMI – Misja ONZ w Iraku – 145 (głównie żołnierzy z Fidżi, ochraniających placówki ONZ w Iraku)
  • 2005 – UNOTIL – Misja ONZ na Timorze Wschodnim – 39
  • 2006 – UNIOSIL – Misja ONZ w Sierra Leone – 27
  • Misje zakończone[ | edytuj kod]

    Europa

    Misja Organizacji Narodów Zjednoczonych Etiopii i Erytrei (ang. United Nations Mission in Ethiopia and Eritrea - UNMEE) - misja pokojowa ONZ w Etiopii i Erytrei. Obecnie jej personel liczy 2285 osób, z czego zdecydowana większość to żołnierze i obserwatorzy wojskowi. Została powołana do życia na podstawie rezolucji Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 1320 . Działa od 31 lipca 2000.W lutym 1945 roku przyjęto emblemat złożony z dwóch elementów - przedstawienia wszystkich kontynentów na tle siatki kartograficznej (symbol globalnego charakteru organizacji) oraz wieńca ze stylizowanych gałązek oliwnych, tradycyjnego symbolu pokoju. 7 grudnia 1946 zmieniono orientację mapy tak, aby linię pionową tworzył południk zerowy, dzięki czemu żaden fragment świata nie został pominięty. Niebieski płat jest kolorem nieba - kolejnym symbolem jedności. Ostateczne przyjęcie w obecnym kształcie nastąpiło 20 października 1947 roku.
  • 1992-1995UNPROFOR – Siły Ochronne ONZ dla Bośni i Hercegowiny, Chorwacji, Jugosławii (Serbia i Czarnogóra) i Macedonii.
  • 1993-2009UNOMIG – Misja Obserwacyjna ONZ w Gruzji – 134 (7 Polaków)
  • 1995-1996UNCRO – Operacja ONZ Przywrócenia Zaufania w Chorwacji.
  • 1995-1999 – UNPREDEP – Siły Zapobiegawcze ONZ – zastąpienie UNPROFOR w Macedonii.
  • 1995-2002 – UNMIBH – Misja ONZ w Bośni i Hercegowinie.
  • 1996-1998 – UNTAES – Tymczasowa Administracja ONZ dla Wschodniej Slawonii, Baranii i Zachodniego Sirmium (Chorwacja).
  • 1996-2002 – UNMOP – Misja Obserwacyjna ONZ na Półwyspie Prevlaka (Chorwacja).
  • 1998UNPSG – Policyjna Grupa Wsparcia ONZ dla Wschodniej Slawonii, Baranii i Zachodniego Sirmium (Chorwacja).
  • Bliski Wschód

    Burundi (buˈɾundi), oficjalnie Republika Burundi (rundi Republika y’Uburundi; fr. République du Burundi) – państwo śródlądowe położone w Afryce Wschodniej. Graniczy z Rwandą od północy, Tanzanią od wschodu i południa, oraz z Demokratyczną Republiką Kongo od zachodu. Cypr (Republika Cypryjska) – państwo położone na wyspie Cypr leżącej we wschodniej części Morza Śródziemnego u wybrzeży Turcji, Syrii i Libanu. Od 1 maja 2004 roku jest członkiem Unii Europejskiej.
  • 1956-1967UNEF I – Pierwsze Doraźne Siły Pokojowe ONZ rozmieszczone w sektorze Kanału Sueskiego i na półwyspie Synaj.
  • 1958 – UNOGIL – Grupa Obserwatorów ONZ w Libanie.
  • 1963-1964 – UNYOM – Misja Obserwacyjna ONZ w Jemenie.
  • 1973-1979UNEF II – Drugie Doraźne Siły Pokojowe ONZ powołane w celu nadzorowania zawieszenia ognia pomiędzy wojskami Egiptu i Izraela.
  • 1991-2003 – UNIKOM – Misja Obserwacyjna ONZ w Iraku i Kuwejcie.
  • 1988-1991UNIIMOG – Grupa Obserwatorów Wojskowych ONZ w Iranie i Iraku [1].
  • 2012 – UNSMIS – Misja Obserwacyjna ONZ w Syrii.
  • Azja

    Egipt (arab. مصر Miṣr; dialekt egipski: Máṣr (/masˤɾ/); łac. Aegyptus, gr. Αίγυπτος Aígyptos), nazwa oficjalna Arabska Republika Egiptu (arab. جمهوريّة مصر العربيّة Dżumhurijjat Misr Al-Arabijja) – państwo położone w północno-wschodniej Afryce z półwyspem Synaj w zachodniej Azji. Egipt graniczy z Izraelem i Strefą Gazy na północnym wschodzie, Sudanem na południu i Libią na zachodzie. Od północy rozpościera się Morze Śródziemne, a na wschodzie Morze Czerwone.Kosowo (alb.: Kosova / Kosovë, serb.: Косово, Kosovo) – terytorium sporne w południowej Europie ze stolicą w Prisztinie.
  • 1962-1963 – UNSF – Siły Bezpieczeństwa ONZ w Zachodniej Nowej Gwinei.
  • 1965-1966 – UNIPOM – Misja Obserwacyjna ONZ w Indiach i Pakistanie.
  • 1988-1990 – UNGOMAP – Misja Dobrych Usług ONZ w Afganistanie i Pakistanie.
  • 1991-1992 – UNAMIC – Misja Przygotowawcza Organizacji Narodów Zjednoczonych w Kambodży.
  • 1992-1993UNTAC – Tymczasowa Administracja ONZ w Kambodży.
  • 1994-2000 – UNIMOT – Misja Obserwatorów ONZ w Tadżykistanie.
  • 1999-2002 – UNTAET – Tymczasowa Administracja ONZ w Timorze Wschodnim.
  • 2002-2005 – UNMISET – Misja Wsparcia ONZ dla Timoru Wschodniego.
  • Afryka

    UNOMIG (United Nations Observer Mission in Georgia; Misja Obserwacyjna Narodów Zjednoczonych w Gruzji) - misja pokojowa ONZ działają w Gruzji w związku z konfliktem między władzami w Tbilisi a pragnącą oddzielić się od Gruzji Abchazją. Nadrzędnym celem UNOMIG jest nadzorowanie zawieszenia broni między obiema zwaśnionymi stronami, a ponadto poszukiwanie trwałego, pokojowego rozwiązania konfliktu. Misja została powołana do życia na mocy rezolucji Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 858 z dnia 24 sierpnia 1993.Timor Wschodni (Demokratyczna Republika Timoru Wschodniego) – państwo na wyspie Timor w Archipelagu Malajskim, 450 km na północ od Australii. Do 1975 jako Timor Portugalski, w 1976 anektowany przez Indonezję, czego nigdy nie uznała Organizacja Narodów Zjednoczonych. Od 1999 pod administracją ONZ. Pełna niepodległość od 20 maja 2002. Od zachodu graniczy z Indonezją.
  • 1960-1964 – ONUC – Operacja ONZ w Demokratycznej Republice Konga.
  • 1988-1991 – UNAVEM I – Pierwsza Misja Weryfikacyjna ONZ w Angoli.
  • 1989-1990 – UNTAG – Grupa Pomocy ONZ w Okresie Przejściowym dla Namibii.
  • 1991-1995 – UNAVEM II – Druga Misja Weryfikacyjna ONZ w Angoli.
  • 1992-1993UNOSOM I – Pierwsza Operacja ONZ w Somalii.
  • 1992-1994 – UNOMOZ – Operacja ONZ w Mozambiku.
  • 1993-1994UNOMUR – Misja Obserwacyjna ONZ w Ugandzie i Rwandzie.
  • 1993-1995UNOSOM II – Druga Operacja ONZ w Somalii.
  • 1993-1996UNAMIR – Misja ONZ do Spraw Pomocy Rwandzie.
  • 1993-1997 – UNOMIL – Misja Obserwacyjna ONZ w Liberii.
  • 1994 – UNASOG – Grupa Obserwacyjna ONZ w Strefie Aouzou (Czad).
  • 1995-1997 – UNAVEM III – Trzecia Misja Weryfikacyjna ONZ w Angoli.
  • 1997-1999MONUA – Misja Obserwacyjna ONZ w Angoli.
  • 1998-1999 – UNOMSIL – Misja Obserwacyjna ONZ w Sierra Leone.
  • 1998-2000 – MINURCA – Misja ONZ w Republice Środkowoafrykańskiej.
  • 1999-2005UNAMSIL – Misja ONZ w Sierra Leone
  • 2005-2011UNMIS – Misja ONZ w Sudanie – 10 224 (2 Polaków)
  • Ameryka

    Dolar amerykański (oficjalna nazwa – United States dollar, międzynarodowy skrót – USD) – oficjalna waluta Stanów Zjednoczonych, Portoryko, Mikronezji, Marianów Północnych, Palau, Wysp Marshalla, Panamy, Ekwadoru (od 2000), Salwadoru (od 2001), Timoru Wschodniego, Zimbabwe (od 2009) oraz Bonaire, Saby i Sint Eustatius od 2011 roku. Jeden dolar amerykański dzieli się na sto centów amerykańskich. Często zapisuje się go za pomocą symbolu $.Serbia i Czarnogóra (serb. Srbija i Crna Gora/Србија и Црна Гора) – dawne państwo w Europie Południowej powstałe 4 lutego 2003 roku w miejsce dotychczasowej Federacyjnej Republiki Jugosławii i istniejące do 5 czerwca 2006 roku, kiedy to po proklamowaniu niepodległości przez Czarnogórę (3 czerwca 2006) parlament Serbii uznał Serbię za prawnego kontynuatora państwowości Serbii i Czarnogóry.
  • 1965-1966 – DOMREP – Misja Specjalnego Przedstawiciela Sekretarza Generalnego ONZ w Dominikanie.
  • 1989-1992ONUCA – Grupa Obserwacyjna ONZ w Ameryce Środkowej.
  • 1991-1995 – ONUSAL – Misja Obserwacyjna ONZ w Salwadorze.
  • 1993-1996 – UNMIH – Misja ONZ w Haiti.
  • 1996-1997 – UMSMIH – Misja Wsparcia ONZ w Haiti.
  • 1997 – MINUGUA – Misja Weryfikacyjna ONZ w Gwatemali.
  • 1997 – UNTMIH – Misja Przejściowa ONZ w Haiti.
  • 1997-2000 – MIPONUH – Misja Cywilnej Policji ONZ w Haiti.
  • Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • Oficjalna strona internetowa UN Peacekeeping
  • Misje pokojowe
  • lista operacji ONZ na stronie oficjalnej
  • Stowarzyszenie Kombatantów Misji Pokojowych ONZ - Koło nr 19 w Szczecinie
  • Strona o misjach ONZ
  • Bliski Wschód (arab. الشرق الأوسط; hebr. המזרח התיכון; per. خاورمیانه, Xâvar-e Miyâne; przestarzałe Lewant) – region geograficzny leżący na styku Azji, Europy i Afryki.Mozambik (port. Moçambique, Republika Mozambiku República de Moçambique) – państwo położone w południowo-wschodniej Afryce. Graniczy z RPA, Suazi, Tanzanią, Malawi, Zimbabwe i Zambią.




    Warto wiedzieć że... beta

    Ameryka Środkowa (ang. Middle America) – centralny region geograficzny Ameryki. Jest definiowany jako południowa część Ameryki Północnej, w której skład wchodzą dwie części: kontynentalna (Ameryka Centralna) i wyspiarska (Karaiby). Obszar liczy około 850 000 km² powierzchni i jest zamieszkany przez ponad 90 mln ludzi.
    Siły Rozdzielająco-Obserwacyjne ONZ (ang. United Nations Disengagement Observer Forces, UNDOF) – siły pokojowe powołane przez ONZ po przyjęciu rezolucji nr 350 Sekretarza Generalnego ONZ, podpisanego przez siły Izraela i Syrii na Wzgórzach Golan 31 maja 1974 r. Rezolucja ta mówiła o zawieszeniu broni i zakończeniu walk po wojnie Jom Kippur w 1973 r. Wojska UNDOF jako jedyne siły militarne mogły przebywać w określonej w rezolucji strefie.
    Uganda – państwo we wschodniej Afryce nad Jeziorem Wiktorii, o pow. 236 tys. km². Graniczy z Sudanem Południowym, Demokratyczną Republiką Konga, Rwandą, Tanzanią i Kenią. Ludność zajmuje się głównie rolnictwem i hodowlą, kraj słabo rozwinięty.
    Tadżykistan (Republika Tadżykistanu; tadż: Ҷумҳурии Тоҷикистон, Dżumhurii Todżikiston) – państwo w środkowej Azji ze stolicą w Duszanbe. Tadżykistan graniczy z Uzbekistanem, Kirgistanem, Chinami i Afganistanem.
    Gruzja (gruz. საქართველო, Sakartwelo) – państwo w Azji na Kaukazie Południowym (Zakaukaziu). Obszar 69,7 tys. km². Graniczy na północy z Rosją, na wschodzie z Azerbejdżanem, a na południu z Armenią i Turcją; zachodnią granicę kraju wyznacza wybrzeże Morza Czarnego. Stolicą Gruzji jest Tbilisi, przy czym od 2012 r. siedzibą parlamentu jest Kutaisi, a sądu konstytucyjnego Batumi.
    Europa – część świata (określana zwykle tradycyjnym, acz nieścisłym mianem kontynentu), leżąca na półkuli północnej, na pograniczu półkuli wschodniej i zachodniej, stanowiąca wraz z Azją kontynent Eurazję.
    Encyklopedia Britannica (ang. Encyclopædia Britannica) – najstarsza wydawana do chwili obecnej i najbardziej prestiżowa encyklopedia angielskojęzyczna. Artykuły w niej zamieszczane uważane są powszechnie przez czytelników za obiektywne i wiarygodne.

    Reklama